BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Talebi (İİK 235))
Mahkememizde görülmekte olan Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Talebi (İİK 235)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkillerinin murisi olan ... ile davalı şirket arasında .. Blok, .. nolu dairenin alımı ile ilgili olarak
aralarında 01.09.2014 tarihli konut satım sözleşmesini imzalamış olduğunu, müvekkillerinin
sözleşme gereği olan edimlerini eksiksiz yerine getirmiş olduğunu, ancak sözleşmede davaya konu
dairenin teslim edileceği vaadi bulunmasına rağmen konu olan dairenin fiili olarak teslim edilmemiş
ve tapuda müvekkil adına tescilin gerçekleştirilmemiş olduğunu, ayrıca taşınmaz üzerine diğer davalılar tarafından hukuka aykırı olarak ipotekler tesis edildiği, bu davalıların ipotek tesissinden önce basiretli tacir yükümlülüklerini ihlal ettikleri, yapılan ipoteklerin yolsuz olduğunu belirterek sözleşmeye konu ...., ... nolu dairenin tapusunun tüm takyidatlardan ari olarak
müvekkili adına tesciline, taşınmaz üzerindeki ipoteklerin kaldırılarak tapu müdürlüğüne bildirilmesine
karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin lehtarı olduğu ipoteklerin kaynağı alacağı diğer davalı ..... T.A.Ş'e temlik ettiğinin bu nedenle davalı sıfatlarının bulunmadığını, görev ve yetki itirazlarının olduğunu, esasa ilişkin ise dava konusu taşınmaz üzerine müvekkili şirket lehine diğer davalı şirket ile müvekkili şirket
arasında imzalanmış finansal kiralama sözleşmelerinin teminatını teşkil etmek üzere ve tapu
kaydına güvenilerek ipotek tesis edilmiş olduğunu, bununla ilgili Yargıtay ilamlarının bulunduğunu,
resmi şekil şartına aykırı şekilde adi yazılı yapılan gayrimenkul satış vaadi sözleşmesinin geçersiz
olduğunu, davacının ipoteğe yönelik haksız taleplerini oluşturan olay ile müvekkili şirket arasında
herhangi bir kredi ilişkisi ve illiyet bağının bulunmamakta olduğunu belirtmişler ve de sonuç ve
istem olarak da açıklanan sebepler ile davanın reddini talep etmişlerdir.
Davalı ile finansal kiracı/borçlu ..... İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş.("......") iIe akdedilen Finansal Kiralama sözleşmelerinden kaynaklanan alacaklarının bir kısmı ipotek teminatları ile birlikte, diğer davalı ...... T.A.Ş.'ye Beyoğlu ..... Noterliğinin 22.02.2021 tarih ..... yevmiye numaralı ''Alacağın Devri Sözleşmesi'' ile devir ve temlik edildiği bildirilmiş olup bu davalı gerekçeli karar başlığında temlik eden olarak gösterilmiştir.
