Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi - E. 2023/420 - K. 2023/394

T.C. ... BAM .... HUKUK DAİRESİ
Esas-Karar No: .../... - .../...

DAVACI/ İHTİYATİ

TEDBİR İSTEYEN: .....

Şirket Müdürünün Görevden Azli

... .... .... Ticaret Mahkemesinin .../... Esas sayılı dosyasında verilen ... ve .... tarihli Ara Kararlarının istinaf incelemesi neticesinde;

Davacı vekili, müvekkilinin iki ortaklı davalı yarı oranında hissedarı konumunda olup, diğer davalının ise şirketin diğer ortağı ve müdürü olduğunu, şirket kuruluş sözleşmesinde şirket müdürünün ne kadar süre için seçildiğine ya da görev süresine ilişkin herhangi bir düzenlemenin bulunmadığını, tek ortaklı limited şirketten, çok ortaklı limited şirkete dönen davalı şirkette de müdürün görev süresininde TTK 362'nin kıyasen uygulanması neticesinde 3 yıl ile sınırlanması gerektiğini, dolayısıyla davalı müdürün gerek eski dönem gerekse müvekkilin ortaklığı dönemde ibra edilmediğini, usulüne uygun şekilde genel kurul tarafından yetkilendirilmediğini, ortakları toplantıya çağırmadığını, şirket hesabında bulunan 979.695,00 TL'nin ....isimli firmaya aktarılmak suretiyle şirket hesaplarının boşalttığını, şirket için gerekli defterleri tutmadığını, şirketin işleyiş ve yönetimi için özenli ve basiretli davranmadığını, hatalı işlemleri dolayısıyla şirketin iktisadi varlığını tehlikeye attığını ileri sürerek şirket müdürünün şirketin iktisadi varlığını tehlikeye düşürecek eylemlerini sona erdirmek üzere tensipte tedbiren ivedi olarak sirkete yönetim ve temsil kayyimı atanmasına, şirket müdürünün görevinden azli ile görevinin sona erdirilmesine, mümkün olduğu takdirde taraflarına temsil ve yönetim yetkisi verilmesine, aksi kanaatte olunması durumunda yõnetim ve temsil kayyımı veya yönetim kayyım heyeti atanmasına ve şirkete yeni müdür atanmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İlk derece mahkemesinin .... tarihli tensip tutanağının 5 nolu bendinde; “Şirket müdürünün görev süresinin dolması ve yeni müdürün seçilmemesi nedeniyle yönetim organı boşluğu oluştuğundan şirkete ait bir sonraki Genel Kurul yapılıp yönetici seçilinceye kadar şirketin tüm iş ve işlemlerinde temsil ve icra etmek üzere tedbiren 1 makine mühendisi .... ile bir SMMM ....'in yönetici kayyum olarak atanmasına, kayyum heyetinin görevinin mahkememizce yapılacak tebliğ ile başlamasına, Kayyum heyeti için aylık 2.500,00.-TL x2= 5.000,00.-TL ücret takdirine, giderin şirket bünyesinden karşılanmasına, yönetici kayyum heyetinin iş bu davada şirketi temsil edebileceğinden ayrıca bir temsil kayyumu atanmasına yer olmadığına, Şirkete yönetici kayyum heyeti atandığına dair kayyumun görev süresinin görevlendirme kararının niteliği ve sınırlarını gösterir şekilde görevlendirmenin resmi kurumlar ve 3. Kişiler nezdinde de geçerli olacak şekilde ticaret sicilinde tescil ve ilanına” karar verilmiştir.

