KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KAYSERİ
GEREKÇELİ KARAR
KARAR NO: ...
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI:...
VEKİLİ: Av....
DAVALI:...
VEKİLİ: Av....
İpotek (İpoteğin Kaldırılması (Fekki))
Mahkememize açılan İpotek (İpoteğin Kaldırılması (Fekki)) davasının yapılan yargılaması sonucunda;
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; " Müteveffa Babası ...'ın 19/02/2011 tarihinde vefat ettiğini, yasal mirasçı olan diğer iki kardeşinin mirası Kayseri 1 SHM'ne ait ...E,...K. Sayılı karar ile reddettiklerini, mirası reddetmeyen sadece kendisinin kaldığını, babasının vefat etmeden evvel vesayet altına alınmak istendiğini, akli melekeleri yerinde olmadığını, ölünce vesayet davasının konusuz kaldığını (Kayseri 5.SHM... E), ölmeden evvel kurduğu ... Malları Ltd.Şti'nde sağlık nedeni ile işlerle dava dışı ortaklarının ilgilendiğini, davaya konu edilen ipoteklerin bu dönemde tesis edilen ehliyetsizlik neden ile geçerli olmayan ipotekler olduğunu, davalı tarafça ipoteğin paraya çevrilmesi için İstanbul 10. İcra Müdürlüğüne ait ... E ayılı dosyada takip başlatıldığını, İstanbul 7. İcra Hukuk Mahkemesi tarafından ...E dosyasında takibin (şikayet üzerine) iptaline karar verildiğini, murisin 2005 yılından itibaren akıl sağlığını kaybetmiş olduğunu, bu nedenle farklı mahkemelerce murisin akıl sağlığı olmadığı gerekçesiyle kararlar verilmiş olduğunu, (Kayseri 1 ATM ... E., Kayseri 3 ATM ... E.,) belirterek, müvekkilinin murisi ... adına kayıtlı olup davalı lehine tesis olunan; Ankara/Yenimahalle/Karşıyaka Mah./...parselde kain taşınmazın l... numaralı bağımsız bölümleri üzerine Yenimahalle 1 Tapu Sicil Müdürlüğü nün 16.09.2008 tarih ve ... yevmiye no'lu işlemi ile 1.dereceden tesis olunan 140.000 TL Bedelli ipotek ile Kayseri /Melikgazi /... 'da kayıtlı taşınmazın 10/90 arsa paylı Zemin kat/ 9 no'lu Bodrumlu fırın vasıflı bağımsız bölüm taşınmazın 1/2 hissesi üzerine Melikgazi Tapu Sicil Müdürlüğü nün 19.04.2007 tarih ve ... yevmiye numaralı 1. dereceden 50.000 TL bedelli ipotekten, kaynaklı borçlu olmadığımızın tespiti ile ipoteklerin fekkine karar verilmesi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini" talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde özetle; " Davanın 1 yıllık hak düşürücü süre içinde açılmadığını, iddiaların haksız olduğunu, 2005-2010 yılları arasında Turan...Ltd.Şti. Genel Kurul ve Yönetim Kurulu kararları altında müteveffanın imzasının bulunduğunu, akli melekelerini yitiren müteveffanın aktif ticarete devam etmesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, dava konusu ipotek tesis işlem tarihleri ve tatbik olunan resmi muamelelerin usul ve yasaya uygun olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini" talep etmiştir.
Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır.
Ankara Asliye Ticaret Mahkemesince ... E. ...K. Sayılı ilamı ile davanın kabulüne karar verildiği kararın istinafı üzerine Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. HD... Sayılı ilamı ile kararın kaldırıldığı anlaşılmıştır.
Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 24/07/2025 tarih... sayılı yetkisizlik kararı ile mahkememize gönderilen dava dosyası, işbu esasa kaydı yapılarak incelendi.
