İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı sürücü ----- sevk ve idaresindeki ----plakalı aracı ile ----- sahil ayrımları kama başına geldiği esnada beyanına göre sahil istikametine doğru manevra yaptığı esnada aracının sol ön kısımlarına aynı istikamette arkasından seyretmekte olan sürücü ----sevk ve idaresindeki ----- plaka sayılı motorun ön kısımları ile çarpması sonucu 16.09.2024 tarihinde saat 09.25 sularında yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, söz konusu kazada sürücü ------ tam kusurlu olduğu tespit edilmiştir. Bahse konu araç ---- tarafından ----- numaralı ZMMS poliçesiyle ve ---- tarafından -----numaralı KASKO poliçesiyle teminat altına alındığını, müvekkili--, yaralamalı trafik kazası ile ilgili olarak şikayetçi olmuş ve ----- Asliye Ceza Mahkemesinde ----- esas numaralı ceza davası görülmektedir. Davalı ---- plakalı aracın sürücüsü ve ----. ise aracın ruhsat sahibi/işleteni olduğunu, müvekkilinin pert-total işlemine tabi tutulan ---- plakalı ----- marka motora 510.000 TL rayiç bedel biçildiğini, sovtaj bedeli 178.500 TL belirlenmiştir. ZMMS ------ sigorta tarafından 250.000 TL ödeme yapılmış ve poliçe limiti tükendiğinden, ilave sorumluluğu kalmadığını, kalan bakiye zarar için sıralı sorumlu olan kasko şirketi ------ sigortaya başvurulmuş ve gerçek rayiç bedelin tespit edilerek zararın karşılanması talep edildiğini, bahse konu taleplerinin kabul görmediğini, müvekkilinin kazadan sadece bir ay önce ---- plakalı ----- marka motorunu 590.000 TL'ye satın aldığını ve ilave işlemler yaptırdığını, bundan dolayı tespit edilen 510.000 TL rayiç bedelin hakkaniyetten uzak olduğunu, kazadan sonra pert-total işlemlerinin devam ettiği aşamada da görülecektir ki, emsal motorun sıfır fiyatı 620.500 TL olduğunu, yapılacak bilirkişi incelemesinde motorun pert olduğuna karar verilirse, müvekkilin rayiç bedel farkı talep etme hakkı ortaya çıkacağını, motorun pert edilmesine karar verilmezse; müvekkilinin değer kaybı ve hasar tazminatı talep etme hakkının ortaya çıkacağını, bununla birlikte, müvekkil kazanın gerçekleştiği 16.09.2024 tarihinden, pert olan aracının satıldığı 02.12.2024 tarihine kadar araç mahrumiyet tazminatına hak kazandığını, bu tazminatın da bilirkişi marifetiyle hesaplanması gerektiğini, açıklanan nedenlerle; mahkeme tarafından atanacak bilirkişi marifetiyle, rayiç bedel farkının, hasar tazminatının, değer kaybının ve araç mahrumiyet tazminatının tespit edilmesini talep ettiklerini, tespit edilecek tazminatların, haksız fiilin meydana geldiği tarihten itibaren işleyecek faizi ile tahsili maksadıyla işbu davayı açma zorunluluğu ortaya çıktığını, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla belirsiz alacak davası olarak ikame ettikleri davada; müvekkiline ait olan ----- plakalı aracın ilave aksesuarları da göz önüne alınarak rayiç bedelinin, hasar tazminatının, değer kaybının ve araç mahrumiyet tazminatının bilirkişi marifetiyle hesaplanıp, bildirildiğinde ıslah edilmek üzere şimdilik; 100,00 TL rayiç bedel farkı, 100,00 TL hasar tazminatı, 100,00 TL değer kaybı tazminatının, 1.992 TL çekici ve otopark bedelinin davalılardan haksız fiilin gerçekleştiği günden itibaren yasal faiziyle müştereken ve müteselsilen tahsiline, 100,00 TL araç mahrumiyet tazminatının davalılar---- ve -----haksız fiilin gerçekleştiği günden itibaren yasal faiziyle müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalılar ----- şirket vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın, gerçekleşen maddi hasarlı trafik kazası neticesinde aracında meydana gelen zararları sigorta şirketine başvurarak karşılandığını, davacı tarafın dava dilekçesinde sunduğu ekspertiz raporunda görülen (aleyhe hususları kabul etmemek kaydıyla) hasarlar sigorta şirketi tarafından karşılanarak davacının davacının bütün zararları tazmin edildiği halde kötü niyetli davacı, araç mahrumiyet bedeli, rayiç bedel farkının, değer kaybının, hasar tazminatının adı altında ek ödemeler talep ettiğini, davacının, araç mahrumiyet bedeli, rayiç bedel farkının, değer kaybının, hasar tazminatının alacakları bulunmamaktadır. TMK. M.6' ya göre ''İddia eden iddiasını ispat etmelidir'' Davacı her ne kadar ispat aracı olarak eksper raporu sunmuş ise de bu raporlar zararı değil araçtaki hasarları göstermektedir, bu belgeler zararı gösteren belgeler olmadığını, kaldı ki zararların zaten sigorta şirketi tarafından karşılandığını, davacı, bütün zararları giderilmiş olmasına rağmen kötü niyetli olarak araç mahrumiyet bedeli, rayiç bedel farkının, değer kaybının, hasar tazminatının tazminini talep ettiğini, bu sebeplerle usul ve yasaya aykırı olan davanın reddini talep etmiştir.Davalı sigorta şirket vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın, dava dilekçesi ekinde olaya ilişkin herhangi bir belge sunmadığını, somut olaya dair belgelere dayalı beyan ve savunma yapmalarının mümkün olmadığını, ilgili belgelerin kendilerine tebliğini, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30/13. maddesi gereğince, Komisyona başvurudan önce sigorta şirketine usulüne uygun müracaat yapılmasının şart olduğunu, davacının, Trafik Sigortacısından ödeme yapılıp yapılmadığını veya limitin tüketilip tüketilmediğini belgelendirmediğini, bu sebeple dava şartı noksanlığı olduğunu, HMK 115/2 gereğince davanın usulden reddi gerektiğini, Trafik Poliçesi Teminat Limitinin Tüketildiği İspatlanmadığını müvekkili şirket nezdindeki IMM teminatı, ancak ZMMS poliçesi limitlerinin aşıldığı durumda devreye gireceğini, davacı tarafın, trafik poliçesi limitinin dolduğunu gösterir hiçbir belge sunmadığını, bu haliyle müvekkil şirketin sorumluluğu bulunmadığını, hiçbir kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davacının sunduğu tazminat hesabı fahiş olduğunu, sigorta şirketlerinin anlaşmalı merkezlerde onarım ve parça tedarik sözleşmeleri gereğince % 15—30 iskonto alma hakkı bulunduğunu, ZMMS Genel Şartları B.2.2. maddesi uyarınca, sigortacı anlaşmalı merkez bedelleri üzerinden ödeme yapabileceğini, Sigorta Tahkim Komisyonu'nun birçok kararında bu husus kabul edilmiştir (örn. ----- sayılı karar). Ayrıca, aracın onarım maliyeti rayiç ve sovtaj değerleriyle kıyaslanmalı, ekonomik tamir edilebilirlik dikkate alınması gerektiğini, davacının sunduğu belgelerde onarıma dair fatura veya ödeme dekontu bulunmadığını, dolayısıyla KDV ödemesi yapılmadığını, KDV ödenmediği halde bu bedelin talep edilmesi sebepsiz zenginleşme niteliğinde olduğunu, Sigorta Tahkim Komisyonu'nun ----- sayılı kararında da bu husus teyit edilmiştir. Bu nedenle KDV'ye ilişkin taleplerin reddi gerektiğini, Davacı tarafından müvekkil şirkete tam ve usule uygun başvuru yapılmadığını, Trafik Kanunu m.97 ve m.99 gereği dava açma şartı yerine getirilmediğini, eksik başvuru nedeniyle dava şartı noksanlığı vardır ve dava reddedilmesi gerektiğini, ayrıca değer kaybı hesabı yapılırken aracın kullanılmışlık düzeyi, mevcut hasarları ve kazanın gerçekleştiği tarihteki emsal araç fiyatları dikkate alınmalıdır. 0 km ve hasarsız araç rayiçleri esas alınamayacağını, müvekkil şirkete dava öncesi usule uygun başvuru yapılmadığından, KTK m.99 uyarınca temerrüt gerçekleşmediğini, dolayısıyla faiz, yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesi hukuka aykırı olduğunu, davanın reddini talep etmiştir.
