İSTANBUL 16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ... 12.04.2019-19.04.2019 tarihleri arasında ... turu yapmak üzere ... aracılığı ile Tur operatörü olan ... Travelden 19.03.2019 tarihinde tur bileti satın aldığını, 12.04.2019 tarihi itibariyle ...’ den tur otobüsü ile yola çıkılmış olduğunu, 16 Nisan 2019 tarihinde akşam üzeri ... mevkiinden otellerine doğru hareket ederlerken otobüs yoldaki kasisin üzerinden hızlı bir şekilde geçmiş ve bunun neticesinde meydana gelen şiddetli sarsılma nedeniyle koltuğunda oturarak ... etmekte olan müvekkilinin üç defa arka arkaya otobüsün tavanına çarpmış ve sonrasında yere düşerek ciddi şekilde yaralanmış olduğunu, bu hususa ilişkin tanıkların da mevcut olduğunu, söz konusu kaza nedeniyle yaralanan yalnızca müvekkili olmadığını, ayrıca yan koltuğunda oturan yolcunun kolu ve ayaklarında morluklar meydana geldiğini, meydana gelen kaza nedeniyle polis çağırılıp tutanak tutulmasını talep eden müvekkiline aynı günün gecesinde sıra gecesi eğlencesinin organize edildiğini, polis çağırıldığı takdirde diğer yolcuların sıra gecesine yetişmesinin mümkün olmadığını söylendiğini, müvekkili ...'ın aldığı darbeler nedeniyle şiddetli ağrı çektiği için hastaneye gitmek istediğini söylediğini, müvekkilinin ısrarı üzerine ambulans çağırılarak tur rehberi refakatinde hastaneye gidildiğini, hastaneye giriş yapıldığında tur rehberi tarafından düşme şikayetiyle hastaneye gelindiği ifade edildiğinden 16.04.2019 tarih ve Dr. M. ... tarafından düzenlenen ilk raporda düşme nedeniyle hastaneye getirilen müvekkilinde kompresyon kırığı olduğu teşhis edilerek rapor düzenlendiğini, sonrasında adli muayene raporu düzenlendiğini, davaya konu olaydan sonra müvekkilinde hem maddi hem manevi büyük kayıp meydana geldiğini, şoföre dava açma hakkını saklı tuttuğunu, müvekkilinin bu kaza neticesinde uzunca bir süre tedavi görmek zorunda kaldığını, kendisine istirahat verilmiş ve ameliyat önerilmiş olduğunu, torununa baktığını, kızının çalışması ve küçük yaşta bakıma muhtaç çocuklarının olması nedeniyle müvekkili davacıya yardım edemeyeceği ve özellikle ameliyat süreci ve devamında sürekli şekilde bakıcı tutulması gerektiğini, kazanın meydana geldiği ... Plaka sayılı aracın zorunlu mali sorumluluk sigortası ... Sigorta A.Ş tarafından yapılmış olduğunu, acente No: ... Poliçe No: ... olduğunu, kazanın gerçekleştiği aracın sahibi ve işleteni ise davalılardan ... ... Ltd. Şirketi, olup, Turu düzenleyen Operatör firma ise ..., biletin satışında aracı olan ... olduğunu, turistik seyahatlerde yapılması zorunlu olan Koltuk ferdi kaza sigorta poliçesi ve genişletilmiş kasko poliçesi ... Sigorta tarafından yapılmış olduğundan tüm bu sayılan davalılardan müştereken ve müteselsilen doğmuş ve ilerde yapılması zorunlu olacak ve Bilirkişi tarafından saptanacak olan ameliyat ve tedavilerin, bakım vb. giderler nedeniyle maddi tazminat yönünden fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 1000 Türk lirası maddi, 70.000 Türk lirası manevi tazminat talebinde bulunma ve bu nedenlerle işbu davayı açmak zarureti hasıl olduğunu, toplam 71.000 Türk lirası tazminatın kaza tarihinden itibaren isleyecek olan Ticari İslerde Uygulanan Avans Faizi ile birlikte, davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davalı tarafa yüklenmesine karar verilmesini, talep ve dava etmiştir.
Davalı ... AŞ vekilinin cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesinde her ne kadar trafik kazası olduğundan bahsedilmiş olsa da bir kazanın, herhangi bir polis müdahalesi ya da kaza tespit tutanağının söz konusu olmadığını, davacı hastanede de hiç kimseden şikayetçi olmadığını, yaşanan olayın sadece otobüsün kasisten geçmesi olduğunu, bu rutin bir yolculukta her zaman olabilecek bir durum olup abartılı ifadeler kullanılarak kaza olarak gösterilmesi iyiniyetli olmadığı gibi ispata muhtaç olduğunu, müvekkili tarafından olay olduğu andan itibaren davacının taksi ücretleri, korse ve diğer sağlık masrafları ödenmiş, havaalanı transferleri, refakatçisinin İstanbul'dan ... Havalimanına ve davacının bulunduğu yere geliş masrafları, İstanbul’a uçak biletleri ve İstanbul’dan ...’ye transferleri karşılanmış olup toplam 2.311,00 TL harcama yapıldığını, Misafir Memnuniyeti Anketi analizlerine göre hiçbir misafirden davacının iddialarını doğrular nitelikte bir yorum alınmamış aksine tüm katılımcıların turdan memnun ayrıldığını, davacının belinde daha önceden bir rahatsızlık bulunma ihtimalinin yüksek olduğunu, bu durumun önceki hastane kayıtları ile karşılaştırmak suretiyle tam teşekküllü bir hastaneden alınan raporla tespit edilmesini talep ettiklerini, ayrıca davacının sosyal güvenliğinin bulunup bulunmadığının da araştırılmasını talep ettiğini, müvekkili yönünden davacının kişilik haklarına ilişkin bir saldırı bulunmadığının açık olduğunu, bir kazanın varlığının söz konusu olsa dahi kişilik haklarına saldırı söz konusu olmadığından manevi tazminata hükmedilemeyeceğini, davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yüklenmesine karar verilmesini, talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekilinin cevap dilekçesinde özetle; sayın mahkemenizde açılan dava ile maddi ve manevi tazminat talebinde bulunulduğunu, ancak davacı taraf tazminat talebi ile ilgili olarak işbu davayı açmadan önce müvekkili şirkete başvurmadığını, oysa ki KTK 97. maddesinde başvurunun zorunlu kılındığını, bu nedenle usule uyulmadan açılan işbu davanın müvekkili şirket yönünden usulden reddinin gerektiğini, davacı tarafından mahkemeye sunulmuş olan dava dilekçesinde uğramış olduğu manevi zararın karşılığı olarak 70.000 TL tazminat talep edilmiş ise de; müvekkili şirket tarafından düzenlenen Karayolu Yolcu Taşımacılığı Koltuk Ferdi Kaza Sigorta Poliçesi zarar sigortası olmadığını, bu poliçe kapsamında tazminat talep edilemeyeceğini, davacı tarafından açılan dava ile 1.000,00 TL tedavi ve bakım gideri talep edilmiş ise de müvekkili şirket yönünden bu talebin de reddine karar verilmesi gerektiğini, müvekkili şirket tarafından akdedilmiş olan Karayolu Yolcu Taşımacılığı Koltuk Ferdi Kaza Sigorta Poliçesi bir zarar/sorumluluk sigortası olmadığından davacının bakıcı gideri taleplerinin de müvekkili şirkete yöneltilmesinin mümkün olmayacağını, uğranılan maddi zararın öncelikli olarak Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortasından karşılanması gerekeceğini izahtan vareste olduğunu, hak kaybı yaşanmaması adına cevaplarını mahkemeye sunduklarını, Adli tıp kurumundan kusur raporunun alınması gerektiğini, zarar hesabı için seçilecek bilirkişinin aktüerler lsiciline kayıtlı kişilerden olması gerektiğini, davacının söz konusu olaydan dolayı sosyal güvenlik kurumundan herhangi bir ödeme alıp almadığının tespitinin gerekeceğini, tazminattan indirim gerektiren hususlarda araştırılma yapılması gerektiğini, müvekkilinin kaza tarihinden işleyecek olan faizle sorumlu tutulamayacağını, davacı yanın avans faiz talebinin haksız olduğunu, davanın reddine, yargılama gideri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini, talep etmiştir.
