KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...
"
"
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR NO:
BAŞKAN:
ÜYE:
ÜYE:
KATİP:
DAVACILAR:
1-
2-
3-
Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
Davacılar vekilinin dava dilekçesiyle özetle; 25.11.2023 tarihinde meydana gelen trafik kazasında davalılardan ... idaresindeki ... plakalı çekicisi (dorse plakası ...) olan piriket yüklü tır Karaman Çevre yolu istikametinden gelip Antalya Çevre Yolu Caddesi istikametini takiben seyir halindeyken ... Caddesi Kavşağına geldiği esnada kırmızı ışıkta hızlıca geçerek aracının sol ön kısımlarıyla müvekkili ... idaresindeki ... plakalı aracı ile ... Caddesi istikametinden Antalya Çevre Yolu Caddesini takiben seyredip ... Caddesi kavşağına geldiği esnada aracı ile kurallara uygun sola dönüş yaptığı sırada, davalının hiçbir hareket, ikaz, uyarı yapmaksızın aracının sağ ön kısmına çarpması sonucu müvekkillerine ait aracın sürüklendiğini, yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiğini, bu kazanın oluşumunda davalı araç sürücüsünün KTK. M. 47/1-B (kırmızı ışık kuralına uymamak) hükmünü ihlal ettiğini, müvekkili ... bu kazanın oluşumunda herhangi bir kural ihlalinin olmadığı trafik kazası tespit tutanağında da yer aldığını, kazada % 100 kusurlu olan davalı ... gibi, araç işleten sıfatıyla araç sahibi ... de sorumlu olduğunu, Sigorta Şirketi ... Sigorta AŞ de poliçe limiti dahilinde sorumlu olduğunu, müvekkillerinde kaza nedeniyle çeşitli yaralanmalarının oluştuğunu, ayrıca psikolojik çöküntüler yaşadıklarını, bu nedenlerle; müvekkili ... için 80.000 TL, ... için 120.000 TL ve ... için 180.000 TL olmak üzere toplam 380.000 TL manevi tazminatın sigorta şirketi haricindeki davalılardan müşterek ve müteselsilen kaza tarihinden itibaren işleyecek en yüksek faiziyle birlikte alınarak müvekkillerine ödenmesine, HMK. M. 107 gereğince şimdilik her bir müvekkili için ayrı ayrı; geçici iş göremezlik gideri olarak 100'er TL, kalıcı iş göremezlik gideri olarak 100'er TL, tedavi ve tedavi için öngörülemeyen giderler, ilaç dahil bu konudaki giderler(hastane masrafı, ambulans, hastane, ameliyat, fizik tedavi, hasta bakıcı, ilaç, dişçi ve protez giderleri vb.) için 100 er TL bakıcı ve bakım giderleri olarak 100'er TL, olmak üzere her bir müvekkil için 400'er TL maddi tazminatın sigorta şirketinin sorumlu olduğu miktar ile sınırlı kalmak kaydıyla; davalılardan müşterek ve müteselsilen (Zararın değerlerinin belirlenmesi sonrasında müddeabih artırılacaktır.)kaza tarihinen itibaren işleyecek faiziyle birlikte ödenmesine, bu alacak kalemleri için mümkünse teminatsız olarak, mahkemenizin aksi kanaatte olması halinde uygun görülecek teminat karşılığında ihtiyati haciz kararı verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davacılar vekilinin mahkememize vermiş olduğu 07.10.2025 tarihli ıslah dilekçesiyle özetle; davacı ... için; geçici iş göremezlik tazminatını toplamda 61.288,72 TL, kalıcı, sürekli iş göremezlik tazminatını toplamda 338.537,21 TL, geçici bakıcı giderini toplamda 21.636,36 TL, tedavi gideri, öngörülemeyen tedavi masrafları tazminatını, toplamda 2.000 TL'nin tüm davalılar açısından kaza tarihinden itibaren işleyecek en yüksek faiziyle, avans faiziyle birlikte müvekkile ödenmesine, Davacı ... için; geçici iş göremezlik tazminatını toplamda 196.913,69 TL, kalıcı, sürekli iş göremezlik tazminatını toplamda 6.935.897,56 TL (davalı sigorta şirketi açısından teminat sınırlı olarak 1.200.000 TL talep ettiğimizi bildiriyoruz.), geçici bakıcı giderini toplamda 72.442,71 TL, tedavi gideri, öngörülemeyen tedavi masrafları tazminatını toplamda 13.200 TL'nin tüm davalılar açısından dava tarihinden itibaren işleyecek en yüksek faiziyle, avans faiziyle birlikte müvekkile ödenmesine, Davacı ... için; geçici