İSTANBUL 18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Çek İptali
Davacı vekilince mahkememize ibraz edilen dava dilekçesinde, ... Bankası AŞ nezdinde düzenlenmiş ... seri numaralı 10.000.000,00 USD bedelli ve aynı banka nezdinde düzenlenmiş ... seri numaralı 15.000.000,00 USD bedelli 2 adet çekin keşidecisinin müvekkili olduğunu, ticari ilişki kapsamında bu çeklerin lehtara teslim edildiği, akabinde lehtar tarafından müvekkili şirkete yeniden ciro edilmesi nedeniyle söz konusu çekler bakımından müvekkilinin yeniden hamil ve hak sahibi konumuna geldiğini, bu aşamada çekler uhdesinde iken ticari faaliyet kapsamında 3.bir kişiye gönderilmek üzere kargoya verilme aşamasında kaybolduğunu belirterek çeklerin zayi nedeniyle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava hasımsız olduğundan cevap dilekçesi bulunmamaktadır.
Dava, zayi nedeniyle, çek iptali talebine ilişkindir.
kaybedildiği iddia edilen çekin arkalı önlü sureti, yasal mevzuat .
Dava dilekçesine eklenen çek suretleri incelendiğinde, ... Bankası .../İstanbul Şubesine ait olan ... seri numaralı çekin ve aynı bankaya ait ... seri numaralı çeklerin keşidecisinin ... San ve Tic Ltd Şti, lehtarının ... ... olduğu, çekin arka sayfası incelendiğinde ise keşideci şirket olan ... İnş... Ltd Şti kaşesi üzerinde keşideciye ait imzanın bulunduğu yine her iki çekin ön yüzünde İngilizce olmak üzere şerh bulunduğu, bu şerhlerin Türkçe tercümesinin, çeklerin ... İnşaat ile ... ... arasındaki ilişki çerçevesinde garanti olarak verildiğine dair beyan olduğu tespit edilmiştir.
Zayi nedeniyle çek iptali davalarında uygulanması gereken TTK 818/1-s bendi gereğince çeklerde de uygulanması gereken TTK 757.maddesinde "İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir. (2) Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba, vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdi etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir" denilmektedir. Zayi nedeniyle çek iptali davası açma hakkı, TTK'na göre çekin keşidecisine verilmemiş olup, bu hak çek hamiline aittir. Dava konusu edilen çeklerin arka sayfası incelendiğinde, keşideciye ciro edildiğine ilişkin, lehtarın imzası bulunmamaktadır, kaldı ki lehtar tarafından tekrar keşideciye ciro edilse dahi bu ciro geriye ciro hükmünde olup, çek tekrar keşideciye geçtiğinden, TTK'nun 757.maddesi kapsamında bu durum keşideciyi hamil durumuna getirmeyeceğinden (Yargıtay 12 HD.'nin 2020/1441 esas 2020/9127 karar ve aynı daireye ait 2013/12196 esas 2013/21206 karar sayılı ilamlarda da belirtildiği üzere "zira keşideci çeki yeniden tedavüle sokmakla lehtar adına keşide etmeden önceki duruma dönmüştür" denildiğinden), çekin keşidecisi tarafından zayi nedeniyle iptal davası açılması mümkün değildir, kaldı ki, söz konusu çek lehtar tarafından keşideciye tekrar ciro edilmemiş olup, söz konusu çekler bir şekilde tekrar keşideciye dönmüştür. Keşideci tarafından zayi nedeniyle çek iptali davası açılamayacağından davacının davasının aşağıdaki şekilde aktif husumet yokluğundan reddine karar vermek gerekmiştir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
1-Açılan davanın, davacı tarafın aktif husumet ehliyetinin bulunmaması nedeniyle husumet yokluğundan reddine,
2-Davacı tarafından yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
3-Gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde resen yazı işleri müdürü tarafından davacı tarafa iadesine,
4-Bu dava sebebiyle 732,00 TL karar ve ilam harcı peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,
Davacı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere oybirliği ile verilen karar açıkça okunup anlatıldı.09/04/2026