BİRLEŞEN .... ASLİYE TİRCARET MAHKEMESİ'NİN ... ESAS ... KARAR SAYILI DOSYASI

Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı ...'a ait olan ve diğer davalı ... ...'un sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın 19.07.2021 tarihinde müvekkiline çarpması sonucu müvekkilinin yaralandığını, bu kazada müvekkilinin kusurunun bulunmadığının kaza tespit tutanağından da anlaşılacağını, müvekkilinin Irak Cumhuriyeti vatandaşı bir profesör olduğunu, Qatar'da bulunan ...'da uzman sıfatıyla görev yaptığını, müvekkilinin bu zarara uğramasına neden olan kazaya sebep olan aracın poliçesinin davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından yapıldığını, Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartları uyarınca sigortacının sigortalısının 3. kişilere vermiş olduğu maddi ve bedeni zararlara karşı teminat limitleri dahilinde kalmak kaydıyla müştereken ve müteselsilen sorumlu bulunduğunu, kaza neticesinde müvekkilinin hastaneye kaldırıldığını ve tedavi altına alındığını, hastanede yapılan ilk muayenesinde meydana gelen yaralanmanın basit tıbbi müdahale ile giderilemez nitelikte ve hayati tehlikesi olduğunun hekim raporu ile tespit edildiğini, müvekkilinin beden çalışma gücü kaybı ve maluliyeti dikkate alındığında müvekkili için yaşam şartlarının oldukça zor bir hal aldığını, müvekkilinin fizik tedavisinin hala devam ettiğini, müvekkilinin tatil için ...'da bulunduğunu, fakat kazanın meydana gelmesi sonrasında sınırlı olan tatil günlerini de hastanelerde, acı ve elem içinde geçirdiğini, müvekkilinin tatilini yapamadığını ve sonrasında ülkesine dönüp tedavisine orada devam ettiğini beyan etmiş, bu nedenlerle müvekkilinin uğradığı maddi zararın kaza tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline manevi zararın ise davalı şahıslardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, alacağın teminat altına alınması bakımından ... plaka sayılı aracın aynına ve kaydına teminatsız olarak tedbir konulmasına, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar ...
vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkilleri aleyhine ikame olunan davanın haksız fiilden doğan zararın tazmini davası olduğu, fiilin gerçekleştiği yer mahkemelerinin yetkili olduğundan, dolayısıyla iş bu davanın ... Asliye Ticaret Mahkemesinde açılması gerekirken yetkisiz mahkemede açılmış olması sebebiyle reddi gerektiğini,

haksız fiilden kaynaklanan tazminat talepleri için zamanaşımı 2 yıl olup; davacının tazminat taleplerinin zamanaşımına uğradığını,

müvekkillerinin dava konusu trafik kazasında hiçbir kusuru olmadığını,
... Cumhuriyet Başsavcılığınca yürütülen 2021/... No.lu soruşturma dosyası ve olayın meydana geliş şekli incelendiğinde müvekkillerinin kastı veya herhangi bir kusurunun olmadığını, dava dışı ... 'ın kazaya sebebiyet verdiğini, yine aynı soruşturma dosyasında savcılığın müvekkilleri hakkında kovuşturmaya yer olmadığına dair karar vermiş ve kararın kesinleştiğini, dolayısıyla aleyhinde ceza davası dahi açılmamış olan ve olayda kusurları olmayan müvekkillerinin tazminattan sorumlu tutulmasının hukuka aykırı olduğunu,

