İSTANBUL 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Sigorta (Mal Sigortası Kaynaklı)
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Mal Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA: Davacı vekili tarafından Mahkememize sunulan dava dilekçesinde özetle; "
"Müvekkil şirket; ... tanzim tarihli ... (acente)- ... nolu nakliyat emtia sigorta poliçesi ile ... plakalı çekici ve çekiciye bağlı ... plakalı dorse ile nakliye edilecek olan, ...'da yüklemesi yapılan gümrüklü, üniforma cinsinden malı, poliçede belirtilen rizikolara karşı sigortalanmak üzere sigorta sözleşmesi akdetmiş ve davalının sigortalısı olmuştur. Müvekkil şirket, belirlenen sigorta prim miktarını davalı sigorta şirketine tamamen ödemiştir.Hadise nedeniyle müvekkil şirket yetkilisi olayı gerçekleştiren şahıs/şahıslardan derhal şikayetçi olmuştur.Taşıyıcı firma ... Şti. İse ...Gümrük Müdürlüğü'ne sunulan dilekçe ile malın yurt dışı edilemediğini ve özet beyanın iptalini talep etmiştir.Davalı sigorta şirketi ile yapılan sözleşme uyarınca teminat altına alınan rizikolar gerçekleştiğine göre; sözleşme uyarınca muaccel hale gelen tazminatın da davalı sigorta şirketi tarafından ödenmesi gerekmektedir.Davalı şirketin müvekkil şirkete ödemesi gereken hasarı ödememesi nedeniyle müvekkil şirketin ticari işleri aksamış ve iflas etme eşiğine gelmiştir. Müvekkil şirket, yaşanan bu olay nedeniyle hiçbir iş ve ödeme yapamaz duruma gelmiştir. Alacak miktarı belirsiz olduğu için, alacak miktarı bilirkişi raporuyla tespit edilinceye kadar şimdilik 10.000 TL tazminatın 01.01.2016 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile davalıdan tahsiline, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin de karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini.." talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili tarafından Mahkememize sunulan cevap dilekçesinde özetle;
"Herşeyden önce dava belirsiz alacak davası şeklinde açılmış ise de dava konusu alacağın belirlenebilir olması sebebiyle belirsiz alacak şeklinde açılan dava dilekçesinin ıslahı ile belirli hale getirilmesi veya kısmi dava şeklinde açılmasını dileriz.Davacı dava dilekçesinde ileri sürdüğü vakıalarını delilleri ile ilişkilendirmemiş bir başka deyişle üzerine düşen "somutlaştırma külfetini" yerine getirmemiştir.Belgelerin birlikte verilmesi hükmü gereği, davacının davasını ikame ederken delillerini dava dosyasına ibrazının yanında müvekkile de tebliği gerekirdi.Dava konusu uyuşmazlıkta yapılan ihracatın akreditif ile yapıldığının gümrükten celb edilecek belgeler, konşimento vb-tespiti halinde talepte bulunma hakkı Akreditifi veren bankaya ait olacağından davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesini dileriz. Hasar poliçe kapsam ve teminatı dışındadır:
hasarın meydana geldiği gün hiçbir terör eyleminin olmadığı, olayın terörist bir eylem olduğuna dair benzer olaylardaki verileri dikkate alındığında farklılık gösterdiği ve kanaat olarak olayın terör eylemi olmadığı, hiçbir terörist eylemde aracın güvenlik şeridine park ettirilerek zarar verilmediği, ayrıca terörist eylemlerde aynı yoldan geçmekte olan araçların tamamına zarar verilmekte olduğu, her hangi birinin tek olarak seçilmeyeceği,
çevre araştırmalarında bidon, teneke gibi yanıcı / parlayıcı taşınabilecek kap bulunmadığı,olaya ilişkin tır parkı bekçisinin ifadesine başvurulduğu ve aracı sürdüğü beyan edilen genç şahsın olay esnasında başka bir araç içerisinde olduğu, aracı ismini bilmediği yaşlı bir şahsın sürmekte olduğu bilgileri edinilmiştir. Poliçe konusu menfaat ortadan kalkmıştır:
4-teminat dışında kalan istemin reddi gerekir: Zarar ispatlanamamıştır:
Konşimentonun ibrazı ve akreditifin varlığı halinde dava açma hak ve yetkisi akreditif veren bankada olacağından bu hususun incelenmesi ile akreditifin varlığı halinde davanın aktif husumet yokluğundan reddine, davacının davası belirsiz alacak mahiyetinde açılamayacağından dilekçesinin iptaline, dava dilekçesindeki noksanlıklar ve deliller ile vakaların ilişkilendirilmemiş olması sebebiyle dava dilekçesinin usulden reddine,
TTK 1439 ve 1453 ve 1458. Maddesi gereği sigorta konusu kalmadığından poliçe kapsamında kalmayan davanın reddine,
... Cumhuriyet Başsavcılığının ... soruşturma sayılı dosyasının neticesi bu davayı etkileyeceğinden ceza dosyasının bekletici mesele yapılmasına,
gümrük belgeleri,ticari defter ve kayıtlar ile alacağın varlığı ve zararın miktari ispatlanamadığından davanın reddine, esasa geçilmesi halinde, teminat dışında kalan, fahiş istemli ve ispatlanamayan haksız ve mesnedsiz davanın reddine, masraf ve vekalet ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesini.."savunmuştur.
