Rekabet Kurumu Başkanlığından,

Dosya SAYI:
2020-4-052 (Muafiyet)

Karar SAYI:
21-13/175-76

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

B. RAPORTÖRLER: İmren KOL, S. Gözde BİRCAN, Osman AYAR

C. BİLDİRİMDE

BULUNANLAR: - Türk Havayolları A.O.
THY Genel Yönetim Binası Yeşilköy Mah. Havaalanı Cad.
No: 3/1 Bakırköy/İstanbul
- ERKA ETKINLIK VE TURIZM A.Ş.
Rüzgarlıbahçe Mah. Şehit Sinan Eroğlu Cad. No: 3/3
Beykoz/İstanbul
- ERKA TK TURİZM BİLİŞİM A.Ş.
Aynı adreste
(1) D. DOSYA KONUSU: Türk Hava Yolları A.O. ile Erka Etkinlik ve Turizm A.Ş. ve
Erka Tk Turizm Bilişim A.Ş. arasında akdedilen Tatil Paketi Satışı İşbirliği
Sözleşmesi kapsamında, THY tarafından oluşturulacak bir tatil paketi markasının
Erka Etkinlik ve Turizm A.Ş. ve Erka Tk Turizm Bil işim A.Ş. tarafından sözleşme
süresi boyunca kullanılması suretiyle oluşturulacak tatil paketlerinin tüketicilere
sunulmasına ilişkin uygulamaya menfi tespit / muafiyet verilmesi talebi.
(2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu (Kurum) kayıtlarına 16.07.2020 tarih ve 7325
sayı ile giren bildirim üzerine düzenlenen 1 0.03.2021 tarih ve 2020 -4-052/MM sayılı
Menfi Tespit/Muafiyet Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.
(3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda;
- Tatil Paketi Satışı İşbirliği Sözleşmesi’ne (Sözleşme) 4054 sayılı Rekabetin
Korunması Hakkında Kanun’un (4054 sayılı Kanun) 8. maddesi çerçevesinde menfi
tespit belgesi verilemeyeceği,
- Bununla birlikte Sözleşme’ye, 7.1.4. maddesinin hizmet bedeli miktarına ilişkin fiyat
belirleme hususunun tavsiye niteliğinde olduğunu açıkça belirtecek şekilde tadil
edilmesi kaydıyla iki yıl süreyle bireysel muafiyet tanınabileceği
ifade edilmiştir.

G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
G.1. İlgili Teşebbüsler
G.1.1. Türk Havayolları A.O. (THY)
(4) 20.05.1933 tarihinde beş uçaklı bir filo ile Havayolları Devlet İşletmesi adıyla kurulan
THY, 1955 yılında çıkarılan 6623 sayılı Kanun ile özel hukuk kuralları ile sevk ve idare
edilen bir şirket yapısına kavuşturularak Türk Havayolları A.O. adını almıştır.
(5) 362’den fazla uçağı ile 120’nin üzerinde dünyanın en çok sayıda ülkesine uçuş yapan
havayolu şirketi olma özelliğini elinde bulunduran THY’nin kamu payı, 2006 yılı Mayıs

21-13/175-76
2/17
ayında gerçekleştirilen halka arz uygulaması ile %50’ nin altına düşmüştür. THY’nin
hâlihazırdaki %49,12’lik payı Türkiye Varlık Fonu’nun elinde bulunmaktadır.
G.1.2. Erka Etkinlik ve Turizm A.Ş. (ERKA)
(6) 12.04.2017 tarihinde yurt içinde ve yurt dışında turizm sektöründe acentelik ve aracılık
faaliyetleri yürütmek, ilgili organizasyonları ve gezi turlarını düzenlemek, seyahat
acenteleri kurmak ve işletmek üzere kurulan ERKA, kurulduğu günden bu yana
kurumsal seyahat acente liği alanında faaliyet göstermektedir. ERKA’nın hâlihazırdaki
ortaklık yapısı %(…..) Aslan EMRE, %(…..) Serhat KAHRAMAN şeklindedir.
G.1.3. Erka Tk Turizm Bilişim A.Ş. (ERKA BİLİŞİM)
(7) 30.04.2020 tarihinde, ERKA’nın alt şirketi olarak kurulan ERKA BİLİŞİM’in hâlihazırdaki
ortaklık yapısı %(…..) ERKA, %(…..) Muhammet Emin BİLGENER şeklindedir.
G.2. Sektöre İlişkin Bilgiler
(8) Tatil programını bireysel olarak hazırlamak isteyen tüketiciler öncelikle kendi kriterlerine
uygun bir şekilde ulaşım, transfer, konaklama g ibi hizmetleri tek tek araştırıp seçerek

bu hizmetlerin her birini hangi sağlayıcıdan temin edeceklerine karar vermekte, birbirleri
ile uygun bir şek ilde birleştirmekte ve her bir hizmet sağlayıcısı ile ayrı ayrı iletişime
geçmek suretiyle kendilerine en uygun tatil seçeneklerini belirleyebilmektedir.
Tüketicilerin araştırma ve hizmet sağlayıcıları ile tek tek sözleşme yapma maliyetlerine
katlanmaksızın, bu hizmetlerinin tamamına veya bir kıs mına paket halinde ilgili tatil
paketi sağlayıcıları aracılığıyla ulaşabilmesinin de mümkün olduğu söylenebilecektir.
(9) THY tarafından başvuruya konu Sözleşme kapsamında THY’ye ait marka kullanılarak
oluşturulacak tatil paketlerinin tüketicilere sunulacağı belirtilmiş olup ilgili paketler
“münferit tatil paketi” olarak tanımlanmıştır. Tatil paketi en genel tanımı ile ulaşım,
konaklama, turistik gezi, sigorta gib i bileşenlerden en az ikisini içerecek şekilde
oluşturularak nihai müşter iye sunulan hizmetler bütünüdür . Tatil paketi hizmetlerini,
sunuluş şekli ve müşteri isteklerine göre “ grup tatil paketi”, “münferit tatil paketi” ve
“kurumsal tatil paketi” gibi ayrımlara tabi tutmak mümkündür. Nitekim bu ayrımlar sektör
paydaşları tarafından aşağıdaki şekilde ifade edilmiştir.
(10) THY tarafından grup tatil paketinin nihai tüketiciye belirli bir fiyat iletişimi ile ön koşullu
şekilde (transfer seçenekleri, konaklama yerleri ve turlar, kalış süresi, seyahat
başlangıç tarih aralığı, yolcu sayısı vb.) ve çoğunlukla önceden tedarikçilerden
dönemsel kapasite ve fiyat garanti si alınmak suretiyle sunulan, n ihai tüketici nin
çoğunlukla rehberli ve grup olarak (grup büyüklüğü genellikle ilgili destinasyon için
belirlenen araç kapasitesi ile belir lenir) seyahat etmek zorunda olduğu, b elirlenen

kapasitenin altında talep gelmesi duru munda operatör tarafından iptal edilebilen tatil
paketi olduğu; münferit tatil p aketinin ise ; nihai tüketici lerin seyahat tarihi, ber aber
seyahat etmek istedikleri kişiler, konaklam a yerleri, tur ve aktiviteler vb . seyahat
unsurlarının tamamını kendilerinin tercih ederek fiyat teklifi aldıkları tatil paketi olduğu
belirtilmiştir. Kurumsal paketler ise şirketlerin yurt içi ve yurt dışı kurumsal seyahat
ihtiyaçlarının k arşılanmasına yönelik hizmetler olarak tanımlanmıştır. Dosya

kapsamında bilgi talep edilen seyahat acenteleri tarafından da ilgili hizmetlere yönelik
benzer t anımlar yapılmıştır. Örneğin Club Jolly Turizm ve Ticaret A.Ş. (JOLLY)
tarafından grup tatil paketleri; kültür turları, cruise t urları ve yurt dışı turları; münferit
tatil p aketleri; kültür turları, cruise turları, y urt dışı turları ve kurumsal seyahat
hizmetlerinin dışında kalan, müşterilere münferit olarak hazırlanarak satışı
gerçekleştirilen tur paketleri; kurumsal tatil paketi; kurumlara özel konaklama, transfer,
ulaşım içeren hizmetlerin tekil veya birleştirilmiş halde sunuldu ğu hizmetler olarak

