Konkordato (Adi Konkordatodan Kaynaklanan (İİK 285 İla 308/h))

Mahkememizde görülmekte olan Konkordato (Adi Konkordatodan Kaynaklanan (İİK 285 İla 308/h)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı müvekkil şahıs ile müvekkil şirket arasında dava arkadaşlığının mevcut olduğu, müvekkil gerçek kişi ve şirket arasında ekonomik ilişki söz konusu olduğundan konkordato kurumu vasıtasıyla yapılandırılmak istenen borçlarının da ortak olduğu, bunun yanında davacı müvekkilin ikamet adresi ile şirket merkez adresi de aynı yargı çevresinde olduğu, bu nedenle usul ekonomisi açısından her bir davacı adına ayrı ayrı dava açmak yerine tek bir dava ile tüm ilgililer adına dava açmak hukuka uygun olduğunun, dayanağını Anayasa’dan alan ve usul hukukunun başat ilkelerinden biri olan usul ekonomisi ilkesine göre de yargılamanın makul süre içinde ve düzenli bir biçimde yürütülmesi gerektiği, 2025 yılından Eylül 2025 yılına süre gelen ülkedeki ekonomideki olumsuz gelişmeler döviz kurlarındaki gelişmeler, enflasyondan kaynaklı faizlerin yükselmesi piyasada nakit sıkışıklığına yol açtığının, dolayısıyla, iç piyasada ticari işlemlerde ve global alandaki ticari süreçlerde ciddi bir yavaşlama yaşandığının, belli sektörlerdeki hızlı gerileme tüm ekonomide domino etkisi yaratmakta, ülkedeki nakit dolaşımının azalması iş hacmini ve ticari hayatın güvene dayalı alanlarını ciddi şekilde tehdit ettiğinin, ülke genelindeki ekonomik ve siyasi gelişmeler nedenleriyle müvekkilimiz de ciddi finansal sıkıntılar ortaya çıkmakta, nakit akışı kesilmekte, öz kaynaklar ile finansal döngü sağlanmaya çalışılmakla birlikte gerek finansal piyasalardaki kredi olanaklarının daralması, gerekse ülkemiz ticaretinde çoğunlukla genel kabul görmüş çekle yapılan ödemeler ve vadelerin uzaması nedeniyle işletmemiz likidite kaynaklarını kaybetmeye başlamış ve nakit noksanlığına düştüğünün, ayrıca mevcut müşterilerimizden bir kısmının konkordato talep etmesi nedeniyle, oluşan alacak tahsilatlarımızın ani şekilde durması çekler ile olan taahhütlerimi yerine getirmeyi zorlaştırdığının, mevcut mali verilere göre, Firmanın finansal sıkıntıya girebileceği ve yine vadesi gelen ödemeleri dolayısıyla işletmesinin faaliyetinin sona erecek duruma gelebileceği ve kendisini de etkileyebilecek olası hukuksal icra-i koşullar durumunda ve çeklerinin ödenememesi durumunda ticaret yapamaması riski ile karşılaşılması nedeniyle, değişen ekonomik çevre koşullarına göre uyarlanması ve yeni koşullara uyum sağlayarak daha sağlıklı bir şekilde faaliyetlerine devam edebilmesi için bir konkordato başvurusu yapılması için karar alındığının, müvekkilerin amacı alacaklıların çıkarlarını düşünerek tüm borçlarını konkordato ön projesinde belirlemiş olduğu vade koşullarda ödeyebilmek olduğunun, Konkordato tedbir kararı verilerek müvekkillerin faaliyetlerine devam etmesinin mümkün olması halinde alacaklıların alacaklarına kavuşma oranı %100 seviyesinde olduğunun, tüm bu nedenlerle İİK m. 206/f.1 sırasındaki haklar hariç olmak üzere, 6183 sayılı Kanun’dan doğan vergi ve her türlü harç, ceza ile SGK alacakları (prim, idari para cezaları dâhil) ile ilgili takipler dahil olmak üzere, hangi nedene dayanırsa dayansın müvekkiller aleyhine takip yapılmamasına, haciz, ihtiyati haciz, e-haciz, ihtiyati tedbir, satış, muhafaza işlemleri uygulanmamasına, evvelce yapılmış olan tüm takiplerin durdurulması, davacılar hakkında rehnin paraya çevrilmesi yoluyla yapılmış ve yapılacak tüm icra takiplerinde satışlarının durdurulması, rehinli menkullerin muhafazasının durdurulmasına, geçici mühlet neticesinde icra ve iflas kanunu'nun 289. maddesi gereğince bir yıllık kesin mühlet kararı verilmesine ve gerekli görülmesi halinde bu mühlet kararının gerek iik m. 289/5 gerekse de 304/2 hükümlerine göre altı ay daha uzatılmasına, kesin mühlet kararının ilanına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Hukuki niteliği itibariyle 7101 sayılı Kanun ile değişik İ.İ.K 285 ve devamı maddeleri gereğince geçici mühlet ve akabinde kesin mühlet kararı verilerek konkordatonun tasdikine ilişkindir.
Konkordato Komiserlerlerinin Raporları ve Konkordato Süreci:
İİK. madde 287 'Konkordato talebi üzerine mahkeme, 286 ncı maddede belirtilen belgelerin eksiksiz olarak mevcut olduğunu tespit ettiğinde derhâl geçici mühlet kararı verir ve 297 nci maddenin ikinci fıkrasındaki hâller de dahil olmak üzere, borçlunun malvarlığının muhafazası için gerekli gördüğü bütün tedbirleri alır.