iş göremezlik tazminatını toplamda 44.286,60 TL, kalıcı, sürekli iş göremezlik tazminatını toplamda 372.951,99 TL, geçici bakıcı giderini toplamda 13.414,00 TL, tedavi gideri, öngörülemeyen tedavi masrafları tazminatını toplamda 1.500 TL'nin tüm davalılar açısından kaza tarihinden itibaren işleyecek en yüksek faiziyle, avans faiziyle birlikte müvekkile ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesiyle özetle; davada eksik harcın bulunduğunu, harç ikmal edilmediği takdirde davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, kazanın meydana gelişinde sigortalı araç sürücüsünün kusursuz olduğunu, müvekkili şirketinin araç sürücüsünün kusuru oranında sorumlu olduğunu, kusur raporunun adli tıp kurumu trafik ihtisas dairesinden alınmasını gerektiğini, davacıların maluliyetlerinin belirlenmesinin gerektiğini, talep edilen tazminatları kabul etmediklerini, bilirkişi incelemesi yaptırılması gerektiğini, müvekkili sigorta şirketinin geçici iş göremezlik tazminatından, tedavi/bakıcı giderlerinden sorumlu olmadığını, davacının mütefarik kusurunun araştırılmasını ve hatır taşıması indirimi uygulanmasının gerektiğini, davacılardan ... herhangi bir maluliyetinin bulunmadığını, yapılan başvuru müvekkil şirketini temerrüde düşürmediğini, dava tarihi itibariyle yasal faiz talebinde bulunabileceğini, öncelikle davanın usulden reddine, aksi halde davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesiyle özetle; zamanaşımı itirazlarının bulunduğunu, kusur yönünden bilirkişi incelemesi yaptırılması gerektiğini, davacı ... asli kusurlu olduğunu, müvekkilinin kazadan sonra davacı tarafla iletişime geçmek istediğini fakat her defasında davacılar tarafından husumet sevisinde cevaplar aldığını, davacılar tarafından somut bir zarar talebinde bulunulmadığını, davacı taraflarının iş göremezlik, tedavi ve bakım giderleri hususundaki iddialarını kabul etmediklerini, davacılar tarafından istenilen manevi tazminat miktarının çok yüksek olduğunu, davacı ... ağır kusuru neticesinde kaza meydana geldiğini, davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesiyle özetle; davacıların açmış olduğu davanın hukuki mesnetten yoksun olduğunu, kaza tespit tutanağının olay yeri ve kazanın oluşuna uygun olarak düzenlenmediğini, kazanın oluşumunda davacı sürücünün kusurunun bulunduğunu, keşif yapılarak kusur raporu aldırılması gerektiğini, adli tıp kurumundan maluliyet durumu hakkında rapor aldırılması gerektiğini, davacıların sosyal güvenlik kuruluşlarından herhangi bir ödeme alıp almadığının tespit edilmesini, davacıların talep ettiği geçici iş göremezlik ve tedavi giderlerinden müvekkilinin sorumlu olmadığını, davacıların maddi zarara uğradıklarını ilişkin dosyaya yazılı bir delil sunmadıklarını bu husustaki taleplerinin reddi gerektiğini, davacıların manevi tazminat taleplerinin fahiş olduğunu bu taleplerinin reddi gerektiğini, toplanacak deliller, dinlenecek tanıklar ve tanzim edilecek raporlar sonucunda müvekkilinin somut kazada kusuru bulunmadığını, müvekkili aleyhine açılan haksız davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, trafik kazası nedeniyle uğranılan zararın tahsiline ilişkin tazminat isteminden ibarettir.
Bir motorlu aracın işletilmesi sırasında meydana gelen trafik kazasında, zarar görenlerin zararından, 6098 sayılı TBK'nın 49. Maddesi uyarınca araç sürücüsü, 2918 sayılı KTK'nın 85. Maddesi uyarınca araç işleteni ve şartları varsa teşebbüs sahibi ve 2918 sayılı KTK'nın 91. Maddesi uyarınca sigortacı müştereken ve müteselsilen sorumludur.
Trafik kazası nedeniyle zarara uğradığını iddia eden hak sahipleri tarafından açılan tazminat davalarında ispat yükü 6098 sayılı TBK'nın 50. Maddesi uyarınca zarar gören üzerinde olup, zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat etmek zorundadır.
