Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi - E. 2025/220 - K. 2025/840

SAKARYA

İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı Şirket tarafından işletilen köprü ve otoyoldan, Davalıya ait, dava dilekçesinde ve delil listesi ekinde sunulan muhtelif plakalı araçlar ile gerçekleştirilen ihlalli geçişler nedeniyle doğan ve yasal süresi içerisinde ödenmeyen geçiş tutarı ve yasadan kaynaklı para cezasının tahsili amacıyla Sakarya .... İcra Müdürlüğü 20..... Esas Sayılı dosyasından başlatılan icra takibinden gönderilen ödeme emrinin, davalıya tebliğ edildiğini, davalının davacı şirkete borcu olmadığını öne sürmek suretiyle borcun tamamına itiraz ettiği, itiraz konusu alacak hakkında takibin devamı amacıyla işbu davanın ikame edildiğini, itirazın iptaline ve icra inkar tazminatına hükmedilmesi konuları ileri sürülmüştür.
Davalı tarafın cevap dilekçesi sunmadığı ve münkir sayıldığı anlaşıldı.

Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde;
Dava, otoyol geçiş ücretinden kaynaklı davalı aleyhine başlatılan takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki anlaşmazlık: Sakarya ....İcra Müdürlüğünün 20.....Esas sayılı takip dosyasına yapılan itirazın iptalinin gerekip gerekmediği, davalıya ait araçların ihlalli geçişler kapsamında davacı şirkete borcunun bulunup bulunmadığı, bulunuyor ise miktarının ne kadar olduğu, icra inkar tazminatı koşullarının oluşup oluşmadığı hususlarındadır.
Mahkememizce Sakarya .... İcra Müdürlüğünün 20.....Esas sayılı dosyasının UYAP sistemi üzerinden ilgili dosya olarak eklenmiş, bir sureti dosyamız arasına alınmıştır.
Sakarya ... İcra Müdürlüğünün 20.....Esas sayılı dosyası incelendiğinde davacının 628.625,00 TL asıl alacak üzerinden takibin başlatıldığı, ödeme emrinin tebliği üzerine süresi içerisinde davalının itirazda bulunduğu ve takibin durduğu, eldeki davanın süresi içerisinde açılmış olduğu tespit edilmiştir.
Mahkememizce PTT'den ve Karayolları Müdürlüğü'nden ....., ....., ....., ....., ....., ....., ....., ......, ....., ...., ....., ....plakalı araçların 01.04.2024-31.12.2024 tarihleri arasındaki HGS ve OGS hesap hareketlerinin gönderilmesi için müzekkere yazılmış ve müzekkere cevabı dosyamız arasına alınmıştır.
Mahkememizce ...., ......, ......, ......, ......, ......,, ......., ......., ......, .......,......, .....plakalı araçların malik bilgilerinin UYAP sistemi üzerinden dosyamız arasına celp edilmiştir.
Mahkememizin 16.09.2025 tarihli celsesinin 9 numaralı ara kararı uyarınca; "Dosyanın .......'a tevdi ile, takip nedeniyle davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı, davalının ihlalli geçiş yapıp yapmadığı, ihlalli geçiş yapmış ise iddia edilen dönemlerde hesabında para bulunup bulunmadığı, cezalı geçiş ücretinin ne olduğu hususları ile tarafların beyan ve savunmaları doğrultusunda bilirkişi raporu sunulmasının istenmesine," şeklinde karar verilmiş olup, istenilen hususlarda rapor tanzim edilmek üzere dosya aslı ......'a tevdi edilmiştir.
Muhasebeci Bilirkişisi .......12.11.2025 Tarihli bilirkişi raporunda özetle; "... ihlalli geçiş tutarının rapor içerisinde plaka bazlı belirtilen toplam tutarının 125.725,00 TL olduğu, ihlalli geçiş tutarına ilişkin kesilmesi gereken ceza tutarının 502.900,00 TL olduğu " şeklinde rapor sunmuştur.
6001 sayılı Kanunun “Geçiş ücretini ödememe ve güvenliğin ihlali” başlıklı 30. maddesinin 5. fıkrası “4046,3465 ve 3996 sayılı Kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. (Mülga ikinci ve üçüncü cümle: 16/5/2018-7144/18 md.) (…)...” Aynı maddenin 7. fıkrası ise, “Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz. (Ek cümle: 16/5/2018-7144/18 md.) Otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yaptığı tespit edilen yabancı plakalı araçlara uygulanan idari para cezaları için bu fıkrada belirlenen on beş günlük süre beklenmez. (Ek cümle: 23/7/2020-7252/9 md.) Ancak, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde geçiş ücretinin ödenmesi halinde idari para cezası tahsil edilmez.” şeklindedir.
Somut olayda, davacı şirket tarafından işletilen köprü ve otoyoldan davalıya ait araçların- 11.06.2024-18.11.2024 tarihlerinde ihlalli geçiş yaptığı, davalıya ait araçların ihlalli geçişleri nedeniyle ihlalli geçiş bildirim tutanağı tanzim edildiği, dava dilekçesi ekinde yer alan ihlalli geçiş bildirimi tutanaklarında davalıya ait araçların davacı tarafça işletilen köprü ve otoyoldan geçiş ücretini ödemeden çıkış yaptığı, geçiş tarihini izleyen 15 gün içinde ücretin cezasız ödenebileceği, ödenmediği takdirde hukuki süreç başlatılarak geçiş ücreti ile birlikte geçiş ücretinin 4 katı tutarındaki ceza ve oluşacak yargılama ve takip masrafları, avukatlık ücretleri, işleyecek yasal faiz ve diğer her türlü yasal giderinde takip ve tahsil edileceğinin bildirilmesine rağmen davalı tarafça herhangi bir ödeme yapılmaması nedeniyle davacı tarafça ise 125.725,00 TL geçiş ücreti ile 502.900,00 TL para cezası olmak üzere toplam 628.625,00 TL'nin ödenmesi için davalı hakkında icra takibi başlatıldığı anlaşıldığından itiraz edilen cezanın 6001 sayılı Kanun'un 30/5. maddesindeki şartlara uygun olarak düzenlendiği anlaşılmakla davanın kabulüne karar verilerek davalının Sakarya .. İcra Müdürlüğünün 20.....Esas sayılı dosyasındaki itirazın iptaline, takibin kaldığı yerden aynen devamına, alacak likit olduğundan alacağın %20'si oranında icra-inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar vermek gerekmiştir.
