İSTANBUL 22. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
Mahkememizde görülmekte olan tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkiline ait ve ... sevk ve idaresindeki ... plakalı taksi ile davalı ... Nolu ... ...'ne ait ve diğer davalı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracıyla 17/08/2024 tarihinde ... ili, ... ilçesi, ... mahallesi, ... Köprüsü, ... yönü istikametinde maddi hasarlı trafik kazasına karıştığını, kazanın ... Nolu ... ...'ne ait ve diğer davalı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracıyla 17/08/2024 tarihinde 14: 30 sularında ... ili, ... ilçesi, ... mahallesi, ... Köprüsü, ... yönü istikametinde iken takip mesafesini korumaması ve geçiş önceliğini ihlal ve hatalı sollama nedenleriyle müvekkiline ait ... sevk ve idaresindeki ... plakalı taksiye çarpması suretiyle meydana geldiğini, kazanın hemen akabinde taraflarca tutalan kaza tespit tutanağına göre kazanın gerçekleşmesinde asli ve tam kusurlu olduğunu, müvekkilinin davaya konu mezkur araçların maliki ve işleteni olduğunu, kazancını kaza gören aracı üzerinden sağladığını, müvekkilinin aracının çalışamadığı asgari süre boyunca kazancından mahrum kaldığını, davalı araç sürücüsünün kusuru sebebiyle büyük zarara uğradığını, kaza sebebiyle müvekkilinin aracından mahrum kaldığı sürenin ve müvekkilinin aracında ortaya çıkan kazanç kaybı bedelinin tespitini, makine mühendisi bilirkişinin araçta bulunan hasar durumunu, fatura, resim veya diğer belgeler ile birlikte değerlendirerek aracın kaç günde tamir edeceğini belirlemesini ve hesaplamayı buna göre yapmasını, buna ilişkin olarak söz konusu aracın KDV Dahil 1 günlük rayiç kiralama bedeli ve aracın onarımı için gerekebilecek süre bilirkişi tarafından hesaplanmasını ve bu iki tutar çarpılarak kazanç kaybı bedelinin hesap edilmesini, davalı ...'ün müvekkilinin aracında meydana gelen kazanç kaybı bedelinden araç sahibi ... Nolu ... ... ile müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu, kaza sebebiyle müvekkilinin ... plakalı araçlarda ortaya çıkan kazanç kaybı bedelinin tespitini, işbu açıklanan nedenlerle davalılara karşı fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00 TL Kazanç Kaybı Bedeli olmak üzere şimdilik toplam 100,00 TL'nin kaza tarihi olan 17/08/2024 tarihinden itibaren avans faizi oranında temerrüt faiziyle tahsilini, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılara usulüne uygun tebligat yapılmasına rağmen dosya kapsamına cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; dava, trafik kazasından kaynaklanan kazanç kaybı nedeniyle alacak istemine ilişkindir.
....Asliye Hukuk Mahkemesinin ....sayılı kararı ile görevsizlik kararı verilerek Mahkememizin yukarıda yazılı esasını aldığı görülmüştür.
Ticaret Mahkemesinin görev alanını düzenleyen 6102 sayılı TTK'nın 4 ve 5 maddeleri şu şekildedir:
"MADDE 4- (1) Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın;
a) Bu Kanunda,
b) Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde,
c) 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580 inci maddelerinde,
d) Fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta,
e) Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde,
f) Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde,
öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır. Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır.
MADDE 5- (1) Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir."
6100 Sayılı HMK'nın 2.maddesinde ise Asliye Hukuk Mahkemesi'nin görev alanı düzenlenmiş olup, bu madde;
" Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir.'' hükmünü haizdir.
Somut olayda, dava, trafik kazasından kaynaklanan kazanç kaybı nedeniyle alacak istemine ilişkin olup Vergi Dairesi Müdürlüğüne yazılan müzekkere cevabında davacı ...'in vergi kayıtları üzerinde yapılan tetkikler
neticesinde 01/06/2020 tarihinden itibaren "493301 - taksi ile yolcu taşımacılığı" yönünden
aktif mükellef olduğu, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun mükerrer 20/A maddesi kapsamında
kazancı gelir vergisinden istisna edilen basit usul ticari kazanç mükellefi olduğundan, bu kazancı
yönünden yıllık gelir vergisi beyannamesi verme yükümlülüğü bulunmadığı bildirilmiş ve yapılan incelemeler sonucunda davacının tacir olmadığı, yapılan işin esnaf işletme düzeyini aşarak ticari işletme düzeyinde gelir elde ettiğinin söylenemeyeceği, davanın mutlak ticari davalar arasında da düzenlenmediği anlaşılmakla davaya bakma görevi genel mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesine ait olup mahkememizin görev alanında değildir.
Görev itirazı yargılamanın her aşamasında ileri sürülebileceği gibi mahkemece de re'sen nazara alınarak yargılamanın her aşamasında görevsizlik kararı verilebilir. HMK 2. madde ve TTK 5. maddesi gereğince davaya bakma görevi Mahkememize ait olmayıp davacı tarafça açılan davanın Asliye Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiğinden, mahkememizin görevsizliğine ilişkin aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
1-Davacı tarafça açılan DAVANIN, HMK 114/1-c maddesi gereğince mahkememizin görevsiz olması nedeniyle dava şartı yokluğundan HMK 115/2 maddesi gereğince USULDEN REDDİ ile, Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE, ....ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ'NİN GÖREVLİ OLDUĞUNA,
2-Mahkememizce verilen görevsizlik kararına karşı süresi içerisinde kanun yoluna başvurulmuşsa ve Mahkememizin görevsiz olduğunun tespit edilerek istinaf başvurusunun reddine karar verilmesi halinde bu ret kararının tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık kesin süre içerisinde tarafların mahkememize başvurarak dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesini talep etmesi halinde dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesine aksi takdirde HMK 20.maddesi uyarınca Mahkememizce davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin ihtarına,
3-HMK'nın 20.maddesindeki yasal şartlar yerine getirildiğinde dosyanın görevli mahkemeye GÖNDERİLMESİNE,
4-Mahkememizce verilen görevsizlik kararı istinaf yoluna başvurulmaksızın kesinleşirse olumsuz görev uyuşmazlığının çözümü için dosyanın merci tayininde görevli İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 37. HUKUK DAİRESİ'NE GÖNDERİLMESİNE,
5-Karar kesinleştiğinde merci tayini ile görevli mahkeme ....Asliye Hukuk Mahkemesi tespit edildiği takdirde dosyanın re'sen görevli mahkemeye GÖNDERİLMESİNE,
6-Harç, yargılama giderleri, vekalet ücreti ve gider avansı hususunun görevli mahkemece değerlendirilmesine,
Dair; tarafların yokluğunda dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize verilecek bir dilekçe ile İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar verildi.11/05/2026