dava dışı ... 'ın yanlış ve ani manevralarının trafik akışını bozduğunu, müvekkillerinin, dava dışı ...ın ani manevrasından dolayı daha büyük bir kazaya sebebiyet vermemek ve daha çok sayıda insana zarar vermemek ve trafik güvenliğini tehlikeye atmamak adına, petrol istasyonunun boşluğuna kırmak durumunda kaldığını ve olası daha ağır kazayı önlediğini, kusur sorumluluğunda kusur oranının tereddüte yer vermeyecek şekilde ortaya konması ve aydınlatılması gerektiğini, davacının dava dilekçesinde de belirttiği üzere zaten kaza tarihinde mesai halinde olmadığından davacının maddi-manevi tazminat taleplerinin hesaplanılabilir ve gerekçelendirilebilir bir yanı olmadığını, davacının tedavisinin hemen ardından uçak ile uzun seyahat ederek memleketine dönebilecek kadar sağlıklı ve ayakta olduğundan güç kaybı tazminatı taleplerinin bir karşılığı olmadığını, arz ve izah olunan durum muvacehesinde, Mahkemece müracaatla;
İzah ettikleri nedenlerle haksız, mesnetsiz ve yasal dayanaktan yoksun ikame olunan davanın reddine, mahkeme masrafları ve ücret-i vekâletin davacı yana tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava konusunun, sigortalı ... ait, ... plakalı araç için; müvekkili şirketçe, 07.09.2020 - 07.09.2021 .06.2017 tarihleri arasında, ... no’lu poliçe numarası ile Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Poliçesi düzenlediğini, müvekkili şirketin sorumluluğunun, poliçe üzerinde yazılı teminat limitleri ile sınırlı olmak üzere, poliçede yazılı özel şartlar ve trafik sigortası genel şartları kapsamı ile sınırlı olduğunu, poliçe üzerinde Ölüm/Sakatlık halleri için kişi başına teminat limiti ile azami 410.000 TL olarak sınırlandırıldığını, bu miktarın maksimum talep edilebilecek miktar olup, müvekkili şirketin asıl sorumluluğu gerçek zarar üzerinden belirleneceğini, zarar görenlerin kaza nedeniyle uğradığı gerçek maddi zararın tespiti ve sigortalının kusur oranında bu gerçek zararın tazmini gerektiğini, açıklanan ve resen dikkate alınacak sebepler doğrultusunda; sair hususlar hakkında cevap ve itiraz hakları saklı kalmak kaydıyla, cevaplarının kabulü ile, haksız ve mesnetsiz açılan davanın usulden ve esastan tamamen reddine, masraf, faiz ve vekalet ücretinin davacı tarafa yüklenilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

BİRLEŞEN DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı ...'a ait olan ve ... ...'un sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın 19.07.2021 tarihinde müvekkiline çarpması sonucu müvekkilinin yaralandığını, kaza tespit tutanağında da görüleceği üzere müvekkilinin kusurunun bulunmadığını, müvekkilinin zarara uğramasına neden olan kazaya sebep olan araçlardan ...plakalı aracın poliçesinin davalı ... ... Şirketi tarafından yapıldığını, Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartlarına uyarınca sigortacının sigortalısının 3.kişilere vermiş olduğu maddi ve bedeni zararlara karşı teminat limitleri dahilinde kalmak kaydıyla, müştereken ve müteselsilen sorumluluğu bulunduğunu, kaza neticesinde müvekkilinin hastaneye kaldırılarak tedavi altına alındığını, müvekkilinin beden çalışma gücü kaybı ve maluliyeti dikkate alındığında müvekkili için yaşam şartlarının oldukça zor bir hal aldığını beyanla 1.000,00 TL maddi tazminat, 200.000,00 TL manevi tazminat taleplerinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, işbu dosya ile bağlantısı olması sebebi ile İstanbul 18 Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/448 Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafça müvekkili sigorta şirketine maddi tazminatın hesabına ilişkin asgari ve mer’i düzenlemelere uygun belge ve inceleme fırsatı sunulmadığından, tazminat talebinin kısmen veya tamamen yerine getirilmediği iddiaları kabul görmediğini, açıklanan ve re'sen göz önünde bulundurulacak nedenlerden dolayı; Davanın usulden ve esastan reddine, yargılama masrafları ve vekâlet ücretinin davacı tarafa yüklenmesini talep etmiştir.