Davalı ... AŞ vekilinin cevap dilekçesinde özetle; davacı vekili tarafından, davacının maluliyeti sebebiyle 1.000,00 TL talepli huzurdaki dava ikame edildiğini, yapılan talep, haksız ve hukuka aykırı olup reddi gerektiğini, sigortalının kaza sonrasında müvekkili şirketin merkezine veya şubesine yazılı bir başvuruda bulunmadan direk dava yoluna başvurduğunu, davanın dava şartı yokluğundan usulden reddinin gerektiğini, CMK m.253 kapsamında başvuru sahibi ile zarar veren (sigortalı araç sürücüsü) arasında uzlaşma gerçekleştiyse müvekkili sigorta şirketinin de karşı tarafa yönelik herhangi bir sorumluluğu kalmayacağı için söz konusu durumun tespitinin gerektiğini, taraflar anlaşma sağladığı takdirde müvekkili şirketin de sorumluluğu olmadığını, öncelikle davayı kesinlikle kabul etmemekle birlikte aleyhine tazminata hükmedilmesi halinde; davacının, müvekkili şirketten talep edebileceği tazminatın %20 ’lik kısmını alacağın devri sözleşmesi’ne binaen devretmiş olması halinde tazminatın %20’lik kısmının “aktif husumet yokluğu” nedeniyle reddinin gerektiğini, huzurdaki davanın öncelikle “dava şartı eksikliği” sebebiye usulden reddinin gerektiğini. davacı tarafın müvekkili şirkete sunulması gereken zorunlu evrakları sunmadığını, davacının eksik evrak sunması sebebiyle davanın usulden reddinin gerektiğini, dava konusu kazanın “trafik iş kazası” niteliğinde olup olmadığının araştırılması gerektiğini, zira kazazedeye mükerrer ödeme olmaması için SGK tarafından davacıya rücuya tabi bir gelir alıp bağlanıp bağlanmadığı hususunun tespit edilmesi gerektiğini, davacıda maluliyetin tespiti için dosyanın Adli Tıp Kurumu Üçüncü İhtisas Kurulu’na veya Özürlülük Ölçütü Yönetmeliğine göre rapor vermeye yetkili bir hastaneye tevdi edilmesi gerektiğini, müvekkili şirketin sorumluluğundan bahsedebilmek için, öncelikle sigortalı araç sürücüsünün kusurunun ispat edilmesi gerektiğini, hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemek kaydı ile müvekkili şirketin davacıya tazminat ödemesi gerektiği kanaatine varılması halinde tazminat miktarının, zorunlu mali sorumluluk (trafik) sigortası genel şartlarınca (yeni genel şartlar) benimsenen TRH-2010 kadın/erkek tablosu ve %1,8 teknik faiz kullanılarak hesaplanması gerektiğini, meydana gelen kaza nedeniyle geçici iş göremezlik tazminatı, geçici bakıcı gideri, tedavi masraflarından müvekkili şirketin sorumlu tutulamayacağını, zira bu hususta sorumluluğun sosyal güvenlik kurumuna ait olduğunu, bu nedenle talep edilen geçici iş göremezlik tazminatına itiraz ettiğini, maluliyet tespiti için yapılan rapor ücreti ve tedavi amacıyla yapılan yol masrafları, kaza nedeni ile meydana gelen doğrudan bir zarar olmadığını, bu giderlerin yansıma/dolaylı zarar niteliğinde olup genel şartlar gereği teminat dışı olduğunu, dava konusu olayda müterafik kusur durumu araştırılması yapılması gerektiğini, meydana gelen kaza iş kazası kabul edilmez ise hatır taşımasının olup olmadığı hususunda da inceleme yapılması gerektiğini, dava konusu kazaya ilişkin güncel ceza soruşturması evraklarının ara karar sonucu dosyaya eklenmesini talep ettiklerini beyanla, müvekkili sigorta şirketi aleyhine ikame edilen davanın reddine, masraf ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini, talep etmiştir.
Davalı ... ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin olayda bahsi geçen ... plakalı aracı, araç kiralama sözleşmesi ile kiraya verdiği için aracın işleteni olmadığını, bu nedenle müvekkili şirket hakkında açılan davanın reddinin gerektiğini, davacı iddialarını kabul anlamına gelmemekle birlikte davacı tarafın tüm taleplerinin ... plakalı araca ait sigorta poliçelerini düzenleyen Sigorta şirketlerince karşılanması gerektiğini, huzurdaki bu davanın ... Sigorta AŞ'ye ihbar edilmesini talep ettiklerini beyanda davanın müvekkili şirket yönünden reddine karar verilmesini, talep etmiştir.
Davalı .... Turizm Reklam Yatırım Tic. Ltd. Şti. (...) vekilinin cevap dilekçesinde özetle; öncelikle ... Turizm Rek.Yat.Tic.Ltd. Şti (...) Olarak ... Travel’ın ... Satış Acentesi olduğunu, davacının katıldığı ... Turunun satışını yaparak sözleşme kurulmasına aracılık eden şirketin davacının iddia ettiği sözde ayıplı hizmet almasıyla ilgili sorumluluğu ve kusurunun bulunmadığını, bir kez kasisten geçen araçta 3 kez kafasının tavana çarpılmasının mümkün olmadığını, davacının var olan rahatsızlığının faturasını davalılara yükletmeye çalışıldığını, davacının araçta bulunduğu koltuğun, ön, yan ve arka koltukta bulunan müşteriler de dahil olmak üzere, kasisten geçme zedeni ile zarar gören yolcu/ personel bulunmadığı gibi, bu konuda yakınma dahi bildirilmemiş olduğunu, davacının maddi ve manevi tazminat talebinin yersiz olduğunu beyanla, davanın reddini talep etmiştir.
Dava; davacının 16/04/2019 tarihli trafik kazasından kaynaklı tedavi bakım giderine dayalı maddi tazminat ile manevi tazminat istemine ilişkindir.
Huzurdaki uyuşmazlık; 16/04/2019 tarihli trafik kazasından kaynaklı tedavi bakım giderine dayalı maddi tazminat ile manevi tazminat istemlerini yerinde olup olmadığı hususlarında toplanmıştır.
Mahkememiz tarafından tarafların delil listesinde gösterdikleri deliller celp ve incelenmiş, mahkemece değerlendirilmiştir.
Davacı vekilinin 13/01/2025 tarihli ıslah dilekçesinde; bilirkişi tarafından düzenlenen 30.10.2024 tarihli raporda; geçirilen kaza nedeniyle müvekkilin 304.354,52 TL geçici ve sürekli iş gücü kaybı, 1.599,00 TL ... giderleri zararı ve 40.250,00 TL zorunlu koltuk sigortasına ilişkin ferdi kaza alacağı olmak üzere toplamda 346.203,00 TL maddi zarar oluşacağının tespit edildiğini, işbu rapora göre belirlenen miktar esas alınmak suretiyle, dava dilekçemizde belirtilen dava miktarının ISLAH edilmek suretiyle artırılmasına zaruret hasıl olduğunu, Yargıtay'ın müstakar içtihatlarında da önemle belirtildiği üzere, asla kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkilinin kusuru olsa dahi, Emniyet Kemeri takmaması sebebiyle, zararı artırıcı nitelikte bir kusur izafe edilebileceğini, bu halde ise kusurun oranın %20 den fazla olamayacağını, bu sebeple bilrikişi raporunda müvekkiline %50 kusur atfedilerek yapılan hesabın taraflarınca kabulünün mümkün olmadığını, bu sebeple dava dilekçesinde belirtmiş olduğu 1000,00 TL tutarındaki maddi zararı bilirkişi raporunda belirlenen 304.354,52 TL ye artırdıklarını, beyan etmiştir.