21-13/175-76
3/17
tanımlanmıştır. Ets Ersoy Turistik Servisleri A.Ş. (ETS) tarafından ise grup tatil paketi;
programı ve fiyatı paket düzenleyicisi seyahat acentesi tarafından önceden belirlenerek
satışa sunulan, uçak ulaşımlarında tedarik için birden fazla, konaklama tedarikinde ise
binlerce seçeneğin olduğu, talep açısından tamamen yurt içi yerleşi klere yönelik tatil
paketleri; m ünferit tatil p aketi; arzın tamamen talebe bağl ı olduğu tatil paketl eri,
kurumsal tatil paketi ise otel konaklama hizmetleri, uçak bilet satış hizmetleri ile toplantı
organizasyonu hizmetlerinden oluşan ve genellikle kurumlar ile bu kapsamda yapılan
birer yıllık sözleşmeler dâhilinde verilen hizmetler olarak tanımlanmıştır.
(11) Yukarıda yer verilen tanımlamalardan yola çıkarak; grup tatil paketini n, paket tur
düzenleyicisi tarafından ulaşım, konaklama, turistik gezi, sigorta gibi bileşenlerden en
az ikisini içerecek şekilde bir paket halinde önceden oluşturularak müşterilere sunulan
klasik anlamdaki tat il paketi hizmetleri ni ifade ettiği anlaşılmaktadır. M ünferit tatil
paketini, müşterilerin kendilerine uygun hizmet kriterlerini belirlediği (tatil bölgesi, uçuş
tarihi, konaklama süresi, transfer hizmeti tercih edip etmediği vb.), paket tur
düzenleyicilerinin ise belirlenen kriter çerçevesinde, hizmet sağlayıcılarından temin
ettiği hizmetleri kullanarak uygun tatil paketleri oluşturup müşterilerin tercihine sunduğu
tatil paketi hizmetlerinin oluşturduğu görülmektedir. Kurumsal tatil paketleri ise kurumlar
tarafından belirli bir amaca (toplantı, seminer, iş gezisi vb.) ve çalışan sayısına yönelik
oluşturulan program çerçevesinde paket tur sunucularından fiyat alınması ve alınan
teklifler arasında yapılan seçimler sonucu oluşturulan tatil paketi hizmetleri olarak ifade
edilebilecektir. Dolayısıyla arz ve talep yapıları incelendiğinde tatil paketi hizmetlerini
kendi içerisinde grup tatil paketleri, münferit tatil paketleri ve kurumsal tatil p aketleri
olarak alt sınıflandırmalara tabi tutmak mümkündür.
(12) Tatil paketi hizmetleri, esas olarak ana faaliyet konusu turizm sektöründeki hizmet
sağlayıcıları ile müşterileri ortak paydada buluşturmak olan tur operatörü / seyahat
acenteleri tarafından sağlanmakla birlikte, seyahat sektöründeki artan maliyetler, düşük
kar marjları, kur dalgalanmaları ve ticari / politik belirsizliklerden kaynaklanan riskler
sebebiyle uçuş gelirleri dışında ilave gelirlerini arttırma yönünde adımlar atan hava yolu
firmaları tarafından da dünya genelinde çeşitli iş modelleri yoluyla sıkça giriş yapılan bir
faaliyet alanı haline gelmiştir. Hava yolu firmaları tarafından tatil paketleri; kendi
kurdukları bir tur operatörü aracılığıyla, üçüncü taraf tur operatörüne kendi
oluşturdukları marka haklarını kullan dırmak suretiyle ve ya whitelabel yöntemi1 gibi
çeşitli şekillerde piyasaya sürülebilmektedir.
(13) American Airlines, British Airlines ve Qatar Airlines gibi dünyanın önde gelen birçok
havayolu firması tarafından (sırasıyla American Airlines Vacations, British Airlines
Holidays ve Qatar Airlines Holidays markaları altında) hâlihazırda tatil paketi faaliyetleri
sürdürülürken Türkiye’de bu yöndeki ilk adım Atlas Havacılık A.Ş. tarafından atılarak
2015 yılında Atlas Holidays adı altında uçak bileti, konaklama ve transfer hizmetleri
paket olarak sunulmuş ve markanın teknoloji tedariği, operasyon yönetimi, iç erik
sağlama gibi tüm faaliyetleri şirket bünyesinde yönetilmiştir.
G.3. İlgili Pazar
G.3.1. İlgili Ürün Pazarı
(14) İlgili Pazarın Tanım lanmasına İlişkin Kılavuz’da da ifade edildiği üzere ilgili ürün

pazarının belirlenmesinde talep ve arz ikamesine göre bir değerlendirme yapılır. Talep
ikamesinin değerlendirilmesi, tüketici gözünde ilgili ürünün yerine geçer kabul edilen

1 Whitelabel, bir ürün veya hizmet üzerindeki markanın ve logonun, onu satın alan şahsın/şirketin markası
ve logosu ile değiştirilmesi olarak tanımlanabilecek olup üçüncü parti tur operatörünün satış kanallarını
havayolu kanalı gibi tasarlamasını ifade etmektedir.

21-13/175-76
4/17
başka ürünlerin belirlenmesini gerektirmektedir. Bir ilgili ürün pazarı tüketicinin gözünde
fiyatı, kullanım amaçları ve nitelikleri bakımından birbiriyle değiştirilebilir veya ikame
edilebilir olarak kabul edilen bütün mal veya hizmetlerden oluşan pazarları kapsar. Bu
bağlamda, bir ürünün diğer bir ürünle aynı pazarda yer alabilmesi için bu ürünlerin
tüketici gözünde nitelikleri, kullanım amaçları ve fiyatları açısından benzer olmaları ve
birbirleriyle ikame edilebilmeleri gerekmektedir.
(15) Bildirim konusu iş modelinin esas olarak; hava yolu ile yolcu taşımacılığı pazarında
faaliyet gösteren THY tarafından oluşturulacak bir tatil paketi markasının (Turkish
Airlines Holidays ve Turkish Airlines Holidays Plus) imzalanan Sözleşme hükümleri ve
belirlenen sözleşme süresi boyunca seyahat acentesi olarak faaliyet gösteren ERKA
ve ERKA BİLİŞİM tarafından gerekli teknik altyap ının kurulmasıyla oluşturacağı tatil
paketleri (hazır paket ve dinamik paket şeklinde) için kullandırılması ve bu tatil
paketlerinin çevrim içi bir platform üzerinden müşteri tercihine sunulması ve
gerektiğinde belirlenecek kriterlere uygun geleneksel ve çevrim içi acenteler üzerinden
de sattırılmasına ilişkin olduğu anlaşılmaktadır.
(16) Tatil paketi faaliyetlerini; yukarıda da ifade edildiği üzere paketin oluşturulma şekli,
sunuş biçimi, hitap ettiği tüketici kitlesi gibi etmenleri esas almak suretiyle “ grup tatil
paketleri”, “münferit tatil paketleri” ve “kurumsal tatil paketi” olarak ayrıma tabi tutmak
mümkündür. Grup tatil paketleri ni; seyahat acentesi / tur operatörü ile hizmet
sağlayıcıları (ulaşım, konaklama, transfer vb.) arasında yapılan anlaşmalar neticesinde
oluşturulan, oluşum sürecinde nihai tüketicinin doğrudan bir katkısının olmadığı, paket

içeriklerinin belirlenmesi aşamasında esas amacın en genel müşteri kitlesine ulaşmak
olduğu, dolayısıyla genele hitap eden tatil destinasyonlarını içeren ve uygun
maliyetlerle oluşturularak uygun fiyattan sun ulabilen tatil paketleri olarak görmek
mümkündür. Münferit tatil paketlerini; müşteriler tarafından belirlenen kriterler (seyahat
tarihi, varış yeri, konaklama sures i, transfer hizmeti tercih edilip edilmediği vb.)
çerçevesinde, seyahat acenteleri/tur operatörleri ile hizmet sağlayıcıları arasında
kurulacak altyapı vasıtasıyla ilgili hizmetlerin temin edilmesi suretiyle oluşturulan tatil
paketleri olarak, kurumsal tat il paketlerini ise kurumlar tarafından belirlenen seyahat
amacı ve kişi sayısına bağlı olarak tatil paketi sağlayıcıları tarafından paket tekliflerinde
bulunulması ve bu paket teklifleri arasından en uygun olanının kurumlar tarafından
seçilerek anlaşmaya v arılması sonucu oluşturulan tatil paketleri olarak tanımlamak
mümkündür. Bu kapsamda grup tatil paketi, münferit tatil paketi ve kurumsal tatil paketi

hizmetleri arz ve talep yapısı bakımından birbirinden farklılaş maktadır. Dosya
kapsamında önde gelen seyahat acentelerine konuya ilişkin görüşleri de sorulmuş,
Tatilbudur Seyahat Acenteliği ve Turizm A.Ş. (TATİLBUDUR), Setur Servis Turistik

A.Ş. (SETUR), JOLLY ve ETS tarafından grup tatil paketi, münferit tatil paketi ve
kurumsal tatil paketinin ayrı birer ilgili ürün pazarı olarak tanımlanması gerektiği ifade
edilirken, Gömü Turizm Seyahat Acent. Tan. Org. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.
(GÖMÜTUR) tarafından ayrı pazarlar olarak tanımlanmasına gerek olmadığı ifade
edilmiştir.
(17) Buna ek olarak “münferit tatil paketi” ve bu paketlerin online kanallar aracılığıyla
satılmasını ifade eden “dijital münferit tatil paketi” hizmetlerinin birbirinden ayrı birer
pazar olarak tanımlanıp tanımlanamayacağı sektör paydaşlarına sorulmuş, yapılan geri
bildirimlerde genel olarak, münferit tatil paketi ile dijital münferit tatil paketi

kavramlarının arz ve talep ikamesi bakımından birbirinden ayrı değerlendirilemeyeceği,
mesai saatlerine bağlı kalmadan rezervasyon yapılabilmesi dışında ilave bir avantaj
sunulmadığı iddia edilen dijital (çevrim içi) satışların ayrı bir pazardan ziyade yalnız bir
satış kanalı olarak görülmesi gerektiği ifade edilmiştir.

