İZMİR 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Kıymetli Evrak İptali
Davacı tarafından açılan Kıymetli Evrak İptali davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil,... Gıda Çarşısı Şubesi/DİYARBAKIR'nin... seri numaralı 30.09.2025 tarihli keşide yeri DİYARBAKIR olan 300.000,00 TL bedelli ve ... Gıda Çarşısı Şubesi/DİYARBAKIR'nin... seri numaralı 30.10.2025 tarihli keşide yeri DİYARBAKIR olan 300.000,00 TL bedelli iki adet çekin zilyedidir. Müvekkilin zilyedi olduğu iş bu çekler kaybedildiğini, müvekkil bu kayıp çeklerle ilgili Gaziemir İlçe Emniyet Müdürlüğü ... Polis karakoluna başvurmuş ve ifade verdiğini, çekleri eline geçiren kişinin, çek karşılığını bankadan tahsil etmesi veya çeki işletmesi tehlikesi söz konusu olduğunu, çeklerin üçüncü şahısların eline geçmesi müvekkil açısından telafisi imkânsız zararlar doğurabileceğinden, adı geçen çekin zayii nedeniyle iptaline karar ve karar sürecine kadar çek için ödeme yasağı getirilmesi talep etmiştir.
Dava, zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.
6102 sayılı TTK'nın 818. maddesi delaleti ile çekler bakımından iptal davaları açısından uygulanması gerekli TTK'nın 757 ve devamı maddelerinde iptal davası açma hakkı lehtar ve hamile tanınmış bir hak olup, TTK'nın 759/2. maddesi uyarınca, iptal isteminde bulunan kişi çek elinde iken zayi olduğuna dair inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak, senedin bir suretini ibraz etmek yahut da senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür.
TTK'nın 763. maddesinde de "mahkemece dilekçe sahibinin poliçe elindeki ziyaa uğradığına dair verdiği açıklamaları inandırıcı bulduğu taktirde verilecek ilanla poliçeyi eline geçirene belirli bir süre içerisinde poliçeyi getirmeyi davet eder, aksi halde poliçenin iptaline karar verileceğini ihtar eder." hükmü düzenlenmiştir.
Talep, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanununun üçüncü kitabında düzenlenen kıymetli evraklardan çekin iptali istemine ilişkindir. Aynı zamanda bir kambiyo senedi olan çekin iptaline ilişkin TTK'nun 818/1-s bendi yollamasıyla TTK'nun 764/1 maddesi gereğince çekin iptali hakkındaki hükümlerin uygulanacağı açıktır.
Zayi olduğu iddia olunan iki adet çekin mahkememize teslimi ihtarını içeren ilanların Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinin 08/08/2025, 18/08/2025,26/08/2025 tarihlerinde yapılmış olduğu, ilan süresi içerisinde mahkememize de müracaatın olmadığı ve kanunun öngördüğü üç aylık sürenin de geçmiş olduğu anlaşıldı.
Tüm dosya kapsamı birlikte irdelendiğinde; zayi nedeniyle iptal isteminde amacın, keşidecinin mükerrer ödeme yapmasını önlemek ve kaybedilen kambiyo senedi yerine mahkemece verilecek iptal kararını keşideciye/muhataba ibraz etmek olduğu, yetkili hamilin elinde iken zayi olan iki adet çekin 6102 Sayılı TTK'nun 818/1-s bendi yollamasıyla aynı kanunun 764/1. maddesi gereğince iptaline karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Yukarıda açıklanan nedenlerle:
1-)Davanın KABULÜNE,
2-)... Gıda Çarşısı Şubesi/Diyarbakır, ... seri numaralı 30.09.2025 tarihli, 300.000,00 TL bedelli ve...Gıda Çarşısı Şubesi/Diyarbakır,... seri numaralı 30.10.2025 tarihli, 300.000,00 TL bedelli ÇEKLERİN ZAYİ NEDENİYLE İPTALİNE,
3-)Alınması gerekli 615,40 TL karar ve ilam harcı peşin olarak alındığından başkaca bir harç alınmasına YER OLMADIĞINA,
4-)Mahkememiz dosyasında yapılan yargılama giderlerinin davacı taraf üzerinde BIRAKILMASINA,
5-)Karar kesinleştiğinde artan gider avansının yatırana İADESİNE,
Dair, 6100 sayılı yasanın 343. ve 345. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliği tarihinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde mahkememize yahut mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine verilecek bir dilekçe ile istinaf yasa yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 05/12/2025