Davalı vekili, müvekkilinin şirkete süresiz müdür olarak atandığını, organ yokluğundan söz edilemeyeceğini, davacının iddialarının gerçeği yansıtmadığını, maddi ve hukuki sebeplerden dayanaksız açılan davada tedbiren kayyum atanmasına yönelik sebeplerinde bulunmadığını, ihtiyati tedbirin şartlarının oluşmadığını belirterek tedbire itiraz etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ ARA KARAR ÖZETİ
İlk derece mahkemesince yapılan duruşma sonucunda, şirket müdürünün görev süresinin dolması ve yeni müdürün seçilmemesi nedeniyle yönetim organı boşluğu oluştuğundan şirkete ait bir sonraki Genel Kurul yapılıp yönetici seçilinceye kadar şirketin tüm iş ve işlemlerinde temsil ve icra etmek üzere tedbiren kayyum atanması kararı verildiği, dosya içerisinde mevcut ve toplanan delillere göre ise yaklaşık ispat kuralının gerçekleştiği, yaklaşık ispat kuralı gereğince toplanan deliller kapsamında mahkememizce verilen ihtiyati tedbir kararında değişiklik olmayıp, davanın esası hakkındaki yargılama hükümleri baki kalmak kaydıyla ihtiyati tedbirin bu şekilde devamının uygun görüldüğü gerekçesiyle ihtiyati tedbire itirazın reddine karar verilmiştir.
Bu ara karara karşı davalı vekili tarafından süresi içerisinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

Davalı vekilinin istinaf dilekçesinde özetle; ihtiyati tedbirin şartlarının oluşmadığını, müvekkilinin şirket ana sözleşmesinde şirkete süresiz müdür olarak atandığını, organ yokluğunun bulunmadığını, somut dayanaktan yoksun iddiaların gerçeği yansıtmadığını, dava konusu olayda kayyum atanmasını gerektirecek bir hususun bulunmadığını, ayrıca davacı talebi ile bağlılık ilkesi gözetilmeksizin, talep dışında müvekkilinin müdürlük yetkisinin kaldırılmasına karar verildiğini belirterek ilk derece mahkemesinin ara kararının kaldırılmasını istemiştir.

Talep, şirket müdürü olan davalının müdürlük görevinden azli davasında tedbiren davalı müdürün yetkisinin kaldırılarak dava süresince şirkete kayyım atanmasına istemine ilişkindir.
İlk derece mahkemesince yapılan duruşma sonucunda, yukarıda açıklanan gerekçe doğrultusunda davalının tedbire yönelik itirazının reddine karar verilmiş, bu ara kararına karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf başvuru sebepleriyle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık yönüyle re'sen yapılmıştır.
Davalı şirket evveliyatında “....” ticaret ünvanı adı altında gerçek kişi ticari işletme olarak kurulduğu, daha sonradan tür değişikliği ile “....” ticaret ünvanına sahip sermaye şirketi olduğu, tescil edilen şirket ana sözleşmesinin “Şirketin Temsili” başlıklı 7. maddesinde; "Şirketin işleri ve işlemleri genel kurul tarafından seçilecek bir veya birkaç müdür tarafından yürütülür. Aksi karar alınıncaya kadar .... müdür olarak seçilmiştir." şeklinde düzenleme yer aldığı, şirketin sonradan ünvan değişikliğine giderek “....” ticaret ünvanına sahip olduğu, unvan değişikliği ve aynı zamanda davalı ...’in davacı ....’a pay devri işlemlerinin ticaret siciline tescil edilmiş olduğu anlaşılmaktadır.
Limited şirketlerde müdürlerin görev süresi anonim şirket yönetim kurulu üyelerinin görev süresinden farklı olarak azami bir süre ile sınırlandırılmamıştır. Bu durumda şayet sözleşmede süre öngörülmemişse, süresiz olarak görevlendirildikleri kabul edilmeli ve bu haldeki müdürler, genel kurulca azledilinceye veya mahkeme tarafından görevden alınıncaya dek müdür sıfatına sahip sayılmalıdırlar (.....).
Bu açıklamalara göre, şirket ana sözleşmesinde, aksi karar alıncaya kadar münferiden temsile yetkili kişinin davalı ....olduğu, aksi karar alıncaya kadar denilmek sureti ile şirket müdürünün süresiz şekilde yetkilendirildiği belirtilmiş olmakla; davalı müdürün genel kurulca azledildiği de ileri sürülmediğine göre somut olayda şirket yönetim organ boşluğundan söz edilemez.