21-13/175-76
5/17
(18) Geleneksel ile çevrim içi kanalın aynı pazarda kabul edilip edilmemesine ilişkin Kurul
içtihadına bakıldığında elektronik ortamda yapılan satışlar geleneksel satışlarla rekabet
halinde ise bu iki kanalın aynı pazarda kabul edileceği; tamamen yeni ve yalnızca
elektronik ortamda satılan bir ürünün mevcudiyeti halinde ya da bir ürünü elektronik
ortamda satmanın önemli avantajlar sağlaması durumunda ise bahse konu ürünün e -
ticaretinin ayrı bir pazar olar ak tanımlanacağı belirtilmiştir . Bu iki kanal arasındaki
rekabetçi parametreler açısından farklara yönelik olarak Sahibinden.com2 kararında
hizmetin niteliğini belirleyen faydalanma kolaylığı, erişilebilirlik (geniş kitlelere ulaşma),
zaman tasarrufu gibi unsurlar dikkate alınmış ve gazete ilanı ve emlak ofisleri gibi
karmaşık mecraların ikame unsuru olarak değerlendirilemeyeceği belirtilmiştir. Benzer
şekilde Booking3 ve Yemeksepeti4 kararlarında da çevrim içi kanalların kapsamlı
görsellere yer vermeleri, belli süreler içinde ücretsiz iptal imkânı sunmaları, tüm fırsat
ve indirimlerden tüketicileri hızlıca haberdar edebilme aracı olabilmeleri, tek noktadan
birden fazla işlem yapılabilmesini sağlamaları, belli nitelikteki tüm ürünlerin
karşılaştırılabilmesi ve en uygun olanının (fiyat vb. koşullar bakımından) seçimini
kolaylaştırması hususları değerlendirilerek çevrim içi kanalın geleneksel kanallardan
farklı pazarda yer aldığı sonucuna ulaşılmıştır.
(19) Ayrıca 29.05.2018 tarih ve 18 -16/293-146 sayılı D&R kararında Kurul, Türkiye’de
perakende kitap satışı bakımından çevrim içi kanalın geleneksel kanal üzerinde
rekabetçi baskı kurabildiğinin tespiti halinde, gelenek sel kanalın çevrim içi kanal
üzerinde böyle bir baskı kurup kuramadığından bağımsız olarak, iki kanalın aynı ürün
pazarında kabul edilmesinin mümkün olacağını, Türkiye’de çevrim içi alışveriş yapılan
mecranın beğenilmesinde ve tercih edilmesinde fiyatın da ha iyi olmasının açık ara en
önemli unsur olarak ortaya çıktığını, kitap/müzik ürünleri bakımından çevrim içi kanalın
ciddi oranda tercih edildiği ni, dolayısıyla çevrim içi kanalın geleneksel kanal üzerinde
rekabetçi bir baskı oluşturabileceği ni değerlendirerek çevrim içi kanal ile geleneksel
kanalın aynı pazarda kabul edilmeleri gerektiği sonucuna ulaşmıştır.
(20) Bu kapsamda incelendiğinde, tatil paket lerinin geleneksel ve çevrim içi kanallardan
satılabildiği, bunun paralelinde dosya konusu THY markası altında oluşturulacak tatil
paketlerinin de (…..) ERKA tarafından hem gelen eksel hem de çevrim içi pazarlar
üzerinden sattırılabileceği anlaşılmaktadır. Dosya kapsamında bilgi talep edilen
seyahat acenteleri tarafından çevrim içi satış kanallarının geleneksel satış
kanallarından farklı herhangi bir işleve sahip olmayacağı ve müşterilerce çevrim içi
yapılan satışlardan geleneksel satışlara kıyasla kayda değer bir avantaj
sağlamayacağı, çevrim içi satışların ayrı bir ilgili pazardan ziyade bir satış kanalı olarak
düşünülmesi gerektiği ifade edilmiştir. Türkiye Bilişim Sanayicileri Derneği tarafından
yayımlanan “Türkiye’de E-Ticaret 2019 Pazar Büyüklüğü” Raporu’na göre, 2019 yılında
Türkiye’deki e -ticaret hacminin %36’sını “Tatil ve Se yahat Hizmetleri” pazarı
oluşturmakta, 2015 -2019 yılları arasında “Tatil ve Seyahat Hizmetleri” pazarındaki
%36’lık büyüme, “Sadece Online Perakende” pazarındaki %38’lik büyümenin ardından
ikinci sırada yer almakta dır. Dolayısıyla hızla büyüyen çevrim içi tatil ve seyahat
hizmetleri pazarının geleneksel satış kanalları üzerinde rekabetçi bir baskı yarattığı da
söylenebilecektir. Başvuru Formunda sözleşme kapsamında sunulacak tatil paketi ürün
ve hizmetlerinin bulunacağı pazarın “dijital münferit tatil paketi rezervasyonu hizmetleri”
pazarı olarak tanımlanabileceği belirtilmiştir. Öte yandan THY markası altında
oluşturulacak tatil paketlerinin incelemeye konu Sözleşme yoluyla hem geleneksel hem

2 01.10.2018 tarih ve 18-36/584-285 sayılı Kurul kararı.
3 05.01.2017 tarih ve 17-01/12-4 sayılı Kurul kararı.
4 09.06.2016 tarih ve 16-20/347-156 sayılı Kurul kararı.

21-13/175-76
6/17
de çevrim içi kanalda pazara sunulacak olması ve olası bir ayrımın dosya kapsamında
varılacak kanaati değiştirmeyeceği varsayımı altında, dosya özelinde il gili ürün
pazarının geleneksel ve çevrim içi satış kanalları arasında herhangi bir ayrıma
gidilmeksizin “münferit tatil paketi” pazarı olarak tanımlanabileceği
değerlendirilmektedir.
(21) Buna ilaveten, Sözleşme kapsamında oluşturulması planlanan tatil paketlerinin uçuş
içerikleri THY tarafından sağlanacaktır . THY ana faaliyet konusu itibarıyla,
oluşturulması planlanan THY markalı tatil paketi içeriklerini satın alacak müşteriler için
paket kapsamına dâhil olan hava yolu ile yolcu taşımacılığı hizmeti sunacaktır. Dosya

kapsamında bilgi talep edilen seyahat acenteleri tarafından ifade edildiği üzere
oluşturulan grup ya da münferit tatil paketleri kapsamında hava yolu ayağında
anlaşmalar çoğunlukla THY ve Pegasus Hava Taşımacılığı A.Ş. (PEGASUS) ile
yapılmaktadır. Bu kapsamda Sözleşme uyarınca THY’nin ERKA’ya oluşturulan tatil
paketi içeriğinde kullanılmak üzere bir hizmet sağlayacak olmas ı itibarıyla üst pazar
olarak ilgili ürün pazarı “hava yolu ile yolcu taşımacılığı” şeklinde belirlenebilecektir.
(22) Yukarıda yer verilen değerlendirmeler doğrultusunda, geleneksel ve çevrim içi satış
kanalları arasında herhangi bir ayrıma gidilmeksizin “münferit tatil paketi pazarı” ve
THY’nin esas faaliyet konusunu oluşturan “hava yolu ile yolcu taşımacılığı pazarı” ilgili
ürün pazarları olarak tanımlanmıştır.
G.3.2. İlgili Coğrafi Pazar
(23) İlgili coğrafi pazar belirlenirken öncelikle tarafların ve rakiplerin pazar paylarının
dağılımına ilişkin göstergelerden ve fiyat farklılıklarından hareketle bir ön görüş
oluşturulduktan sonra talebin yapısı göz önüne alınarak değişik bölgelerdeki
teşebbüslerin müşteriler için gerçekten birer alternatif arz kaynağ ı oluşturup
oluşturmadığı incelenmekte ve incelenen teşebbüslerin müşterilerinin siparişlerini kısa
dönemde ve ihmal edilebilir maliyetlerle başka yerlerdeki teşebbüslere kaydırıp
kaydıramayacakları değerlendirilmektedir.
(24) Hava taşımacılığı sektöründe uluslararası nitelikteki işlemler kapsamında ilgili coğrafi

pazar tanımlaması aşamasında çeşitli kriterler göz önünde bulundurmak suretiyle

coğrafi pazarların kapsamının farklı şekillerde belirlenmesi mümkün olmaktadır.
Örneğin bir işlemde, işleme taraf ol an ülkelerin bütünüyle coğrafi pazar olarak
değerlendirilmesi mümkün iken aynı işlemde şehir çifti ya da havalimanı bazlı tespitlerin
de yapılması muhtemel olabilmektedir.
(25) Kurulun hava yolu ile yolcu taşımacılığı pazarına ilişkin almış olduğu kararlarda5, her
bir kalkış-varış noktası arasındaki hattın ayrı bir coğrafi pazar olarak tanımlanması esas
alınmıştır. Hat bazlı yapılan pazar tanımlarında kalkış varış noktalarının şehir
eşleşmeleri şeklinde belirlendiği görülmektedir. Bu bağlamda birden fazla havalimanına
sahip şehirler bakımından aynı şehirdeki havalimanlarının aynı coğrafi pazar içerisinde
olduğu değerlendirilmiştir. Bununla birlikte THY’ye gönderilen bilgi taleplerine verilen
cevaplarda hâlihazırda Sözleşme’nin hangi hatlar bakımından etki doğurac ağının
belirsiz olduğu, THY’nin faaliyet gösterdiği iç ve dış hatlar olmak üzere tüm hatları n
Sözleşme kapsamındaki tatil paketi içeriklerine dâhil olabileceği ifade edilmiştir. Bu
çerçevede 05.12.2019 tarihi itibar ıyla THY’nin 127 ülkede ve 319 şehirde uç uş
gerçekleştirdiği ve Sözleşme’nin anılan hatların tamamını kapsayabileceği dikkate

5 25.12.2014 tarih ve 14 -54/932-420 sayılı; 11.04.2007 tarih ve 07 -31/323-119 sayılı; 11.06.2008 tarih
ve 09-27/577-137 sayılı; 16.06.2011 tarih ve 11 -37/768-236 sayılı; 01.09.2015 tarih ve 15 -34/512-160
sayılı Kurul kararları.