Davalı ..... cevap dilekçesinde özetle:
Ticari kredi sözleşmeleri gereğince müvekkili bankanın ipotekleri fek etme yükümlülüğünün
doğmamış olduğunu, davaya konu taşınmazın üzerinde bulunan takyidatlar kabul edilerek devir
alınmış olduğunu, müvekkili ile davacı arasında bağlı kredi ilişkisi bulunmadığını, davacının sözleşmeden doğan taleplerini sadece davalı şirkete karşı ileri
Sürebileceğini, adi yazılı satış sözleşmesinin imza
tarihinde taşınmaz üzerinde ipotek bulunmakta olduğunu, davanın açılmasına müvekkili bankanın
sebebiyet vermemiş olduğunu, davacının ihtiyati tedbir taleplerinin reddi gerektiğini belirterek neticeten davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE YARGILAMANIN ÖZETİ:
Davacı tarafından Bakırköy ... Tüketici Mahkemesi'nin .../.... E., ..../.... K. Sayılı dosyasında açılan dava ile Müflis ..... İnşaat San. Ve Tic. A.Ş. Adına kayıtlı dava konusu .....,..... İlçesi, .... Mahallesi, ... Ada, ... Parsel .. Blok ... Kat No:... bağımsız bölümün tapu kaydının tüm takyidatlardan ari şekilde davacılar adına miras payları oranında tesciline karar verilmesinin talep edildiği, Bakırköy .. Tüketici Mahkemesi'nin .../... E., .../... K. Sayılı dosyasında yargılama yapılarak davacıların taleplerinin kabulü ile ilgili taşınmazın müflis adına olan tapu kaydının iptali ile davacılar adına tesciline karar verildiği, ilgili kararın istinafı sonrasında İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin .../... E., ..../.....K. Sayılı kararında şu gerekçe ile kararın kaldırıldığı anlaşılmıştır:
"Somut olayda; davacının, iflas eden şirkete yönelik talebini iflas masasına yöneltmesi, talebin kabul edilmemesi halinde ise kayıt-kabul davası olarak ticaret mahkemesinde dava açması gerektiği yasayla düzenlenmiştir. Dava, davalı ... A.Ş.’nin iflasından sonra 14/08/2022 tarihinde açılmıştır. Açılan dava, sıra cetveline itiraz mahiyetinde kayıt-kabul davası niteliğinde olduğundan, mahkemece görevli Ticaret Mahkemesine görevsizlik kararı verilmesi gerekirken yargılamaya devamla hüküm kurulması doğru görülmemiştir."
Bölge Adliye Mahkemesi kararı üzerine Bakırköy ... Tüketici Mahkemesi tarafından görevsizlik kararı verilerek dosyanın Mahkememize gönderildiği anlaşılmıştır.
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi'nin .../.... E., .../.... K. Sayılı kararı gereğince davaya kayıt kabul davası olarak devam edilmiştir. Mahkememizce davacı vekiline iflas masasına başvuruda bulunmak ve alacağını kayıt ettirmek için süre verilmiş olup, davacı vekili iflas idaresine başvurmuş ve taşınmazın tapu kaydının davacılar adına tescili talebine yönelik olarak aynen ifa talepli sıra cetveline kayıt dilekçesini sunduğu anlaşılmıştır. Davacılar tarafından doğrudan alacak kaydına yönelik iflas masasına alacak belirtilerek ve talep edilerek kayıt kabul başvurusu yapılmamış ise de çoğun içinde az da vardır ilkesi ve davacının talebi ile davalı iflas müdürlüğü ve iflas vekilinin dosyaya dahil olduğu anlaşılmakla İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin ..../.... E., .../..... K. Sayılı kararı doğrultusunda davaya kayıt kabul davası olarak devam edilmiştir.
Davacı tarafından dava dilekçesinin ekinde delil olarak sunulan taşınmaz satış vaadi sözleşmesinin noterde resmi düzenleme şeklinde yapıldığı, şekil unsuru yönünden geçersiz olduğu anlaşılmıştır. Sözleşmede taraflarca kararlaştırılan bedelin 131.418,00 USD olduğu, davacıların miras bırakanı tarafından sözleşme kapsamında müflis şirkete 61.878,00 USD'nin peşin olarak ödendiği müflis şirket tarafından imzalı ve kaşeli belge ile sabit olup, kalan satış bedelinin senet ile ödenmesi hususunda tarafların anlaştığı sabittir.
Bakırköy .... Tüketici Mahkemesi'nin ..../.... E., ..../... K. Sayılı dosyasında keşif neticesinde alınan 09.07.2024 tarihli bilirkişi raporunda müflis tarafından davacıya satışı vaat edilen taşınmazın anahtar teslim olacak şekilde inşa edilmediği, inşaat seviyesinin %78 oranında olduğu tespit edilmiştir.