(II) YARGILAMA SÜRECİNDE TOPLANAN DELİLLER:
(1) Y a z ı l ı D e l i l l e r ;
Davalı şirkete müzekkere yazılarak hasar dosyasının okunaklı ve fotoğraflarının belirgin olduğu tüm hasar dosyasının tüm suretinin mahkememize gönderilmesi istenilmiş olup gelen cevap dosyamız arasına alınarak incelenmiştir.
Tarafların bildirdikleri delillerin celbi için belirlenen süreler geçtikten sonra ve celse arasında talep edilmesi halinde bilirkişi incelemesi hususunun nazara alınmasına karar verilmiştir.
Davacı vekilinin 27/07/2017 tarihli dilekçesi ile dosyanın bilirkişiye tevdi edilmesini talep etmiştir.
Hasar dosyası örneği, ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ...soruşturma numaralı dosya örneği, sigorta poliçesi, dosyaya celp olunan bilgi ve belgeler, tüm dosya kapsamı incelenerek dava konusu nedeniyle davacının davalı taraftan talepde bulunup bulunamayacağı, sigorta poliçe kapsamında bulunup bulunmadığı ile temerrüt ve talep olunabilecek hasar miktarının tespiti konusunda bilirkişi incelemesi yapılarak rapor alınmasına karar verilmiştir.
Bilirkişiden alınan 23/11/2017 tarihli bilirkişi raporunda özetle: "Somut olayda, meydana gelen vakıa, ... Cumhuriyet Başsavcılığına intikal etmiş ve ... CBS soruşturma dosyası ile soruşturmanın halen devam ettiği anlaşılmaktadır. Bu konuda, herhangi bir suçla ilgili kamu davasının açılmasına gerek olup olmadığının saptanması için CBS'ca yapılanı ve kanıtların toplanması yönünde soruşturmanın deyam etmesi nedeniyle, soruşturmanın neticelenmesinden sotrs sektörel yönde ve CMR Konvansiyonu kapsamında değerlendirmenin yapılarak, Sonuç ve Kanaat bildirilmesinin daha uygun olacağı şeklinde değerlendirilmekte olup, Nihai Takdirin Sayın MAHKEME 'ye ait olduğu.." rapor edilmiştir.
... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... soruşturma sayılı dosyasının iş bu dava yönünden bekletici mesele olarak kabulü ile sonucunun beklenilmesine karar verilmiştir.
... Ağır Ceza Mahkemesinin...Esas nolu dosyasının akıbetinin sorulmasına karar verilmiştir.
TBK 74 maddesi uyarınca ... 4. Ağır Ceza Mahkemesi'nin... esas sayılı davasının iş bu dava yönünden bekletici mesele olarak kabulü ile sonucunun beklenilmesine, davanın aşaması hakkında mahkememize bilgi verilmesi hususunda gelecek duruşma tarihinden 10 gün önce ... 4. Ağır Ceza Mahkemesi'ne müzekkere yazılmasına karar verilmiştir.