Yine bu tür davalarda 2918 sayılı KTK'nın 97. Maddesi uyarınca, zarar görenin dava açmadan önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı olarak başvuru yapması gerekmekte olup bu husus sonradan giderilmesi de mümkün olmayan dava şartlarındandır. Ayrıca yazılı başvurudan hemen sonra dava açılması mümkün olmayıp 15 günlük sürenin dolmasından sonra dava açılabilecektir. Sigorta kuruluşu kendisine yapılan yazılı başvuruya karşı 15 gün içinde cevap vermek ve 2918 sayılı KTK'nın 99. Maddesine göre 8 iş günü içinde de tazminatı ödemek zorundadır. Sekiz iş günü içinde sorumlu olduğu tazminatı ödemeyen sigortacı 9. gün itibariyle temerrüde düşecektir.
Hak sahipleri tarafından talep edilebilecek tazminatlar ise 2918 sayılı KTK'nın 90. Maddesi uyarınca 2918 sayılı KTK ile 6098 sayılı TBK'nın haksız fiile ilişkin hükümleri uygulanacaktır.
Somut olayda davacılar, davaya konu trafik kazası neticesinde yaralandıklarını iddia ederek, geçici ve sürekli iş göremezlik tazminatı, bakıcı gideri tazminatı, tedavi gideri tazminatı ve manevi tazminat istemlerinde bulunmuştur.
Davaya konu 25/11/2023 tarihli trafik kazasının davalı ... idaresindeki ... plakalı araç ile karaman çevre yolu istikametinden gelip Antalya Çevre Yolu Caddesi istikametini takiben seyir halindeyken ... Caddesi kavşağına geldiği esnada kırmızı ışıkta geçerek aracının sol ön kısımlarıyla ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araca sola dönüş yaptıgı sırada çarpması sonucu meydana geldiği anlaşılmıştır.
Kaza sonrasında görevli kolluk tarafından tanzim edilen kaza tespit tutanağı ile, trafik kazasının oluşmasında davalı ...'ın tam kusurlu olduğu tespit edilmiştir. Mahkememizce tanzim ettirilen 28/05/2025 tarihli bilirkişi raporu ile de kazanın oluşmasında davalı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğu mütalaa edilmiştir.
Mahkememizce, 28/05/2025 tarihli bilirkişi raporundaki tespitlerin dosya kapsamına ve olayın oluş şekline uygun olması nedeniyle, davaya konu trafik kazasının oluşmasında davalı ... % 100 oranında kusurlu olduğu kabul edilmiştir.
Bu kapsamda öncelikle zarar görenlerin davaya konu trafik kazası nedeniyle sürekli iş göremez hale gelip gelmediğinin tespiti için hangi yönetmelik hükümlerinin uygulanması gerektiği belirlenmelidir. Maluliyetin tespiti yönünden hangi yönetmeliğin uygulanacağına ilişkin KTK'da ve TBK'da açık hüküm bulunmadığından bu boşluğun içtihatlarla doldurulması gerekmektedir.
Konya BAM . Hukuk Dairesi'nin süregelen uygulamasına göre; 2918 sayılı KTK'nın 90. ve 92. maddeleri ile genel şartlara yapılan atfın 09/10/2020 tarihli Resmi Gazete'de yayınlanan Anayasa Mahkemesi'nin 17/07/2020 tarihli 2019/40 E 2019/40 K sayılı kararı ile iptaline karar verilmesi nedeniyle genel şartların ve Özürlülük Ölçütü ... Yönetmeliği ile Erişkinler ... Yönetmeliği hükümlerinin uygulanma kabiliyetinin kalmadığı gerekçesiyle, haksız fiil tarihi 11/10/2008 tarihinde önce ise Sosyal Sigortalar Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11/10/2008 tarihi ile 01/09/2013 tarihleri arasında ise Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01/09/2013 tarihinden sonra ise Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği hükümlerinin uygulanması gerekir. (Konya BAM . HD.'nin 08/02/2023 tarihli, ... E ... K sayılı kararı)
AYM'nin 17/07/2020 tarihli ... E ... K sayılı iptal kararı karşısında genel şartların uygulanma kabiliyetinin kalmadığı açık ise de, iptal kararı Özürlülük Ölçütü ... Yönetmeliği ile Erişkinler ... Yönetmeliği hükümlerinin uygulanmasına engel değildir. Her ne kadar 01/06/2015 tarihli Genel Şartlar'da bu yönetmeliklere atıf yapılmakta ise de bu yönetmelikler genel şartlardan bağımsız olup, genel şartlara yapılan atfın hatta doğrudan genel şartların yürürlükten kaldırılması bu yönetmeliklerin uygulanmasına engel değildir. Zira bu yönetmeliklerin dayanağı 01.06.2015 tarihli genel şartlar olmayıp, Özürlülük Ölçütü ... Yönetmeliği'nin 3. Maddesinde, Erişkinler ... Yönetmeliği'nin de yine 3. Maddesinde belirtildiği üzere bu yönetmeliklerin dayanağı kanundur. Dolayısıyla bu yönetmelikler ya da yönetmeliğe dayanak teşkil eden kanunlar yürürlükten kalkmadığı sürece bu yönetmeliklerin uygulanmasına engel bir durum bulunmamaktadır.