Mahkememizce tarafların delil listesinde yer alan tanıklarının dinlenilmesine karar verilmiş ve Mahkememizin 04/11/2020 tarihli duruşmasında davalı tanığı ...;
"Ben ... Seyehat A.Ş'nin tur otobüsünün şoförü olarak görev yapmaktaydım, olay günü aracı ben kullanmaktaydım, bir kasisten geçerken araçta bir atlama gerçekleşti, araçta yaklaşık 40 kadar kişi vardı, ben davacının ne şekilde düştüğünü tam olarak görmedim, ancak daha sonra kendisinin belinin ağrıdığını söyleyince hastaneye gittik, ben davacının kolunda veya ayaklarında herhangi bir morluk görmedim, kasise girmeden önce 20 km hızla gitmekteydim, " şeklindeki beyanı ile tanıklık yapmıştır.
... 1 ASHM'nin ... sayılı talimat dosyasında, tanık ...;
"Ben davacı ... ile komşuyum evlerimiz karşılıklıdır, davacı ile aynı turda ben de seyehat ediyordum, olayın olduğu gün ... otele doğru gidiyorduk, çok yağmur yağıyordu, bu nedenle rehber hepimizi kemerlerimizi bağlamamız konusunda uyardı, ... ile ben yan yana oturuyorduk, ben kemerimi taktım ancak ... kemerini takmamıştı, koltuğun ucuna doğru oturuyordu, oturduğumuz koltuk otobüsün en arkasındaydı, yolda bir kasis varmış kasisin üzerinde de işaret yokmuş, şoför kasisin üzerinden geçerken biz en arka koltukta oturduğumuz için daha fazla sarsıldık ben kendimi korumak için sıkıca tutundum, ... yukarı doğru zıpladı sonra bana doğru yaslandı ve yere düştü ancak kimse yaralanmadı, ambulans gelerek Nebahati hastaneye götürdü, biz de otele gittik, biz geziye devam ettik ancak o uçakla İstanbul'a götürülmüş, ancak gördüğüm kadarıyla ...'in şuanda herhangi bir rahatsızlığı yoktur, pazar market alışverişini kendisi yapmaktadır, bildiğim kadarıyla belinden daha önceden rahatsızlığı vardı, hatta biz kendisini biraz kilo vermesi konusunda da uyarırdık, benim bildiklerim bunlardan ibarettir,"şeklindeki beyanı ile tanıklık yapmıştır.
... 1 ASHM'nin ... sayılı talimat dosyasında;
Tanık ...;
"Biz davalı ... ile ... turu yapmak üzere seyahate çıktık. Yolculuğumuz otobüs ile oldu. İlk önce buradan ...'ya kadar giderken otobüsteki yerlerimiz sabitti. Hep aynı koltuklarda ... ettik. Daha sonra tur şirketinin istediği doğrultusunda devamlı olarak yerlerimiz değiştirildi. Herkes oturduğu koltuğun bir arka koltuğuna oturacak şekilde devamlı yerimiz değiştirildi. Yalnızca dönüş yolculuğunda aynı Kahramanmaraş'tan ...'ye kadar yine aynı koltuklarda oturduk. Yani gelirken oturduğumuz koltuklarda oturduk. ...'ye doğru otobüsle giderken yolda bir kasis vardı şoför hızlı gitti için yolda sarsıldık. ...'den Urfaya dönerken şoför kasis olduğunu bilmesine rağmen yine hızlı bir şekilde geçtiği için yine tüm yolcular sarsıldı. ...'ye gidiş gelişimiz arasında yalnızca 1 saat zaman geçmişti. Davacı otobüsün en arkasında bulunan 5 kişilik koltuğun ortasında oturuyordu. Bu sarsıntı sırasında düşmüş ancak ben nasıl düştüğünü görmedim. Yalnızca bağırdığını duydum. Zaten yolculuk sırasında daha önce şoför aracı hızlı kullandığı içinde trafik cezası almıştı. Biz Urfa'ya otele döndüğümüzde ambulans gelerek davacıyı hastaneye götürdü, ondan sonra ne oldu bilmiyorum, ancak bizimle beraber seyahate devam etmedi, benim bildiklerim bunlardan ibarettir"şeklindeki beyanı ile tanıklık yapmıştır.
Tanık ...;
"2019 yılı Nisan ayında ... turuna katılmıştık. Davacı ile turda tanıştık daha önceden tanımıyorum. Turun başlangıç noktası Edirneydi. Buradan otobüse bindik. Tur yetkilileri tarafından hepimizin oturduğu koltuklar belirlenmişti. Belirlenen yerlere oturduk. Ancak ...'ya ulaştıktan sonra her konakladığımız şekilde yeniden hareket ettiğimizde otobüsteki yerlerimiz tur yetkilileri tarafından değiştirildi. Herkes oturduğu koltuğun bir arka koltuğuna oturmak suretiyle yer değiştiriyordu. Birde dönüş yolculuğu sırasında yine herkes ilk gelirken oturduğu koltuğa oturdu. ...'ye gittiğimiz gün ...'ye çıkarken yolda bir kasis vardı. Şoför buradan hızlıca geçti bütün otobüsteki yolcular sarsıldı. 1,5 saat kadar orada kaldıktan sonra geri dönüş yolculuğunda yine aynı kasisten hızlıca geçti. Bütün yolcular yine sarsıldı. Arkadan davacının bağırdığını duyduk. Davacı o arada düşmüş. Bütün otobüs arka tarafa onun oturduğu yere doğru yöneldi. Davacı otobüsün en arkasında bulunan 5 kişilik koltukta oturuyordu. Zaten otobüsün şoförü yolculuk sırasında daha önceden de hız sınırını aşmasından ötürü trafik cezası almıştı. Hatırladığım kadarıyla daha sonra kaldığımız otele doğru gittik. Davacıyı orada gelip aldılar. Ancak kimin aldığını hatırlamıyorum. Hasteneye götürüldüğünü söylediler. Daha sonra davacı bizimle devam etmedi. Benim konu ile ilgili bildiklerim bunlardan ibarettir, tanıklık ücreti talebim yoktur."şeklindeki beyanı ile tanıklık yapmıştır.
Tanık ...;
" Biz eşim ile beraber ...'in düzenlediği ... turuna katılmıştı. Davacı da tura katılanların içerisindeydi. Yolculuk sırasında otobüsün şoförü trafik kurallarına uymadığı için trafik cezası aldı. Ayrıca tur rehberi tarafından kimliklerimiz toplanmıştı. Daha sonra geri dağıtırken davacının kimliği kayboldu. Tam hatırlamıyorum ama daha sonra bulup geri verdiler. Sanırım kimlikleri oteldeki işlem için almışlardı. ...'den dönerken yoldaki kasisin üzerinden geçtiğimiz sırada otobüs sarsıldı. Tüm yolcularda bu sarsıntının etkisiyle sarsıldılar. Bize birşey olmadı ancak davacı otobüsün arkasındaki beş kişilik koltukta oturuyordu onun önünde tutunacak bir yer olmadığı için düşmüş. Ben nasıl düştüğünü görmedim. Yanına da gitmedim. Ancak kızım hekimdir. O giderek yardımcı olmaya çalıştı. Daha sonra bana davacının belinin ağrıdığını belinde kırık olabileceğini söyledi. Otobüsle otele kadar gittik. Daha sonra otelden davacıyı hastaneye götürdüler ancak nasıl götürdüklerini hatırlamıyorum. Daha sonra davacı bizimle seyahate devam edemedi, benim konu ile ilgili bildiklerim bunlardan ibarettir, tanıklık ücreti talebim yoktur, " şeklindeki beyanı ile tanıklık yapmıştır.