Huzurdaki dava, trafik kazasından kaynaklı pert total işlemi gören davacı aracının görmüş olduğu zarardan kaynaklı rayiç bedel farkı, değer kaybı, hasar bedeli, 1.992,00 TL çekici ve otopark ücretinin davalılardan tahsili davasıdır. Ticari davalarda zorunlu arabuluculuk son tutanağı dosyaya sunulmuştur.Mahkememizce işbu dosyada, makine mühendisi bilirkişi ve sigorta uzmanı bilirkişilerin raporu dosya arasına alınmıştır. Bilirkişiler tarafından tanzim edilen bilirkişi raporunda özetle; 3- ANALİZ, İNCELEME VE DEĞERLENDİRMELER: Dava dosyasında mevcut; SBM BELGELERİNİN İNCELENMESİ: Sayın mahkemece dosyaya temin edilen bila tarih, ----- sayılı yazı eklerine göre;----plakalı aracın olay tarihinde----- adına kayıtlı, ----- şirketine ZMM sigortalı olarak 16.09.2024 tarihinde kazaya karışarak pert-total işlemi uygulandığı, ---- plakalı aracın olay tarihinde ----. adına kayıtlı, ----- KASKO sigortalı olarak 16.09.2024 tarihinde kazaya karıştığı, belirlenmiştir. Keza yazı ekinde mevcut -----isimli ekspertize ait 03.12.2024 tarihli raporda "---- plakalı motosikletin, ----- model, ---- tipte, 1257 km de, 510.000 TL piyasa bedelinde, onarım bedelinin işçilik dâhil toplam 303.216,36 TL, onarım süresinin 7 gün, Motosikletin ağır hasarlı olması, onarımının ekonomik olmaması sebebiyle mağdur motosiklet sahibininde mutabakatı alınarak motosiklet pert total yapılmıştır. Yapılan piyasa araştırmasında motosikletin değerinin 510.000,00 TL sovtaj değer belirlenmesi için alınan en yüksek teklifin ise 178.500,00 TL olduğu tespit edilmiş olup bu sovtaj değer düşülerek rapor tanzim edilmiştir" olarak belirtilmiştir. A- KUSUR YÖNÜNDEN: TRAFİK KAZA TESPİT TUTANAĞININ İNCELENMESİ: İstanbul- Trafik Denetleme Şube Müdürlüğü C Bölgesi Trafik Ekipler Amirliği tarafından düzenlenen maddi hasarlı tutanakta; Kazanın Meydana Geldiği Tarih ve Saat: 16.09.2024, Saat: 09.25 Kaza Yeri: ---- Kaza olayının tutanakta; "Sürücü---- sevk ve idaresindeki ---- plaka sayılı aracıyla----sahil ayrımları kama başına geldiği esnada beyanına göre sahil istikametine doğru manevra yaptığı esnada aracının sol ön kısımlarına, aynı istikamette arkasından seyretmekte olan sürücü ---- sevk ve idaresindeki ----- plaka sayılı aracın ön kısımlarıyla çarpması sonucu yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir. Bu kazanın oluşumunda sürücü ----- 2918 sayılı KTK' nın 46/2-c [aksine bir işaret bulunmadıkça trafiği aksatacak veya tehlikeye düşürecek şekilde şerit değiştirmek kuralını ihlal ettiği yapılan kaza yeri incelemesi ve sürücü beyanlarından görüş ve kanaate varılmıştır" olarak belirtildiği anlaşılmıştır. Kaza mahalli meskûn mahal içi, tek yönlü trafiğe açık, 2 şeritli, 5 şeritli, 80 km/h hız limitli, asfalt yolda, yolda çalışma veya engel bir durum olmayıp, kaza olayı gündüz olup sürücülerin uygun sınıfta ehliyet belgesine sahip olarak, alkolsüz oldukları, kazanın iki araçlı gerçekleştiği belirlenmiş olup kaza mahallinin görüntüsü aşağıda verilmiştir. Dosya kapsamında kazanın ve kusurun anlaşılmasına katkıda bulunur nitelikte başkaca bir bilgi ve tespitin bulunmadığı görülmüş; Yukarıda irdelenen tespitler kusurun anlaşılmasına yeterli bulunarak kusur durumu aşağıda değerlendirilmiştir. Kaza olayının; Sürücü-----, sevk ve idaresindeki ---- plakalı araç ile --- mevkii ------ sahil ayrımlarına geldiğinde, beyanına göre sahil istikametine doğru manevra yapmak istemiştir. Bu sırada aracın sol ön kısmına, aynı istikamette arkadan seyir halinde bulunan -----sevk ve idaresindeki ----- plakalı aracın ön kısmı çarpmıştır. Kaza sonucunda yaralanma ve maddi hasar meydana gelmiştir. Kaza krokisi incelendiğinde çarpışma noktasının, ---- sahil yoluna ayrımın başladığı "kama başı" tabir edilen bölgede olduğu görülmektedir. ---- plakalı araç, taralı alanın bitiminden sonra şerit değiştirme manevrasına girişmiştir. Bu esnada aynı yönde ilerleyen ----- plakalı araçla yan darbe-ön darbe şeklinde çarpışma gerçekleşmiştir. Hasar bölgeleri incelendiğinde: ----- Sol ön kısımda hasar ----Ön kısımda hasar Bu durum, çarpışmanın şerit değiştiren --- plakalı aracın hatalı manevrası esnasında gerçekleştiğini teknik olarak teyit etmektedir.----- PLAKALI ARAÇ SÜRÜCÜSÜ ----: Sevk ve idaresinde bulunduğu otomobili ile ----- karayolu istikametind---- istikameti yol ayrımına seyir halinde iken ayrımın bulunduğu kama (işaret) mahallinde sol tarafa yani ----- yönüne şerit değiştirmek için manevra yapmak istediği esnada arka tarafından kendi şeridinde ve istikametinde seyir halinde olan motosiklete çarparak kazanın gerçekleştiği belirgin olup, bu oluşumda yolun özellikle kama bölgesini geçtikten sonra sol tarafa manevra yapması hatalı olup, yapması gereken hızını kontrollü azaltması, arkasından ve sol tarafından gelen motosikletin geçişini bekledikten sonra yoluna devam etmesi gerekirken bu yönde bir eylemi olmaksızın ve el freninin çekmediği ve yavaşlamadan sol taraftaki yola manevra yaparak kazaya neden olduğu, 2918 sayılı KTK 46/2-c gereğince: "Aksine bir işaret bulunmadıkça, trafiği aksatacak veya tehlikeye düşürecek şekilde şerit değiştirmek yasaktır." Sürücü, şerit değiştirme manevrasını trafiğin güvenliğini tehlikeye