Bunun yanında her ne kadar Özürlülük Ölçütü ... Yönetmeliği, 01.06.2015 tarihli genel şartların yürürlüğe girmesi ile birlikte uygulanmaya başlanmış ise de; bu yönetmeliğin 30.03.2013 tarihinde yürürlüğe girdiği, yürürlüğe girdiği tarihten 01.06.2015 tarihine kadarki süreçte de uygulanmasına engel bir halin olmadığı, ancak yargı kararları ile bu süreçte Çalışma Gücü ... Yönetmeliği hükümlerinin uygulanmasının tercih edildiği, tercihin bu yönde kullanılmasına bir engel olmadığı gibi aksi yönde kullanılmasına da bir engel olmadığı, ancak 2918 sayılı KTK'daki atıf nedeniyle 01.06.2015 tarihli genel şartların yürürlüğe girmesiyle birlikte bu tarihten itibaren Özürlülük Ölçütü ... Yönetmeliği hükümlerinin uygulanmasının bir zorunluluk olduğu, AYM iptal kararının sadece bu zorunluluğu ortadan kaldırdığı, dolayısıyla yargı organlarının takdir hakkını kullanarak yürürlükte olan yönetmeliklerden herhangi birisini tercih etmesinin mümkün olduğu, Yargıtayca bu takdir hakkı kapsamında hangi tarihler arasında hangi yönetmelik hükümlerinin uygulanması gerektiğine yönelik oluşturulan uygulamanın yerleşik hale geldiği, Yargıtay ve diğer BAM uygulamalarının aksine Özürlülük Ölçütü ... Yönetmeliği ile Erişkinler ... Yönetmeliği hükümlerinin uygulanmasının mümkün olmadığı yönündeki kabule açık yasal bir engel yoksa da TMK'nın 4. maddesi uyarınca kanunun takdir yetkisi tanıdığı veya durumun gereklerini ya da haklı sebepleri göz önünde tutmayı emrettiği konularda hâkimin, hukuka ve hakkaniyete göre karar vereceği, hakimin takdir hakkını kullanırken keyfi uygulamalardan kaçınmasının gerektiği, yerleşik ve genel kabul gören uygulamaların aksine hareket edilmesinin adil yargılanma ilkesine aykırılık teşkil edeceği ve yargıya güveni ortadan kaldıracağı, Yargıtay uygulamasının da herhangi bir yasa hükmüne aykırılık teşkil etmemesi karşısında KONYA BAM . HD'NİN ANILAN GÖRÜŞÜNE İŞTİRAK EDİLMEMİŞTİR.
Kısaca üzerinde durulmasının faydalı olacağı düşünülen bir diğer husus ise, 14/02/2023 tarihli Resmi Gazete'de yayınlanan Anayasa Mahkemesi'nin 29/12/2022 gün ve ... E. ... K sayılı kararı iptal kararıdır. 7237 sayılı yasanın 18. maddesiyle 2918 sayılı KTK'nın 90. maddesinde yapılan değişiklik ile, 09/06/2021 tarihinden sonra meydana gelen trafik kazaları yönünden maluliyetin tespitinde Erişkinler ... Yönetmeliği hükümlerinin uygulanması yasal zorunluluk haline gelmiştir. Ancak, anılan değişikliğin AYM tarafından iptaline karar verilmesi karşısında bu zorunluluk ortadan kalkmış olup, iptal kararının Erişkinler ... Yönetmeliği'nin uygulanmasına engel bir yönü yoktur.
Yargıtay . Hukuk Dairesinin yerleşik hale gelen uygulamasına göre; maluliyet belirlemesinin, kaza tarihi 11.10.2008 tarihinden önce ise Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11.10.2008 tarihi ile 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01.09.2013-01.06.2015 tarihleri arası Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01.06.2015-20.02.2019 tarihleri arası Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik, 20.02.2019 tarihinden sonra Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir.(Emsal ilam: Yargıtay . Hukuk Dairesi ... E ... K)
Davaya konu trafik kazası 25/11/2023 tarihinde meydana gelmiş olup, davacının kalıcı sakatlığının bulunup bulunmadığının Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre belirlenmesi gerekir.