21-13/175-76
7/17
alınarak şehir eşleşmeli pazar tanımlamasına gidilmeksizin ilgili coğrafi pazar “Türkiye
varışlı kalkışlı hatlar” olarak belirlenmiştir.

G.4. Değerlendirme
G.4.1. Bildirim Konusu Sözleşmenin Kapsamı
(26) Bildirim konusu Sözleşme, THY tarafından oluşturulacak bir tatil paketi markasının
ERKA ve ERKA BİLİŞİM tarafından sözleşme süresi boyunca kullanıl arak tüketicilere
münferit tatil paketi ürünlerinin sunulmasını kapsamaktadır.
(27) THY tarafından sözleşmeyle birlikte satışa sunulacak iki tip münferit paket bulunduğu
bilgisi iletilmiştir. Sözleşme’nin konusu oluşturan THY markalı münferit tatil paketleri,
hazır paket ve dinamik tatil paketi olarak sınıflandırılmaktadır.
- Hazır paket: Belirli bir fiyat iletişimi ile ön koşullu (kalkış süresi, seyahat başlangıç
tarihi, yolcu sayısı vb.) olarak çoğunlukla önceden tedarikçilerden dönemsel kapasite
ve fiyat garantisi alınmak suretiyle oluşturulan; ulaştırma, konaklama, ve başka
turizm hizmetlerinden en az ikisinin birlikte her şeyin dâhil olduğu fiyatla satıldığı ve
hizmetin 24 saatten uzun bir süreyi kapsadığı veya gecelik konaklamayı içeren
paketlerdir.
- Dinamik paket: Her bir hizmet tedarikçisinden anlık fiyat ve uygunluk bilgisi k ontrol
edilerek ulaştırma, konaklama ve başka turizm hizmetlerinden en az ikisinin birlikte
her şeyin dâhil olduğu fiyatla satıldığı ve hizmetin 24 saatten uzun bir süreyi
kapsadığı veya gecelik konaklamayı içeren paketlerdir.
(28) Sözleşme uyarınca ERKA taraf ından bir çevrim içi tatil paketi satış platformu
oluşturulacaktır. Platformun altyapı, yatırım ve opera syonel işletimi ERKA tarafından
ERKA BİLİŞİM ile birlikte sağlanacak olup ERKA, THY markalı tatil paketinin dünya
çapında münhasır temsilcisi olacaktır. Bu kapsamda ERKA, teknolojik altyapı kuracak,
konaklama, transfer vb. hizmetler için içerik anlaşmaları akdedecek ve satış sonrası
destek vb. operasyonel süreçleri yönetecektir.
(29) Sözleşme kapsamında Türkiye varışlı ve Türkiye çıkışlı olmak üzere THY'nin fa aliyet
gösterdiği tüm pazarlarda THY tatil markası ile oluşturulmuş tatil paketi ürün ve
hizmetlerinin satışı planlanmakta olup, Türkiye varışlı uçak biletlerini içeren tatil paketi
ürün ve hizmetlerinin satışı öncelikli olarak hedeflenmektedir.
(30) THY tarafından, kurulacak olan platformda THY markalı tatil paketlerinin yanı sıra farklı
tur operatörlerine ait tatil paketlerinin ve münferit içeriklerin de yer alacağı belirtilmiştir.
Bunun yanı sıra, platforma entegre olan acentelere THY markasına ait tatil paketlerini
yolculara sunma imkânı tanınacaktır. Böylece söz konusu acentelerin ilgili paketlerin
satışından hizmet bedeli veya komisyon kazancı elde etmeleri sağlanmış olacaktır.
(31) THY’nin ERKA ile geliştirdiği iş birliğinin, THY’nin hâlihazırda farklı seyahat
acenteleriyle ilişkilerini sekteye uğratmayaca ğı anlaşılmaktadır. Sözleşme THY’nin
mevcut ya da gelecekteki anlaşmalarına ilişkin herhangi bir yükümlülük ya da kısıtlama
içermemekte olup THY, mevcut tatil paketlerinde kullanılmak üzere seyahat
acentelerine sunduğu özel ücretleri sunmaya devam edecek olup, THY’nin ERKA ile
olan ilişkisi diğer seyahat acentelerinin bu özel ücretlerden yararlanmasına engel
olmayacaktır.
(32) (…..). Her halükarda Sözleşme süresinin tatil paketi satışının başladığı tarihten itibaren
beş yıllık dönemin sonunda kendiliğinden sona ereceği düzenlenmiştir.

21-13/175-76
8/17
(33)

(…..TİCARİ SIR…..)

G.4.2. Taraflar Arasındaki İlişkinin Niteliği
(34) Dikey Anlaşmalara İlişkin Kılavuz’un (Kılavuz) 10. paragrafında, “Müvekkil hesabına
aracılık ettiği ya da akdettiği sözleşmelere ilişkin olarak acenteye getirilen sınırlamalar
genellikle Kanun’un 4. maddesi kapsamında olmadıkları için, prensip olarak muafi yet
rejiminin de konusu değillerdir. Akdedilen anlaşmanın adının acentelik anlaşması
olması, bu anlaşmanın kendiliğinden Kanun’un 4. maddesi kapsamında olmadığı
anlamına gelmemektedir. Burada, teşebbüsler arasındaki ilişkinin Kanun’un 4. maddesi
kapsamında olup olmadığını belirleyen faktör, acentenin, müvekkili tarafından atandığı
faaliyetlerle ilgili olarak ticari veya mali bir risk alıp almadığıdır. Şayet, acente müvekkili
adına yapmış olduğu ya da aracılık ettiği sözleşmeden dolayı herhangi bir mali veya
ticari risk almamışsa, acente ile müvekkil arasındaki ilişki Kanun’un 4. maddesi
kapsamı dışındadır. Böyle bir durumda, acentenin alış veya satış faaliyeti müvekkilin
faaliyetlerinin bir parçası olarak değerlendirilir. Müvekkil teşebbüs, kendisine ilişkin
acentelik hizmeti nedeniyle, mali ve ticari riskleri taşımasının karşılığında, acentenin bu
alandaki ekonomik faaliyetlerini belirleyebilme hakkını elde edecektir. Aksi durumda
ise, acente tüm bu risklere kendisi katlanmaktadır ve dolayısıyla yapmış olduğ u
yatırımların geri dönüşünü sağlayabilmesi için kendi pazarlama stratejisini özgürce
belirleyebilmesi gerekmektedir. Böyle bir durumda, söz konusu sözleşme Kanun’un 4.
maddesi kapsamına girebilir ve Tebliğ kapsamında bir değerlendirmeye tabi tutulabilir.”
açıklaması yer almaktadır.
(35) Taraflar arasında akdedilen Sözleşme’nin (…..) hükmüne yer verilmiştir. Tarafların söz
konusu hükme ilişkin açıklamaları doğrultusunda ilgili hükmün, tatil paketindeki THY
uçuş hizmetlerine dair ücretlerin THY tarafından muhase be, teknik, tahsilat ve
operasyonel akışını n belirlenmesine yönelik olduğu anlaşılmaktadır . Z ira ERKA
acenteliğe özgü teşvik, komisyon gibi acentelik hak edişi almayacaktır. Buna ilaveten
Kılavuz’da açıklandığı üzere, taraflar arasındaki acentelik ilişkisinin 4054 sayılı Kanun
kapsamında olup olmadığı hususunda belirleyici olan ticari ve mali riskler her bir olayın
kendine has özellikleri göz önünde bulundurularak değerlendirilmelidir. Bu doğrultuda,
bildirime konu sözleşme ile ERKA’nın üstleneceği riskler bakımından söz konusu
değerlendirmenin yapılması gerekmektedir.
(36) ERKA Sözleşme kapsamında ana sorumlu sıfatını haiz olup, platformun kurulması için
yapılacak teknoloji, yazılım, al tyapı yatırımları ile platformun işletilmesi için yapılacak
ofis giderleri; tanıtım bütçesi kapsamında yapılacak tanıtım, reklam giderleri, personel,
pazarlama gibi işletme giderleri, bu yatırımların ve giderlerin mali ve ticari riskleri
ERKA’ya ait olacaktır. Sözleşme uyarınca ERKA, THY’ye ödenecek olan min imum
komisyon ve marka adı altında satılacak ürün ve hizmetler karşılığında kazandırılan
millere ilişkin min imum alış garantisi vermektedir. Söz konusu taahhütler A BD Doları
bazında belirlenmiş olup, kur riski ERKA’ya aittir. Sunulan hizmetin kusurlu ifası

neticesinde ortaya çıkabilecek talepler ile bu taleplerin doğuracağı mali (müşterilere
yapılabilecek ödemeler) ve ticari (platform ya da markanın değer kaybı) kayıplar
ERKA'nın sorumluluğundadır. ERKA, THY'nin satış platformlarına ilişkin gerekli tasarım
ve akış değişiklik taleplerini en kısa sürede yerine getirmekle ve bu değişikliklerin ticari
ve mali sonuçlarına katlanmakla yükümlüdür. ERKA, THY ile geliştirilecek plan