Yine davacı tarafından sunulan müflis şirket imzalı belgeye göre davacıların miras bırakanın müflis şirkete karşı borcunun olmadığına dair belge incelendiğinde davacının taraflar arasındaki satış vaadi sözleşmesi kapsamında üzerine düşen bedelin tamamı olan 131.418,00 USD'yi müflis şirkete ödediği anlaşılmış olup, davacının borcunun olmadığı 09.07.2024 tarihli bilirkişi raporunda da tespit edilmiştir.
Müflis şirket tarafından davacıların miras bırakanına satışı vaat edilen ..... İli, ..... İlçesi, .... Mahallesi, ... Ada, ... Parsel .. Blok .. Kat No:... bağımsız bölüme ilişkin taşınmazın davacıların miras bırakanına tapusunun devredilmediği gibi inşaatın da müflis şirket tarafından tamamlanamadığı ve müflis şirketin iflas ettiği anlaşılmıştır.
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi .. Hukuk Dairesi'nin ..../.... E., ..../...... K. Sayılı kararı gereğince davanın kayıt kabul davası olarak görülmesi gerektiğinin belirtilmesi ve aynen ifanın müflis ya da iflas idaresi tarafından gerçekleştirilmemesi karşısında 2004 sayılı Kanun'un 198. Maddesi gereğince davacının alacağının para alacağına çevrilmesi gerektiği anlaşılmıştır.
Davacı ve müflis arasındaki taşınmaz satış vaadi sözleşmesinin şekil şartı yönünden geçersiz olduğu anlaşılmakla birlikte davacı tarafından müflis şirkete karşı sözleşmede üstlenilen edimin yerine getirdiği, davacıların mirasçısının müflis şirkete karşı borcunun olmadığı ve tüm satış bedelinin müflis şirkete ödendiği sabit olup, müflis şirket tarafından taşınmazın tamamlanarak davacıların miras bırakanına tapusunun devredilmediği ve tapunun müflis şirket adına kayıtlı olduğu, sözleşme kapsamında davacı bedel ödeme edimini yerine getirmiş ise de müflis şirketin taşınmazı tamamlayarak tapusunu devir borcunu yerine getirmediği anlaşılmıştır.
Tapu sahibi satıcı müflisin iflası nedeniyle taraflar arasındaki satış sözleşmesinde müflisin borcunun 2004 sayılı Kanun'un 198. Maddesi gereğince iflas tarihi itibariyle para alacağına çevrilmesi gerektiği anlaşılmıştır.
Bakırköy .... Tüketici Mahkemesi'nin ..../... E., ..../.... K. sayılı dosyasında Mahkemece yapılan keşif neticesinde müflis tarafından davacıya satışı vaat edilen taşınmazın inşaatı tamamlanmış bir halde piyasa rayiçlerine göre iflas tarihi itibariyle değerinin 400.000,00 TL olduğunun uzman bilirkişi heyeti tarafından tespit edildiği, raporun gerekçeli, denetime elverişli olduğu ve teknik ve fenni tespitlerin usul ve yasaya uygun olduğu, taşınmazın halen müflis şirket adına kayıtlı olduğu ve borcunu ifa eden davacılara devirinin imkansızlık içermediği gibi tapu iptal ve tescil koşullarının bulunduğu anlaşılmakla iflas tarihi itibariyle davacının müflisten olan alacağının taşınmazın inşaatının tamamlanmış haldeki iflas tarihindeki rayiç değerine göre paraya çevrilmesi gerektiği anlaşılmakla davacının müflisin sıra cetveline kaydını talep edebileceği alacak miktarının taşınmaz satış vaadi sözleşmesine konu taşınmazın tamamlanmış bir haldeki piyasa rayiçlerine göre iflas tarihindeki değeri olan 400.000,00 TL olacağı anlaşılmıştır.
Nitekim İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi ..../.... E., ..../.... K. Sayılı kararında aynı yönde şu değerlendirmeleri yapmıştır:
"Bu durumda mahkemece artık tescile dair bir karar verilemez. Yapılması gereken, iflas tarihi itibarıyla taşınmazın değerini tespit ederek, bu bedelin davacı lehine tazmini koşullarının oluşup oluşmadığını değerlendirilmek suretiyle davayı kayıt kabul davası olarak neticelendirmektir."