Dosya kapsamına uygun olduğundan ve bahsi geçen yönetmeliğe göre değerlendirme yapıldığından hükme esas alınan S.Ü Tıp Fakültesi Hastanesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından tanzim edilen
04/07/2025 tarihli maluliyet raporu ile, davacı ... yaralanmasının Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre kalıcı sakatlık niteliğinde olmadığı, geçici iş göremezlik süresinin 3 ay, başkasının yardımına muhtaç olduğu sürenin 1 ay ve tedavi gideri zararının 1.500,00 TL olduğu,
04/07/2025 tarihli maluliyet raporu ile, davacı ... yaralanmasının Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre % 3 oranında kalıcı sakatlık niteliğinde olduğu, geçici iş göremezlik süresinin 4 ay, başkasının yardımına muhtaç olduğu sürenin 1,5 ay ve tedavi gideri zararının 2.000,00 TL olduğu,
24/07/2025 tarihli maluliyet raporu ile, davacı ...'ün yaralanmasının Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre % 24 oranında kalıcı sakatlık niteliğinde olduğu, geçici iş göremezlik süresinin 12 ay, başkasının yardımına muhtaç olduğu sürenin 4 ay ve tedavi gideri zararının 13.200,00 TL olduğu tespit edilmiştir.
Tazminat hesabının ne şekilde yapılacağı konusunda 2918 sayılı KTK'da ve 6098 sayılı TBK'da açık bir düzenleme bulunmamaktadır. Bu kapsamda hesaplamanın yargı kararları ile yerleşik hale gelen uygulamalara göre yapılması gerekir. Hesaplamalarda prograsif rant yönteminin uygulanması konusunda herhangi bir görüş farklılığı yoksa da bakiye yaşam süresinin tespitinde hangi yaşam tablosunun esas alınacağı konusunda Konya BAM . HD. nin uygulamaları ile Yargıtay uygulamaları farklılık arz etmektedir.
Konya BAM . HD.'nin yerleşik hale gelen uygulamalarına göre, 2918 sayılı KTK ile genel şartlara yapılan atfın, AYM'nin 17/07/2020 tarihli ... E ... K sayılı kararı ile iptaline karar verilmesi nedeniyle bakiye yaşam süresinin PMF 1931 yaşam tablosuna göre belirlenmesi gerekir. (Konya BAM . HD.'nin 17/02/2023 gün ve ... E ... K)
TRH 2010 yaşam tablosunun, genel şartların yürürlüğe girmesiyle uygulanmaya başlandığı, önceki dönemde PMF 1931 yaşam tablosunun uygulandığı bilinen bir gerçektir. Genel şartların yürürlüğe girmesinden önceki dönemde, her ne kadar Yargıtay Hukuk Genel Kurulu ve Yargıtay Dairelerinin uygulamalarına istinaden PMF 1931 yaşam tablosu esas alınmaktaysa da TRH 2010 yaşam tablosunun esas alınmasına da engel yasal bir düzenleme bulunmamaktaydı. Genel şartların yürürlüğe girmesiyle birlikte, KTK'da genel şartlara yapılan atıflar nedeniyle, hesaplamalarda TRH 2010 yaşam tablosunun dikkate alınması yasal bir zorunluluk haline gelmiş, devam eden süreçte ise AYM'nin 17/07/2020 tarihli ... E ... K sayılı iptal kararı ile bu zorunluluk ortadan kalkmıştır. Hemen belirtilmelidir ki, iptal kararı ile sadece bu zorunluluk ortadan kalkmış olup, iptal kararı TRH 2010 yaşam tablosunun uygulanmasını imkansız hale getirmemiştir. Gelinen aşamada, mahkemeler takdir yetkisi kapsamında gerek PMF 1931 yaşam tablosunu, gerekse TRH 2010 tablosunu esas alabilecektir. Ancak takdir hakkının, 4721 sayılı TMK'nın 4. maddesi uyarınca hakkaniyete uygun olarak kullanılması gerekir. Bu takdir hakkı kapsamında, genel kabul gören yaşam tablosunun esas alınması hakkaniyete daha uygun olacaktır. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 02/12/2021 tarihli, ... E, ... K sayılı ilamı ve 21/12/2021 tarihli, ... E., ... K sayılı ilamı ile bakiye yaşam süresinin tespitinde ülkemize özgü ve güncel verileri içeren TRH 2010 yaşam tablosunun dikkate alınması gerektiğine işaret etmiştir. Yine, Yargıtay Daireleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin uygulamaları da bu yönde olmuştur. Bu nedenle, TRH 2010 yaşam tablosunun dikkate alınmasının hakkaniyete daha uygun olacağı kabul edildiğinden, Konya BAM . HD.'nin PMF 1931 yaşam tablosunun dikkate alınmasına yönelik görüşüne iştirak edilmemiştir.