21-13/175-76
9/17
çerçevesinde belirlenecek teminat bedellerini acentelerden, üçüncü taraflardan ve
hizmet sağlayıcılardan sağlamakla yükümlüdür. Teminat bedeli alınmamasının her
türlü finansal sorumluluğu ERKA'ya aittir.
(37) ERKA’nın sözleşme kapsamında üstelendiği risklere ilişkin yukarıda yer verilen bilgiler
çerçevesinde, taraflar arasındaki ilişki kapsamında ERKA’nın faaliyetleri THY’nin
faaliyetlerinin bir parçası olarak değerlendirilemeyecektir. ERKA’nın üstlendiği ticari ve
mali riskler teşebbüsü bağımsız bir pazarlama ve satış stratejisi geliştirmeye zorunlu
bırakmaktadır. Dolayısıyla Sözleşme’de ERKA’nın statüsünün “acente” olarak ifade
edilmiş olmasının ilgili sözleşmeyi 4054 sayılı Kanun’un kapsamı dışına çıkarmayacağı
sonucuna ulaşılmıştır.
G.4.3. Seyahat Acentelerinin Faaliyetleri ile Havayolu Firmaları Arasındaki İlişki
(38) 1618 sayılı Seyahat Acentaları ve Seyahat Acentaları Birliği Kanunu’nun (1618 sayılı
Kanun) 3. maddesi uyarınca seyahat acenteleri verdikleri hizmetlere göre üç grupta
toplanmaktadırlar. A grubu seyahat acenteleri, kâr amacı ile turistlere turizm ile i lgili
bilgiler vermeye, paket turları ve turları oluşturmaya, turizm amaçlı konaklama,
ulaştırma, gezi, spor ve eğlence hizmetlerini görmeye yetkili olan, oluşturduğu ürünü
kendi veya diğer seyahat acenteleri vasıtası ile pazarlayabilme yetkilerine sahip
teşebbüslerdir. B grubu seyahat acenteleri, uluslararası kara, deniz ve hava ulaştırma
araçları ile (A) grubu seyahat acentelerinin düzenleyecekleri turların biletlerini satarlar.
(C) grubu seyahat acenteleri ise yalnız Türk vatandaşları için yurt içi turla r
düzenleyebilmektedir. (B) ve (C) grubu seyahat acenteleri kendi hizmetleri dışında
kalan diğer seyahat acenteliği hizmetlerini göremezler. Ancak kendilerine (A) grubu
seyahat acentelerinin verecekleri hizmetleri görebilirler. Kurulun 27.05.2018 tarih ve 18-
40/645-315 sayılı kararında, Türkiye Seyahat Acentala rı Birliği ne (TÜRSAB) kayıtlı
9.920 A grubu, 60 B grubu ve 119 C grubu olmak üzere toplam 10.099 seyahat acentesi
bulunduğu ifade edilmiş, JOLLYTUR tarafından gönderilen yazıda ise hâlihazırda
TÜRSAB’a kayıtlı 11.410 acentenin bulunduğu bilgisine yer verilmiştir.
(39) 1618 sayılı Kanun uyarınca, (A) grubu seyahat acenteleri yurt içi ve yurt dışı tatil paketi
hizmetleri, kurumsal seyahat hizmetleri, gemi turları (cruise) organizasyonu ve bilet
satışı, konaklama ve uçak bileti satışı gibi faaliyetleri yürütmekte olup ülkemizde faaliyet
Tablo 1: Seyahat Acenteleri Tarafından Ocak 2017 – Eylül 2020 Tarihleri Arasında Sunulan Havayolu Ulaşımlı Grup ve
Münferit Tatil Paketleri Kapsamındaki Kişi Sayıları ve Kullanılan Havayolu Firmaları

GRUP TATİL PAKETLERİ MÜNFERİT TATİL PAKETLERİ
THY PEGASUS DİĞER THY PEGASUS DİĞER
Kişi
Sayısı % Kişi
Sayısı % Kişi
Sayısı % Kişi
Sayısı % Kişi
Sayısı % Kişi
Sayısı %
ETS (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
JOLLY (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
TATİLBUDUR (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
SETUR (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
GEZİNOMİ (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
PRONTOTUR (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
GÖMÜTUR (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
TOURAMA (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
TOPLAM (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
Kaynak: Seyahat Acenteleri Tarafından Gönderilen Bilgiler Doğrultusunda Yapılan Hesaplamalar

21-13/175-76
11/17
sırasıyla % (…..), % (…..), % (…..), % (…..), grup tatil paketlerinin paylarının sırasıyla
%(…..), % (…..), % (…..), % (…..) olarak gerçekleştiğ i ifade edilirken, TATİLBUDUR
tarafından bu payların münferit tatil paketleri bakımından sırasıyla % (…..), % (…..),
%(…..), % (…..), grup tatil paketleri bakımından sırasıyla % (…..), % (…..), % (…..),
%(…..) olarak gerçekleştiği ifade edilmiştir. SETUR tarafından ise teşebbüslerinin ana
gelir kaleminin “ Duty Free ” olduğu belirtilerek tatil paketi hizmetinin toplam gelirleri
içerisindeki payının %(…..)’in altında olduğu ifade edilmiştir.
(44) Dolayısıyla seyahat acentelerinin faaliyetlerini yürütebilmek adına THY’ye ciddi oranda
bir bağımlılığının olmadığı, buna karşın temel faaliyet alanı hava yolu ile yolcu
taşımacılığı olan THY’nin uçak bileti satışlarında acentelere nispeten daha bağımlı
olduğu kanaatine varılabilmekte, bu nedenle acenteler ile THY arasında bilet satışına
ilişkin anlaşmaların, THY ve ERKA tarafından dosya konusu uygulamanın hayata
geçirilmesi ile birlikte de ciddi bir azalma olmaksızın devam edeceği anlaşılmaktadır.
Öte yandan mevcut durumda Sözleşme’ye konu münferit tatil paketi satışları
bakımından THY’nin aldığı payın en yakın yerli rakibi PEGASUS’un aldığı paydan daha
düşük olduğu görülmektedir.
G.4.4. Menfi Tespit ve Grup Muafiyetine İlişkin Değerlendirme
(45) 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi; “Belirli bir mal ve hizmet piyasasında doğrudan veya
dolaylı olarak rekabeti engelleme, bozma ya da kısıtlama amacını taşıyan veya bu etkiyi
doğuran yahut doğurabilecek nitelikte olan teşebbüsler arası anlaşmalar, uyumlu

eylemler ve teşebbüs birliklerinin bu tür karar ve eylemleri hukuka aykırı ve yasaktır.”
hükmünü haizdir. Bu çerçevede bildirime konu Sözleşme hükümleri incelendiğinde,
ERKA’nın sözleşme süresince Sözleşmeye konu markaya ait uçuş dâhil paketlerde
THY haricinde bir hava yolu ile anlaşmasının THY’nin iznine bağlandığı ve dolayısıyla
kısıtlandığı Sözleşme’nin rekabet etmeme yükümlülüğü içerdiği anlaşılmaktadır. Yanı
sıra, ERKA oluşturulacak markanın dünya çapındaki münhasır temsilcisi olacaktır. Bu
doğrultuda münhasırlık ve rekabet yasağı gibi kısıtlayıcı hükümler içeren Sözleşme’nin
4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi kapsamında olduğu ve Sözleşme’ye anılan Kanun’un

8. maddesi çerçevesinde menfi tespit belgesi verilmesinin mümkün olmadığı
değerlendirilmektedir.
(46) 2002/2 sayılı Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği’nde (2002/2 sayılı Tebliğ)
üretim ve dağıtım zincirinin farklı seviyelerinde faaliyet gösteren iki ya da daha fazla
teşebbüs arasında belirli mal veya hizmet alımı, satımı veya yeniden satımı amacıyla
yapılan anlaşmalar dikey anlaşma olarak tanımlanmaktadır. Önceki bölü mlerde izah
edildiği üzere, bildirime konu Sözleşme ile THY tarafından oluşturulan tatil paketi
markasının kullanımı ERKA’ya ait olacak ve uçuş dâhil bu paketlerdeki yolcu
taşımacılığı hizmeti THY tarafından sağlanacaktır. Dolayısıyla Sözleşme kapsamında
taraflar arasında oluşan ilişki dikey niteliktedir.
(47) 2002/2 sayılı Tebliğ, dikey anlaşmalar bakımından 4054 sayılı Kanun’un 4.
maddesindeki yasağa karşı sağlanan grup muafiyetinin esaslarını düzenlemektedir.
2002/2 sayılı Tebliğ’in 2 . maddesinin ikinci fıkr asında; grup muafiyetinin, sağlayıcının
ilgili pazardaki payının %40’ı aşmaması halinde uygulanacağı düzenlenmiştir. Ayrıca
Dikey Anlaşmalara İlişkin Kılavuz’un 51. paragrafında, “bir sağlayıcı aynı dağıtım
anlaşmasını pek çok ürünün/hizmetin dağıtımında k ullanıyorsa, pazar payı eşiği
nedeniyle bu ürünlerden bazıları grup muafiyetinden yararlanırken diğerleri
yararlanmıyor olabilir. Bu durumda, grup muafiyetinden, sadece pazar payı eşiği altında
kalan ürünler veya hizmetler yararlanabilir.” açıklaması yapılmaktadır.

