Bakırköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesi - E. 2023/1149 - K. 2024/671

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

Mahkememizde görülmekte olan itirazın iptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; "davalının Küçükçekmece İcra Dairesi’nin .... Esas sayılı icra takip dosyasına yaptığı haksız ve kötü niyetli itirazın iptali için dava açmak zorunda kalınmış olduğunu, müvekkil şirketin otomasyon, mühendislik ve elektromekanik alanında faaliyet göstermekte olduğunu, hatalı bir şekilde davalıya 150.000,00 TL gönderdiğini, bu durumun fark edilmesinden sonra paranın geri istenmesine rağmen iade edilmediğini, davalı şirketin borca ve faize itiraz ettiğini belirterek icra takibine haksız itirazda bulunmuş olduğunu, ancak itirazında borcun neden olmadığına dair herhangi bir somut bilgi sunmamış, bu da davalının kötü niyetini göstermekte olduğunu, taraflar arasında cari hesap borcu olmadığı, davalının almadığı bir borç için itiraz ettiği ve iade talebine karşılık vermediğini, dava açılmadan önce arabuluculuk yoluna başvurulmuş, ancak anlaşma sağlanamamış olduğunu, davalının itirazının iptali ve icra takibinin devamı, asıl alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, Yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yüklenmesini" istemiş ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; "davacı şirketin, otomasyon, mühendislik ve elektromekanik alanında faaliyet gösterdiğini, yoğun çalışma ortamından ötürü ödeme işleminin yanlışlıkla yapıldığını ve bu nedenle ödemenin iade edilmesi gerektiğini iddia etmekte olduğunu, davacının ödemenin müvekkiline sebepsiz zenginleşmesine neden olduğunu ileri sürmekte ve ödemenin sehven yapıldığı savıyla paranın geri iadesini istemiş olduğunu, müvekkilinin davacının iddiasının aksine, söz konusu ödemenin ticari ilişki kapsamında yapıldığını ve geçerli bir ödeme olduğunu, müvekkilinin davacıyla uzun yıllardır ticari ilişki içinde olduğunu, özellikle davacının organik bağı bulunan .... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ile ticari faaliyet yürüttüğü belirtilmekte olduğunu, bu şirketin müvekkilinize borcu olduğunu, yapılan ödemenin bu borca mahsup edildiğini, yazışmalar ve ticari defter kayıtlarıyla doğrulanmış olduğunu, ... firmasının konkordato sürecinde olduğunu, davacı şirketin bu süreçte müvekkilinden alacağına yönelik işlemler yaptığı ve ödemenin konkordato kapsamında bir düzenleme olduğunu, Konkordato talep eden şirketin müvekkilinizle borç ilişkisinde olduğu ve konkordatoya rağmen yapılan ödemenin geçerli olduğunu, davacı tarafından yapılan ödeme, müvekkilinin ....’ten olan alacağına takas ve mahsup edilmiş olduğunu, bu işlemler ticari defter kayıtları ve e-posta yazışmalarıyla belgelenmiş olduğunu, müvekkilinin cari hesap bakiyesine göre, davacı tarafın ödediği tutarın müvekkilin alacağından mahsup edildiğini, davacı tarafın konkordato sürecini kötü niyetli bir şekilde kullandığını, alacağını daha düşük göstermek için çeşitli işlemler yaptığı ileri sürülmekte olduğunu, Davacı şirketin bu süreçte müvekkilin alacaklarını takas ederek konkordato sürecinden fayda sağladığı ve daha sonra bu alacakları geri isteme yoluna giderek haksız kazanç elde etmeye çalıştığını, Davacının "basiretli bir tacir" gibi hareket etmediği, konkordato sürecinde müvekkilin zararına işlemler yaptığı ve dürüstlük ilkesine aykırı davrandığını, ayrıca konkordato sürecine aykırı işlemler yaparak konkordatoyu manipüle ettiğini, davanın reddi ve davacı aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, davacının konkordato sürecini kötüye kullandığı gerekçesiyle konkordatonun feshini istediklerini, Yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesi" istemiştir.
Yapılan açık yargılamada taraf teşkili sağlanmış, Küçükçekmece İcra Dairesinin .... Esas sayılı icra takip dosyası UYAP aracılığıyla dosya arasına alınmış, Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası ve bu dosyadan aldırılan konkordato komiser heyeti nihai raporu UYAP aracılığıyla getirtilmiş, Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesinin .... Esas sayılı dosyası UYAP aracılığıyla getirtilmiş, bilirkişi raporu aldırılmıştır.
Mahkememizce yapılan yargılama süreci ve değerlendirmede; dava, borç olmayan bir paranın ödendikten sonra geri verilmesi amacıyla başlatılan icra takibine itirazın iptali, davacının icra inkar tazminatı, davalının kötü niyet tazminatı istemlerine ilişkindir.