... 5 ATM'nin ... sayılı talimat dosyasında Tanık ...;
"Ben kendim ... ... Üniversitesi Turizm Fakültesi Turizm Rehberliği bölümünde öğrenciyim, son sınıftayım dedi, devamla ben ... ... AŞ'de kısmi olarak zaman zaman çalıştım, boş olduğum zamanlarda ve yazın çağırdıkları zaman yardımcı rehber olarak çalışıyordum, davacı ...'da tur müşterisi olduğu için tur esnasında tanıdım, biz ...'den hareket ettik, ben aracın en ön koltuğunda oturuyordum yani yan tarafında oturuyordum, şoförden sonra yolu en iyi gören bendim ve ben ve şoför dahil kasisin geleceği hakkında herhangi bir tabela görmedik, hızımızda uygundu, bir anda döner dönmez kasis önümüze çıktı, fren mesafesinde değildik, kasis çok yakındı, kasis biraz büyük olduğu için otobüsümüz oradan geçti, daha sonra ... Hanım belime birşey oldu diye ön tarafa doğru seslendi, fakat bunun öncesinde her turumuza başlangıçta araçtaki misafirlerimize emniyet kemerlerini takmalarının gerektiğini söylüyoruz ve kasisden geçiş esnasında ... Hanım'ın emniyet kemerinin takılı olmadığını gördüm ve sürekli yolculuk esnasında hareketli bir konumdaydı, koltuğunda oturmuyordu, kesinlikle bir kaza olmadı, bunun sonucunda belinde bir rahatsızlık olduğunu söylediğinde rehberimiz ... Hanım eğer hastanelik bir durum var ise gideceğimiz otelin önüne ambulans çağırabilir ve hastaneye sevk edebiliriz dedi, bunun sonucunda ... otelin önüne ambulans çağrıldı, hasta ambulans ile hastaneye götürüldü, tedavisi yapılırken bel korsesi istendi ve şirketimiz tarafından karşılanmak üzere ben kendim taksi ile eczaneden bu tedariği sağlayarak hastaneye götürdüm dedi, devamla otobüste muavin yoktu, yolcuların su ve bu gibi otobüste karşılanacak ufak talepleri olduğunda ben yolcularla ilgileniyorum, yolcular arasında gidiş geliş yapıyorum, bu esnada davacının emniyet kemerinin takılı olmadığını gördüm, diğer yolcuların emniyet kemerlerinin takılı olup olmadığına dikkat etmedim, otobüste muavin yoktu, otobüs ile ilgili olarak şoför, ben ve tur rehberi ... Hanım vardı, otobüsün kasisden geçişi esnasında davacının yaralanmasının ne şekilde olduğunu görmedim, sadece ön tarafa belinin ağrıdığına dair seslenmesi üzerine durumdan haberdar oldum, kasisin bulunduğu yol düz yol değildi, kasis bölgesinde viraj vardı, virajı döndüğümüzde kasis önümüze çıktı, otobüsün hızı hakkında birşey söyleyemem ancak hızlı değildik, yol tek gidiş gelişliydi, hız yapmaya da müsait bir yol değildi, başka bir diyeceğim yoktur"şeklindeki beyanı ile tanıklık yapmıştır.
... ATM'nin ... sayılı talimat dosyasında tanık ...;
"Ben olay tarihinde ... travulda tur rehber olarak görev yapıyordum. Otobüste seyahatimizi gerçekleştiriyorduk. Olay günü davacı bu talihsiz olay yaşanmadan önce de çok hareketli çok sorunlu bir müşteri görüntüsü çiziyordu. Ben göbekli tepeyi gezdirdim. Otele dönüş esnasında tekrar info verdim. Bu sırada geçtiğimiz yol tali ve kasisli bir yol olduğu için davacı oturduğu beşli koltuğun önündeki koltuk da belinin ağrıdığını söyleyerek belini tuttu. Bende hemen 112 acil yardımı arayarak otelin önünde ambulans göndermelerini istedim. Tüm tedavisi boyuncada yanındaydım. Müşteri hastanede de ısrarla bir şekilde doktorun söylediklerini dinlemeyerek verilen komutları yerine getirmeyerek sorun çıkarmaya yönelik eylemlerde bulunmaya devam etti. Orda zorla ısrarla tutanak tutturmak istedi. Doktora ne yazma gerektiğini bile kendisi söyledi. Biz de otobüste ... ettiğimiz için bütün turlarımızda ve bütün infolarımız da tura katılanlara bizim belirlediğimiz yerlere oturmalarını bu yerlerden kalkmamalarını ve seyahatleri boyunca emniyet kemerlerini takmalarını defalarca kez uyarıyoruz. Bu turumuzda da uyardık. Buna rağmen davacı emniyet kemerini takmamız, bizim kendisini tahsis ettiğimiz yere de oturmamıştır. Yerini de değiştirmiştir. Sürekli de ikazlarımıza rağmen otobüsün içerisinde hareket halinde olmuştur. Sadece olduğu yerde de zıpladığı için belinin sakatlandığını iddia etmiştir. Otobüste yerinden düşmesi falan söz konusu olmamıştır. Bu yolcundan başkada hasar gördüğünü iddia eden olmamıştır. Benim gözlemlediğim kadarıyla iyi niyetli olmayan bir şekilde sırf şirketi kötülemek amacıyla ve haksız menfaat elde etmek amacıyla hareket etmiştir. Beni bu olaydan sonra farklı numaradan dört ay boyunca arayarak taciz ettirmiştir. Olay günü hastanede davacı tutanağa zorla ... travulun ismini de yazdırmaya çalışmıştır. Ben müdürlerimi aradım. Onlar böyle bir tespiti gerek olmadığını söylediler. Şirket üzerine düşen tüm sorumluluğu fazlasıyla yapacağını ve tedavisinde tamamlatacağını evine transferini sağlayacağını söylemesine rağmen ve yapmasına rağmen davacı ısrarla sorun çıkarmaya yönelik eylemlerde bulunup, sosyal medyadan karalayıcı eylemlerde bulunmuştur. Olay esnasında kesinlikle kafasının tavana çarpması gibi bir şey söz konusu olmamıştır. Onun kafası tavana çarpsa herkesin kafası tavana çarpardı. Olay esnasında kafasından bir yaralanması olmadı. Ben yanında hastanedeyken de böyle bir iddiada bulunmadı. Ben otele dönmek zorunda kaldığımı için müdürlerim bana davacıya da bir refakatçi bulmamı söylediler. Davacının talebi doğrultusunda batmanda yaşadığı yakının bütün transfer masraflarını şirket karşılamak suretiyle refakatçi olarak yanına getirdik. Refakatçi gelene kadar da benim dışımda oradan temin ettiğimiz arkadaşlarımız da davacının yanında refakatçi olarak kaldılar. Kendisini hiçbir zaman yalnız bırakmadık. Bilgim görgün bundan ibarettir."şeklindeki beyanı ile tanıklık yapmıştır.
Mahkememizce hastane kayıtları, SGK kayıtları, ... Sigorta'dan poliçe sureti celp edilmiştir.
Mahkememizce davacının muayenesi amacı ile ... Üniversitesi Tıp Fakültesine müzekkere yazıldığı, cevabının geldiği dosya kapsamından anlaşılmaktadır.
... Üniversitesi Rektörlüğü Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi Müdürlüğü'den celp edilen Tıp Fakültesi Dekanlığı Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı'nın 04/12/2020 tarihli Prof. Dr. ...'ın raporunda özetle;
"...'ın 16.04.2019 tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazasına bağlı oluşan LI vertebrada 44 90'a varan çökme fraktürü yaralanmasından dolayı geçici iş göremezlik için öngörülen sürenin 181 gün olduğu, buna karşın her vakada tedavi ve iyileşme sürelerinin değişiklik gösterebileceği, şahsın tıbbi dosyası ile tedavisini yapan hekimlerden daha net bilgi alınabileceği,
11 Ekim 2008 tarihli Resmi Gazelede yayınlanan 27021 sayılı Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliğinin hükümleri kapsamında:
“Meslekte Kazanımna Gücü Kayıp Oranı Tespit Cetvellerinde (Ek-3) yer alan A, B, C, D ve E cetvellerine göre;
A cetveli: X. Liste, Omurga Arızaları, Arıza Sıra No 1 (A: bir omurun (vertebra) ezilmesi (kompresyon) yada parçalı kırıkları; b: ortafomur yüksekliğinin 42 kaybı), Arıza ağırlık ölçüsü: 22,
B cetveli: Meslek grup no l (düz işçi)
C cetveli: Sürekli iş görmezlik simgesi A
D cetveli:
38-39 yaşındaki sigortalının meslekte kazanma gücünde azalma oranı %26,
E cetveli: Yaşlara göre meslekte kazanma gücünün azalma oranları cetveline göre; 25.10.1958 doğumlu ...'ın; ... sırasında maruz kaldığı travmadan dolayı oluşan 1. bel omuru basınç kırığı (Lİ burst İraktür) lezyonundan dolayı;
Rapor tarihinde (04.12.2020) 62 yaşında (62-63 yaş grubu) olduğundan meslekte kazanma gücünün azalma oranının “%33 olduğu,
Olay tarihinde (16.04.2019) 60 yaşında (60-61 yaş grubu) olduğundan meslekte kazanma gücünün azalma oranının “4 32,2 olduğunu bildirir hekim raporudur." şeklinde rapor tanzim edildiği görülmüştür.