Kısaca üzerinde durulmasının faydalı olacağı düşünülen bir diğer husus ise, 14/02/2023 tarihli Resmi Gazete'de yayınlanan Anayasa Mahkemesi'nin 29/12/2022 gün ve ... E. ... K sayılı kararı iptal kararıdır. 7237 sayılı yasanın 18. maddesiyle 2918 sayılı KTK'nın 90. maddesinde yapılan değişiklik ile, 09/06/2021 tarihinden sonra meydana gelen trafik kazaları yönünden bakiye yaşam süresinin tespitinde TRH 2010 yaşam tablosunun uygulanması yasal zorunluluk haline gelmiştir. Ancak, anılan değişikliğin AYM tarafından iptaline karar verilmesi karşısında bu zorunluluk ortadan kalkmış olup, iptal kararının TRH 2010 yaşam tablosunun uygulanmasına engel bir yönü yoktur.
Dosya kapsamına uygun olduğundan ve TRH 2010 yaşam tablosuna göre de tanzim edildiğinden hükme esas alınan 13/09/2025 tarihli hesap raporu ile, kusur durumuna göre;
Davacı ... geçici iş göremezlik zararının 44.286,60 TL, bakıcı gideri zararının 13.414,00 TL ve tedavi gideri zararının 1.500,00 TL olduğu,
Davacı ... sürekli iş göremezlik zararının 440.707,20 TL, geçici iş göremezlik zararının 61.288,72 TL, bakıcı gideri zararının 21.636,36 TL ve tedavi gideri zararının 2.000,00 TL olduğu,
Davacı ... sürekli iş göremezlik zararının 4.514.534,93 TL, geçici iş göremezlik zararının 196.913,69 TL, bakıcı gideri zararının 72.442,71 TL ve tedavi gideri zararının 13.200,00 TL olduğu tespit edilmiştir.
6098 sayılı TBK'nın 52. Maddesine göre; Zarar gören, zararı doğuran fiile razı olmuş veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olmuş yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırmış ise hâkim, tazminatı indirebilir veya tamamen kaldırabilir. Zarara hafif kusuruyla sebep olan tazminat yükümlüsü, tazminatı ödediğinde yoksulluğa düşecek olur ve hakkaniyet de gerektirirse hâkim, tazminatı indirebilir. Anılan yasal düzenlemede de belirtildiği üzere zarar görenin zararın oluşmasında ya da zararın artmasında bir ihmali varsa bu hususun tazminatın belirlenmesinde dikkate alınması gerekir. Bir başka deyişle zararın oluşumunda zarar görenin de müterafik kusurunun bulunması halinde tazminattan indirim yapılması gerekmektedir. Müterafik kusurun dikkate alınması için bu yönde yapılan bir savunmaya gerek olmayıp Mahkemece müterafik kusurun resen dikkate alınması gerekmektedir. Nitekim bu husus Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin ... E ... K sayılı ilamında da vurgulanmıştır. Ayrıca müterafik kusur indirimi nedeniyle kısmen reddedilen tutar üzerinden davacı aleyhine vekalet ücretine hükmedilmeyeceği noktasında da duraksama bulunmamaktadır.
Somut olayda, 04/09/2025 tarihli celsedeki gerek tanık anlatımlarından gerekse davacı anlatımlarından davacıların kaza esnasında emniyet kemerlerinin takılı olmadığı sonucuna varıldığından davacıların kendi yaralanmalarında müterafik kusurlu oldukları kabul edilmiş ve hesaplanan tazminattan % 20 oranında müterafik kusur indirimi yapılmıştır.
Bu yönde yapılan hesaplama neticesinde,
Davacı ... talep edebileceği geçici iş göremezlik tazminatı tutarının 35.429,28 TL, bakıcı gideri tazminatı tutarının 10.731,20 TL, tedavi gideri tazminatı tutarının 1.200,00 TL olduğu,
Davacı ... talep edebileceği sürekli iş göremezlik tazminatı tutarının 352.565,76 TL, geçici iş göremezlik tazminatı tutarının 49.030,97 TL, bakıcı gideri tazminatı tutarının 17.309,08 TL, tedavi gideri tazminatı tutarının 1.600,00 TL olduğu, bu davacının sürekli iş göremezlik tazminatı yönünden isteminin 338.537,21 TL olması nedeniyle taleple bağlılık ilkesi gereğince bu tutara hükmedilebileceği,
Davacı ... talep edebileceği sürekli iş göremezlik tazminatı tutarının 3.611.627,94 TL, geçici iş göremezlik tazminatı tutarının 157.530,95 TL, bakıcı gideri tazminatı tutarının 57.954,16 TL, tedavi gideri tazminatı tutarının 10.560,00 TL olduğu sonucuna varılmıştır.