davacının icra takibindeki tutar kadar davalıdan alacaklı olup olmadığı, davacı tarafından yapılan ödemenin borç olmayan bir paranın ödenmesi niteliğinde olup olmadığı, tarafına geri verilmesini isteyip isteyemeyeceği, davacı tarafından yapılan ödemenin davalının borçlusu olan başka biri adına yapılan ödeme niteliğinde olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.
Küçükçekmece İcra Dairesinin .... Esas sayılı icra takip dosyasının yapılan incelemesinde; alacaklısının dosyamız davacısı, borçlusunun dosyamız davalısı oldukları, icra takibinin 150.000,00 TL alacak için başlatıldığı, icra takibinin yanlışlıkla yatırılan dekont bedeline dayandığı, davalı borçlunun 19/04/2023 tarihinde icra takibine itiraz ettiği, davacı alacaklının icra takibine yapılan itirazın iptali için süresinde dava açtığı anlaşılmıştır.
Davacı taraf, davalıya yapılan ödemenin yanlışlıkla olduğu, davalı ile aralarında herhangi bir ticari ilişki bulunmadığı, yanlışlıkla yapılan ödemenin tarafına geri verilmesi gerektiğini iddia etmektedir. Buna karşın davalı taraf ise, davacı ile ticari ilişkisi bulunmadığını kabul etmekle birlikte davacının grup şirketi olan dava dışı .... Taahhüt İnşaat San ve Tic Ltd Şti ile uzun yıllara dayalı ticari ilişkisi bulunduğunu, dava dışı şirketin ödemenin yapıldığı tarihte davalıya borçlu olduğunu, davacı ve dava dışı şirketlerin yetkilisinin aynı kişiler olduğunu, yapılan ödemenin dava dışı şirketin cari hesap borcuna dayalı olarak yapıldığını, dava dışı şirket hakkında 24/02/2022 tarihinde konkordato geçici mühlet kararı verildiğinden bu kısıtı aşmak ve ticari faaliyetine devam etmek için dava dışı şirketin kendi kontrolünde olan davacı şirket tarafından bu ödemenin yapıldığını, yapılan ödemenin dava dışı şirketin cari hesap borcundan indirildiğini, dava dışı şirket hakkında onaylanan konkordato projesine davalının alacağının icra takibine dayanak 150.000,00 TL'lik havalenin indirilmesi ile 588.591,50 TL olarak kaydedildiğini, davalının aslında dava dışı şirketten toplamda 1.184.665,00 TL alacaklı olduğunu, dava dışı şirket tarafından düzenlenen 446.073,00 TL tutarlı fatura ile ve dava konusu tutarın indirilmesi onaylanan konkordato projesinde 588.591,50 TL davalı alacağının kaydedildiğini, davacı firmanın konkordato kapsamında olmadığını ve yapılan ödemenin geçerli ve 3. kişi adına davacı tarafından bilerek yapılan bir ödeme olduğunu, dava dışı şirketin dava konusu tutarı borcuna ilişkin cari hesabından indirdiğini savunmuştur.
Davacı ve dava dışı şirketlerin İstanbul Ticaret Odası portal sayfalarında yapılan incelemelerinde, her iki şirketin yetkilisinin .... olduğu görülmüştür.
Dosya arasında bulunan banka dekontunda davacı tarafından cari hs ödemesi açıklamasıyla davalıya 150.000,00 TL havale yapıldığı görülmektedir.
Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasından dava dışı şirket hakkında konkordato komiser heyeti nihai raporu dosya arasına getirtilmiş, yapılan incelemesinde dava dışı şirketin oylanan ve kabul edilen nihai projede dava dışı şirketin kabul edilen teklifine ilişkin düzenlenen ödeme planında davalının 97. sırada 588.591,50 TL alacağının kaydedildiği görülmektedir.
Dosya kapsamında aldırılan bilirkişi raporunda, davalının dava dışı şirket cari hesabında 446.073,04 TL'lik dava dışı şirket tarafından düzenlenen fatura ve davacı tarafından gönderilen 150.000,00 TL'lik havale dışlandığında davalının 1.184.664,52 TL alacaklı olduğu görülmekte, söz konusu fatura ile dava konusu havalı bedeli indirildiğinde ise davalının dava dışı şirketten 588.591,48 TL alacaklı olduğu görülmektedir. Bu tutar davacı şirketle yetkilisi aynı kişi olan dava dışı şirketin alacaklılarına teklifte bulunduğu ödeme planında davalı şirketin alacağı olarak kayıtlı 588.591,50 TL'lik alacağa denk gelmektedir. Dava dışı şirketin incelenen defter kayıtları nihai konkordato projesinde davalının alacağı olarak kaydedilen ve ödeme planına dahil edilen, bir başka deyişle