Mahkememizce dosya ATK'ya gönderilmiş, İstanbul 2. Adli Tıp İhtisas Kurulunun sunmuş olduğu 12/05/2022 tarihli raporda özetle;
"Kurulumuzun 27/10/2021 tarih ve ... karar sayılı müzekkeresinde olay tarihli tüm grafilerin (BT, MR, direkt grafi) DICOM formatında ve yeni çekilecek 2 yönlü lomber vertebra grafisinin mümkün olduğu takdirde dijital ortamda (DICOM), temin edilmesi istenmekle beraber, dava dosyası içerisinde mevcut olmadığı, istenen grafilerin temin edilip gönderilmesi halinde yeniden değerlendirilebileceği.
Mevcut belgelere göre;
Süleyman kızı, 1958 doğumlu ...’ın 16/04/2019 tarihinde geçirdiği trafik kazasına bağlı gelişen yaralanmasının, 20/02/2019 tarih ve 30692 sayılı Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik dikkate alındığında;
I. Kas-İskelet Sistemi, Omurgaya ait sorunlarda özürlülük, Tablo 1.1 Lomber omurganın özürlülük oranları Kategori IV;
1.Kişinin Tüm Vücut Engellilik Oranının %23 (Yüzdeyirmiüç) olduğu,
2.İyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 6 (altı) aya kadar uzayabileceği,
3.16/04/2019 tarihinde maruz kaldığı trafik kazası neticesi meydana geldiği bildirilen yaralanması nedeniyle iyileşme süreci içinde 6 (altı) aylık dönemde 1 (bir) ay başka birisinin yardımına ihtiyaç duyabileceği oy birliği ile mütalaa olunur." şeklinde rapor tanzim edilmiştir.
Adli Tıp İkinci Üst Kurulu'nun sunmuş olduğu 25/05/2023 tarihli raporda özetle;
"... hakkında düzenlenmiş adli ve tıbbi belgelerde bildirilen veriler İkinci Üst Kurulca tekrar değerlendirildiğinde;
Süleyman kızı, 1958 doğumlu ...’ın 16/04/2019 tarihinde geçirdiği trafik kazasına bağlı gelişen yaralanması nedeniyle;
A-) 20/02/2019 tarih ve 30692 sayılı Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik dikkate alındığında;
I. Kas-İskelet Sistemi, Omurgaya ait sorunlarda özürlülük, Tablo 1.1 Lomber omurganın özürlülük oranları Kategori IV-%23 olduğu,
Kişinin Tüm Vücut Engellilik Oranının %23 (yüzdeyirmiüç) olduğu,
B-) İyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 6 (altı) aya kadar uzayabileceği oy birliği ile mütalaa olunur. "şeklinde rapor tanzim edilmiştir.
Mahkememizce dosya bilirkişi raporu alınmak üzere bilirkişiye gönderilmiş, bilirkişiler Dr. Müh. ... ve ... tarafından hazırlanan 24/05/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
"SONUÇ: Delillerin ve hukuki durumların takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere 16.04.2019 tarihinde meydana gelen trafik kazasında;
1-KUSUR DURUMUNA İLİŞKİN OLARAK:
a)Davacının yolcu olarak bulunduğu ... plakalı araç sürücüsünün %50 oranında kusurlu olduğu,
b)... esnasında emniyet kemere takmayan davacının %50 oranında kusurlu olduğu,
2-GEÇİCİ VE SÜREKLİ İŞ GÜCÜ KAYBI ZARARINA İLİŞKİN OLARAK:
a)Geçici iş göremezlik dönemine ait maddi zararının = 5.487,06 TL,
b)Sürekli iş göremezlik dönemine ait %23 maluliyeti ile ilgili bakiye maddi zararının 49.734,52 TL. Olduğu, toplam 55.221,58 TL olduğunu,
c)Davacının, davalı ... tarafından düzenlenen Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk poliçesindeki sakatlık teminatı kapsamında olan geçici ve sürekli iş göremezlik zararının poliçedeki teminatı aşması ve ... Sigorta tarafından ödenen tutar düştükten sonra geriye kalan zarar toplamının da 100.000,00 TL.lık limitin içinde kalması nedeniyle, ... Sigorta tarafından düzenlen kasko sigorta poliçesindeki İMM teminatı kapsamında;
-Davalı ... Sigortanın diğer davalılar ile birlikte 55.221,38 TL.nın tamamından sorumlu olacağı,
-Sayın Mahkemece takdir edilecek manevi tazminatın 25.000,00 TL.sına kadar olandan ... sigortanın İMM teminatı kapsamında diğer davalılar ile birlikte sorumlu olacağı,
d)Feragat nedeniyle davalı ... Sigortanın işbu dava kapsamındaki sorumluluğunun son bulmuş olduğu,
3-BAKICI, ULAŞIM VE TEDAVİ GİDERİ ZARARLARINA İLİŞKİN OLARAK:
a)Davacının bakıcı gideri zararı 1.279,20 TL olarak belirlenmiş ise de;
Söz konusu zararın davalı ... tarafından keşide edilen zorunlu trafik sigorta poliçesindeki 360.000,00 TL.lık tedavi gideri teminat limiti içinde kalması, davacı tarafından zorunlu trafik sigorta poliçesi kapsamındaki alacaklardan feragat edilmesi nedeniyle anılan tutardan (... Sigorta ile ... sigorta şirketi dışındaki) davalıların sorumlu olup olmayacağı hususundaki takdirin Sayın Mahkemeye ait olduğu,
b)Davacının ulaşım gideri zararı 105,00 TL olarak belirlenmiş ise de;
Söz konusu zararın davalı ... tarafından keşide edilen zorunlu trafik sigorta poliçesindeki 360.000,00 TL.lık tedavi gideri teminat limiti içinde kalması, davacı tarafından zorunlu trafik sigorta poliçesi kapsamındaki alacaklardan feragat edilmesi nedeniyle anılan tutardan (... Sigorta ile ... sigorta şirketi dışındaki) davalıların sorumlu olup olmayacağı hususundaki takdirin Sayın Mahkemeye ait olduğu,
c)Tedavi giderlerine ilişkin yukarıda gerekli açıklamalar yapılmış olup, davacının tedavi gideri talebinde ısrarlı olması ve Sayın Mahkemece aksi kanaate varılması halinde ise bu husus hekim bilirkişinin uzmanlık alanında olduğundan hekim bilirkişiden alınacak rapor ile sonuca gidilmesinin gerekeceği,
4-... GİDERİ ZARARINA İLİŞKİN OLARAK:
a)Davacının ... gideri zararı taleple bağlı kalınarak = 1.599,00 TL olup,
b)Söz konusu tutardan davalılar ... ile ... ... San.Tic.Ltd.Şti'nin ve irtibatının sağlanması halinde ...nin sorumlu olacağı,
5-ZORUNLU KOLTUK SİGORTASINA İLİŞKİN OLARAK;
a)Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigorta Poliçe kapsamında talep edilebilir alacak tutarının = 40.250,00 TL. olduğu,
b)Davacının zorunlu koltuk sigortası kapsamında talep edilebilir 40.250,00 TL alacağından sadece davalı ... Sigortanın sorumlu olacağı,
6-TEMERRÜT TARİHİNE İLİŞKİN OLARAK;
a)Davalı ... Sigortanın 07.01.2020 dava tarihinden önce temerrüde düştüğü belirlenememiş olup,
Diğer davalılar bakımından herhangi bir ihtar ve ihbara gerek kalmaksızın temerrüdün 16.04.2019 olay tarihinde gerçekleşmiş olacağı,
b)Aracın ticari nitelikte olması ve kazanında Türk Ticaret Kanununda tanımlanan ticari nitelikteki yolcu taşıma işi esnasında meydana gelmesi nedeniyle avans faizi talebine ilişkin takdirin Sayın Mahkemeye ait olduğu," şeklinde rapor tanzim edilmiştir.
