BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
Mahkememizin .... Esas, .... Karar, 16/03/2022 tarihli kararı ile davanın reddine karar verildiği, kararın istinaf edildiği, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ..... Hukuk Dairesi .... Esas, .... Karar 07/01/2025 tarihli ilamı ile Mahkememizin kararının kaldırıldığı, dosyanın Mahkememizin yukarıdaki esasına kaydının yapıldığı görülmekle davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; 07/09/2020 tarihinde müvekkili ..... Teknik'in faaliyet gösterdiği adreste meydana gelen hırsızlık hadisesinde hamili/lehtarı müvekkili şirket olan çeklerin çalındığını, olaya ilişkin Küçükçekmece CBS'nın .... sayılı dosyasında soruşturmanın devam ettiğini, ..... Teknik'in hamili/lehtarı olduğu çeklerle ilgili Bakırköy ..... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .... Esas sayılı dosyasında çek iptali davası açıldığını, davaya konu çeklerle ilgili ödemeden men yasağı kararı verilip bankalara müzekkere yazıldığını, ayrıca mahkemeden tevdi mahalli tayini talep edildiği ve çek bedelinin yatırıldığını, müvekkilinin davaya konu çeki davalıya veya başka birine vermediğini, çekin son yetkili hamilinin müvekkili şirket olduğunu, müvekkilinin çeki diğer müvekkili .... Mekanik'ten aldığını, buna ilişkin tahsilat makbuzu ve cari hesap ilişkisine dair belgeleri ibraz ettiklerini, ..... Teknik'ten sonra çek üzerinde ciro silsilesinin bozulduğunu, davalının yetkili hamil olmadığını, bu durumun ticari defter ve belgelerin incelenmesiyle görüleceğini tevzi bürosundan yapılan sorgulamada davalı tarafından değişik mahkemelerde ihtiyati haciz kararları alındığını, bu durumun hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, kötü niyetin göstergesi olduğunu, müvekkilinden hırsızlık yoluyla alınan ve aynı cirantadan ciro yoluyla devralınan çeklerin 7 tanesinin davalı uhdesinde bulunmasının davalının kötü niyetli ve ağır kusurlu olduğunun ibaresi olduğunu beyanla davaya konu çekten dolayı borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini ve TTK 792.maddesi gereği müvekkili ..... Teknik'in yetkili son hamili olduğu çekin müvekkili şirkete iadesini dava ve talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; çek iptali davasının takip alacaklısının takip hakkını engellemediğini, davacının dava konusu çekin çalındığı, teslim edildiği hususunu ispat edemediğini, davacının basiretsiz ve ağır kusurlu davranışıyla oluşan zarardan tek sorumlu olduğunu, müvekkilinin dava konusu çekin meşru, haklı ve iyi niyetli hamili olduğunu, çekin zayi edilmiş olmasının müvekkilinin yetkili hamil olmasına engel teşkil etmediğini, çekin kötü niyetle iktisap edildiğinin kesin delillerle ispatlanması gerektiğini beyanla davanın reddini talep etmiştir.
Dava, rıza hilafına elden çıktığı iddia olunan çekten dolayı borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkindir.
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi ..... Esas, ..... Karar 07/01/2025 tarihli ilamı ile; "...Mahkemece Bakırköy Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosundan davalı ..... İplik Tekstil Limited Şirketi aleyhine açılan davalara ilişkin tevzi listesinin celp edildiği, tevzi listesinden davalı şirket aleyhine, davacısı farklı olan kambiyo senedine dayalı birçok menfi davasının bulunduğunun anlaşıldığı, mahkemece bu davalara ilişkin dava, cevap dilekçeleri ve mahkeme kararlarının getirtilmediği, mahkemece savcılık dosyalarının getirtilerek incelenmişse de, bu dosyalardan, İstanbul CBS'nın ..... soruşturma sayılı dosyasında müştekinin ..... Teknik ve .... olduğu, şüphelilerin ..... İplik yetkilisi ile .... Tekstil yetkilisi hakkında genel bir suç duyurusuna ilişkin olduğunun anlaşıldığı, mahkemece dava konusu çekin şikayete konu olmadığı gerekçesiyle değerlendirilmemesinin yerinde olmadığı, yine mahkemece alınan bilirkişi raporundaki, davacı .... şirketinin defterlerinde davalı .... Tekstil şirketi arasında ticari ilişki bulunmadığına ilişkin tespit ve davalı şirket ile dava dışı ..... şirketi arasındaki ticari ilişkiye ilişkin tespitlerin ve davacı vekilinin davalının çeki kötüniyetli olarak iktisap ettiğine yönelik iddiasının yeterli şekilde incelenmediğini..." bildirmiştir.
İncelenen tüm dosya kapsamı, tarafların iddia ve savunmaları, istinaf ilamı içeriğine göre; davalı ..... şirketinin işbu çeki kötü niyetle iktisap ettiği ispat edilememişse de, şirketin basiretli bir tacir gibi hareket etme yükümlülüğüne aykırı davrandığı, hırsızlık sonucu elden çıkan, haklarında çek iptali davaları açılmış bulunan ve aynı/benzer ciro silsilesi içeren çekleri teslim alarak şirketin basiretli bir tacirden beklenen özeni göstermediği, yeterli araştırmayı yapmayan davalının ağır kusurlu hareket ettiği (İstanbul BAM 12.HD.nin 2018/1227 E. 2020/321 K.), alınan bilirkişi raporunda ve banka müzekkere yazı cevabından istirdadı talep edilen çekin ödendiği anlaşılmakla davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davanın kabulü ile; ..... Bankası .... Ticari Şubesine ait, keşidecesi ..... Yapı Motor Sis. San. Tic. A.Ş., lehtarı ..... Mekanik Sis. Ltd. Şti., cirantası ..... Teknik Market San. Tic. A.Ş. olan, 10/03/2021 keşide tarihli, ..... seri numaralı, 60.000,00 TL bedelli çekin davalıdan istirdadı ile davacılara ödenmesine,
Alınması gerekli 4.098,60 TL harçtan davacı tarafça yatırılan 1.024,65 TL peşin harcın mahsubuyla bakiye 3.073,95 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
Davacı tarafından yapılan 59,30 TL başvurma harcı, 1.024,65 TL peşin harç olmak üzere toplam 1.083,95 TL'nin davalıdan alınarak davacılara verilmesine,
Davacı tarafça posta / tebligat gideri olarak yapılan (ayrıntısı uyapta kayıtlı) 1.240,60 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine,
AAÜT gereğince hesap edilen 45.000,00 TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacılara verilmesine,
Kararın kesinleşmesine kadar yapılan yargılama giderlerinin davacı tarafça peşin olarak yatırılan yargılama gider avansından mahsubu ile bakiye kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, kararın tebliğden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile ilgili istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar davacı vekilinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı.08/04/2026