SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 20..... Esas - 20.....
SAKARYA
GEREKÇELİ KARAR
Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
Mahkememizde görülmekte bulunan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu md. 297/1(c)'ye uygun şekilde, tarafların iddia ve savunmalarının özetini, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususları, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delilleri, konuyla ilgili mevzuat hükümleri ve yargısal içtihatlar, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepleri içerir şekilde hüküm verilerek,
I-) Tarafların İddia ve Savunmalarının Özeti
Davacı vekili tarafından mahkememize ibraz edilen dava dilekçesinde özetle;....bank .....şubesine ait 85876870 nolu 21/11/2025 vadeli tarihli 93.500,00 TL bedelli, ....bank .....şubesine ait 1622502H1 nolu 27/11/2025 vadeli tarihli 57.500,00 TL bedelli, .....bank .....şubesine ait 1622504H1 nolu 25/10/2025 vadeli tarihli 78.000,00 TL bedelli, ....bank ....şubesine ait 1622506H1 nolu 08/11/2025 vadeli tarihli 65.000,00 TL bedelli, ....bank ....şubesine ait 1622507H1 nolu 19/11/2025 vadeli tarihli 88.000,00 TL bedelli, ...bank ....şubesine ait 1622510H1 nolu 27/11/2025 vadeli tarihli 92.000,00 TL bedelli, ....bank ....şubesine ait 1622505H1 nolu 05/11/2025 vadeli tarihli 86.000,00 TL bedelli, ....Bankası ....şubesine ait 433553 nolu 15/11/2025 vadeli tarihli 78.500,00 TL bedelli, ....bank .... şubesine ait 377062 nolu 02/11/2025 vadeli tarihli 73.000,00 TL bedelli, ....bank .....şubesine ait 375430 nolu 07/12/2025 vadeli tarihli 82.000,00 TL bedelli, ...Bankası ....şubesine ait 8016535 nolu 03/11/2025 vadeli tarihli 95.000,00 TL bedelli, ....Bankası .....şubesine ait 8016536 nolu 08/12/2025 vadeli tarihli 85.000,00 TL bedelli, ....Bankası .....şubesine ait 8016537 nolu 28/11/2025 vadeli tarihli 93.000,00 TL bedelli, .... Bankası .....şubesine ait 3278872 nolu 22/11/2025 vadeli tarihli 110.000,00 TL bedelli, ....Bankası .....şubesine ait 3279598 nolu 03/12/2025 vadeli tarihli 67.000,00 TL bedelli, ....Bankası .....şubesine ait 3279597 nolu 11/11/2025 vadeli tarihli 84.000,00 TL bedelli, .... Bankası .....şubesine ait 3278865 nolu 14/11/2025 vadeli tarihli 69.000,00 TL bedelli çeklerin zayi olması nedeniyle iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
Dava, TTK'nun 818/s maddesi yollaması ile çeklerde de uygulanması gereken TTK 757 ve devamı maddeleri uyarınca açılmış zayi nedeniyle çek iptali davasıdır.
TTK'nun 651. maddesi gereğince; kıymetli evrakın zayi olduğu veya zayiin ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir. Aynı kanunun 652. maddesine göre de; kıymetli evrakı zayi eden kimse, iptal kararı alarak hakkını senetsiz olarak da ileri sürebilir veya yeni bir senet düzenlenmesini isteyebilir.
6102 sayılı TTK'nun 818. maddesi yollamasıyla uyuşmazlığa uygulanması gereken aynı Yasa'nın 759/2. maddesi uyarınca, iptal isteminde bulunan kişinin çek elinde iken ziyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sunmak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlü olduğu belirtilmiştir.
Her ne kadar davacı taraf, iptalini talep ettiği çeklerin keşidecisinin kim olduğunu, verildiği banka ve şubesini, çek numarasını ve çek tutarını dava dilekçesinde bildirmiş ise de; son zamanlarda çek iptali için açılan bir çok davada ödemeden men yasağı tedbiri alındıktan sonra, davanın takip edilmediği, davaların keşideci tarafından çekin ibrazı durumunda, karşılıksızdır ibaresinin yazdırılmaması için açtırıldığı (bu hususta mahkememizce bir çok tespit yapılıp Savcılığa suç duyurularında bulunulmuştur) ve bu durum da çek hamilinin mağduriyetine sebebiyet verdiği, somut olayda da davacının çeklerin ön ve arka yüzlerinin fotoğraflarını sunmadığı hususları nazara alınarak, davacı vekiline, davacının iptalini talep ettiği çekin yetkili hamili olduğunu, kendisini elinde iken ziyaa uğradığını gösteren delilleri sunması için tensiben sure verildiği, davacının iptalini talep ettiği çekin yetkili hamili olduğunu, kendisini elinde iken ziyaa uğradığını gösteren delillerini verilen kesin süre içerisinde ibraz etmediği dosya kapsamı ile sabittir.
Bu açıklamalar doğrultusunda, somut olayda davacının iptalini talep ettiği çekin yetkili hamili olduğunu, kendisini elinde iken ziyaa uğradığını gösteren delillerini verilen kesin süre içerisinde ibraz etmediği, ......Anonim Şirketi (Eski Ünvan: ......Anonim Şirketi) ile ........Şirketi (Eski Ünvan: .......Şirketi)'nin adreslerinin aynı olduğu, davacı tarafın Çeklerin kargoya verilme aşamasında kaybolduğu ve aramalara rağmen bulunulamadığı ileri sürülmüş ise de, çeklerin keşide tarihinin üzerinde yaklaşık 3-4 ay geçtikten sonra iş bu davanın ikame edildiği, ayrıca mahkememizin 20.... E. Sayılı dosyasında, iş bu davaya konu çeklerin hamili olduğunu iddia eden ...... Şti.'nin keşidecisi olduğu çekler için, iş bu davaya konu çeklerin keşidecisi olan .....Anonim Şirketi'nin aynı iddialarla bir kısım çek için dava ikame ettiği, bu durumun hayatın olağan akışına aykırılık teşkil ettiği ve ayrıca davacının dava konusu çeklerin hamili olduğuna ilişkin delil ibraz etmediği, kayıp çek tutanağı başlıklı tutanağın her zaman düzenlenebilecek nitelikte ve tek taraflı düzenlenen evrak olduğu hususları da nazara alınarak TTK'nın 759/2. Maddesinde düzenlenen ve dava şartı olarak nitelendirilen hususların kesin süreye rağmen tamamlanmadığı anlaşılmakla dava şartı noksanlığından davanın usulden reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
1-TTK'nın 759/2. Ve HMK'nın 114/2 ve 115/2. Maddeleri gereğince davanın usulden REDDİNE,
2-Harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına YER OLMADIĞINA
3-Yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Gider avansının kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesine müteakip davacı tarafa İADESİNE,
5-Gerekçeli kararın HMK 321/2 md gereği davacı tarafa tebliğine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar verildi.
08/01/2026