... 4. Ağır Ceza Mahkemesi'ne yazılan müzekkereye bekletici mesele yapılan mahkemelerinin ... esas sayılı dava dosyasının karara çıktığı, istinaf edilmesi üzerine dosyanın ... Bölge Adliye Mahkemesi'nin 8. Ceza Dairesi esasına kaydının yapıldığı ve henüz kesinleşmediğinin bildirildiği görülmüştür.
Bilirkişi ...ve Bilirkişi ...'ın bilirkişilikten men edildiğine dair UYAP üzerinden uyarı vermesi üzerine dosya yeniden ele alınmıştır.
Gümrük ve taşıma bilirkişisi ...'ın ve Lojistik ve Taşımacılık Uzmanı Bilirkişisi ...'ın uyap üzerinde yapılan sorgulamasında bilirkişilikten men uyarısı vermesi nedeniyle bilirkişilerin dosyamızdaki görevlendirilmelerinin kaldırılarak yerlerine başka bir Gümrük ve Taşıma Bilirkişisi Ve Lojistik ve Taşımacılık Uzmanı Bilirkişisinin eklenmesine karar verilmiştir.
Dosyanın raporunu sunan sigorta bilirkişisi, tekstil mühendisi ile yeni bir gümrük ve taşıma bilirkişisi, yeni bir lojistik ve taşımacılık uzmanı bilirkişisi ve yeni bir hesap bilirkişisine tevdii ile, kök rapora itiraz dilekçeleri ile ... 4. Ağır Ceza Mahkemesinin ...Esas sayılı dosyasında verilen ve istinaf incelemesinden geçerek kesinleşen karar doğrultusunda ek rapor alınmasına karar verilmiştir.
Bilirkişi heyetinden alınan 01/07/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle: "Davaya konu taşımacılık; Türkiye- Irak arasında gerçekleşen bir karayolu taşımacılığı olup CMR Konvansiyonu kapsamında yapılan bir taşımacılık olduğundan taşıma esnasında meydana gelen hasar ve zıyama ilişkin ihtilafın öncelikli olarak CMR Konvansiyonu (Karayoluyla Uluslararası Eşya Taşıma Sözleşmesine İlişkin Anlaşma) hükümleri ile çözülmesi gerektiği, davaya konu taşımacılıkta; taşıma faaliyetini gerçekleştiren Fuat Değer yönetimindeki .../...plaka sayılı araç dizisinin (tırın),... plaka sayılı dorsesinde 21.11.2015 tarihinde meydana gelen yangında taşıma firmasının bir kusuru olmadığı, yangını önlemesine olanak bulunmadığı kanaatine varılmış olup CMR 17/2 maddesi hükmü gereği dava dışı ... Ltd. Şti. firmasının yangın sonucu oluşan hasardan (... 4. Ağır Ceza Mahkemesi” nin 09.05.2023 tarihinde (Karar No ...) verdiği karar ve kararın T.C. Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 8. Ceza Dairesi (Dosya No: ..., Karar No:...ve Karar Tarihi: 05/03/2024) tarafından 05.03.2024 tarihinde karara yapılan itirazların red edilmesi nedeniyle) sorumluluğu olmadığı kanaatine varıldığı, Kök Raporumuzda da belirtildiği üzere; Ekspertiz Raporunda yer alan Hasar Tutarını oluşturan Tekstil ürünlerinin fiyatlarının, üretim, hammadde ve yardımcı malzeme fiyatları göz önünde bulundurulduğunda olay ve dava tarihi itibariyle piyasa emsal fiyatları dahilinde olduğu kanaatimizi muhafaza etmekteyiz. Gümrük yönüyle yapılan değerlendirmede; gerçekleşen tüm olayların Gümrük Mevzuatı çerçevesinde 4458 Sayılı Gümrük Kanunu ve Sair Mevzuat usulüne uygun ilerletilmiş olduğu ve işlem akışının doğru tatbik edildiği kanaatine varıldığı, Emtia Sigortası Genel Şartları madde 5 de, sigortalının çalışanının fiili ile oluşan zararların teminat dışı bırakıldığı, hasarın poliçe teminatına girmediği.." rapor edilmiştir.
Davacı vekilinin rapora itiraz dilekçesinde yer almayan itirazının incelenmesi mümkün olmadığından delil toplanması talebinin reddi ile bilirkişi raporuna itirazların takdiren reddine karar verilmiştir.