sokacak şekilde yapmıştır. Bu nedenle ASLİ KUSURLUDUR. ---- PLAKALI ARAÇ SÜRÜCÜSÜ ------: Sevk ve idaresinde bulunduğu motosikleti ile kendi şeridinde ve istikametinde seyir halinde olup yol ayrımına geldiğinde önünde seyir halinde olan otomobilin kendi şeridine girerek kazaya neden olduğundan kazanın oluşumunda herhangi bir kusurunun bulunmadığı belirlenmiştir. B- ALACAK YÖNÜNDEN: Dava konusu alacağı oluşturan --- plakalı motosikletin hasarlı görüntüleri aşağıda verilmiştir. Yukarıdaki görüntülerden belirlenebildiği üzere; -----plakalı motosikletin ön tarafından aldığı darbe nedeniyle hasarlandığı belirlenmiş olup ekspertiz raporunda belirtilen hasarlı parça ve işçilik onarım bedelleri aşağıda verilmiştir.Yukarıdaki görüntüler ve ekspertiz dosyası birlikte değerlendirildiğinde, aracın hasarlarının kazanın oluş şekli ve parça listesiyle uyumlu olduğu, aracın önden çarpma nedenli darbeyle kaporta, mekanik ve donanım aksamlarının hasar gördüğü gerçeğiyle onarım bedelinin işçilik ve KDV dahil toplam 363.859,50 TL tutarda olacağı belirlenen ekspertiz raporunda "Motosikletin ağır hasarlı olması, onarımının ekonomik olmaması sebebiyle mağdur motosiklet sahibinin de mutabakatı alınarak motosiklet pert totalyapılmıştır. Yapılan piyasa araştırmasında motosikletin değerinin 510.000,00 TL. sovtaj değer belirlenmesi için alınan en yüksek teklifin ise 178.500,00 TL olduğu tespit edilmiş olup, bu sovtaj değer düşülerek rapor tanzim edilmiştir" olarak belirtildiği anlaşılmakla, parça ve işçilik bedellerinin piyasa şartlarında normal, onarım bedeli kadri maruftur. Aracın onarım bedeli ve onarılacak parça sayısı fazla olduğundan pert-total işlemi uygulanmasının teknik olarak olumlu olduğu belirlenmiştir. Davalı sigorta şirketi tarafından dosyaya sunulan satılık ilanlarına ait (-----) görüntüler aşağıda verilmiştir. Bu ilanlarda; büyük çoğunluğu: 6.000 - 7.000 km arası "Ekstralı / aksesuar eklenmiş" ilanlarda fiyat 570.000 - 645.000 TL aralığında Sahibinden satılan temiz, garaj motoru vb. ilanlarda 559.000 - 591.000 TL arası, En düşük fiyat: 515.000 TL (29 Ekim 2024 - 6.100 km, ---- En yüksek fiyat: 670.000 TL (08 Kasım 2024 - 6.001 km,-----"Acil" ilanı) Ortalama fiyat: ~560.000 - 590.000 TL bedelde olduğu belirlenmiştir. Tarafımca yapılan araştırmalara ait güncel ilan görüntüsü aşağıda verilmiştir. Yukarıda görüldüğü üzere güncel değerlerinin; 820.000 TL (----) ^ Piyasanın üst sınırı. 799.900 TL (---,----^ Aksesuar eklenmiş bayi ilanı. 755.000 TL - 745.000 TL aralığı ^ ----- ilanlar, biraz daha düşük fiyatlı. 700.000 - 679.000 TL bandı ^ Temiz, acil satılık ya da takasa açık ilanlar. 675.000 TL (-----) ^ Piyasanın en uygun ilanı. olduğu belirlenmiştir. Dosyada mevcut araç satış sözleşmesine (Noter Satış) göre; ---- plakalı motosikletin dava dışı --- şirketine 178.500 TL bedelle hasarlı şekilde satıldığı belirlenmiştir. Dosya kapsamında incelenen ---- model ---- motosikletin piyasa değerine ilişkin yapılan araştırmada; Ekim 2024 döneminde ülke genelinde ilan edilen satış bedelleri dikkate alınmıştır. İncelemeye konu dönemde, sıfır kilometre bayi satış fiyatlarının 531.000 TL seviyesinde, yaklaşık 6.000 km kullanımda olan temiz araçların ise 559.000 - 591.000 TL aralığında ilan edildiği tespit edilmiştir. Ayrıca en düşük ilan bedelinin 515.000 TL olduğu görülmüştür. Bu çerçevede, araç için 510.000 TL piyasa değeri belirlenmiş olması, dönemin piyasa verileriyle uyumlu değildir ve piyasa ortalamasının altında kalmaktadır. Araç için makul ve gerçekçi piyasa değeri 560.000 TL civarında olacağı kanaati oluşmuştur. Bu durumda 560.000 - 178.500= 381.500 TL tutarın davacı tarafa ödenmesi gerektiği gerçeği ortaya çıkmaktadır. Araç yoksunluğu ile ilgili dosyada mevcut belgelerden ekspertiz raporunda onarımın 7 gün sürede yapılacağı belirlense de pert-total işlemi yapılarak yeni bir aracın satın alınması imkanı doğmuş olup davacı tarafa 05.12.2024 tarihinde 250.000 TL hasar zararı ödemesi banka dekontuyla (-----) yapıldığı anlaşılmaktadır. Araç tamir edilemeyecek derecede ağır hasarlı (pert) ise, Yargıtay uygulamasında genellikle Araç bedeli ödeninceye kadar geçen makul süre için araç yoksunluğu zararı istenebilir. Çünkü artık araç fiilen tamir edilmeyecek, yerine yeni araç alınması gerekir. Yargıtay ----HD, ----. HD ve HGK kararlarında sıkça vurgulanan ilke: "Pert-total araçlarda, aracın bedelinin ödenmesi ve yeni aracın temini için geçen makul süre ile sınırlı olarak araç yoksunluğu zararı talep edilebilir." olarak belirtilmiş olup genellikle 10 ila 30 gün arasında makul süre kabul edilmiştir. Bu süre, somut olayın şartlarına göre (ödeme gecikmesi, aracın piyasada bulunabilirliği vb.) farklılık gösterebilir. Eşdeğer-benzer araçların, güncel kiralama bedelinin günlük 2.000-2.200 TL aralığında olarak 2.100 TL' den;
-----Enflasyon hesaplayıcı ile olay tarihinde günlük; 1.625,00 TL tutarda olarak (30 x 1.625=) 48.750 TL tutarda olacağı belirlenmiştir.
-----Davacı taraf adına düzenlenen, ---- ait 23.09.2024 tarihli faturada ----- plakalı kazalı aracın çekici ve otopark ücreti" açıklamalı olarak KDV dâhil toplam 1.992,00 TL olarak belirtilmiş olup kadri maruftur.