21-13/175-76
12/17
(48) THY ile ERKA arasında akdedilen Sözleşme, THY’nin yolcu taşımacılığı pazarında
faaliyet gösterdiği tüm hatları kapsayıcı niteliktedir.6 Bu itibarla dosya kapsamında THY
tarafından sunulan hem yurt içi hem yurt dışı hatlarını içeren pazar payı verileri
incelendiğinde, THY’nin söz konusu hatların göz ardı edilebilir nitelikte görünen küçük
bir kısmında pazar payının %40 eşiğinin altında kaldığı, büyük çoğunluğunda ise bu
eşiği aştığı görülmektedir. B una ilaveten, D evlet Hava Meydanları İşletmesi 2019
Havayolu Sektör Raporu’na göre, THY 2019 yılında iç hat yolcu taşımacılığı pazarında
%61 pay ile pazar lideri konumundadır. Tüm bu bilgiler doğrultusunda, Sözleşme
kapsamının THY’nin mevcut durumda tüm uçuşlarını n dâhil edilmiş olduğunun

varsayılmasını talep etmesi ve THY’nin pazardaki konumu it ibarıyla, bütüncül bir

değerlendirme yapmak adına Sözleşme’ye konu tüm hatlar bakımından bireysel
muafiyet değerlendirmesi yapılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
G.4.5. Sözleşmenin Geneline Yönelik Bireysel Muafiyet Değerlendirmesi
(49) 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesi bu madde ile öngörülen ve kümülatif nitelik taşıyan
dört koşulun sağlanması durumunda “ teşebbüsler arası anlaşma, uyumlu eylem ve
teşebbüs birlikleri kararlarının 4 üncü madde hükümlerinin uygulanmasından muaf

tutulmasına karar verilebileceğini ” düzenlemektedir. Bu koşullar 5. maddenin birinci
fıkrasında:
a) Malların üretim veya dağıtımı ile hizmetlerin sunulmasında yeni gelişme ve
iyileşmelerin ya da ekonomik veya teknik gelişmenin sağlanması,
b) Tüketicinin bundan yarar sağlaması,
c) İlgili piyasanın önemli bir bölümünde rekabetin ortadan kalkmaması,
d) Rekabetin (a) ve (b) bentlerindeki amaçların elde edilmesi için zorunlu olandan fazla
sınırlanmaması
olarak sayılmıştır. Bu bölümde, yu karıda menfi tespit belgesi alamayacağı ve grup
muafiyeti kapsamında değerlendirilemeyeceği sonucuna ulaşılan söz konusu
Sözleşme’nin, 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesinde sayılan bu koşulları sağlayıp
sağlamadığı ilgili başlıklar altında incelenmiştir.
G.4.5.1. Malların Üretim veya Dağıtımı ile Hizmetlerin Sunulmasında Yeni Gelişme
ve İyileşmelerin ya da Ekonomik veya Teknik Gelişmenin Sağlanması
(50) Bireysel muafiyet değerlendirmesinde aranan bu ilk olumlu koşulun sağlanıp
sağlanmadığının tespiti ve hangi halle rin etkinlik kazanımı sağladığı somut olayın
özelliklerine göre değerlendirilmektedir. Genel olarak, üretim ve dağıtım maliyetlerinin
düşürülmesi, kalitenin artırılması, malın arzında devamlılığın sağlanması, yeni
piyasalara girişin kolaylaştırılması ve ye ni ürünlerin ya da üretim tekniklerinin
bulunması hallerinde bu koşulun sağlandığı kabul edilmektedir.
(51) Tüketici tercihlerindeki değişiklikler ve her bir tüketici grubunun farklı ihtiyaç ve
beklentilerine cevap vermeye yönelik farklılaştırılmış hizmet sunumu, turizm
sektöründe de yansımalar bulmuştur. Geleneksel kanallar aracılığıyla sunulan
hizmetlerde mevcut olan operasyonel ve ma li riskler itibarıyla bazı sınırlamaların

6 THY tarafından gönderilen ve son üç yıl için ülke bazında çıkış/varış esasına göre GDS (direct data
solutions) verilerine dayanan MIDT (marketing information data tapes) verileri ile hazırlanan pazar payı
verilerine bakıldığında, THY’nin Türkiye varışlı -kalkışlı yurt dışı uçuşlarının yanı sıra yurt içindeki
uçuşlara yönelik de pazar payı verilerinin sunulduğu, ilav eten tarafların beyan ettiği üzere Sözleşme
kapsamının hâlihazırda etkilenecek hatlar bakımından net bir şekilde belirlenmemiş olması itibarıyla
geliştirilecek iş birliğinin yurt içi uçuşlar bakımından da kapsayıcı olabileceği değerlendirilmektedir .

21-13/175-76
13/17
uygulanması, minimum veya maksimum kapasite belirlenmesi gibi teşebbüslerin

dinamik bir talep yapısına cevap verebilmesinin önünde engel teşkil eden hususlar,
tüketicileri bağımsız olarak seyahat etmeye itebilmektedir. Bir başka deyişle, çeşitli
ihtiyaçlarına cevap bulamayan tüketicilerin geleneksel tur operatörleri aracılığıyla grup
halinde sabit bir program uyarınca seyahat etmekten ziyade, kendi tercihleri
doğrultusunda oluşturacakları tatil programları doğrultusunda seyahat etme eğiliminde
olabildikleri görülmektedir. Tüketiciler tüketici tercihlerini daha doğrudan karşılayan
daha kişiselleştirilmiş bir tatil planına yönelebilmektedir. Sözleşme ile birlikte
yaratılacak yeni markanın kişiselleştirilmiş ve esneklik özelliğine sahip tatil paketlerinin
piyasadaki varlığının arttırılmasını sağlayacağı anlaşılmaktadır.
(52) Grup olarak sunulan tatil paketi hizmetlerinin önceden belirlenen sınırlı lokasyonları
içermesi, farklı tercihleri var olan turistlerin Türkiye’ye çekilmesi hususunda da yetersiz
kalabilecektir. Bu çerçevede tüketiciye daha fazla seçim özgürlüğü tanıyan sözleşmeye
konu münferit tatil paketi hizmetlerinin, Türkiye turizm sektörü açısından da önemli
gelişmeler sağlayabilecek nitelikte olduğu değerlendirilme ktedir. G eleneksel tur
operatörleri yerine kendi kişisel tercihleri uyarınca bağımsız olarak seyahat etmeyi
daha çok tercih eden yolcuların grup olarak sunulan tatil paketlerinin çizdiği sınırların
ötesinde, Türkiye’de seyahat edebilecekleri bölgelerin sayısında da artış olabilecektir.
Bildirime konu Sözleşme kapsamında oluşturulacak iş birliği sonucunda kişisel tercihler
doğrultusunda gerçekleşen seyahat eğilimi odak noktası alınarak oluşturulacak tatil
paketleri, hem Türkiye’ye seyahat etmek isteyen yabancı turistleri çekecek, hem de
yerli turistler için çeşitliliği artıracaktır. Bu sayede Türkiye’den dünyaya ve dünyadan
Türkiye’ye turizm trafiğinin artacağı söylenebilecektir.
(53) Söz konusu gelişimleri sağlamak için münferit tatil paketi içeriklerini oluşturabilmek,
tüketici tercihlerinin eksi ksiz yerine getirebilmek ve daha geniş tüketici kitlelerine
ulaşabilmek adına teknolojik altyapı yatırımları da önem arz etmektedir. Bu doğrultuda
THY ile ERKA arasında gerçekleşecek olan iş birliği ile başta konaklama ve ulaşım
olmak üzere, tüm seyahat hizmetlerinin tüketicilerin kişisel tercihleri doğrultusunda
sunulması hedeflenmektedir. Bu kapsamda taraflar kurulacak olan platform için gerekli
teknolojik altyapının kurul ması ve işletilmesi hususlarını Sözleşme ile hüküm altına
almıştır.
(54) Hâlihazırda Türkiye pazarında tur operatörlüğü hizmeti veren teşebbüslerin küresel
ölçekte bu hizmeti sunan teşebbüslerle kıyaslandığında yeterli düzeyde marka
bilinirliğinin olmadığı görülmektedir. Dolayısıyla bu teşebbüsler yabancı turistlerden çok
yerli tüketicilere hizmet vermektedir. Sözleşme kapsamında oluşturulacak platform
küresel ölçekte de hizmet sunmayı planlamakta ve yalnızca THY markasına ait tatil
paketlerinin değil farklı tur operatörlerini n içeriklerinin satışını n da bu platform
üzerinden gerçekleştirilmesi planlandığından, ilgili teşebbüslerin küresel bir pazarlama
ağına erişiminin sağlanabileceği değerlendirilmektedir.
(55) Sözleşme ile ERKA oluşturulacak markanın dünya çapı ndaki münhasır temsilcisi
olacaktır. Taraflar, münhasırlığın gerekçesi olarak teknolojik altyapının oluşturulması
ve yürütülmesinin belirli bir know -how gerektirdiğini belirtmişlerdir. Dolayısıyla
platformun kurulmasıyla tüketicilerin kullanımına açılması ve belirli bir kalite
standardizasyonun sağlanarak ve etkin bir şekilde denetlenerek tüketiciye sunulacak
hizmetin kalitesinin azami seviyede korunması amacıyla THY’nin münhasır bir acente
tayin etmesinin THY markasının korunması ve yeni marka piyasaya sunulurken acente
tarafından da gerekli yatırımların yapılmasının sağlanması amacına yönelik olduğu
anlaşılmaktadır. Sözleşmeye konu markaya ait uçuş dâhil paketlerde THY haricinde bir
hava yolu ile anlaşmasının THY’nin iznine bağlanmasına ilişkin olarak ise THY