Sonuç olarak davacının alacağının 2004 sayılı Kanun'un 198. Maddesi çerçevesinde paraya çevrilmesi gerektiği anlaşılmakla davacının tapu iptal ve tescil talebinin reddine karar vermek gerekmiş, çoğun için de az da vardır ilkesi çerçevesinde müflisin borcu niteliğindeki devri gereken taşınmazın iflas tarihi itibariyle inşaatı tamamlanmış haldeki piyasa değeri olarak tespit edilen toplam 400.000,00 TL davacılar alacağının iflas tasfiye işlemleri Bakırköy .... İcra Dairesi'nin ..../.... E. Sayılı iflas dosyasında yürütülen müflis ... İnşaat San. Ve Tic. A.Ş. 'nin sıra cetveline davacı mirasçıların miras payları oranında 1/2 oranında olarak sıra cetveline 4. Sıradan kayıt ve kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Davacılar tarafından dava açılırken diğer davalılar ... KİRALAMA ANONİM ŞİRKETİ ve ... T.A.Ş.'ye de ipotek hakkı sebebiyle dava açılmış ve taraf olarak gösterilmiş ise de gelişen yargılama sürecinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi'nin .../..... E., ..../..... K. Sayılı kararı gereğince davanın kayıt kabul davası olarak görülmesi gerektiğinin belirtilmesi karşısında diğer davalılar ... KİRALAMA ANONİM ŞİRKETİ ve ... T.A.Ş'nin sıra cetveline yönelik kayıt kabul davasında taraf sıfatının olmayacağı anlaşılmakla bu davalılar yönünden davanın usul yönünden reddine karar vermek gerekmiştir.
Davacının davalılar hakkında kötü niyetle dava açmadığı ve dava açılmasına sebebiyet vermediği anlaşılmakla diğer davalılar ... KİRALAMA ANONİM ŞİRKETİ ve ... T.A.Ş. Yönünden 6100 sayılı Kanun'un 331. Maddesi gereğince vekalet ücreti takdir ve tayinine yer olmadığına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının tapu iptal ve tescil talebinin REDDİNE,
2-Davacının terditli talebinin KABULÜNE,
Buna göre; 400.000,00 TL miras bırakan davacı alacağının davacı mirasçılarının miras payları oranında (davacılar .... ve ....... (Beyoğlu .... Noterliğinin 08/08/2022 tarih .... yevmiye numarası ile onaylı .... Devleti Nüfus İşleri Müdürlüğünden verilme Aile Nüfus Kayıt Belgesine göre) adına her mirasçı için 1/2 oranında) iflas tasfiye işlemleri Bakırköy .... İcra Dairesi'nin .../.... İflas sayılı dosyasında yürütülen Müflis ... İnşaat San. Ve Tic. A.Ş. Sıra cetveline 4. Sıradan KAYIT VE KABULÜNE,
3-Diğer davalılar yönünden davanın usul yönünden REDDİNE,
4-Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gereken 732,00 TL harcın davalı ..... İNŞAAT SANAYİ VE TİCARET ANONİM ŞİRKETİ'den alınarak hazineye irat kaydına,
5-Davacı tarafça yapılan 9.386,30 TL yargılama giderinin davalı ... İNŞAAT SANAYİ VE TİCARET ANONİM ŞİRKETİ'den alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalılar tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
7-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalı ... İNŞAAT SANAYİ VE TİCARET ANONİM ŞİRKETİ'den alınarak davacı tarafa verilmesine,
8-Davalı ... TÜRK ANONİM ŞİRKETİ ve ... KİRALAMA ANONİM ŞİRKETİ lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
9-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının HMK 333.maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra talep halinde taraflara iadesine,
10-HMK'nin uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı davalı vekillerinin yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 07/04/2026