İZMİR 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Kıymetli Evrak İptali
Davacı tarafından açılan Kıymetli Evrak İptali davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil şirkete müşterisi Uzman Sıhhi Tesisat -... ile aralarında devam etmekte olan ticari ilişki çerçevesinde, senetler düzenlendiğini, anılan senetlerin müşteriden alındığına dair tahsilat makbuzunun dava dilekçesi ekinde sunulduğunu, ancak, anılan senetler, müşterilere iade edilmek üzere şirket personeline teslim edilmiş ve fakat müşterilere teslim edilmeden zayi olduğunu, tüm aramalara rağmen bulunamadığını, anılan senetler, müvekkil şirket yetkilisi tarafından ciro edilmiş olabileceği için herkes tarafından işleme konabilmesi ihtimali bulunmaktadır. Zayi edilen senetlerin üçüncü kişilerin eline geçmesi halinde müvekkil mağdur olacaktır. Bu nedenle kötü niyetli üçüncü kişilerin haksız şekilde yararlanarak sebepsiz zenginleşmesine mahal vermemek ve müvekkilin mağdur olmaması için senetlerin kayıp nedeniyle iptaline karar verilmesi amacıyla iş bu davanı açıldığını beyan ederek davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.
6102 sayılı TTK'nın 818. maddesi delaleti ile çekler bakımından iptal davaları açısından uygulanması gerekli TTK'nın 757 ve devamı maddelerinde iptal davası açma hakkı lehtar ve hamile tanınmış bir hak olup, TTK'nın 759/2. maddesi uyarınca, iptal isteminde bulunan kişi çek elinde iken zayi olduğuna dair inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak, senedin bir suretini ibraz etmek yahut da senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür.
TTK'nın 763. maddesinde de "mahkemece dilekçe sahibinin poliçe elindeki ziyaa uğradığına dair verdiği açıklamaları inandırıcı bulduğu taktirde verilecek ilanla poliçeyi eline geçirene belirli bir süre içerisinde poliçeyi getirmeyi davet eder, aksi halde poliçenin iptaline karar verileceğini ihtar eder." hükmü düzenlenmiştir.
Talep, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanununun üçüncü kitabında düzenlenen kıymetli evraklardan çekin iptali istemine ilişkindir. Aynı zamanda bir kambiyo senedi olan çekin iptaline ilişkin TTK'nun 818/1-s bendi yollamasıyla TTK'nun 764/1 maddesi gereğince çekin iptali hakkındaki hükümlerin uygulanacağı açıktır.
Zayi olduğu iddia olunan iki adet çekin mahkememize teslimi ihtarını içeren ilanların Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinin 02/07/2025, 10/07/2025,18/07/2025 tarihlerinde yapılmış olduğu, ilan süresi içerisinde mahkememize de müracaatın olmadığı ve kanunun öngördüğü üç aylık sürenin de geçmiş olduğu anlaşıldı.
Tüm dosya kapsamı birlikte irdelendiğinde; zayi nedeniyle iptal isteminde amacın, keşidecinin mükerrer ödeme yapmasını önlemek ve kaybedilen kambiyo senedi yerine mahkemece verilecek iptal kararını keşideciye/muhataba ibraz etmek olduğu, yetkili hamilin elinde iken zayi olan yedi adet çekin 6102 Sayılı TTK'nun 818/1-s bendi yollamasıyla aynı kanunun 764/1. maddesi gereğince yedi adet çekin zayi nedeniyle iptaline, iptali istenen 28.02.2025 vade tarihli, 250.000,00 TL bedelli evrakın ise boş çek yaprağı olduğu, boş çek yapraklarının kambiyo vasfının bulunmadığı anlaşılmakla, talebin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Yukarıda açıklanan nedenlerle:
1-)Davanın KISMEN KABULÜNE,
2-)Düzenleyeni... olan, ... nolu, 05.07.24 düzenleme, 10.12.2024 vade tarihli, 220.000,00 TL. Bedelli senet, Düzenleyeni... olan,... nolu, 05.07.24 düzenleme, 10.01.2025 vade tarihli, 220.000,00 TL. Bedelli senet, Düzenleyeni... olan,... nolu, 05.07.24 düzenleme, 10.02.2025 vade tarihli, 220.000,00 TL. Bedelli senet, Düzenleyeni ...olan, 20.08.24 düzenleme, 30.12.2024 vade tarihli, 250.000,00 TL. Bedelli senet, Düzenleyeni... olan,20.08.24 düzenleme, 30.01.2025 vade tarihli, 250.000,00 TL. Bedelli, Düzenleyeni ... olan,02.10.24 düzenleme, 15.12.2024 vade tarihli, 56.000,00 TL. Bedelli senet, Düzenleyeni... olan,02.10.24 düzenleme, 15.01.2025 vade tarihli, 56.000,00 TL. bedelli SENETLERİN İPTALİNE,
3-)28.02.2025 vade tarihli, 250.000,00 TL bedelli senet yönünden talebin REDDİNE,
4-)Alınması gerekli 615,40 TL karar ve ilam harcı peşin olarak alındığından başkaca bir harç alınmasına YER OLMADIĞINA,
5-)Mahkememiz dosyasında yapılan yargılama giderlerinin davacı taraf üzerinde BIRAKILMASINA,
6-)Karar kesinleştiğinde artan gider avansının yatırana İADESİNE,
Dair, 6100 sayılı yasanın 343. ve 345. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliği tarihinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde mahkememize yahut mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine verilecek bir dilekçe ile istinaf yasa yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.28/11/2025