21-13/175-76
14/17
tarafından diğer hava yollarının tatil paketi programları kapsamında sunduğu tatil
paketleri incelendiğinde, paketi sunan hava yolunun çoğunlukla kendi uçak biletlerinin
dâhil olduğu tatil paketlerinin satışını yaptığı; bunun başlıca sebebinin hava yollarının
tatil paketi platformlarının hava yolunun marka vaadini ve kalite standardını taşıdığı ve
hava yolu firmalarının tatil paketi ürününü bir sektör standardı olarak ürün portföyüne
eklemesi olduğu, bu durumun sektörün ve sunulan hizmetin doğası gereği olduğu ve
sektör genelindeki benzer örneklerin de bu şekilde yapılandığı belirtilmiştir. Bu
kapsamda THY harici bir hava yolunun da platformda yer almasının tatil markasının
kalite standartları, diğer taşıyıcılar ile kurulacak ticari ilişki ve operasyonel imkânlar
çerçevesinde değerlendirmey e tabi tutulacağı ifade edilmiştir. Bu çerçevede ilgili
düzenlemenin THY markasının korunması, THY’ye ait yeni markaya yönelik olarak da
bir marka imajı yaratılması ve korunması ile bağlantı olduğu anlaşılmaktadır.
(56) Tüm bu bilgiler doğrultusunda, taraflar arasında gerçekleştirilmesi planlanan iş
birliğinin; sektörde teknolojik gelişmelere yol açacağı, tüketici tercihlerine yönelik daha
kaliteli hizmet sunumu sağlayacağı ve sektördeki diğer oyunculara bu platform
sayesinde daha geniş pazarlarda faaliyet göst erme imkânı sunacağı
değerlendirilmektedir. Bu itibarla Sözleşme’nin muafiyetin ilk koşulunu sağladığı
sonucuna ulaşılmıştır.
G.4.5.2. Tüketicinin Bundan Yarar Sağlaması
(57) 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi anlamında rekabeti sınırlayıcı etkileri olan bir
anlaşmanın Kanun kapsamında muafiyet alabilmesi için, Kanun’un 5. maddesinin (a)
bendinde koşul olarak getirilen mal ve hizmet sunumunda gelişme, iyileşme veya
ekonomik ve teknik gelişmelerden tüketicinin de faydalanması gerekmektedir.
Tüketicinin sağladığı fay danın ölçülmesi ve değerlendirilmesinde, fiyatlarda yaşanan
düşüş, satış sonrası hizmetlerde artan etkinlik, ürün çeşitliliği, tüketicinin ürüne daha
kolay ulaşımı, mal arzında devamlılık gibi unsurlar dikkate alınmaktadır.
(58) Sözleşme kapsamında oluşturulacak iş birliği, münferit tatil paketlerinin pazarlama ve
satışında sağlanacak artış ve ortak hizmetler sonucu gerçekleşecek maliyet avantajları
ile ölçek ekonomisi sayesinde maliyet avantajları sağlamakla birlikte, aynı zamanda
tüketicilere daha kaliteli, tü ketici tercihlerini daha doğrudan karşılayan hizmet
sunulmasını mümkün kılacaktır. Oluşturulacak platform aracılığıyla tüketiciler pazarda
yeni bir alternatife erişim imkânı kazanacak ve pazardaki oyuncu sayısının artmasıyla
daha rekabetçi fiyatlardan yara rlanmaları beklenecektir. Platform içeriğinin yalnızca
THY markalı tatil paketlerini değil aynı zamanda diğer acentelerin içeriklerini
barındırıyor olması tüketici için tek bir platform üzerinden erişilebilen ürün çeşitliliğini
artıracaktır.
(59) Bunun yanı sıra tüketiciler münferit tatil paketi içerikleri sayesinde kişisel tercihleri
doğrultusunda birden fazla rakip tur operatörünün sunduğu içerikleri kıyaslama
imkânına sahip olacaktır. Hazır tatil paketleri, kişiselleştirilebilir ve esnek seyahat planı
oluşturmak isteyen tüketicinin ihtiyacını karşılamakta yetersiz kalmaktadır. Bu
doğrultuda kendi tercihine göre seyahat planı yapmak isteyen tüketicinin uçak, otel,
transfer, araç gibi seyahat bileşenlerini farklı tedarikçilerden araştırarak tercih edilirlik,
müsaitlik, esnek seyahat tarihleri, ödeme güvenilirliği, hizmet kalitesi gibi yönleriyle
oluşturacağı tatil paketinin incelemeye tabii tutması ve en uygun seçeneği belirlemesi
gerekmektedir. Hazır tatil paketlerini tercih etmeyen tüketiciler için seyahat planı
oluştururken farklı tedarikçilerden içerikleri tek bir platformdan seçebileceği, bilgilerini
tekrar tekrar girmesinin gerekmediği, gerekli izinleri verdiği takdirde kişisel tercihlerine
göre oluşturulan paketlerin önerildiği bir platformun sözleşme ile birlikte oluşturulması

21-13/175-76
15/17
planlanmaktadır. Tüketici bu sayede ayrıca seyahatin bütün bileşenleri için yapacağı
ödemeyi tek bir platform üzerinden gerçekleştirebileceği, söz konusu bileşenleri kişisel
tercihlerine göre filtreleyebileceği ve seyaha tini oluşturma sürecinde kontrolün
kendisinde olmasına izin veren bir sistemi kullanma avantajına sahip olabilecektir.
(60) Ayrıca platformun satış sonrası des tek hizmeti ile tüketici, içeriğe dair herhangi bir
iptal/iade veya değişiklik durumunda farklı sağlayıcılarla muhatap olmak yerine tek bir
muhatapla sorununu çözebilecektir. Sözleşme ile hüküm altına alınan çağrı merkezi
hizmeti ile tüketiciler sorunlarını kolaylıkla çözebileceklerdir. Sözleşme uyarınca ERKA,
müşterilerin en yaygın kullandığı ödeme yöntemlerini desteklemekle yükümlüdür.
Dolayısıyla tüketiciler özellikle yabancı sağlayıcılardan alınan hizmetlerden
kaynaklanan ödeme güçlükleri veya iletişim sıkıntısı gibi sorunlara maruz
kalmayacaktır.
(61) Yukarıda yer verilen bilgiler çerçevesinde, kurulacak olan platformun hizmet kalitesinde
ve ürün çeşitliliğinde artış sağlayacağı, piyasadaki oyuncu sayısının artmasıyla daha
rekabetçi bir ortam oluşturacağı değerlendirilmektedir. Bu itibarla, Sözleşme’nin
muafiyetin ikinci şartı olan tüketicinin yarar sağlaması koşulunu karşıladığı sonucuna
varılmaktadır.
G.4.5.3. İlgili Piyasanın Önemli Bir Bölümünde Rekabetin Ortadan Kalkmaması
(62) Muafiyet tanınmasında diğer üç şartla birlikte aranan bu şarta göre, muafiyet e konu
anlaşmanın; ilgili piyasanın önemli bir bölümünde rekabetin ortadan kalkmasına neden
olmaması, bir başka deyişle sağlanan ekonomik gelişme veya fayda ile tüketicinin
bundan yarar sağlaması durumlarının, rekabetin ortadan kaldırılması sonucunda elde
ediliyor olmaması gerekmektedir. İlgili pazarın önemli bir bölümünde rekabetin ortadan
kalkıp kalkmadığı değerlendirilirken dikkate alınması gereken başlıca hususların ise;
pazarda hâlihazırda giriş engellerinin olup olmadığı, hâkim durumda olan bir
teşebbüsün bulunup bulunmadığı, dikey anlaşmalar aracılığıyla giriş engeli yaratılıp
yaratılmadığı, pazarın yapısı, tüketici tercihlerinin ne ölçüde kısıtlandığı olarak
sıralanması mümkündür.
(63) Sözleşme kapsamında ERKA, THY tatil paketi markasının global münhasır temsilcisi
olacaktır. Bu açıdan öncelikle söz konusu münhasırlığın münferit tatil paketi hizmetleri
pazarında faaliyet gösteren rakip teşebbüslerin pazardan dışlanmasına yol açıp
açmayacağı hususu değerlendirilmiştir.
(64) Yukarıda belirtildiği üzere THY’nin münhasır bir acente tayin etmesi THY markasının
korunması ve yeni marka piyasaya sunulurken acente tarafından da gerekli yatırımların
yapılmasının sağlanması itibarıyla makul görülebilece ktir. Buna ilaveten söz konusu
münhasırlığın pazarda faaliyet gösteren diğer seyahat acentelerinin/tur operatörlerinin
pazardan dışlanmasına sebebiyet v ermeyeceği değerlendirilmektedir. Zira Sözleşme
hükmü ile tesis edildiği üzere, platform kapsamında yalnızca THY markasına ait ürünler
değil, asgari kalite standartlarının karşılanması kaydıyla farklı acentelere ait tatil paketi
içerikleri de yer alacaktır. Sonuç olarak ilgili teşebbüsler Sözleşme ile kurulması
planlanan pazarlama ağının parçası olacaklardır. Bunun yanı sıra, sözleşmeyle
oluşturulacak iş birliğinin B2B ayağı sayesinde platforma entegre olan seyahat
acentelerine de markaya ait tatil paketlerinin müşterilere kendi satış kanalları üzerinden
yapacakları satışları da kapsayacak şekilde sunma imkânı tanınacaktır. Öte yandan
sözleşmenin tarafı olan ERKA ’nın hâlihazırda münferit tatil paketi pazarında faaliyeti
olmadığı görülmektedir.
(65) Bildirim Formunda yer alan bilgiler dâhilinde, THY’nin ERKA ile gerçekleştireceği iş
birliğinin THY’nin diğer seyahat acenteleriyle olan mevcut ilişkilerine zarar vermeyeceği