dava dışı şirketin kabulünde olan ve teklife konu edilen davalı alacağı ile uyumlu olmadığından yöntemine uygun olarak düzenlenmediği için göz önünde bulundurulmamakla birlikte, dava dışı şirket tarafından davalıya verilen toplam 1.063.000,00 TL tutarındaki çeklerin karşılıksız çıkmaları nedeniyle davacı defterlerinde dava dışı şirket adına borç kaydı yapıldığı, ancak dava dışı şirket tarafından bu çeklerin davalı adına alacak kayıtlarının yapılmadığı, yapılmış olsaydı dava dışı şirketin kendi kayıtlarına göre davalı şirketten alacaklı olarak göründüğü 324.408,23 TL'nin bu tutardan indirilmesi ile davalının dava dışı şirketten 738.591,77 TL alacaklı olacağı ve bu tutardan dava konusu havalı bedeli 150.000,00 TL indirildiğinde davalının dava dışı şirketten 588.591,77 TL alacaklı olacağı, bu tutarın ufak küsürat farkı dışında davalının defter kayıtlarıyla ve dava dışı şirketin ödeme planı teklifine kayıtlı davalı alacağıyla örtüştüğü anlaşılmıştır. Bu durumda dava dışı şirket ile yetkilisi aynı kişi olan davacı şirketin yanlışlıkla yapıldığını iddia ettiği 150.000,00 TL'lik ödemenin dava dışı şirketin davalıya olan borcundan indirildiğini bilmemesi olanaklı olmayıp, basiretli tacir yükümlülüğü ile de bağdaşmamaktadır.
TBK'nin 83. maddesi uyarınca, borcun, bizzat borçlu tarafından ifa edilmesinde alacaklının menfaati bulunmadıkça borçlu, borcunu şahsen ifa etmekle yükümlü değildir. Buna göre, davacı şirketin cari hesap açıklamasıyla yaptığı ve gerek dava dışı şirketin konkordato projesi kapsamında alacaklılarına sunduğu ödeme planı teklifinde davalı alacağının dava konusu 150.000,00 TL'lik havale tutarı indirildikten sonra geriye kalan 588.591,50 TL'nin kayıtlı olması, gerekse de davalının yöntemine uygun olarak tutulmuş ve kanıt niteliği olan ticari defterlerine göre dava konusu tutarın kayıtlarında virman yapılarak dava dışı şirketin borcun indirilmesiyle aynı tutara denk tutarın kayıtlarında yer alması birlikte değerlendirildiğinde, davacı şirketin 150.000,00 TL'lik banka havalesi yoluyla cari hesap ödemesi açıklamasıyla yaptığı ödemenin dava dışı şirket adına yapıldığını kabul etmek gerekmiş, bu ödemenin davacı şirketle yetkilisi aynı kişi olan dava dışı şirketin kaydına yansıtılması gözetildiğinde davacı şirketin bu durumdan bilgi sahibi olmadığının kabulünün olanaklı bulunmadığı gibi, basiretli tacir yükümlülüğü ile bağdaşmayacağı sonuç ve kanaatine varılarak, davacının davalıdan alacaklı bulunmadığı ve yapılan ödemenin cari hesap açıklamasıyla dava dışı şirket adına yapıldığının bilindiğini kabul etmek gerekmiş, davalı hakkında kötü niyetli olarak icra takibi başlatıldığından davalı yararına kötü niyet tazminatına hükmedilerek davanın reddine ilişkin aşağıdaki karar verilmiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-Davanın REDDİNE,
İİK'nin 67/2 maddesi hükmü uyarınca takipteki asıl alacak tutarının %20'si oranında olan 30.000,00 TL kötü niyet tazminatının davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

2- Alınması gereken 427,60 TL karar harcının dava açılırken yatırılan 1.811,63 TL peşin harçtan indirilmesi ile fazla yatırılan 1.384,03‬-TL'nin davacıya geri verilmesine,

3- Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,

4-Davalı tarafından yapılan 5.000,00 TL bilirkişi ücretinden ibaret yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

5- Arabuluculuk ücreti 3.120,00 TL'nin davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,

6- Davalı yargılamada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükteki bulunan AAÜT uyarınca reddedilen dava değeri üzerinden hesaplanan 24.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

7- Kullanılmayan avansın kararın kesinleşmesinden sonra yatıran tarafa geri verilmesine,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf yasa yolu açık olmak üzere davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzlerine karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 19/09/2024