SİGORTA MEVZUATI YÖNÜNDEN İNCELEME VE DEGERRLENDIRME: Kasko Sigortası Genel Şartları; A.l. Sigortanın Konusu Bu sigorta ile sigortacı, sigortalının poliçede belirtilen ve karayolunda kullanma izni olan motorlu ve motorsuz kara araçlarından, römork veya karavanlardan iş makinelerinden, lastik tekerlekli traktörler, diğer zirai tarım makinelerinden doğan menfaatin aşağıda belirtilen risklerin gerçekleşmesi sonucunda doğrudan uğrayacağı maddi zararları teminat altına alır. a) Aracın karayolunda veya demiryolunda kullanılabilen motorlu, motorsuz araçlarla çarpışması, b) Gerek hareket gerek durma halinde iken sigortalının veya aracı kullananın iradesi dışında araca ani ve harici etkiler neticesinde sabit veya hareketli bir cismin çarpması veya aracın böyle bir cisme çarpması, devrilmesi, düşmesi, yuvarlanması gibi kazalar, c) Üçüncü kişilerin kötü niyet veya muziplikle yaptıkları hareketler, ile fiil ehliyetine sahip olmayan kişilerin yol açacağı zararlar, d)Aracın yanması, e) Aracın veya araç parçalarının çalınması veya çalınmaya teşebbüs edilmesi Kasko sigortası uygulamasında aşağıdaki ürün isimleri altında ve içeriklerinde teminat verilir. A.3.Sigortanın Kapsamı 3.1 Poliçede belirtilen araç ve aracın üzerine fabrika çıkışında standart donanım olarak monte edilmiş her türlü ses, iletişim ve görüntü cihazları ile poliçede belirtilmeleri koşuluyla araçta standardının dışında yer alan, fabrika çıkışında veya sonradan ilave edilmiş aksesuarlar sigorta kapsamı içindedir. 4.8.Aracın sigorta kapsamına giren tam veya kısmi bir zarara uğraması nedeni ile tam hasar halinde tazminatın ödenmesine, kısmi hasar halinde hasarın giderilmesine kadar olan sürede poliçede bu korumaya ilişkin belirtilen limitle sınırlı olmak üzere kullanım ve gelir kaybından doğan zararlar, B. Hasar ve Tazminat B.l. Rizikonun Gerçekleşmesi Halinde Sigortalı ve/veya Sigorta Ettirenin Yükümlülükleri Sigortalı ve/veya sigorta ettiren, rizikonun gerçekleşmesi halinde aşağıdaki hususları yerine getirmekle yükümlüdür. l.LRizikonun gerçekleştiğini öğrendiği tarihten itibaren en geç beş iş günü içinde sigortacıya bildirimde bulunmak, 1.2.Sigortalı değilmişçesine gerekli kurtarma ve koruma önlemlerini almak ve bu amaçla sigortacı tarafından verilen talimata elinden geldiği kadar uymak, 1.3.Aracın çalınması halinde, durumu öğrenir öğrenmez derhal yetkili makamlara bildirimde bulunmak, 1.4.Zorunlu haller dışında, rizikonun gerçekleştiği yer veya şeylerde bir değişiklik yapmamak, 1.5.Sigortacının isteği üzerine rizikonun gerçekleşmesi nedenlerini ayrıntılı şekilde belirlemeye, zarar miktarıyla delilleri saptamaya ve rücu hakkının kullanılmasına yararlı, sigortalı ve sigorta ettiren için sağlanması mümkün gerekli bilgi ve belgeleri gecikmeksizin sigortacıya vermek, 1.6.Tazminat yükümlülüğü ve miktarı ile rücu haklarının saptanması için sigortacının veya yetkili kıldığı temsilcilerinin sigorta kapsamında yer alan şeylerde ve bunlarla ilgili belgeler üzerinde yapacakları araştırma ve incelemelere izin vermek, 1.7.Üçüncü kişilerin haksız veya kusurlu fiili sonucu meydana gelen kazalar varsa tanıkların kimlikleri ile adreslerini en yakın yetkili makama bildirmek ve mümkün olan hallerde bir görgü tutanağı sağlamak. B.2. Koruma Önlemleri ve Kurtarma Sigortalı ve/veya sigorta ettiren, işbu sözleşme ile temin olunan rizikoların gerçekleştiği veya gerçekleşme ihtimalinin yüksek olduğu durumlarda zararı önlemeye, azaltmaya, artmasına engel olmaya veya sigortacının üçüncü kişilere olan rücu haklarının korunması için imkânlar ölçüsünde önlem almakla yükümlüdür. Alınan önlemlerden doğan makul masraflar, bu önlemler faydasız kalmış olsa bile, sigortacı tarafından ödenir. B.3. Rizikonun Gerçekleşmesi Halinde Sigortacının Yükümlülükleri 3.1.Bildirim Sigortacı poliçe metninde muhtemel hasarlar için talep edeceği belgelere yer verir. Sigortacı hasar ihbarı üzerine üç iş günü içinde hak sahibine, poliçe metninde yer verdiği belgeler dışında talep ettiği belgeleri, yazılı veya taraflarca kararlaştırılan iletişim vasıtalarıyla bildirir. 3.2. Zararın Tespiti Bu sözleşme ile sigortalının uğradığı zarar sigortacı ile sigortalı arasında yapılacak anlaşmayla veya tayin edilecek sigorta eksperi vasıtasıyla tespit edilir. 3.3. Sigorta Bedeli, Tazminatın Hesabı ve Ödenmesi 3.3.1. Sigorta Bedeli 3.3.1.1.Sigorta şirketi aracı hasar tarihi itibariyle rayiç değerine kadar teminat altına almıştır. Sigorta tazminatının hesabında sigortalı menfaatlerin rizikonun gerçekleşmesi anındaki rayiç değerleri esas tutulur. Rayiç değer için esas alınacak referansa veya rayiç değeri belirleme yöntemine poliçede yer verilir. Bu yönde bir referans belirlenmemişse veya bu belirleme somut değilse---- Şirketleri Birliğince belirlenerek ilan edilen riziko tarihi itibariyle geçerli rayiç değere ilişkin liste esas alınır. 3.3.2. Tazminatın Hesabı ve Ödenmesi 3.3.2.1. Hasar tazmininin ne şekilde yapılacağı poliçede açıkça belirtilir. Onarım yapılacak olması halinde poliçede, onarımın şirketçe belirlenecek servislerde veya sigortalı tarafından belirlenecek servislerden hangisinde yapılacağı hususu açıkça yer alır. Ayrıca hasarın tazmininde orijinal parça veya eşdeğer gibi parça seçeneklerinden hangisinin kullanılacağı belirtilir. Bu yönde bir belirleme olmazsa sigortalının tercih ettiği tazmin yöntemi, servis ve parça esas alınır. 3.3.3. Tazminat Hakkının Eksilmesi ve Düşmesi Sigortalı ve/veya sigorta ettiren rizikonun gerçekleşmesi halinde yükümlülüklerini yerine getirmez ve bunun sonucu zarar miktarında bir artış olursa, sigortacının ödeyeceği tazminattan sigortalı ve/veya sigorta ettirenin kusurunun ağırlığına göre indirim yapılır. Sigorta ettiren ve/veya sigortalı rizikonun gerçekleşmesine kasten sebebiyet verir veya zarar miktarını. kasten arttırıcı eylemlerde bulunurlarsa, sigortalının bu poliçeden doğan hakları düşer. 