21-13/175-76
16/17
ve THY’nin acentelere sunduğu avantajların devam etmesi önünde engel teşkil
etmeyeceği anlaşılmaktadır. THY’nin Sözleşme kapsamın da ERKA’ya sunacağı
içerikler, diğer seyahat acentelerine sunulanlarla benzer ölçüde sağlanacaktır. Buna
ilaveten ERKA’nın pazarda ayrıcal ıklı bir konuma erişmesinin önüne geçmek adına
THY tarafından ERKA’ya herhangi şekilde ücret veya kapasite garantisi
verilmeyecektir. Sonuç olarak bildirime konu Sözleşme’nin münferit tatil paketi
pazarında ya da seyahat acentelerinin diğer faaliyetleri ba kımından pazar kapama
etkisi yaratmayacağı kanaatine varılmıştır. ERKA’nın ana faaliyet alanının kurumsal
seyahat hizmetleri olduğu göz önüne alındığında, bildirime konu iş birliği ile münferit
tatil paketi pazarında yeni bir oyuncu nun yer alaca ğı söyleneb ilecektir. Pazarın
hâlihazırdaki konumu dikkate alındığında yeni oluşmakta olan bir pazar olduğu ve çok
oyunculu bir yapıda olmadığı görülmektedir. Dolayısıyla ERKA’nın pazara girişi
rekabeti artırıcı bir unsur olarak değerlendirilmektedir.
(66) Anlaşmanın etkilerinin ayrıca münferit tatil paketi pazarında faaliyete başlayacak olan
markanın kullanılacağı “hava yolu ile yolcu taşımacılığı” pazarı içinde yer alan hatlar
bakımından da ele alınması önemlidir. Zira, THY’ye ait marka imajının korunmasını
sağlamak amacıyla markaya ait uçuş dâhil paketlerde THY haricinde bir hava yolu ile
anlaşması THY’nin iznine bağlan mıştır. Öte yandan, THY tarafından bu aşamada
anlaşmadan etkilenecek hatların ortaya koyulamayacağı, THY’nin faaliyet gösterdiği
tüm hatların anlaşmadan etkilenme ihtimalinin bulunduğu belirtilmiştir. THY’nin faaliyet
gösterdiği hatlarda sahip olduğu pazar payları incelendiğinde, belirli hatlar bakımından
önemli pazar gücü bulun duğu görülmektedir . Hâlihazırda anlaşmanın doğrudan
etkileyeceği hatlara ilişkin bir değerlendirme yapmak mümkün olamamakla birlikte,
dosya kapsamında seyahat acentelerinden Ocak 2017 – Eylül 2020 dö nemine ilişkin
elde edilen veriler kapsamında, dosya konusu münferit tatil paketleri içerisindeki
uçuşlar bakımından PEGASUS’un THY’den daha fazla pay aldığı görülmektedir.
Ayrıca, incelemeye konu sözleşme ile seyahat acentelerine THY’ye ait markanın
kullanımı haricindeki durumlar için seyahat acentelerine THY tarafından rakip
teşebbüslerle a nlaşma yapmama yükümlülüğü getirilmediği de belirtilmelidir.
Dolayısıyla başvuru kapsamında hat bazında değerlendirme yapılması mümkün
olmamakla birlikte hava yolu ile yolcu taşımacılığı pazarındaki rakiplerin seyahat
acenteleriyle mevcut anlaşmalarını dev am ettirmelerinin ya da benzer anlaşmalar
yoluyla kendi markalarını yaratmalarının önünde bir engel yaratılmaması bakımından
ilgili piyasanın önemli bir bölümünde rekabeti n ortadan kalkmasına mevcut aşamada
sebep olunmayacağı değerlendirilmektedir. Yukarıda yer verilen açıklamalar
kapsamında, bildirime konu sözleşme ile münferit tatil paketi pazarına yeni bir
oyuncunun gireceği, ERKA’nın pazara girişi ile mevcut acentelerin pazardan
dışlanması gibi bir durumun söz konusu olmayacağı zira kurulacak platformun tüm
acentelere açık olduğu, dolayısıyla Sözleşme ’nin pazarın önemli bir bölümünde
rekabeti ortadan kalkmasına sebebiyet vermeyeceği sonucuna ulaşılmıştır.
G.4.5.4. Rekabetin (a) ve (b) Bentlerindeki Amaçların Elde Edilmesi için Zorunlu
Olandan Fazla Sınırlanmaması
(67) Bir anlaşmaya bireysel muafiyet tanınabilmesi için gerekli bu son koşulda, anlaşmadan
ilk iki olumlu koşuldaki yararların elde edilmesi için daha az rekabeti sınırlayıcı bir
yöntem söz konusu olmaması gerektiği belirtilmektedir. Bu koşul altındak i
değerlendirmelerde genel olarak sözleşmenin rekabeti kısıtlayıcı hükümlerinin, elde
edilecek faydaların sağlanması için zorunlu olup olmadığı ve sözleşme süresi dikkate
alınmaktadır.

21-13/175-76
17/17
(68) THY’nin ilgili Sözleşme ile markanın kullandırılmasına ilişkin olarak münhasır bir acente
tayin etmesinin THY markasının korunması ve yeni marka piyasaya sunulurken acente
tarafından da gerekli yatırımların yapılmasının sağlanması itibarıyla makul
görülebileceği d eğerlendirilmektedir. Öte yandan Bildirime konu Sözleşme’nin (…..)
uyarınca, ERKA’nın uçuş dâhil paketlerde THY harici bir hava yolu ile çalışması
THY’nin yazılı onayına tabidir. Ayrıca ERKA, THY tarafından aksi yazılı olarak
onaylanmadıkça paket haricinde münferit uçak bileti sunamayacaktır. Söz konusu

hüküm THY markası ile oluşturulacak tatil paketlerinde rakip hava yollarının içeriklerinin
kullanılmasına sınırlama getirmesi itibarıyla rekabet etmeme yükümlülüğü içermektedir.
(69) Bildirim Formunda, THY markası adı altında farklı bir hava yoluna ait içeriğin
sunulmasının THY’nin marka imajını zedeleyebilece ği belirtilmiştir. Nitekim marka
kapsamında farklı bir hava yolundan tedarik edilmiş uçuş içeriği kullanılarak oluşturulan
bir tatil paketinde ilgili hava yolundan kaynaklanan bir sorun oluşması durumunda, ilgili
tatil paketini satın alan tüketici tarafından THY markasına yönelik olumsuz algı
oluşabilecektir. Dolayısıyla taraflar ın marka imajının zedelenmemesi adına yalnızca
markaya ait uçuş içeriklerine yönelik bu kısıtlamayı getir dikleri anlaşılmaktadır. ERKA
kurulacak olan platformda marka haricinde de içerikle r sunabilecek olup, bu tatil
paketlerinde uçuş içeriklerini THY haricinde hava yollarından tedarik etme konusunda
serbesttir. Sonuç olarak ilgili Sözleşme hükmünün marka imajını korumak için orantılı
ve makul olduğu, rekabeti zorunlu olandan fazla kısıtlamadığı sonucuna ulaşılmıştır.
(70) (…..) Her halükarda s özleşme tatil paketi satışı başladığı tarihten itibaren beş yıllık
dönemin sonunda kendiliğinden sona erecektir. Süre açısından da değerlendirildiğinde
Sözleşme’nin rekabeti zorunlu olandan fazla kısıtlamadığı kanaatine varılmıştır.
Dolayısıyla Sözleşme’nin 4054 sayılı Kanun'un 5. maddesinin birinci fıkrasının (d)
bendinde belirtilen koşulu karşıladığı anlaşılmaktadır.
(71) Netice itibarıyla, bireysel muafiyet için gerekli olan koşulları taşıyan Sözleşme’ye 4054
sayılı Kanun’un 5. maddesinin birinci fıkrası çerçevesinde bireysel muafiyet
tanınabileceği kanaatine varılmıştır.
G.5. SONUÇ
(72) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre,
- Tatil Paketi Satışı İşbirliği Sözleşmesi’ne 4054 sayılı Kanun’un 8. maddesi uyarınca
menfi tespit belgesi verilemeyeceğine,
- Bununla birlikte Tatil Paketi Satışı İşbirliği Sözleşmesi’ne, 4054 sayılı Kanun’un 5.
maddesindeki koşulları karşılaması nedeniyle, bireysel muafiyet tanınmasına
gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı
yolu açık olmak üzere, OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.