Dosya yetkisizlik kararı ile mahkememize gönderilmeden önce alınan İstanbul Adli Tıp Kurumu 4. İhtisas Kurulu 09/12/2015 tarihli raporu ile özetle;
Dosyadaki tıbbi belgeler ile adli tahkikat dosyasında belirlenen ve adli psikiyatriyi ilgilendiren hususların değerlendirilmesinden; Açılan ipotek (ipoteğin kaldırılması (fekki)) davasında tapuda işlem yapılan 19/04/2007 ve 03/07/2008 (16/09/2008) tarihleri itibariyle hukuki işlem ehliyetinin bulunup bulunmadığı sorulan 19.02.2011 tarihinde ölen Kadir oğlu, 1923 doğumlu ... hakkında düzenlenen dava dosyasının tetkikinde; SGK'nın 2005-2011 yılları arasındaki sistemik ilaçlarına ait listede mevcut 29.05.2006- 15.02.2011 tarihleri arasında Ebixa 10 mg, Fulsac 20 mg, Zyprexa velotab 5 mg, Seroquel 100 mg tedavisinin olduğu ve Kayseri Eğ. Ve Ar. Hastanesi Geriatri Nöroloji polikliniğinde 26.07.2006 tarihli “Vasküler Demans”, 03.10.2006 tarihli “Vasküler Demans”, 01.12.2006-08.12.2006 tarihli “Vasküler Demans+Bipolar Duygulanım Boz, şimdiki nöbet hafif-orta depresyon”, 15.02.2007 tarihli “Vasküler Demans”, 09.10.2009 tarihli “Vasküler Demans”, 26.04.2010 tarihli “Bunama”, 21.01.2011 tarihli “Serebrovasküler hastalıklarda beynin diğer vasküler sendromları” şeklinde muayene kayıtlarının mevcut olduğunun görüldüğü, Kayseri Eğ. Ve Ar. Hastanesi'nce birinci ipotek tarihi olan 19/04/2007 tarihinden yaklaşık 9 ay önce ve ikinci ipotek tarihi olan 16/09/2008 tarihinden yaklaşık 2 yıl 2 ay önce saptanan Vasküler Demans denilen bunama halinin klinik, ilerleyici ve fizyopatolojik özellikleri dikkate alındığında akit tarihlerinde de mevcut olduğunun tıbbi bilgiye uygun olduğu, kendisinin hukuki ehliyetini müessir ve kişide şuur ve harekât serbestisi ile olayları kavrayıp onlardan sağlıklı sonuçlara varabilme yeteneğini ortadan kaldıracak mahiyet ve derecedeki bu vasküler bunama hali nedeniyle menfaatlerine müdrik olmayıp onları koruyamayacağı, telkinlere mukavemet edip şuurlu istek ve arzuları istikametinde bizzat ve tek başına eylem ve işlemlere girişmesinin tıbben mümkün görülmediği, bu duruma göre; 19.02.2011 tarihinde ölen Kadir oğlu, 1923 doğumlu ...’ın 19/04/2007 ve (03/7/2008) 16/09/2008 tarihlerinde fiili ehliyetine haiz olmadığının kabulünün uygun bulunduğu oybirliği ile mütalaa olunur. Kanaatini bildirir raporun sunulduğu görülmüştür.
Mahkememizce Kayseri 8. İcra dairesinin... Esas sayılı dosyasının UYAP sistemi üzerinden celp edildiği görüldü.
Mahkememizce Melikgazi Tapu Müdürlüğüne yazılan müzekkereye cevap verildiği, Melikgazi ilçesi, ... nolu bağımsız bömlümün takyidatlı güncel tapu kaydının, taşınmazın 1/2 hissesi üzerine konulan 19/04/2007 tarih 50.000,00 TL bedelli ipoteğin fek edilip edilmediğinin edildi ise hangi tarihte neden fek edildiğinin bildirildiğin sorulduğu gelen kayıtların incelenmesinde taşınmaz üzerindeki ipoteğin halen mevcut olduğu fek edilmediği anlaşıldı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, YARGILAMA VE GEREKÇE:
Davanın, Kayseri ili Melikgazi ilçesi,...nolu bağımsız bölüm sayılı taşınmazda muris...adına kayıtlı 1/2 hissesi üzerine konulan 19/04/2007 tarih 50.000,00 TL bedelli ipotek dolayısıyla borçlu olmadığının tespiti ile ipoteğin fekki istemine ilişkindir.