Davalılardan ... haksız fiil faili, ... ise araç işleteni sıfatıyla oluşan bu zararların tamamından müştereken ve müteselsilen sorumludur. Oluşan zarardan diğer davalılar ile birlikte davalı ... Sİgorta A.Ş. de ZMMS sigortacısı sıfatıyla sorumlu ise de sorumluluğu poliçe limitiyle sınırlıdır. Kaza tarihi itibariyle geçerli sakatlanma klozu limiti ve sağlık gideri klozu limiti ayrı ayrı 1.200.000,00 TL'dir. Davacı ... ile davacı ... zararı poliçe limitlerini aşmadığından bu davacılar yönünden sigorta şirketi zararın tamamından diğer davalılar ile birlikte müteselsilen sorumludur. Davacı ... yönünden ise, sürekli iş göremezlik tazminatı yönünden davalı ... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğu sakatlanma klozu teminat limiti olan 1.200.000,00 TL ile sınırlıdır. Bununla birlikte davacının sağlık gideri teminat klozundan karşılanması gereken zarar tutarı poliçe limitinin altında kaldığından davacı ... sürekli iş göremezlik zararı dışındaki zararlarının tamamından (226.045,11 TL) davalı sigorta şirketi diğer davalılar ile birlikte müteselsilen sorumludur. Bu kapsamda davacıların maddi tazminat davalarının belirtilen tutarlar üzerinden kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir.
TBK'nın 56. Maddesine göre; Hâkim, bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilir. Ağır bedensel zarar veya ölüm hâlinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir.
Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek, tazminata benzer fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim, bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir. Hakimin, bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olayın ağırlığı, olay tarihi gibi özellikleri gözetilerek gelişen hukuktaki yaklaşıma da uygun olarak tatmin duygusu yanında caydırıcılık uyandıran oranda manevi tazminatı takdir etmesi gerekir(HGK 23/06/2004, ...)
Somut olayda, kazanın oluş şekli ve sonucu, davacıların yaralanma dereceleri, tarafların kusur oranları, paranın alım gücü, tarafların sosyal ekonomik durumları, manevi tazminatın tatmin ve caydırıcılık fonksiyonu dikkate alınarak davacıların manevi tazminat davalarının kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Yerleşik hale gelen Yargıtay içtihatlarında da belirtildiği üzere müterafik kusur indirimi nedeniyle reddedilen miktar yönünden davacılar aleyhine yargılama giderine hükmedilmesi mümkün değildir. Davacı ... reddedilen maddi tazminat davasının 11.840,12 TL'lik kısmının müterafik kusur indirimine, bakiye 372.951,99 TL'lik kısmının diğer nedenlere, davacı ... reddedilen maddi tazminat davasının tamamının müterafik kusur indirimine, davacı ... reddedilen maddi tazminat davasının 56.511,29 TL'lik kısmının müterafik kusur indirimine, bakiye 2.421.362,63 TL'lik kısmının diğer nedenlere dayalı olması nedeniyle yargılama giderleri müterafik kusur indirimine dayalı olarak reddedilen kısımlar hesaba dahil edilmeksizin belirlenmiştir.
Anılan nedenlerle davacıların maddi tazminat davalarının kısmen kabulüne, manevi tazminat davalarının ise kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Yukarıda açıklanan gerekçelerle ;
1-DAVACI ... MADDİ TAZMİNAT DAVASININ KISMEN KABUL KISMEN REDDİ ile, 35.429,28 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 10.731,20 TL bakıcı gideri tazminatı ve 1.200,00 TL tedavi gideri tazminatı olmak üzere toplam 47.360,48 TL tazminatın, davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden 26/09/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, davalı ... ile davalı ... yönünden ise 25/11/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ... verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-DAVACI ... MANEVİ TAZMİNAT DAVASININ KABULÜ ile, 80.000,00 TL manevi tazminatın 25/11/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... ile davalı ... müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ... verilmesine,
3-DAVACI ... MADDİ TAZMİNAT DAVASININ KISMEN KABUL KISMEN REDDİ ile, 338.537,21 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 49.030,97 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 17.309,08 TL bakıcı gideri tazminatı ve 1.600,00 TL tedavi gideri tazminatı olmak üzere toplam 406.477,26 TL tazminatın, davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden 26/09/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, davalı ... ile davalı ... yönünden ise 25/11/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
4-DAVACI ...'ÜN MANEVİ TAZMİNAT DAVASININ KABULÜ ile, 120.000,00 TL manevi tazminatın 25/11/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... ile davalı ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine,
5-DAVACI ...'ÜN MADDİ TAZMİNAT DAVASININ KISMEN KABUL KISMEN REDDİ ile, 3.611.627,94 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 157.530,95 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 57.954,16 TL bakıcı gideri tazminatı ve 10.560,00 TL tedavi gideri tazminatı olmak üzere toplam 3.837.673,05 TL tazminatın, davalı ... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğu (sakatlanma klozu yönünden 1.200.000,00 TL; sağlık gideri klozu yönünden 226.045,11 TL olmak üzere toplam) 1.426.045,11 TL ile sınırlı olmak üzere, davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden 26/09/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, davalı ... ile davalı ... yönünden ise 25/11/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