Bilirkişiler Dr. Müh. ... ve ... tarafından hazırlanan 30/10/2024 tarihli ek bilirkişi raporunda özetle;
"I-KUSUR DURUMUNA İLİŞKİN OLARAK;
a)Davacının yolcu olarak bulunduğu ... plakalı araç sürücüsünün %50 oranında kusurlu olduğu,
b)... esnasında emniyet kemere takmayan davacının %50 oranında kusurlu olduğu,
c)Davacının emniyet kemeri takmamış olmasının sadece müterafik kusur indirimi olarak değerlendirip değerlendirilmeyeceğinin ve yapılacak indirim oranının takdirinin Sayın Mahkemeye ait olduğu,
II-GEÇİCİ VE SÜREKLİ İŞ GÜCÜ KAYBI ZARARINA İLİŞKİN OLARAK:
1.Seçenekte; Davalıların %50 kusur oranındaki sorumluluk durumuna göre;
a)Geçici iş göremezlik dönemine ait maddi zararının = 5.487,06 TL,
b)Sürekli iş göremezlik dönemine ait %23 maluliyeti ile ilgili bakiye maddi zararının = 49.734,52 TL. Olduğu, toplam 55.221,58 TL olduğunu,
c)Davacının, davalı ... tarafından düzenlenen Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk poliçesindeki sakatlık teminatı kapsamında olan geçici ve sürekli iş göremezlik zararının poliçedeki teminatı aşması ve ... Sigorta tarafından ödenen tutar düştükten sonra geriye kalan zarar toplamının da 100.000,00 TL.lık limitin içinde kalması nedeniyle, ... Sigorta tarafından düzenlen kasko sigorta poliçesindeki İMM teminatı kapsamında;
-Davalı ... Sigortanın diğer davalılar ile birlikte 55.221,38 TL.nın tamamından sorumlu olacağı,
-Sayın Mahkemece takdir edilecek manevi tazminatın 25.000,00 TL.sına kadar olandan ... sigortanın İMM teminatı kapsamında diğer davalılar ile birlikte sorumlu olacağı,
2.Seçenekte; Davacının emniyet kemeri takmamasının müterafik kusur olarak kabul edilmesi halinde bu konudaki Yargıtay kararları doğrultusunda %100 kusur oranına göre belirlenen zarar tutarından %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılması durumuna göre;
a)Geçici iş göremezlik dönemine ait maddi zararının = 8.779,30 TL,
b)Sürekli iş göremezlik dönemine ait %23 maluliyeti ile ilgili bakiye maddi zararının 295.575,22 TL. Olduğu, toplam - 304.354,52 TL olduğunu,
c)Davacının, davalı ... tarafından düzenlenen Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk poliçesindeki sakatlık teminatı kapsamında olan geçici ve sürekli iş göremezlik zararının poliçedeki teminatı aşması ve ... Sigorta tarafından ödenen tutar düştükten sonra geriye kalan zarar toplamının da 100.000,00 TL.lık limit aşması nedeniyle ... Sigorta tarafından düzenlen kasko sigorta poliçesindeki İMM teminatı kapsamında 2.seçenekte;
-Davalı ... Sigortanın diğer davalılar ile birlikte maddi tazminatın 75.000,00 TL.sından,
Sayın Mahkemece takdir edilecek manevi tazminatın 25.000,00 TL.sına kadar olandan ... sigortanın İMM teminatı kapsamında diğer davalılar ile birlikte sorumlu olacağı,
d)Feragat nedeniyle davalı ... Sigortanın işbu dava kapsamındaki sorumluluğunun son bulmuş olduğu,
III-BAKICI, ULAŞIM VE TEDAVİ GİDERİ ZARARLARINA İLİŞKİN OLARAK:
a)Davacının bakıcı gideri zararı:
1.Seçenekte; 1.279,20 TL ve
2.Seçenekte; 2.046,72 TL olarak belirlenmiş ise de;
Söz konusu zararın davalı ... tarafından keşide edilen zorunlu trafik sigorta poliçesindeki 360.000,00 TL.lık tedavi gideri teminat limiti içinde kalması, davacı tarafından zorunlu trafik sigorta poliçesi kapsamındaki alacaklardan feragat edilmesi nedeniyle anılan tutardan (... Sigorta ile ... sigorta şirketi dışındaki) davalıların sorumlu olup olmayacağı hususundaki takdirin Sayın Mahkemeye ait olduğu,
b)Davacının ulaşım gideri zararı:
1.Seçenekte; 105,00 TL ve
2.Seçenekte; 168,00 TL olarak belirlenmiş ise de;
Söz konusu zararın davalı ... tarafından keşide edilen zorunlu trafik sigorta poliçesindeki 360.000,00 TL.lık tedavi gideri teminat limiti içinde kalması, davacı tarafından zorunlu trafik sigorta poliçesi kapsamındaki alacaklardan feragat edilmesi nedeniyle anılan tutardan (... Sigorta ile ... sigorta şirketi dışındaki) davalıların sorumlu olup olmayacağı hususundaki takdirin Sayın Mahkemeye ait olduğu,
c)Tedavi giderlerine ilişkin yukarıda gerekli açıklamalar yapılmış olup, davacının tedavi gideri talebinde ısrarlı olması ve Sayın Mahkemece aksi kanaate varılması halinde ise bu husus hekim bilirkişinin uzmanlık alanında olduğundan hekim bilirkişiden alınacak rapor ile sonuca gidilmesinin gerekeceği,
IV-... GİDERİ ZARARINA İLİŞKİN OLARAK:
a)Davacının ... gideri zararı taleple bağlı kalınarak = 1.599,00 TL olup,
b)Söz konusu tutardan davalılar ... ile ... ... San.Tic.Ltd.Şti'nin ve irtibatının sağlanması halinde ...nin sorumlu olacağı,
V-ZORUNLU KOLTUK SİGORTASINA İLİŞKİN OLARAK;
a)Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigorta Poliçe kapsamında talep edilebilir alacak tutarının = 40.250,00 TL. olduğu,
b)Davacının zorunlu koltuk sigortası kapsamında talep edilebilir 40.250,00 TL alacağından sadece davalı ... Sigortanın sorumlu olacağı,
VI-TEMERRÜT TARİHİNE İLİŞKİN OLARAK;
a)Davalı ... Sigortanın 07.01.2020 dava tarihinden önce temerrüde düştüğü belirlenememiş olup,
Diğer davalılar bakımından herhangi bir ihtar ve ihbara gerek kalmaksızın temerrüdün 16.04.2019 olay tarihinde gerçekleşmiş olacağı,
b)Aracın ticari nitelikte olması ve kazanında Türk Ticaret Kanununda tanımlanan ticari nitelikteki yolcu taşıma işi esnasında meydana gelmesi nedeniyle avans faizi talebine ilişkin takdirin Sayın Mahkemeye ait olduğu," şeklinde rapor tanzim edilmiştir.