Konkordato işlemlerinin başlatılması alacaklılardan biri tarafından talep edilmişse, borçlunun 286 ncı maddede belirtilen belgeleri ve kayıtları mahkemenin vereceği makul süre içinde ve eksiksiz olarak sunması hâlinde geçici mühlet kararı verilir. Bu durumda anılan belge ve kayıtların hazırlanması için gerekli masraf alacaklı tarafından karşılanır. Belge ve kayıtların süresinde ve eksiksiz olarak sunulmaması hâlinde geçici mühlet kararı verilmez ve alacaklının yaptığı konkordato talebinin de reddine karar verilir.
Mahkeme, geçici mühlet kararıyla birlikte konkordatonun başarıya ulaşmasının mümkün olup olmadığının yakından incelenmesi amacıyla bir geçici konkordato komiseri görevlendirir. Alacaklı sayısı ve alacak miktarı dikkate alınarak gerektiğinde üç komiser de görevlendirilebilir. 290 ıncı madde bu konuda kıyasen uygulanır.
Geçici mühlet üç aydır. Mahkeme bu üç aylık süre dolmadan borçlunun veya geçici komiserin yapacağı talep üzerine geçici mühleti en fazla iki ay daha uzatabilir, uzatmayı borçlu talep etmişse geçici komiserin de görüşü alınır. Geçici mühletin toplam süresi beş ayı geçemez.
291 inci ve 292 nci maddeler, geçici mühlet hakkında kıyasen uygulanır. Geçici mühlet talebinin kabulü, geçici komiser görevlendirilmesi, geçici mühletin uzatılması ve tedbirlere ilişkin kararlara karşı kanun yoluna başvurulamaz. ' hükmü ile 291 inci ve 292 nci maddelerin geçici mühlet hakkında kıyasen uygulanacağı düzenlenmiştir.
Geçici mühlete ilişkin ilanın Türkiye Sicil Gazetesi ile Basın İlan Kurumu Portalında yapıldığı ve İİK'nun 288. Maddesi uyarınca gerekli yerlere bildirimlerin yapıldığı mahkememizce geçici mühlet kararı uzatılmış olmakla geçici mühletin bitimi ile duruşma açılmış, konkordato geçici komiser heyetinin geçici mühlet nihai raporunu sunmuştur.
Konkordato Komiser Heyeti'nin 10/12/2025 tarihli Raporlarında Özetle;"Şirket dosyasındaki verilerden, Şirket merkezi toplantısından ve tesis ziyaretinden elde edilen bilgiler ışığında Şirket’in faal olduğu, Şirket kayıtlarına göre personel maaşlarının gecikmeli olarak ödendiği, kamuya olan yükümlülüklerin tam olarak yerine getirildiği, Şirket’in net işletme sermayesini kaybetmediği, 31.10.2025 tarihi itibariyle 4 kişi istihdam ettiği, satışlarının devam ettiği, elinde mevcut stokları, taşınmazları, taşıtları ve demirbaşları bulunduğu, çalışma kabiliyetinin devam ettiği, Konkordato ön projesinin temel dayanağının dönem başı hazır değerlerin yanı sıra ticari faaliyetlerden elde edilecek kar, alacaklardan yapılacak tahsilat ve stoklardan sağlanacak kaynak ve maddi duran varlık satışı olduğu, mahkemeye sunulan Ön Raporumuzun IV/c bölümünde belirtildiği şekilde proje kaynaklarının tekrar gözden geçirilerek konkordato ön projesinin revize edilmesi ve gerekirse ilave kaynak konulması gerektiği belirtilmesine rağmen, revize ön projenin eksiklikleri karşılamadığı, Şirket’in 31.10.2025 tarihli kaydi değer bilançosunda, kaydi değer özkaynaklarının (+) 18.757.598,12 TL olarak hesaplandığı ve borca batık olmadığı, Bilirkişi raporlarında yapılan tespitler doğrultusunda ve ihtiyatlılık çerçevesinde hazırlanan 31.10.2025 tarihli rayiç değer bilançosunda Şirket’in rayiç değer özkaynaklarının (-) 2.885.385,56 TL olarak hesaplandığı ve borca batık olduğu, alacakların ve alacak kayıtlarının açıklamalara muhtaç olduğu, konkordato projesinde ve revize projede kaynak olarak sunulan değerlerin uygulanabilirliğinin bulunmadığı, konkordato projesinin hem Şirket hem de Şahıs yönünden başarıya ulaşmasının mümkün olmadığı, bununla birlikte İİK md. 287/4 uyarınca geçici mühletin uzatılıp uzatılmayacağı ile kesin mühlet verilip verilmeyeceği" görüş ve kanaatlerini mahkememize bildirmişlerdir.
Konkordato Projesinin Başarıya Ulaşma Şartları Değerlendirilmesi Bakımından:
Konkordato, borçlarını vadesi geldiği halde ödeyemeyen veya vadesinde ödeyememe tehlikesi altında bulunan herhangi bir borçlunun, vade verilmek veya tenzilat yapılmak suretiyle borçlarını ödeyebilmek veya muhtemel bir iflastan kurtulmak için başvurabileceği kendine özgü bir cebri icra kurumudur. Konkordatoda amaç, elinde olmayan nedenlerle işleri iyi gitmeyen, mali durumu bozulmuş olan ve borçlarını ödeyip faaliyetlerini devam ettirmek isteyen dürüst borçluyu koruyarak mali durumunun iyileşmesini sağlamak ve alacaklıların, borçlunun muhtemel bir iflasına nazaran, daha fazla ölçüde alacaklarına kavuşma olanağı yaratmaktır.
İİK'nın 305. maddesinde aranan konkordatonun tasdiki şartları kamu düzenine ilişkin olup, mahkeme bunların varlığını re'sen araştırır. Gerekli koşulların bulunmadığını tespit ederse, talebin reddine karar verir. Bu kararın gerekçesinde, şartlardan hangisinin ya da hangilerinin mevcut olmadığını dayanaklarıyla açıklaması gerekir. Konkordatonun feshi sebeplerinden birinin tasdik aşamasında tespit edilmesi durumunda da tasdik talebi reddedilir.
Bahsi geçen maddede sayılan tasdik şartlarından bir tanesi de, konkordato projesinde teklif edilen tutarın borçlunun kaynakları ile orantılı olması şartıdır.