6-DAVACI ...'ÜN MANEVİ TAZMİNAT DAVASININ KABULÜ ile, 180.000,00 TL manevi tazminatın 25/11/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... ile davalı ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine,
7-Alınması gereken 319.110,90 TL harçtan, peşin ve ıslahen alınan 34.083,95 TL harcın mahsubu ile bakiye 285.026,95 TL eksik harcın (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğu 114.698,92 TL ile sınırlı olmak üzere) tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
8-Arabuluculuk görüşmelerinden dolayı Hazine tarafından (suçüstü ödeneğinden) yapılan 3.800,00 TL yargılama giderinin, 606,12 TL'lik kısmının davacılardan (eşit oranda), 3.193,88 TL'lik kısmının ise davalı ... Sigorta A.Ş.'nden alınarak Hazine'ye gelir kaydına, bu amaçla 492 s. Harçlar Kanunu'nun 28/a maddesi gereğince harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
9-Davacılar tarafından yapılan 34.083,95 TL harç giderinin (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğu 13.715,86 TL ile sınırlı olmak üzere) tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara eşit oranda verilmesine,
10-Davacılar tarafından yapılan 3.874,00 TL harç gideri ve 44.200,20 TL yargılama gideri olmak üzere toplam 48.074,20 TL yargılama giderinden kabul ret oranına göre hesaplanan 32.184,29 TL yargılama giderinin (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğu 12.951,41 TL ile sınırlı olmak üzere) tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara (EŞİT ORANDA) verilmesine,
11-Davacı ... tarafından fazla yatırılan 615,40 TL başvurma harcı ile davacı ... tarafından fazla yatırılan 615,40 TL başvurma harcını talep halinde bu davacılara verilmesine,
12-Davalılar tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
13-Maddi tazminat davaları yönünden;
a-Davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte olan A.A.Ü.T. uyarınca, tayin ve takdir olunan, 45.000,00 TL vekalet ücretinin tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine,
b-Davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte olan A.A.Ü.T. uyarınca, tayin ve takdir olunan, 65.036,36 TL vekalet ücretinin tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine,
c-Davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte olan A.A.Ü.T. uyarınca, tayin ve takdir olunan, 536.144,04 TL vekalet ücretinin (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğu 217.646,32 TL ile sınırlı olmak üzere) tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine,
ç-Davalılar kendilerini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte olan A.A.Ü.T. uyarınca, tayin ve takdir olunan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davacı ...'den alınarak tüm davalılara (eşit oranda) verilmesine,
d-Davalı ... ile davalı ... kendilerini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte olan A.A.Ü.T. uyarınca, tayin ve takdir olunan 356.777,14 TL vekalet ücretinin davacı ...'den alınarak tüm davalılara (eşit oranda) verilmesine, (davalı sigorta şirketi yönünden poliçe limitiyle sınırlı ıslah yapıldığından ve bu tutar dikkate alındığında reddedilen miktar bulunmadığından sigorta şirketi lehine vekalet ücretine hükmedilmemiştir.)
14-Manevi tazminat davası yönünden,
a-Davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte olan A.A.Ü.T. uyarınca, tayin ve takdir olunan, 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine,
b-Davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte olan A.A.Ü.T. uyarınca, tayin ve takdir olunan, 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine,
c-Davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte olan A.A.Ü.T. uyarınca, tayin ve takdir olunan, 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak alınarak davacı ...'e verilmesine,
15-Gerekçeli karar tebliği için davacı avansından yapılacak (ve 60 TL olacağı değerlendirilen) yargılama giderinden kabul ret oranına göre hesaplanan 40,17 TL yargılama giderinin de (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğu 16,16 TL ile sınırlı olmak üzere) tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara (eşit oranda) verilmesine,
16-Davacı tarafça yatırılan teminatın 2004 s. İİK'nın 259/2. Maddesi uyarınca üzerinde tedbir ya da haciz bulunmaması kaydıyla kararın kesinleşmesi beklenmeksizin talep halinde iadesine,
17-Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmının 6100 sayılı HMK 333.maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair ; taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 s. HMK'nın 345. maddesi gereğince (2) hafta içerisinde, ilgili BAM Hukuk Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere ve oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.05/11/2025