Dava; sigorta sözleşmesinden kaynaklı ve riskin gerçekleştiği iddiası ile tazminat istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki ihtilaf, emtia nakliyat sigorta poliçesi uyarınca, davacının, davalıdan tazminat talep etme koşullarının oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise sigorta tazminatının tutarı noktasında toplanmaktadır.
Somut uyuşmazlıkta davacı sigorta ettiren, davalı ise sigortacı olup, aktif ve pasif dava ehliyetinin mevcut olduğu kabul edilmiştir. Ayrıca, dava emtia nakliyat sigorta poliçesinden kaynaklandığı için mahkememiz görevli kabul edilmiş, işin esası incelenmiştir.
Tüm dosya kapsamından; Türkiye'de yerleşik davacı .. Ltd. Şti. tarafından Irak ülkesine tekstil türü emtia satışı gerçekleştirildiği; satışı yapılan emtianın Türkiye'den Irak'a karayolu ile taşınması işini dava dışı ... Şti. firmasının üstlendiği, davaya konu taşımacılığın dava dışı ... yönetimindeki ... / ... plaka sayılı araç dizisi (tır) ile gerçekleştirildiği; taşıma gerçekleştiren aracın ... plaka sayılı dorsesi içinde bulunan tekstil türü emtianın alıcısına teslim edilemeden 21.11.2015 tarihinde ...mevkiinde çıkan yangın nedeniyle tamamen hasar gördüğü; davaya konu taşımacılıkta davacı ...Ltd. Şti. Firmasının yangının terör olayını olduğunu beyan ettiği, davalı ... A.Ş.'nin ise yangının sigortalı ... Şti. ile taşıyıcı firma çalışanları ve diğer şüphelilerin birlikte hareket ederek kasten yangın çıkardıklarını beyan ettikleri ve suç duyurusunda bulunduğu; davaya konu yangınla ilgili olarak ... Cumhuriyet Başsavcılığının ... sayılı soruşturma dosyası açıldığı, akabinde ... 4. Ağır Ceza Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası ile sanıklar hakkında beraat kararı verildiği, verilen kararın istinaf yolundan geçerek kesinleştiği anlaşılmıştır.
Davacı ile davalı arasında ... sayılı poliçe ile Emtia Nakliyat Sigorta Poliçesinin mevcut olduğu, emtia nakliyat sigortası genel şartları madde 5 uyarınca sigortalının adamlarının filleri sonucu meydana gelen haller ile doğan zararların teminat dışı bırakıldığı, ... 4. Ağır Ceza Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası incelendiğinde; sanık ...'in savunmalarında ... isimli firmada işe başladığını, imam nikahlı eşinin ...'nin evinde oturduğunu öğrenmesi üzerine, ...'ye ait ürünlere zarar vermek için plan yaptığını, araç kiralayarak tırı kuru sıkı tabanca ile durdurup yaktığını ifade ettiği; bu suretle davacı şirket çalışanı olduğu anlaşılan ... tarafından emtiaya zarar verildiği, Poliçe Genel Şartları m. 5 uyarınca sigortalının adamının fiili sonucu oluşan zararın teminat kapsamı dışında kaldığı kanaatine varılmış; meydana gelen zarardan davalı sigorta şirketinin sorumlu tutulmasının mümkün olmadığı gözetilerek davanın reddine dair aşağıda yazılı hüküm kurulmuştur.
Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Karar tarihi itibariyle 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40 TL harçtan peşin alınan 170,78 TL'nin mahsup edilerek bakiye 444,62 TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davalı vekil ile temsil edildiğinden yürürlükte olan AAÜT gereğince dava değeri olan 10.000,00 TL üzerinden hesaplanan 10.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Fazla yatan gider avansı ile delil avansı var ise 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Adalet Bakanlığı Hukuk Muhakemeleri Gider Avansı Tarifesinin 5.maddesine göre karar kesinleştikten sonra talep halinde yatırana İADESİNE,
Gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde mahkememize veya bulunulan yer asliye ticaret mahkemesine dilekçe ile başvurmak koşuluyla İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzüne karşı karar verildi. 09/12/2025