Davacı vekilinin 01/07/2021 tarihli feragat dilekçesinde; sadece ... Sigorta A.ş ile sigortalısı ... .... Turz. Pet. Ürün. San. Ve Tic. bakımından maddi tazminat yönünden feragat ettiğini beyan etmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; Huzurdaki dava, tatil turu sırasında yolcu taşıma faaliyeti aşamasında meydana gelen bedensel zarar nedeniyle geçici iş görmezlik, sürekli iş görmezlikten kaynaklı maddi tazminat ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Dosya kapsamı, taraf beyanları, poliçeler, sağlık kurulu raporları, ATK maluliyet raporu ve bilirkişi heyet raporu birlikte değerlendirildiğinde; davacının 16.04.2019 tarihinde ... turu kapsamında yolcu olarak bulunduğu ... plakalı otobüsün tümseğe hızlı girmesi neticesinde araç içinde savrularak başını çarptığı ve yaralandığı anlaşılmıştır. Olayda başkaca bir aracın karıştığı çarpışma veya devrilme hali bulunmamaktadır. Bu nedenle uyuşmazlıkta zararın meydana geliş biçimi, araç sürücüsünün sürüş tarzı ile davacının emniyet kemeri kullanıp kullanmamasının zarara etkisi birlikte değerlendirilmiştir. Bilirkişi heyetince, araç sürücüsünün yol ve taşıma şartlarına uygun dikkat ve özen yükümlülüğünü ihlal ederek tümseğe hızlı girmesi nedeniyle %50 oranında, davacının ise şehirlerarası yolcu taşımacılığında yasal zorunluluk bulunmasına rağmen emniyet kemeri takmaması nedeniyle %50 oranında kusurlu olduğu belirlenmiştir. Mahkememizce de bu değerlendirme dosya kapsamına uygun bulunmuştur. Zira somut olayda yaralanma, doğrudan araç içi savrulma ve başın çarpması suretiyle meydana gelmiştir. Emniyet kemeri kullkanımı bu tür savrulmaları ve araç içi çarpmaları önlemeye yöneliktir. Bu nedenle davacının emniyet kemeri kullanmaması yalnızca zararın artmasına etkili tali bir davranış olarak değil, yaralanmanın meydana gelmesine doğrudan aktif eylemli kusurlu davranış olarak kabul edilmiştir. Bu kapsamda davacının emniyet kemeri takmaması eyleminin sadece müterafik kusur indirimi olarak değerlendirilmesi uygun görülmeyerek yaralanmanın oluşmasına etkisi kapsamında bilirkişi raporunda belirlenen %50 kusur oranının esas alınması gerektiği sonucuna varılmıştır.
ATK raporunda davacının iyileşme süresinin kaza tarihinden itibaren 6 aya kadar uzayabileceği ve tüm vücut engel oranının %23 olduğu tespit edilmiştir. Davacının kaza tarihinde 60 yaşında olduğu, aktif çalışma çağını geçtiği, aktif çalıştığına ilişkin belge bulunmadığı, bu nedenle bakiye ömür süresinin tamamının pasif dönem olarak kabul edildiği anlaşılmıştır. Bilirkişi heyetince TRH 2010 yaşam tablosu, asgari ücret verileri ve %50 kusur oranı esas alınarak yapılan hesaplamada davacının geçici iş göremezlik zararının 5.487,06 TL, sürekli iş göremezlik bakiye zararının ise ... Sigorta yönünden feragate konu zorunlu mali sorumluluk sigortası limiti tenzil edildikten sonra 49.734,52 TL olduğu belirlenmiştir. Böylece davacının geçici ve sürekli iş göremezlik zarar toplamı 55.221,58 TL’dir. Rapor denetime elverişli, dosya kapsamına ve hesap yöntemine uygun görülerek hükme esas alınmıştır.
Davacı taraf, ... Sigorta A.Ş. yönünden zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçesi kapsamında maddi tazminat talebinden feragat ettiğini bildirmiştir. Feragat, HMK anlamında kesin hüküm gibi sonuç doğuran usuli işlem niteliğindedir. Bu nedenle ... Sigorta A.Ş. hakkındaki maddi tazminat isteminin feragat nedeniyle reddine karar verilmesi gerekmiştir. Feragat edilen ZMMS poliçesi kapsamında sakatlık teminatı 360.000,00 TL olduğundan, bilirkişi raporunda bu tutarın zarar hesabından tenzil edilmesi yerinde bulunmuştur.
Davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından düzenlenen ihtiyari mali mesuliyet teminatı kapsamında maddi zarar yönünden 75.000,00 TL, manevi tazminat yönünden ise 25.000,00 TL teminat bulunduğu anlaşılmıştır. Hesaplanan bakiye maddi zarar 55.221,58 TL olup İMM maddi teminat limiti içinde kaldığından, ... Sigorta A.Ş.’nin bu tutardan diğer sorumlu davalılarla birlikte, poliçe limitiyle sınırlı olmak üzere sorumlu olduğu kabul edilmiştir.
Davacının yolcu olarak bulunduğu araç yönünden ... Sigorta A.Ş. tarafından Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası düzenlendiği, poliçe sakatlık teminat limitinin 175.000,00 TL olduğu, ATK tarafından belirlenen %23 maluliyet oranı dikkate alındığında bu poliçe kapsamında talep edilebilir tutarın 40.250,00 TL olduğu anlaşılmıştır. Bu sigorta meblağ sigortası niteliğinde olduğundan, bu tutarın iş göremezlik zararından mahsup edilmemesi ve sadece ... Sigorta A.Ş.’den tahsiline karar verilmesi gerekmiştir.
Davacı tarafından talep edilen 1.599,00 TL ... gideri bakımından; meydana gelen olay nedeniyle seyahatin tamamlanamadığı, verilen hizmetin ayıplı hale geldiği, bu nedenle söz konusu bedelin iadesi gerektiği kanaatine varılmıştır. Bu zarar kaleminden ... tur sözleşmesinin tarafı olan ....’nin sorumlu olduğu kabul edilmiştir.
Davacı tarafından bakıcı gideri, ulaşım gideri ve sair tedavi giderleri talep edilmiş ise de; bu kalemlerin zorunlu trafik sigortası tedavi teminatı kapsamında kaldığı, ayrıca SGK sorumluluğuna ilişkin yasal düzenlemeler ve davacının ... Sigorta yönünden feragati birlikte değerlendirildiğinde, bu kalemler yönünden ayrıca kabul hükmü kurulmasını gerektirir yeterli hukuki koşullar oluşmadığı kanaatine varılmıştır.
Davalı ... yönünden yapılan değerlendirmede ise, dosya kapsamında bu davalının somut olaydaki organizasyon ve taşıma ilişkisi içerisinde hukuki sorumluluğunu gerektirecek bir husus tespit edilemediğinden, bu davalı yönünden davanın reddine karar verilmiştir.
Manevi tazminat yönünden; taraflarca sunulan deliller, celp edilen tüm evraklar, raporlar birlikte değerlendirildiğinde davacının maluliyet oranı, kaza akabinde geçirmiş olduğu süreç de göz önünde bulundurulduğunda davacının manevi tazminat talebinin davalıları ekonomik olarak zarar uğratmayacak, davacının da zenginleşmesine sebebiyet vermeyecek şekilde yapılan inceleme ve değerlendirme sonucunda olayın meydana geliş biçimi, davacının yaşı, yaralanmanın niteliği, %23 oranındaki sürekli maluliyet, tarafların kusur oranları, ekonomik ve sosyal durumları ile hakkaniyet ilkesi ve davacının kendi kusur oranı birlikte değerlendirilerek davacı lehine 35.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmesi uygun görülmüştür. Davalı ... Sigorta A.Ş.’nin manevi tazminat yönünden sorumluluğu İMM poliçesindeki 25.000,00 TL limit ile sınırlıdır. Diğer sorumlu davalılar yönünden ise olay tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına karar verilmesi gerekmiştir.
Temerrüt tarihi bakımından ise işleten ve taşıyıcı davalılar bakımından haksız fiil niteliğindeki olay tarihinde temerrüdün gerçekleştiği, sigorta şirketi ... Sigorta A.Ş. bakımından dava öncesi usulüne uygun başvuru bulunmadığından dava tarihi olan 07.01.2020 tarihinden itibaren faiz işletilmesi gerektiği kabul edilmiştir. Araç ticari nitelikte olup olay ticari yolcu taşıma faaliyeti sırasında meydana geldiğinden avans faizi uygulanması gerekmiştir.