Bilirkişi raporuna itibar edilmiş olup geçiş ücreti ve para cezası miktarının toplamında maddi hata yapıldığı tespit edildiğinden bu husus mahkemece resen dikkate alınmıştır. Geçiş ücreti ve para cezası olarak yapılan hesaplama toplamı 628.625,00 TL'dir.
Davalının maliki olduğu .......plakalı araca yönelik Karayolları Genel Müdürlüğü'nden belge gönderilmemiş olsa da PTT'den temin edilen belgeler yeterli görüldüğünden sözü edilen plakalı araç için yeniden Karayolları Genel Müdürlüğüne müzekkere yazılmasına lüzum görülmemiştir.
Anayasa Mahkemesi 18.01.2018 tarih, Esas: 2017/166, Karar: 2018/8 sayılı kararında da ".... İşletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücreti ödenmeden geçiş yapılması hâlinde yaptırım uygulanmasına sebebiyet veren eylem ücret ödemeden geçiş yapılması anında tamamlanmış olacaktır. Bu durumda, kuralda belirtilen ödemesiz geçiş tarihinden itibaren on beş gün içinde geçiş ücretinin ödenmesi hâlinde cezanın uygulanmayacağına ilişkin düzenleme oluşan neticeyi ortadan kaldırılmakta olup, ihlalli geçiş eylemini gerçekleştirenler lehine getirilmiş bir düzenlemedir..... kuralda, cezasızlık hâlinin kapsamı, eylemin sonucu olarak öngörülen yaptırımın hangi hâlde uygulanmayacağı, ödemenin hangi süre içinde yapılması gerektiği açık, anlaşılır, uygulanabilir ve nesnel olarak belirlenmiştir. Geçiş ücretinin ödenmesi şekil ve yöntemlerinin tümünün önceden öngörülmesi ve kanun koyucu tarafından tek tek belirlenecek kanun metninde ifade edilmesi oldukça güçtür. Geçiş ücretinin tahsili yöntemlerinin zaman içinde değişip gelişebileceği ve otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerinin tahsili yöntemlerinin benzerlik arz ettiği hususları dikkate alındığında kuralda belirlilik ilkesine aykırılık bulunmamaktadır....." yönünde karar vermiştir. Bildirim koşulunun yer almadığı, yaptırıma neden olan eylemin ihlali geçiş anında tamamlandığı tespit edilmiştir. Dolayısıyla davalıya ait aracın geçiş ücreti ödemeden davacının işlettiği yoldan geçiş yaptığı, davalının söz konusu geçiş ücretini ve ceza bedellerini henüz ödemediği, 4 katı şeklinde idari para cezası verileceğine dair yasal düzenlemenin yürürlükte olduğu, yargılama sırasında yürülükte olan mevzuata göre de bildirim koşulunun yer almadığı anlaşılmaktadır. (Emsal bkz. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi 2022/7451 Esas ve 2022/8964 Karar, 28.11.2022 tarihli ilamı).
Davalı taraf, geçiş ücretini ödediğini iddia etmemektedir. Davalı vekilinin bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde, davalı şirketin hesaplarında yeterli bakiyenin olduğunu ileri sürmektedir. Ancak bu hesaplardan para çekildiği de iddia edilmemektedir. OGS ve HGS kartlarından para çekilmemesi halinde davalı geçiş ücretini ödemek zorundadır. Geçiş esnasında ödeme olmadığında veya HGS veya OGS sisteminden provizyon alınamadığı takdirde gişe çıkışlarındaki bariyerler açılmadığından, davalı ücret ödemeden geçiş yaptığını bilmektedir. Kaldı ki; davalının araçların da kendisine ait olmadığı yönünde bir itirazı da bulunmamaktadır. Bu nedenle ödemeden sorumlu olduğu sonucuna varılarak itirazı yerinde görülmemiştir.
Yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

1-Davanın KABULÜNE, Sakarya .... İcra Müdürlüğünün 20.....Esas sayılı takip dosyasına davalı tarafından yapılan itirazın iptaline, takibin aynen devamına,

2-Asıl alacak miktarı olan 628.625,00 TL'nin %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,

3-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 42.941,37 TL harçtan daha önceden ödenen toplam 7.592,23 TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 35.349,14 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,

4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 100.293,75 TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

5-Davacı tarafından yapılan; 615,40 TL Başvuru Harcı, 7.592,23 TL Peşin/nisbi Harcı, 10.000,00 TL Bilirkişi ücreti, 138,50 TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 18.346,13 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,,

6-Kullanılmayan gider avansının bulunması halinde kararın kesinleşmesinden sonra talep halinde iadesine,

7-Arabuluculuk nedeniyle Hazine tarafından karşılanan 4.700,00 TL masrafın (sarf kararı olmadığından tarifeye göre takdiren) davalıdan alınarak Hazineye irat kaydına,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzünde verilen kararın, taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçe ile Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.16/12/2025