KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KAYSERİ
GEREKÇELİ KARAR
KARAr no:
BAŞKAN: ... ...
ÜYE: ... ...
ÜYE: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI: ... - ...
VEKİLİ: Av. ... -
DAVALI: ... - ... ...
Ticari Şirket (Bilgi Alma Ve İnceleme Hakkı İhlali)
Mahkememizde görülmekte olan Ticari Şirket (Bilgi Alma Ve İnceleme Hakkı İhlali) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinden özetle; Müvekkilinin davalı kolektif şirket ortağı olduğunu, TTK gereği kolektif şirket ortaklarının şirket borçlarındın şahsi, sınırsız ve müteselsilen sorulduğu olduğunu, bu sorumluluk rejimi altında davacının şirket banka hesaplarının nasıl kullanıldığını, şirket adına giren paraların akıbetini, bu paraların şirket faaliyeti dışında tasarruf edilip edilmediğinin kabul edilemez olduğunu, müvekkilinin şahsi malvalığını doğrudan tehdit eden belirsizlik karşısında bilgi alma denetim hakkını kullanmak zorunda olduğunu, davalı tarafça şirket mali yapısının sistematik biçimde gizlendiğini, şirketin hesapları ile şahsi tasarruflar arasında belirsizlik bulunduğunu, banka kayıtları ve muhasebe kayıtları arasında örtüşmeyen durumların olmasının davacı açısından önem taşıdığını, Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2026/78 D.iş, 2026/79 D.iş karar sayılı dosyasında mahkemenin açıkça davacının talebinin yargılama gerektirdiği ve değişik iş yoluyla incelenemeyeceği yönünde karar verildiğini belirterek, davalı şirketin müvekkiline tüm faaliyetleri yönünden ayrıntılı hesap vermesini, davalı şirkete ait tüm banka hesaplarının, bu hesaplara ilişkin tam hareket dökümlerinin, şirket adına kullanılan kredi ve teminat işlemlerinin dayanaklarıyla birlikte ibrazına, Muhasebe defter ve kayıtlarının, banka kayıtlarıyla karşılaştırılmak üzere mahkemeye sunulmasını, şirket hesaplarına giren paraların hangi amaçlarla ve kimler lehine kullanıldığının bilirkişi marifetiyle banka kayıtları esas alınmak suretiyle tespitine, delil güvenliğinin sağlanması için banka kayıtlarının saklanması, silinmemesi ve ibraz yükümlülüğünün ihtar edilmesi ve gerektiğinde HMK m.220 uyarınca sonuç doğuracağının bildirilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı tarafça cevap dilekçesi sunulmadığı görülmüştür.
Kayseri Ticaret Sicili Müdürlüğü'ne yazılan müzekkereye cevap olduğu, ilgili kayıt ve belgelerin celp edildiği görüldü.
Dava, kollektif şirket ortağının bilgi alma ve inceleme istemine ilişkindir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 4/1-a maddesine göre davaya bakmaya mahkememiz görevlidir. Zira uyuşmazlık ticari niteliktedir.
6545 sayılı yasanın 45/3. maddesi uyarınca davanın niteliği itibarı ile yargılama, mahkememiz heyeti tarafından tarafından yürütülmüş ve sonuçlandırılmıştır.
Taraflar arasında uyuşmazlık; davacının bilgi alma ve inceleme hakkının ihlal edilip edilmediği, davacının bilgi alma ve inceleme isteminin haklı olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.
TTK'nın 225. Maddesinde" Bir ortak yönetim hakkını ve görevini haiz olmasa da şirket işlerinin gidişi hakkında bizzat bilgi edinmek, şirketin belgelerini ve defterlerini incelemek, bunlara göre kendisi için şirketin finansal durumunu gösterecek bir hesap tablosu düzenlemek hakkını haizdir. Buna aykırı sözleşme geçersizdir." hükmü yer almaktadır
Somut olay irdelendiğinde davacnın davalı şirketin ortağı olduğu, davacının Kayseri 10. Noterliği'nin 18/01/2026 tarih ve 2163 yevmiye sayılı ihtarnamesi ile şirketin banka ve muhasebe kayıtları üzerinde bilgi alma ve inceleme hakkı talep etmiş olduğu, Ticaret Sicil Müdürlüğü'nden gelen cevabi yazı incelenmekle davacının şirketi yönetim yetkisinin bulunmadığı, TTK'nın 225. Maddesi gereğince davacının şirketin belgelerini ve defterlerini inceleme hakkı bulunduğu, davalı şirketin davaya cevap vermediği ve dosya kapsamına göre noter ihtarına da cevap verilmediği gözetilerek davacının bilgi edinme hakkının kısıtlandığı hususunda iddialarını ispatladığı sonucuna ulaşılmıştır. Tüm bu nedenlerle davacının davalı şirketin;
- Muhasebe defter ve kayıtlarının,
-Şirket adına açılmış tüm banka hesaplarının,
-01.06.2024 / 31.12.2025 tarih aralığı dönemine ait:
-Hesap ekstrelerinin
- Havale/EFT işlem dökümlerinin
- Şirket adına kullandırılan kredi, teminat, çek ve senet işlemlerine ilişkin bilgi ve belgelerinin YMM veya SMMM ya da muhasebeci eşliğinde incelenmesi konularında davacının bilgi alma hakkının kullandırılmasına karar verilmiştir. Her ne kadar davacı tarafça mahkememiz aracılığıyla davalı şirketin defter ve banka kayıtlarının incelenmesi ve bilirkişi raporu alınması talep edilmekte ise de mahkememizin böyle bir sorumluluğu bulunmadığı gibi kaldı ki davacının mali müşavir eşliğinde bu kayıtları incelemekle talep ettiği menfaate ulaşacağı gözetilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
Yukarıda açıklanan nedenler ile;
1-Davacının bilgi alma ve inceleme isteminin KISMEN KABULÜ ile,
- Muhasebe defter ve kayıtlarının,
-Şirket adına açılmış tüm banka hesaplarının,
-01.06.2024 / 31.12.2025 tarih aralığı dönemine ait:
-Hesap ekstrelerinin
- Havale/EFT işlem dökümlerinin
- Şirket adına kullandırılan kredi, teminat, çek ve senet işlemlerine ilişkin bilgi ve belgelerinin YMM veya SMMM ya da muhasebeci eşliğinde incelenmesi konularında DAVACININ BİLGİ ALMA HAKKININ KULLANDIRILMASINA,
2-Davacının mahkememiz aracılığıyla davalı şirketin defter ve banka kayıtlarının incelenmesi ve bilirkişi raporu alınmasına yönelik taleplerinin reddine,
3-Alınması gereken 732,00 TL maktu karar ve ilam harcı dava açılırken davacıdan peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,
4-Davacı tarafça yatırılan 732,00 TL başvurma harcı ile 732,00 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafça yargılama boyunca yapılan; 532,90 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden davacı lehine A.A.Ü.T. 13/1. Maddesi uyarınca 45.000,00 TL maktu vekalet ücreti takdirine, takdir edilen vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-HMK'nun 333/1. maddesi gereğince varsa artan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştikten sonra yatıran ilgili tarafa iadesine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı davalının yokluğunda, TTK'nın 437/5.maddesi gereğince kesin olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 10/03/2026