Vekalet ücreti ile yargılama giderleri bakımından Anayasa Mahkemesi'nin 25/12/2024 T. ....sayılı ilamı ile 6100 sayılı HMK m.326/2 manevi tazminat davaları bakımından iptal edilmiş olup, eldeki davamızda manevi tazminat istemi bakımından kısmen kabul olsa da manevi tazminat davalarında yargılama gideri haklılık oranına göre paylaştırılamayacağından yargılama gideri, ücreti vekalet ve yargılama giderlerinden sayılan arabuluculuk ücreti hesaplamalarında manevi tazminat istemi yönünden reddedilen kısım davacı aleyhine davalılar lehine değerlendirilmeyerek dair aşağıdaki şekilde karar verilerek hüküm kurulmuştur.
Gerekçesi açıklandığı üzere;
A-Davacının maddi tazminat davasının KISMEN KABULÜ KISMEN REDDİ ile;
1-Davalı ... aleyhine açılan davanın REDDİNE,
2-Davalı ...Ş. ve Davalı ... ... Ltd. Şti. aleyhine açılan Maddi tazminat davasının FERAGAT NEDENİYLE REDDİNE,
3-Maddi tazminata ilişkin talep bakımından; 16.04.2019 tarihinde meydana gelen trafik kazasından kaynaklı olarak 49.734,00 TL sürekli iş görmezlik 5.487,06 TL geçici iş görmezlikten kaynaklı maddi tazminatın davalılardan ... Sigorta A.Ş. bakımından poliçe limiti ile olan sorumlu olmak ve dava tarihi 07.01.2020'den itibaren yasal faiz işletilmek suretli ile; diğer davalı .... bakımından ise kaza tarihi 16.04.2019'dan itibaren avans faiz işletilmek kaydıyla müştereken ve müteselsilen tahsili ile birlikte davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
4-Davacının ... gideri tazminatı talebinin kabulü ile 1.599,00 TL'nin kaza tarihi 16.04.2019'dan itibaren avans faiz işletilmek kaydıyla müştereken ve müteselsilen tahsili ile birlikte davacıya davalı ...'den tahsili ile davacıya ödenmesine,
5-Zorunlu Koltuk Sigortasına ilişkin tazminat talebinin kabulü ile 40.250,00 TL'nin dava tarihi 07.01.2020'den itibaren avans faiz işletilmek suretli ile davalı ... Sigorta A.Ş'den tahsili ile birlikte davacıya verilmesine,
B-Davacının manevi tazminat davasının KISMEN KABULÜ KISMEN REDDİ ile;
1-16.04.2019 tarihinde meydana gelen trafik kazasından kaynaklı olarak 35.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan ... Sigorta A.Ş Bakımından poliçe teminat limiti(25.000,00 TL) ile sorumlu olmak ve dava tarihi 07.01.2020'den itibaren avans faiz işletilmek; diğer davalılar ... ve ... ... Ltd. Şti. bakımından ise kaza tarihi 16.04.2019'dan itibaren avans faiz işletilmek kaydıyla müştereken ve müteselsilen tahsili ile birlikte davacıya verilmesine,
Harç yönünden;
2-A)Maddi tazminat yönünden yapılan harç değerlendirilmesinde; 492 sayılı Harçlar Kanunu gereği alınması gereken 6.289,30 TL'lik ilam harcından davacı tarafından davanın başlangıcında yatırılan 1.212,51 TL'lik peşin harçtan maddi tazminat istemine denk gelen 17,09 TL'nin ve ıslah ile tamamlatılan 5.180,55 TL'lik harcın toplamı olan 5.197,64 TL'nin mahsup edilerek bakiye 1.091,66 TL'nin davalılar ... ve ... Sigorta A.Ş'den alınarak hazineye gelir kaydına, -tahsilde tekerrür etmemek üzere-
B)Manevi tazminat yönünden yapılan harç değerlendirilmesinde; 492 sayılı Harçlar Kanunu gereği alınması gereken 2.390,85 TL'lik lam harcından davacı tarafından davanın başlangıcında yatırılan 1.212,51 TL'lik peşin harçtan manevi tazminat istemine denk gelen 1.195,42 TL'nin mahsubu ile 1.195,43 TL'nin davalılar ..., ... .... Turz. İnş. Pet. Ür. San. Tic. Ldt. Şti ve ... Sigorta A.Ş'den alınarak hazineye gelir kaydına, -tahsilde tekerrür etmemek üzere-
Yargılama gideri yönünden;
3-A)Davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere, posta ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 10.836,00 TL ile 1.035,00 TL'lik ve 3.085,00 TL'lik adli tıp fatura ücreti toplam 14.956 TL'lik yargılama giderinin davanın maddi tazminat yönünden kabul oranı nispetinde (Anayasa Mahkemesi'nin 25/12/2024 T. ....sayılı ilamı ile 6100 sayılı HMK m.326/2 manevi tazminat davaları bakımından iptal edilmiş olup, manevi tazminata ilişkin hesaplama yapılmayarak maddi tazminata ilişkin hesaplama yapılmıştır) 4.500,26 TL'nin davalılar ... ve ... Sigorta A.Ş'den alınarak davacıya verilmesine, bakiyenin davacı üzerinde bırakılmasına, -tahsilde tekerrür etmemek üzere-
B)-Davalılardan ... tarafından yapılan 200,00 TL'lik tebligat posta giderinin davanın ret nispetine göre 139,82 TL'sinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine, bakiyenin üzerinde bırakılmasına, -tahsilde tekerrür etmemek üzere-
C)-Davalılardan Salda Turz...Şti tarafından yapılan 37,5 TL'lik yargılama giderinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine, -tahsilde tekerrür etmemek üzere-
Vekalet ücreti yönünden;
4-A)Maddi tazminat yönünden davacı vekil ile temsil edildiğinden yürürlükte olan AAÜT gereği 45.000,00 TL maktu ücreti vekaletin davalılar ... ve ... Sigorta A.Ş'den alınarak davacıya verilmesine,-tahsilde tekerrür etmemek üzere-
B)Maddi tazminat yönünden davalılar ... ...Şti, ... Sigorta A.Ş ve ... ... ...Şti vekil ile temsil edildiğinden yürürlükte olan AAÜT gereği 45.000,00 TL'lik maktu ücreti vekaletin davacıdan alınarak bu davalılara verilmesine, -tahsilde tekerrür etmemek üzere-
C)Maddi tazminat yönünden davalı ... vekili talep etmediğinden lehine / aleyhine ücreti vekalet hususunda karar tayinine yer olmadığına, -tahsilde tekerrür etmemek üzere-
D)Manevi tazminat yönünden davacı vekil ile temsil edildiğinden yürürlükte olan AAÜT gereği 35.000,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... Turizm ...Şti, ... Sigorta A.Ş ve ... ... ...Şti'den alınarak davacıya verilmesine, -tahsilde tekerrür etmemek üzere-
E) Anayasa Mahkemesi'nin 25/12/2024 T. ....sayılı ilamı ile 6100 sayılı HMK m.326/2 manevi tazminat davaları bakımından iptal edilmiş olup, manevi tazminat yönünden davalılar her ne kadar vekil ile temsil edilmiş iselerde lehlerine ücreti vekalet takdir edilmemesine,
5-Yargılama giderlerinden sayılan arabuluculuk ücretine ilişkin 1.360,00 TL'lik arabulucu ücretinin 950,77 TL'sinin davalılardan ... ve ... Sigorta A.Ş'den alınarak; 409,23 TL'sinin ise davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, -tahsilde tekerrür etmemek üzere-
Dair, davacı vekilinin ve davalı .... vekilinin yüzüne karşı, diğer davalıların yokluğunda, HMK'nın 341/1 ve 345/1. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.
25/03/2026