Konkordato mehli talebi ile birlikte mahkemelerce kanundan kaynaklanan birtakım tedbirler alınmakta ve bu tedbirler tasdik kararı verilmesine kadar devam etmektedir. Bu süreler kanun koyucu tarafından oldukça kısa tutulmuş olup, kesin olarak belirlenmiştir. Mahkemelerce tasdik kararı verilmesinden sonra uzun bir süre ödemesiz dönemin kabul ediliyor olması tedbirlerin bu süre kadar uzamasına sebep olacaktır ki böyle bir sonuç kanun koyucunun amacına uygun düşmez. Mahkemelerin projeye alacaklıların lehine müdahale etmesi mümkün olduğundan bu süreye müdahale edilmemesi konkordatonun ruhuna aykırı düşecektir.
Borca batıklık ise, borçlunun malvarlığındaki aktif değerler toplamının, pasif değerler toplamını karşılayamaması durumudur. Şirketin borca batık durumda olup olmadığı TTK’nın 376. maddesi uyarınca rayiç değerlere göre tespit edilmelidir. Mahallinde keşif yapılarak, uzman bilirkişi aracılığıyla tespit edilebilen niteliklerine göre kayıtlardaki malvarlığının (örn; araçlar, model ve yaş gibi diğer özelliklerine göre) rayiç tespitinin yapılması mümkündür. Rayiç değerler ve yapılan araştırma ve inceleme sonucu elde edilen gerçekçi verilere göre bilirkişilerce yeniden oluşturulacak şirket bilançosu (borca batıklık bilançosu) da dikkate alınıp bir sonuca gidilmelidir. Dava teorisindeki genel ilkeden farklı olarak konkordato bir dava olmadığından borca batıklık sadece talep tarihi itibariyle değil, yargılama safhasındaki olumlu veya olumsuz gelişmeler de dikkate alınarak belirlenmelidir.
Somut olay bakımından ;Borçlu şirketlerin mevcut konkordato kaynakları ve toplam borç miktarı dikkate alındığında; alacaklıların alacaklarının konkordato mühleti sonunda ödenme ihtimalinin bulunmadığı, davacı şirketlerinin konkordato teklifinin başarılı olabilmesi için daha somut ve yeterli konkordato kaynağı öngörülerek şirketin konkordato projesinin revize edilmesinin gerekli olmasına rağmen yeterli kaynak ve faaliyetinin olmadığı gibi sunulan revize projede gerekli adımların atılmadığı görülmüştür.