3.3.4. Tazminatın Ödenmesi 3.3.4.1.Sigortacı hasar ihbarı üzerine talep ettiği belgelerin kendisine eksiksiz olarak verilmesi ve zararın eksper vasıtasıyla tespiti kararlaştırılmış ise eksper raporunun tesliminden itibaren en geç 10 işgünü içinde Genel ve Özel Şartlar kapsamında gerekli incelemeleri tamamlamak ve ödemeye engel bir durumun bulunmaması halinde tazminat miktarını tespit edip sigortalıya ödemek zorundadır. Tazminat ödeme borcu her halde hasarın ihbarından itibaren 45 gün sonra muaccel olur. İncelemeler hasar ihbarı üzerine üç ay içinde tamamlanamamışsa; sigortacı, tazminattan veya bedelden mahsup edilmek üzere, tarafların mutabakatı veya anlaşmazlık hâlinde mahkemece yaptırılacak ön ekspertiz sonucuna göre süratle tespit edilecek hasar miktarının en az yüzde ellisini avans olarak öder. Sigortalanan menfaatler üzerinde birden çok sigorta varsa, sigortacı payına düşen tazminatı Türk Ticaret Kanunu ve bu sözleşme hükümlerine göre öder. Yargıtay----. Hukuk Dairesinin 25.03.2022 tarih ------ Karar sayılı kararı, trafik kazasından kaynaklanan değer kaybı istemine ilişkin olup değer kaybı ile ilgili emsal nitelikte davalarda uygulama alanı bulmaktadır. Yargıtay uygulamasına göre değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmaktadır. Dolayısıyla iş bu karar sonrası bu metoda göre hesaplama yapılması gerekmektedir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun -----Tarihli Kararında; "....TK. 21/11. maddesinin uygulanabilmesi için aranan ön koşul; az yukarıda anlatıldığı şekilde, taraflar arasındaki ilişkinin bir sözleşmeden kaynaklanmış olması zorunluluğudur. O nedenle taraflar arasındaki ilişki bir haksız fiilden ya da haksız iktisaptan kaynaklanıyorsa bu hükmün uygulanabilme olanağının bulunmadığında kuşku ve duraksamaya yer olmamalıdır. Burada yasa; Münhasıran sözleşmeleri ele almış, işletme ile ilgili muamele ve işleri "ticariliğin diğer tarafa aksettirilmesi" veya "Ticaret Karinesi" olarak nitelendirilen TK. 21/2. maddesinden ayrık tutmuştur. Bu durumda, bir taraf için ticari sayılan husus sözleşme mahiyetini arz etmiyorsa karşı taraf için her halde ticari sayılmayacaktır. Bu konu önemini daha çok davanın somut olayında belirgin olduğu üzere haksız fiillerde göstermektedir. Ortada bir haksız fiilin söz konusu olduğu durumlarda; taraflar arasında sözleşmeden kaynaklanan bir hukuki ilişkinin varlığından söz edilemeyeceği için, işin bir taraf yönünden ticari olarak nitelendirilmesi, diğer taraf yönünden de aynı nitelendirmede bulunulmasını hukuken haklı göstermez. Dahası; haksız fiilden doğan ilişkiler Ticaret Kanunu nda da düzenlenmedikleri için bu nedenle de ticari iş niteliğini kazanamayacakları kaçınılmazdır. Tüm açıklamaların ışığı altında davanın çözümüne bakıldığında tacir olan davacı Kurum ile davalı arasında sözleşmeden doğan bir hukuki ilişki bulunmayıp haksız fiilden kaynaklanan ilişki bulunmaktadır. O nedenle davada TK. 21/2. maddesinin uygulama olanağından söz edilemeyeceğine göre, tacir olan davacı yönünden ticari bir iş niteliği kabul edilemez. Bu durumda tacir olan davacı ancak açacağı ayrı bir dava yoluyla B.K. 105. maddesindeki yasal koşulları kanıtlamak suretiyle munzam zararını isteyebilir. Hal böyle olunca hükmedilen tazminata yürütülecek faiz reeskont faizi değil yasal faizdir. O nedenle mahkemenin direnme kararı usule ve yasaya uygun olup onanmalıdır." Bu hususta Yargıtay ----. HD ---- Esas, ---- Karar ve 22/01/2019 tarihli kararında "2918 Sayılı KTK.'nun 99/1. maddesi ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın B.2.b. maddesi uyarınca, rizikonun bilgi ve belgeleri ile birlikte sigortacıya ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde sigortanın tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmakta, bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüt gerçekleşmektedir. Sigortaya başvurulmadan dava açılması veya icra takibi başlatılması halinde ise bu tarihlerde temerrüt gerçekleşir." DEĞERLENDİRME: Olay: "Davalı sürücü ----- sevk ve idaresindeki ----- plakalı aracı ile ---- sahil ayrımları kama başına geldiği esnada beyanına göre sahil istikametine doğru manevra yaptığı esnada aracının sol ön kısımlarına aynı istikamette arkasından seyretmekte olan sürücü ---- sevk ve idaresindeki-----plaka sayılı motorun ön kısımları ile çarpması sonucu 16.09.2024 tarihinde saat 09.25 sularında yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir. Kusur: Kaza olayında, ---- Plakalı Araç Sürücüsü ----- %100 oranda asli ve tek Kusurlu olduğu, başkaca da kusurlu bulunmadığı, Talep: Fazlaya ilişkin talep ve dava hakkımız saklı kalmak kaydıyla belirsiz alacak davası olarak ikame ettiğimiz davamızda; müvekkile ait olan ----- plakalı aracın ilave aksesuarları da göz önüne alınarak rayiç bedelinin, hasar tazminatının, değer kaybının ve araç mahrumiyet tazminatının bilirkişi marifetiyle hesaplanıp, bildirildiğinde ıslah edilmek üzere ŞİMDİLİK; 100,00 TL rayiç bedel farkı, 100,00 TL hasar tazminatı, 100,00 TL değer kaybı tazminatının, 1.992 TL çekici ve otopark bedelinin davalılardan haksız fiilin gerçekleştiği günden itibaren yasal faiziyle müştereken ve müteselsilen tahsiline, 100,00 TL araç mahrumiyet tazminatının davalılar ---- haksız fiilin gerçekleştiği günden itibaren yasal faiziyle müştereken ve müteselsilen tahsiline, Poliçe: Dosyada mübrez ---- plakalı aracın -----. adına düzenlenmiş 08.07.2024-08.07.2025 tarihleri arasında geçerli ----- poliçe nolu ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğu, 16.09.2024 kaza tarihinde poliçe teminat limitinin araç başına maddi 200.000,00 TL: ölüm ve sakatlanma teminatının kişi başına 1.800.000,00 TL olduğu, Kasko Sigorta Poliçesi: Dosyada mübrez----- tarafından -----. adına düzenlenmiş 22.07.2024-22.07.2025 tarihleri arasında geçerli ---- nolu Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesiile sigortalı olduğu, İhtiyari Mali Mesuliyet teminatının Bedeni ve Maddi Ayırımı Yapılmaksızın Yıllık Azami 5.000.000,00 TL olduğu, Poliçe klozları: GENİŞLETİLMİŞ KASKO SİGORTASI KAPSAMI Bu sigorta ile sigortacı, sigortalının poliçede belirtilen ve karayolunda kullanma izni olan motorlu ve motorsuz kara araçlarından, römork veya karavanlardan iş makinelerinden, lastik tekerlekli traktörler, diğer zirai tarım makinelerinden doğan menfaatin aşağıda belirtilen risklerin gerçekleşmesi sonucunda doğrudan uğrayacağı maddi zararları teminat altına alır. A) Aracın karayolunda veya demiryolunda kullanılabilen motorlu, motorsuz araçlarla çarpışması, b) Gerek hareket gerek durma halinde iken sigortalının veya aracı kullananın iradesi dışında araca ani ve harici etkiler neticesinde sabit veya hareketli bir cismin çarpması veya aracın böyle bir cisme çarpması, devrilmesi, düşmesi, yuvarlanması gibi kazalar, c) Üçüncü kişilerin kötü niyet veya muziplikle yaptıkları hareketler, ile fiil ehliyetine sahip olmayan kişilerin yol açacağı zararlar, d) Aracın yanması, e) Aracın veya araç parçalarının çalınması veya çalınmaya teşebbüs edilmesi SİGORTA BEDELİ Sigorta şirketi aracı hasar tarihi itibariyle rayiç değerine kadar teminat altına almıştır. Rayiç bedelin belirlenmesi usulü de poliçede ilgili kısımda belirlenmiştir. Hasar durumunda eksik/aşkın sigorta uygulanmayacaktır İHTİYARİ MALİ MESULİYET TEMİNATI İhtiyari mali sorumluluk sigortası, araç sahibine düşen hukuki sorumluluğun zorunlu mali sorumluluk sigortası limitleri üstünde kalan kısmını, poliçede yazılı limitlere kadar temin eder. Ödeme:
1- Dosyada mübrez---- tarafından ----adına --- Bankası kanalıyla 11.12.2024 tarihinde ----- referans nolu dekont ile ----- sovtaj ödemesi açıklaması ile 178.500,00 TL ödeme yapıldığı, 2-Dosyada mübrez----- tarafından ----- adına 05.12.2024 tarihinde ------ referans nolu dekont ile D.S. ödeme açıklaması ile 200.000,00 TL ödeme yapıldığı, 3-Dosyada mübrez-----tarafından --- adına 05.12.2024 tarihinde ---- referans nolu dekont ile -----. ödeme açıklaması ile 50.000,00 TL ödeme yapıldığı, Müracaat: Gönderici ---Konu Maddi Tazminat Talebi(Rayiç Bedel farkı, Hasar Tazminatı, Değer Kaybı vb.)------ numaralı KASKO poliçesi ile teminat altına alınan ve sürücü -- sevk ve idaresindeki --- plakalı aracı ile ----- sahil ayrımları kama başına geldiği esnada beyanına göre sahil istikametine doğru manevra yaparken aracının sol ön kısımlarına aynı istikamette arkasından seyretmekte olan sürücü----- sevk ve idaresindeki----- plaka sayılı aracın ön kısımları ile çarpması onucu yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir. Meydana gelen kaza neticesinde müvekkile ait araç tam hasar (pert total) işlemine tabi tutulmuştur. Bahse konu kaza neticesinde, ZMMS ----- Sigorta tarafından gerçekleştirilen pert total işlemi sonucunda müvekkile ait motorunun rayiç bedeli, itirazlarımıza rağmen 510.000 TL olarak değerlendirmeye alınmıştır. Daha fazla zaman kaybetmemek adına zorda kalan müvekkil tespit edilen tutara razı olmak zorunda kalmıştır. Fakat ekte sunduğumuz faturada da görülecektir ki; 15.08.2024 tarihinde sıfır alınan motora 590.000 TL ödeme yapılmış ve alındıktan sadece bir ay sonra yani 16.09.2024 tarihinde bahse konu kaza neticesinde pert olmuştur. Sonuç olarak müvekkil tarafından yapılan itirazlara rağmen tespit edilen rayiç bedel değişmemiş ve gerçek piyasa bedelinin altında kalmıştır. İlave olarak müvekkil motorunu yetkili servise çektirebilmek maksadıyla 1.800 TL'de çekici ücreti ödemek zorunda kalmıştır. Dekontu ekte sunulmuştur. Dosya ekinden de anlaşılacağı üzere 178.500 TL'ye sovtaj satılmış, 250.000 TL'de ZMMS ----- Sigortadan alınmıştır. ----- tarafından yapılacak rayiç bedel incelemesinden sonra, tespit edilen tutarın (Fatura bedelinin altında olmamak şartıyla) alınan ödemeler düşüldükten sonra BAKİYE KALAN TUTARIN tarafımıza bildirilmesinin ve işbu başvuru dilekçesi tarafınıza ulaştıktan 15 gün içerisinde aşağıdaki IBAN'a ödenmesinin talep edilmesi zarureti hasıl olmuştur. FAKAT DAVA SÜRECİNDE YAPILACAK BİLİRKİŞİ İNCELEMESİ NETİCESİNDE OLUR DA MOTOR PERT EDİLMEZSE HASAR FARKI VE DEĞER KAYBI TAZMİNAT TALEPLERİMİZ DE BULUNACAKTIR. SONUÇ ve İSTEM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; müvekkilin BAKİYE RAYİÇ BEDEL FARKININ, DEĞER KAYBININ VE HASAR TAZMİNATININ tarafınızca tekrar tespit edilmesini ve BAKİYE RAYİÇ BEDEL FARKININ, DEĞER KAYBININ, HASAR TAZMİNATI İLE 1.800 TL ÇEKİCİ ÜCRETİNİ kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte işbu ihtarnamenin tarafınıza tebliğ edildiği tarihten itibaren 15(onbeş) gün içerisinde aşağıda bilgileri bulunan hesaba ödenmesi gerektiğini, ödemenin yapılmadığı veya eksik yapıldığı takdirde aleyhinize hukuki işlem başlatılacağını, fazlaya ve faize ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla vekaleten ihbar ve ihtar ederiz. 27.06.2025 27.06.2025 15: 01----Huzurdaki davada; Davalı sürücü ----- sevk ve idaresindeki ---- aracı ile-----sahil ayrımları kama başına geldiği esnada beyanına göre sahil istikametine doğru manevra yaptığı esnada aracının sol ön kısımlarına aynı istikamette arkasından seyretmekte olan sürücü------ plaka sayılı motorun ön kısımları ile çarpması sonucu 16.09.2024 tarihinde saat 09.25 sularında yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir. Bu kazanın oluşumunda-----%100 oranda asli ve tek Kusurlu olduğu, başkaca da kusurlu bulunmadığı," tespit edilmiş, -----. adına düzenlenmiş 22.07.202422.07.2025 tarihleri arasında geçerli ------ nolu Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesiile sigortalı olduğu, İhtiyari Mali Mesuliyet teminatının Bedeni ve Maddi Ayırımı Yapılmaksızın Yıllık Azami 5.000.000,00 TL olduğu, Poliçede: İhtiyari mali sorumluluk sigortası, araç sahibine düşen hukuki sorumluluğun zorunlu mali sorumluluk sigortası limitleri üstünde kalan kısmını, poliçede yazılı limitlere kadar temin eder.Şeklinde olup, poliçenin 16.09.2024 kaza tarihinde yürürlükte olduğu, poliçede teminat bulunduğu, Kasko Sigortası Genel Şartları 3.3.4.1. maddesinde, Sigortacı hasar ihbarı üzerine talep ettiği belgelerin kendisine eksiksiz olarak verilmesi ve zararın eksper vasıtasıyla tespiti kararlaştırılmış ise eksper raporunun tesliminden itibaren en geç 10 işgünü içinde Genel ve Özel Şartlar kapsamında gerekli incelemeleri tamamlamak ve ödemeye engel bir durumun bulunmaması halinde tazminat miktarını tespit edip sigortalıya ödemek zorundadır. Tazminat ödeme borcu her halde hasarın ihbarından itibaren 45 gün sonra muaccel olur. Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A.5. KAPSAMA GİREN TEMİNAT TÜRLERİ, başlıklı maddesinde, Bu genel şart kapsamındaki teminat türleri aşağıda yer almaktadır. a) Maddi Zararlar Teminatı: Hak sahibinin bu genel şartta tanımlanan ve zarar gören araçta meydana gelen değer kaybı dahil doğrudan malları üzerindeki azalmadır. Sigortalının sorumlu olduğu araç kazalarında değer kaybı, talep edilmesi halinde ilgili branşta ruhsat sahibi sigorta eksperleri tarafından tespit edilir. Değer kaybının tespiti bu Genel Şart ekinde yer alan esaslara göre yapılır. Şeklinde olup, ZMMS Genel Şartları A.5.a. maddesi kapsamında hasar ve değer kaybı bedelini kusur oranı nispetinde talep etme hakkının bulunduğu, Açıklanan nedenlerle davacının 16.09.2024 hasar tarihinde ZMMS. Poliçe teminatı araç başına maddi 200.000,00 TL, olup, ZMMS. Poliçesi kapsamında sigortacı tarafından 05.12.2024 tarihinde toplamda 250.000,00 TL, ----- tarafından 178.500,00 TL sovtaj bedeli ödemesi yapıldığı, ---plakalı aracın----. tarafından----adına düzenlenmiş 08.07.2024-08.07.2025 tarihleri arasında geçerli ------ poliçe nolu ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğu, 16.09.2024 kaza tarihinde poliçe teminat limitinin araç başına maddi 200.000,00 TL: ölüm ve sakatlanma teminatının kişi başına 1.800.000,00 TL olduğu, ZMMS Poliçesinde araç başına maddi teminat bedeli 200.000,00 TL olup, yapılan bu ödeme ile ZMMS poliçesi teminatının tükendiği, 1-Dosyada mübrez ---- tarafınd----- adına ---- kanalıyla 11.12.2024 tarihinde ----- referans nolu dekont ile ---- sovtaj ödemesi açıklaması ile 178.500,00 TL ödeme yapıldığı, 2-Dosyada mübrez ---. tarafından ----- adına 05.12.2024 tarihinde ---- referans nolu dekont ile ----- ödeme açıklaması ile 200.000,00 TL ödeme yapıldığı, 3-Dosyada---- ----- referans nolu dekont ile D.S. ödeme açıklaması ile 50.000,00 TL ödeme yapıldığı, ZMMS. Poliçesi teminat limitiinn tamamen tükenmiş olması nedeniyle; "Kasko Poliçesinde İMM. Teminatı başlıklı maddesinde; İşbu teminat, kaza tarihinde geçerli olan Motorlu Kara Taşıtları Mali Mesuliyet Sigorta limitlerini aşan zarar ziyanlar için ve aşan kısmı poliçede kararlaştırılmış limit ile sınırlı, maddi ve bedeni ayrımsız(kombine) olarak karşılar. Aynı kazada maddi ve bedeni zararın ayrı ayrı oluşması durumunda öncelikli maddi hasar talepleri karşılanır ve bedeni tazminat talepleri teminat limitinin kalan kısmına kadar karşılanır. Her halükârda sigortacının toplam tazminat sorumluluğu poliçede belirtilen limit ile sınırlıdır." Kasko poliçesinde İMM teminatı bulunduğu, bu nedenle ZMMS poliçesi teminat limiitini aşan tutarlar Kasko Sigortası İMM teminatından talep edilebileceği sonucuna ulaşılmıştır. Takdir Yüce mahkemenindir. Heyetimiz tarafından yapılan tespit sonucu; Dosyada mevcut araç satış sözleşmesine (Noter Satış) göre;----- şirketine 178.500 TL bedelle hasarlı şekilde satıldığı belirlenmiştir. Dosya kapsamında incelenen ---- model ------motosikletin piyasa değerine ilişkin yapılan araştırmada; Ekim 2024 döneminde ülke genelinde ilan edilen satış bedelleri dikkate alınmıştır. İncelemeye konu dönemde, sıfır kilometre bayi satış fiyatlarının 531.000 TL seviyesinde, yaklaşık 6.000 km kullanımda olan temiz araçların ise 559.000 - 591.000 TL aralığında ilan edildiği tespit edilmiştir. Ayrıca en düşük ilan bedelinin 515.000 TL olduğu görülmüştür. Araç için makul ve gerçekçi piyasa değeri 560.000 TL civarında olacağı kanaati oluşmuştur. Bu durumda 560.000 - 178.500= 381.500 TL tutarın davacı tarafa ödenmesi gerektiği gerçeği ortaya çıkmaktadır. Enflasyon hesaplayıcı ile olay tarihinde günlük; 1.625,00 TL tutarda olarak (30 x 1.625=) 48.750 TL tutarda olacağı belirlenmiştir. Davacı taraf adına düzenlenen, --- ait 23.09.2024 tarihli faturada ---- plakalı kazalı aracın çekici ve otopark ücreti" açıklamalı olarak KDV dâhil toplam 1.992,00 TL olarak belirtilmiş olup kadri maruftur. 4- SONUÇ: Tarafların iddia ve savunmaları, HMK 222 mad. ve TTK. Hükümlerine göre, uyuşmazlığa konu üzerinde bilirkişi sıfatıyla, dava dosyasına mübrez belgeler ile "takdiri delil" niteliğini haiz davacı kayıtları ve dayanağı belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda; Kaza olayında, ---- PLAKALI ARAÇ SÜRÜCÜSÜ '------ %100 oranda asli ve tek KUSURLU olduğu, başkaca da kusurlu bulunmadığı,
Bu çerçevede, araç için 510.000 TL piyasa değeri belirlenmiş olması, dönemin piyasa verileriyle uyumlu değildir ve piyasa ortalamasının altında kalmaktadır. Araç için makul ve gerçekçi piyasa değeri 560.000 TL civarında olacağı kanaati oluşmuştur. -Bu durumda 560.000 - 178.500= 381.500 TL tutarın davacı tarafa ödenmesi gerektiği gerçeği ortaya çıkmaktadır. -Enflasyon hesaplayıcı ile olay tarihinde günlük; 1.625,00 TL tutarda olarak (30 x 1.625=) 48.750 TL tutarda olacağı belirlenmiştir. -Davacı taraf adına düzenlenen, ----- plakalı kazalı aracın çekici ve otopark ücreti" açıklamalı olarak KDV dâhil toplam 1.992,00 TL olarak belirtilmiş olup kadri maruftur. Sigorta Mevzuatı yönünden değerlendirme:
1---- plakalı aracın ---. tarafından -----adına düzenlenmiş 08.07.2024-08.07.2025 tarihleri arasında geçerli ------ poliçe nolu ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğu, 16.09.2024 kaza tarihinde poliçe teminat limitinin araç başına maddi 200.000,00 TL: ölüm ve sakatlanma teminatının kişi başına 1.800.000,00 TL olduğu, 2- ----. tarafından ----- adına düzenlenmiş 22.07.202422.07.2025 tarihleri arasında geçerl----- nolu Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesiile sigortalı olduğu, İhtiyari Mali Mesuliyet teminatının Bedeni ve Maddi Ayırımı Yapılmaksızın Yıllık Azami 5.000.000,00 TL olduğu, 3- Yukarıda gerekçeleri ile açıklandığı üzere; ZMMS. Poliçesi teminat limitiinn tamamen tükenmiş olması nedeniyle, Kasko poliçesinde İMM teminatı bulunduğu, bu nedenle ZMMS poliçesi teminat limiitini aşan tutarlar Kasko Sigortası İMM teminatından talep edilebileceği sonucuna ulaşılmıştır. Takdir Yüce mahkemenindir. a.) Bu durumda, 560.000 - 178.500= 381.500 TL tutarın davacı tarafa ödenmesi gerektiği gerçeği ortaya çıkmakta olduğundan, ZMMS poliçesi kapsamında ödenen 250.000,00 TL düşüldükten sonra (381.500,00- 250.000,00)= 131.500,00 TL nin sigortacıdan İMMS. Teminatı kapsamında talep edilebileceği, b.)Ayrıca, Davacı taraf adına düzenlenen, ---- ait 23.09.2024 tarihli faturada----- plakalı kazalı aracın çekici ve otopark ücreti" açıklamalı olarak KDV dâhil toplam 1.992,00 TL olarak belirtilmiş olup kadri maruf olduğu tespit edilmiş olup, sigortacıdan İMMS. Teminatı kapsamında talep edilebileceği, c.) Enflasyon hesaplayıcı ile olay tarihinde günlük; 1.625,00 TL tutarda olarak (30 x 1.625=) 48.750 TL tutarda olacağı belirlenmiş olup, diğer davalılardan talep edilebileceği, takdirinin Yüce Mahkemeye ait olduğu bildirilmiştir. Davacı vekili tarafından sunulan dava değeri artırım dilekçesinde özetle; "Mahkeme dosyasına sunulan 13.09.2025 tarihli bilirkişi raporunda; "Aracın onarım bedeli ve onarılacak parça sayısı fazla olduğundan pert-total işlemi uygulanmasının teknik olarak