Deliller; Dosya mevcudu, cevap dilekçesi, .... Asliye Ticaret Mahkemes'nin 05/02/2026 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı dosyası, müzekkere cevapları, ATK raporu ve bilirkişi raporudur.
.... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... sayılı ve 01/06/2023 tarihli görevsizlik kararı ile mahkememize tevzi edilmekle yukarıdaki esas sırasına kaydedildiği tespit edildi.
.... Asliye Ticaret Mahkemes'nin 05/02/2026 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı dosyasının, mahkememizin 2023/448 Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verilmiştir.
Mahkememizin 27/11/2023 tarihli duruşma tutanağında;Davacının kaza sonucu çalışamadığı iddia edilen 3 aylık döneme ilişkin mahrum kaldığı belirtilen gelire ilişkin evrakları, yabancı dilde ise Türkçe tercüme evrakları ile bu celse beyan ettiği olay anına ilişkin kamera kaydını içeren CD/DVD ile birlikte sunması için davacı vekiline 2 aylık kesin süre verilmesine, kamera kaydı sunulduğunda dosyanın bir örneği ATK Trafik ihtisas dairesine gönderilerek kusur raporu düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiştir.
Mahkememiz dosyasına 04/03/2024 tarihli ATK raporu ibraz edilmiştir.
ATK raporunda özetle;" Mevcut bulgulara göre ;
A)-Sürücü ... ... sevk ve idaresindeki kamyonet ile olay mahalli kesimde yolun en sağ tarafını takiben nizamlara aykırı bir şekilde seyretmemesi gerekirken bu hususa riayet etmediği, aynı yönde önünde yolun sağ şeridini takiben seyreden ticari taksinin yolun sağ tarafına yönelmesine karşı ise etkin fren tedbiri almadığı anlaşılmakla kusurludur.
B)-Sürücü ... sevk ve idaresindeki ticari taksi ile olay mahallinde sağ şeridi takiben seyir halindeyken yolun sağ tarafında yol dışarısında bulunan yayaları aracına almak için sağa manevra yapmamadan evvel sinyalini vermesi ve sağ gerisine ilişkin kontrolleri yapması gerekirken bu hususlara yeteri kadar riayet etmediği anlaşılmakla kusurludur.

C)-Yaya ...' ın olay mahallinde yol dışında beklediği sırada yoldan çıkarak kendisine çarpan kamyonete karşı alabileceği bir önlem bulunmadığından atfı kabil bir kusuru bulunmamaktadır.

Yukarıdaki hususlar muvacehesinde, olayda;
A)-Sürücü ... ... ' un % 75 (yüzde yetmiş beş) oranında kusurlu olduğu,
B)-Sürücü ... ' ın % 25 (yüzde yirmi beş) oranında kusurlu olduğu,
C)-Yaya ...' ın kusursuz olduğu olduğu " görüş ve kanaatine varılmıştır.

Mahkememizin 23/09/2024 tarihli duruşma zaptında; ... Eğ. Araş Hastanesine müzekkere yazılarak 19/07/2021 tarihli trafik kazası yaralanmasına ilişkin tedavisi sırasında çekilen davacının tüm grafilerinin DİCOM formatında CD kopyalarının gönderilmesi, davacının adresine en yakın Eğitim ve Araştırma Hastanesi yada Üniversite Hastanesi ismini bildirmesi için davacı vekiline verilen sürenin dolması, bildirdiğinde davacının ilgili hastanenin Nöroloji bölümüne sevkinden sonra dosyanın ATK'na gönderilerek 19/07/2021 tarihli trafik kazası yaralanması nedeni ile davacının geçici iş kaybına uğrayıp uğramadığı, uğramış ise süresi hakkında rapor düzenlenilmesinin istenilmesine karar verilmiştir.
Mahkememiz dosyasına 02/10/2025 tarihli ATK raporu ibraz edilmiştir.
ATK raporunda özetle;"Mevcut belgelere göre; Irak uyruklu 09/07/1955 doğumlu, ...’in 19/07/2021 tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazasına bağlı gelişen yaralanmasının 20/02/2019 tarihli 30692 sayılı Resmi Gazetede Yayınlanan Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkındaki Yönetmelik kapsamında değerlendirilmesinde Kas-İskelet Sistemi, Omurgaya ait sorunlarda engellilik, tablo 1.2’ye göre;

1. Kişinin Tüm Vücut Engellilik Oranının %8 (YÜZDESEKİZ) olduğu,

2. İyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 6 (ALTI) aya kadar uzayabileceği,