Somut uyuşmazlıkla borçlu Şirketler bakımından konkordato komiser heyeti raporunda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere konkordato nihai projesinin başarıya ulaşmasının mümkün olmadığı dikkate alınarak konkordato talebinin yukarıda anılan sebeplerle reddine karar vermek gerekmiştir.
İİK 305. maddede belirtilen tasdik şartları gerçeklememesi nedeniyle konkordato talebinin reddine karar verilmesi durumunda İİK 308. maddesinde düzenlenen iflas şartının değerlendirilmesi gerekir. Konkordatonun tasdik edilmemesi ve borçlunun iflası başlıklı 308. maddesi “Konkordato tasdik edilmezse mahkeme konkordato talebinin reddine karar verir ve bu karar 288. madde uyarınca ilan edilerek ilgili yerlere bildirilir. Borçlunun iflasa tabi şahıslardan olması ve doğrudan doğruya iflas sebeplerinden birinin bulunması halinde mahkeme, borçlunun iflasına karar verir” şeklinde düzenlenmiştir. Doğrudan doğruya iflas sebepleri ise İİK 177 ila 179. maddelerde (İİK m. 179 atfıyla TTK 377 m.) düzenlenmiştir. İİK 179. maddesine göre, “Sermaye şirketleri ile kooperatiflerin, aktiflerin muhtemel satış fiyatları üzerinden düzenlenen ara bilançoya göre borca batık olduğu idare ve temsil ile vazifelendirilmiş kimseler veya şirket ya da kooperatif tasfiye hâlinde ise tasfiye memurları veya bir alacaklı tarafından beyan ve mahkemece tespit edilirse, önceden takibe hacet kalmaksızın bunların iflâsına karar verilir. Türk Ticaret Kanununun 377 nci ve 634 üncü maddeleri ile 24/4/1969 tarihli ve 1163 sayılı Kooperatifler Kanununun 63 üncü maddesi hükmü saklıdır.” Borçlu şirketin rayiç değerlere göre borca batık olduğu bilirkişiler eliyle tespit edilmiş olup bu nedenlerle Konkordato talep eden davacı .... Vergi Numaralı .... Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi hakkında Konkordato Talebinin Reddine, İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğünün ...sicil numarasında kayıtlı ... Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi'nin İFLASINA, İflasın 07/01/2026 günü, saat 11: 23 itibariyle açılmasına, Talep edenin iflasına karar verildiğinin ve gerekli işlemlerin başlatılmasının Bakırköy ... İcra ve İflas Müdürlüğüne uyap üzerinden derhal bildirilmesine, İİK m.308. f/8 maddesi uyarınca tasfiyenin borçlu ;İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğünün ... sicil numarasında kayıtlı ... Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi'nin İflası yönünden adi tasfiye usulüne göre yapılmasına, tasfiye işlemlerinin İflas Müdürlüğünce ele alınmasına, şeklinde aşağıdaki gibi hüküm kurmak gerekmiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle

1-Konkordato talep eden borçlu;
-.... Vergi Numaralı ... Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi hakkında KONKORDATO TALEBİNİN REDDİNE,

2-İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğünün ... sicil numarasında kayıtlı ... Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi'nin İFLASINA,

3-İflasın 07/01/2026 günü, saat 11: 23 itibariyle AÇILMASINA,

4-Talep edenin iflasına karar verildiğinin ve gerekli işlemlerin başlatılmasının Bakırköy .... İcra ve İflas Müdürlüğüne UYAP üzerinden DERHAL BİLDİRİLMESİNE,
-İİK m.308. f/8 maddesi uyarınca tasfiyenin borçlu İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğünün;
... sicil numarasında kayıtlı ... Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi yönünden adi tasfiye usulüne göre yapılmasına, tasfiye işlemlerinin İflas Müdürlüğünce ele alınmasına,

5-İflas avansının ve gider avansını karar kesinleştiğinde iflas müdürlüğüne AKTARILMASINA,

6-İflas ile ilgili olarak İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğüne bildirimde BULUNULMASINA,

7-İflasın İflas Müdürlüğü tarafından İİK.nun 166.maddesinde yazılı usullere göre İLANINA,

8-Konkordato Komiser Heyetinin görevine SON VERİLMESİNE,

9-Hüküm ile birlikte mahkememizce verilen TÜM TEDBİRLERİN KALDIRILMASINA, bu hususta ilgili yerlere bildirimlerin yapılmasına,

10-Davacının yaptığı yargılama giderlerinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,

11-İİK.nun 293/son ve 164/1. maddeleri uyarınca kararın re'sen taraflara vekillerine tebliğine,
İİK uyarınca mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye verilecek dilekçe ile kararın tebliğinden itibaren 2 HAFTA içerisinde veya istinaf dilekçesi kendisine tebliğ edilen taraf başvuru hakkı bulunmasa veya başvuru süresini geçirmiş olsa bile mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye vereceği cevap dilekçesi ile 2 HAFTA içerisinde İSTİNAF yolu açık olmak üzere davacı vekili ile hazır olan müdahil vekillerinin yüzüne karşı oybirliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 07/01/2026