Bilindiği üzere davranışlarının, eylem ve işlemlerinin sebep ve sonuçlarını anlayabilme, değerlendirebilme ve ayırt edebilme kudreti (gücü) bulunmayan bir kimsenin kendi iradesi ile hak kurabilme, borç (yükümlülük) altına girebilme ehliyetinden söz edilemez. Nitekim Türk Medeni Kanununun (TMK) “fiil ehliyetine sahip olan kimse, kendi fiilleriyle hak edinebilir ve borç altına girebilir” biçimindeki 9. maddesi, şahsın hak elde edebilmesi, borç (yükümlülük) altına girebilmesi, fiil ehliyetine bağlanmış. 10. maddesi de fiil ehliyetinin başlıca koşulu olarak ayırtım gücü ile ergin (reşit) olmayı kabul ederek “ayırt etme gücüne sahip ve kısıtlı olmayan bir ergin kişinin fiil ehliyeti vardır.” hükmünü getirmiştir. “Ayırtım gücü” eylem ve işlem ehliyeti olarak da tarif edilerek, aynı yasanın 13. maddesinde “yaşının küçüklüğü yüzünden veya akıl hastalığı, akıl zayıflığı, sarhoşluk ya da bunlara benzer sebeplerden biriyle akla uygun biçimde davranma yeteneğinden yoksun olmayan herkes bu kanuna göre ayırt etme gücüne sahiptir.” denmek suretiyle açıklanmış, ayrıca ayırtım gücünü ortadan kaldıran önemli nedenlerden bazılarına değinilmiştir. Önemlerinden dolayı bu ilkeler, söz konusu yasa ile öteki yasaların çeşitli hükümlerinde de yer almışlardır.
Hemen belirtmek gerekir ki TMK'nin 15. maddesinde de ifade edildiği üzere ayırtım gücü bulunmayan kimsenin geçerli bir iradesinin bulunmaması nedeniyle, kanunda gösterilen ayrık durumlar saklı kalmak üzere, yapacağı işlemlere sonuç bağlanamayacağından, karşı tarafın iyiniyetli olması o işlemi geçerli kılmaz. Bu ilke 11.6.1941 tarih, 4/21 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararında da aynen benimsenmiştir. (Ankara BAM 16 H.D. 2018/27 Esas ve 2019/689 Karar)
Yukarıda yer alan açıklamalar tüm dosya kapsamı değerlendirildiğinde, davaya konu taşınmazda muris ... hissesi üzerine 19/04/2007 tarihinde dava konusu ipoteğin tesis edildiği, ancak İstanbul Adli Tıp Kurumu 4. İhtisas Kurulu 09/12/2015 tarihli raporu ile belirtildiği üzere Davacı murisi ...'ın bu tarihte fiil ehliyetinin bulunmadığı ve ehliyetsiz olduğu, murisin ehliyetsiz olduğu dönemde tanzim edilen ipotek senetlerinin de bu nedenle geçersiz olduğu anlaşılmakla, davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
Yukarıda açıklanan nedenler ile;
1-Davanın Kabulü ile ;Kayseri İli, Melikgazi İlçesi, ...no’lu taşınmazın 1/2 oranındaki ... hissesi üzerine konulan, 19.04.2007 tarih, 7861 yevmiye nolu, 50.000,00 TL bedelli ipotek dolayısıyla borçlu olmadığının tespiti ile ipoteğin FEKKİNE,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması alınması gerekli 3.415,50 TL karar ve ilam harcının(davacı tarafça yatırılan harçların tamamı Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas... Karar sayılı ilamında mahsup edildiği anlaşılmakla) eksik 3.415,50 TL harcın davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan başvurma harcı, peşin harç ve tamamlama harcının Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas... Karar sayılı ilamında davalıya yükletilmesine kararı verildiğinden bu konuda mahkememizce ayrıca karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davacı tarafından yapılan; elektronik tebligat ve kep reddiyat gideri olmak üzere toplam 47,50 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına,
7-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca kabul edilen kısım üzerinden 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
8-Kararın mahiyeti gereği davalı lehine vekalet ücreti taktirine yer olmadığına,
9-6100 sayılı HMK'nun 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde yatıran ilgili tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,
10-Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 203. maddesi uyarınca dava dosyasının tarih ve işlem sırasına düzenlenip dizi listesine bağlanmasına, Yazı İşleri Müdürü tarafından kontrolü yapıldıktan sonra istinaf incelemesine gönderilmesine veya mahkememiz arşivine kaldırılmasına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMK'nın 341/1. maddesi uyarınca 2 haftalık yasal süre içinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 11/12/2025