olumlu olduğu, bakiye rayiç bedel farkının 131.500 TL, araç mahrumiyet tazminatının 48.750 TL, çekici ve otopark ücretinin KDV dâhil toplam 1.992 TL olmasının uygun olduğu tespiti yapılmıştır." zukarıdaki bilgiler ışığında, 100 TL üzerinden talep ettiğimiz rayiç bedel farkını 131.400 TL artırarak 131.500 TL'ye artırdığımızı ve işbu talep artırım dilekçemiz doğrultusunda karar verilmesini Sayın Mahkemeden talep etmekteyiz. NETİCE-İ TALEP: Yukarıda izah edildiği üzere talep artırım dilekçemiz doğrultusunda fazlaya ilişkin haklarımızı saklı tutarak; bakiye 131.500 TL rayiç bedel farkının ve 1.992 TL çekici ve otopark ücretinin TOPLAMDA 133.492 TL'nin ticari faiziyle (Faiz başlangıç tarihlerinin; ----- için bildirim yapılan tarih olan 18.12.2024 tarihinden itibaren, diğer davalılar için haksız fiilin gerçekleştiği 16.09.2024 tarihleri olarak belirlenmesine) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini saygılarımla talep ederim" şeklinde beyanda bulunmuştur.Mahkememiz tarafından dosyada bulunan bilgi ve belgeler, alınan rapor incelenmiş olup;Davanın, trafik kazasından kaynaklı pert total işlemi gören davacı aracının görmüş olduğu zarardan kaynaklı rayiç bedel farkı, değer kaybı, hasar bedeli, 1.992,00 TL çekici ve otopark ücretinin davalılardan tahsili istemine ilişkin olduğu, Davalı sürücü ---- sevk ve idaresindeki --- plakalı aracı ile ----- sahil ayrımları kama başına geldiği esnada beyanına göre sahil istikametine doğru manevra yaptığı esnada aracının sol ön kısımlarına aynı istikamette arkasından seyretmekte olan sürücü ---- sevk ve idaresindeki -----plaka sayılı motorun ön kısımları ile çarpması sonucu 16.09.2024 tarihinde saat 09.25 sularında yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, dava konusu trafik kazasında ---- Plakalı Araç Sürücüsü '----- %100 oranda asli ve tek Kusurlu olduğu, başkaca da kusurlu bulunmadığı,----plakalı aracın ----. tarafından -----adına düzenlenmiş 08.07.2024-08.07.2025 tarihleri arasında geçerli ------ poliçe nolu ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğu, 16.09.2024 kaza tarihinde poliçe teminat limitinin araç başına maddi 200.000,00 TL olduğu, ---. tarafından -----adına düzenlenmiş 22.07.202422.07.2025 tarihleri arasında geçerli --- Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesiile sigortalı olduğu, İhtiyari Mali Mesuliyet teminatının Bedeni ve Maddi Ayırımı Yapılmaksızın Yıllık Azami 5.000.000,00 TL olduğu, ZMMS. Poliçesi teminat limitiinn tamamen tükenmiş olması nedeniyle, Kasko poliçesinde İMM teminatı bulunduğu, bu nedenle ZMMS poliçesi teminat limiitini aşan tutarlar Kasko Sigortası İMM teminatından talep edilebileceğiYapılan hesaplamada 560.000 - 178.500= 381.500 TL tutarın davacı tarafa ödenmesi gerektiği, ZMMS poliçesi kapsamında ödenen 250.000,00 TL düşüldükten sonra (381.500,00- 250.000,00)= 131.500,00 TL rayiç bedel farkının sigortacıdan İMMS. Teminatı kapsamında talep edilebileceği, davalı sigortanın İMMS sigortacısı olarak sorumlu olduğu, diğer davalıların sürücü ve işleten olarak sorumlu oldukları, davacı tarafından davalı Sigorta Şirketi'ne 18.12.2024 tarihli başvuru yapıldığı, başvuru tarihinden 8 iş günü sonrasına denk gelen tarihten itibaren davalı Sigorta Şirketinden faiz talep edilebileceği, diğer davalılardan kaza tarihinden itibaren faiz talep edilebileceği, kazaya karışan aracın kullanım amacının hususi olması nedeniyle hükmedilecek tazminata yasal faiz uygulanması gerektiği anlaşılmakla aşağıdaki şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.
Davacı taraf adına düzenlenen, --- ait 23.09.2024 tarihli faturada ------ plakalı kazalı aracın çekici ve otopark ücreti" açıklamalı olarak KDV dâhil toplam 1.992,00 TL olarak belirtilmiş olup kadri maruf olduğu, davalı sigortanın İMMS sigortacısı olarak sorumlu olduğu, diğer davalıların sürücü ve işleten olarak sorumlu oldukları, dava öncesi bu miktar yönünden temerrüt olmadığı, dava tarihi itibariyle faiz talep edilebileceği anlaşılmıştır.Davalılar ------ sürücü ve işleten olarak sorumlu oldukları, bu sebeple husumet itirazları yerinde değildir.
Rayiç bedel farkının ödenmesine karar verilmesi sebebiyle, değer kaybı ve hasar bedeli talebinin yerinde olmadığı, mahrumiyet bedeli yönünden davadan feragat edildiği anlaşılmakla aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
-Davanın KISMEN KABUL, KISMEN REDDİNE,
1-) 131.500,00 TL rayiç bedel farkı tazminatının davalı ---- sigortadan 31/12/2024 tarihinden, davalılar ----- Şirketi'nden 16/09/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
2-) 1.992,00 TL çekici ve otopark ücretinin dava tarihi olan 15/02/2025 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
3-) Mahrumiyet bedeli yönünden davanın feragat nedeniyle reddine,
4-) Değer kaybı ve hasar bedeli yönünden davanın reddine,
5-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) Maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 Maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenecek 4.700,00 TL arabuluculuk ücretinden davanın kabul ve red oranına göre 4.689,46 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen, 10,54 TL'nin davacıdan tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına,
6-Davacı tarafça yapılan 16.427,50 TL yargılama giderinin davanın kabul ve red oranına göre 16.390,66 TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, davalılar tarafından yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesini müteakip HMK Madde 333/1 uyarınca yatıran tarafa iadesine,
8-Karar ve ilâm harcı olan 9.118,83 TL harçtan alınan 615,40 TL peşin harç ve 2.255,00 TL ıslah harcının mahsubu ile fazla yatırılan 6.248,43 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
9-Davacı vekille temsil olunmakla karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
10-Davacı tarafça yatırılan 615,40 TL peşin harç ve 2.255,00 TL ıslah harç giderinin toplamı 2.870,40 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
11-Davalılar kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. 13/3. maddedeki esaslara göre belirlenen 300,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara eşit şekilde verilmesine,Dair, davacı vekilinin (e-duruşma) yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde ----- Bölge Adliye Mahkemesi’ne İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usûlen anlatıldı.