İstinaf açısından uyuşmazlık konusu; şirketi temsil ve ilzama yetkili müdür olan davalının şirketi kötü yönetip yönetmediği ve bu kapsamda TTK'nın 630. maddesinde belirlenen koşulların yaklaşık olarak kanıtlanıp kanıtlanmadığı noktasındadır.
TTK'nın 630/2. maddesine göre de her ortak haklı sebeplerin varlığında yöneticilerin yönetim hakkının ve temsil yetkilerinin kaldırılmasını veya sınırlandırılmasını mahkemeden isteyebilir. Maddenin 3. fıkrasına göre de yöneticinin özen ve bağlılık yüküm ile diğer kanunlardan ve şirket sözleşmesinden doğan yükümlülüklerini ağır bir şekilde ihlal etmesi veya şirketin iyi yönetimi için gerekli yeteneği kaybetmesi haklı sebep olarak kabul olunur.
TTK'nın 630. maddesinde, azil davası yönünden özel bir geçici hukuki koruma öngörülmediğinden, bu konuda HMK'nın 389 vd. maddelerinin uygulanması gerekir. İhtiyati tedbir kararı verilebilmesinin en önemli şartı bir ihtiyati tedbir sebebinin mevcut olmasıdır. Kanunda bu husus genel olarak düzenlenmiş, hâkime oldukça geniş bir takdir alanı bırakılmıştır (m. 389/1). Kanun, "Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hale geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından" söz etmektedir. Bu hüküm dikkate alındığında, mevcut durumun değişmesi halinde, hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşması, hakkın elde edilmesinin tamamen imkânsız hale gelmesi, gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğması tehlikesi varsa, ihtiyati tedbir sebebi var kabul edilecektir.
Somut olayda; şirket müdürü olan davalının şirketi zarara uğrattığı, şirket hesabında bulunan mevduatı dava dışı firmaya aktarmak suretiyle şirket hesaplarını boşalttığı, genel kurul toplantı çağrısı yapmadığı, davacı ortağa zarar verme kastı ile hareket ettiği iddialarına dayalı olarak şirket müdürlüğü görevinden azil davasında talep edilen tedbir bakımından dosyanın geldiği aşama itibariyle yaklaşık ispat koşulu gerçekleşmemiştir.

Yukarıda açıklanan tüm bu nedenlerle, davacının tedbir talebinin reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde tedbire hükmedilmesi doğru olmadığından davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesininin .... tarihli ara kararının kaldırılarak davalının tedbire itirazının kabulü ile .... tarihli tensip tutanağının 5 nolu bendinde yer alan tedbirin kaldırılmasına karar verilmiştir.

Yukarıda açıklanan gerekçe ile;

A-Davalı vekilinin istinaf kanun yolu talebinin kabulü ile;
B-... ..... .... Ticaret Mahkemesinin .../.... Esas sayılı dosyasında verilen ..... tarihli Ara Kararının 6100 sayılı HMK. 353/1-b-2 madde gereğince kaldırılmasına, kaldırılan karar yerine geçmek üzere yeniden hüküm tesisi ile,

1-Davalı vekilinin tedbire itirazının kabulü ile ... .... .... Ticaret Mahkemesinin .../.... Esas sayılı dosyasında verilen .... tarihli tensip tutanağının 5 nolu bendinde yer alan tedbirin kaldırılmasına,

2-Tedbir kararının kaldırılmasına ilişkin ilgili işlemlerin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,

İstinaf Yargılaması ve Harç Yönünden;

1-Davalı tarafından peşin olarak yatırılan istinaf karar harcının davalıya iadesine,

2-Davalı tarafından istinaf yargılama gideri yapılmadığından, bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,

3-Kararın tebliği ve harç işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,

Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu oy birliği ile kesin olarak karar verildi. ....