3. Başka birisinin sürekli veya geçici bakımına muhtaç durumda olmadığı " görüş ve tespitlerine yer verilmiştir.
Mahkememizin 15/01/2026 tarihli ara kararında; mahkememizde yapılan açık duruşması sonunda verilen 15/01/2026 tarihli ara kararı gereğince; ATK raporu düzenlenip tarafların beyan/itiraz süreleri dolduğunda aktüer bilirkişiden rapor alınıp alınmama hususunun resen değerlendirilmesine karar verilmiş olup ATK raporu ibraz edildiği, taraflara tebliğ edildiği, taraf vekillerinin beyan / itiraz sürelerinin dolduğu görülmekle, dosyanın hesaplama yapılmak üzere aktüer bilirkişiye tevdii ile rapor düzenlenilmesinin istenilmesine karar verilmiştir.
Mahkememiz dosyasına 09.03.2026 tarihli bilirkişi raporu ibraz edilmiştir.
Raporda özetle;" A)Kusur Ve Sorumluluk Durumu
Adli Tıp Kurumu tarafından düzenlenen 04.03.2024 tarihli kusur raporu ile olayın meydana gelmesinde;
-... plakalı araç sürücüsü(... Sigorta tarafından sigortalanan ve ...'un maliki olduğu araç) ... ...' un %75 (yüzde yetmiş beş) oranında kusurlu olduğu,
-...plakalı araç sürücüsü(... Sigorta tarafından sigortalanan araç) ...ın % 25 (yüzde yirmi beş) oranında kusurlu olduğu belirlenmiştir.
İşbu raporda davalıların müteselsilen %100 kusur oranındaki sorumluluk durumuna göre hesaplama yapılarak takdire sunulacaktır.
B)Davacının Geçici İş Göremezlik Dönemi
a)Adli Tıp Kurumu tarafından düzenlenen raporda davacının iyileşme süresinin 6 ay olduğu belirlenmiştir. Bu durumda;
b)Davacının iyileşme süresince normal yaşamsal faaliyetlerini sürdüremeyeceği kabul edilerek 6 aylık geçici iş göremezlik döneminde maddi zararı %100 malul gibi hesaplanacaktır.

C)Davacının Sürekli İşgücü Kaybı Ve Maluliyet Durumu
a)Yargıtay 17. ve 4. Hukuk Dairesinin bu konudaki emsal kararlarında özetle; Maluliyete ilişkin alınacak raporlarda "... kaza tarihi 11.10.2008 tarihinden önce ise Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11.10.2008 tarihi ile 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01.09.2013-01.06.2015 tarihleri arası Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01.06.2015-20.02.2019 tarihleri arası Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik, 20.02.2019 tarihinden sonra Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir..." demektedir. Bu durumda;
b)İşbu kaza 19.07.2021 tarihinde meydana gelmiştir. ATK tarafından 20/02/2019 tarih ve 30692 sayılı resmi gazetede yayımlanan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi hakkında yönetmelik hükümlerine göre davacının engellilik oranı %8 olarak belirlenmiş olup, anılan oran üzerinden sürekli iş göremezlik dönemindeki zararı belirlenecektir.
D)Davacının Yaşı Ve Bakiye Ömür Süresi
a)09.07.1955 doğumlu davacı, 19.07.2021 olay tarihinde (66)yıl, (O) ay, (1O) günlük olup, 66 yaşında kabul edilerek TRH 2010 yaşam tablosuna göre muhtemel bakiye ömrü (13)yıldır.
b)Yargıtay'ın bu konuda yerleşmiş içtihatlarında aktif çalışma yaşı sonu 60 olarak kabul edilmekte olup, kaza tarihinde 66 yaşında olan kazalının bakiye ömür süresi olan 13 yılın tamamı pasif dönem kabul edilecektir.
E)Kazanç Durumu İle Bilinen Dönem Kazanç Tespiti
a)Dava dilekçesinde davacının Irak Cumhuriyeti vatandaşı bir profesör olduğu, Oatar'da bulunan ...'da uzman sıfatıyla görev yaptığı ve aylık 50.000 OAR (Katar Riyalı) ücreti bulunduğu belirtilerek buna ilişkin yabancı dilde yazılmış belge ibraz edilmiştir.
İbraz edilen belgenin ... ... ile çevirisi yapılmış ve söz konusu belge metninin aşağıdaki gibi olduğu bilgisine ulaşılmıştır;
“Irak uyruklu Prof. Dr. ...'un,
23/08/2009 tarihinden itibaren Katar Ulusal Silah Yasaklama Komitesi'nde (NCPW) Uzman olarak çalıştığını ve görevine devam ettiğini tasdik ederiz.
Aylık maaşı 50.000 Katar Riyali'dir.”

Davacı kaza tarihinde 66 yaşında olup, ücrete ilişkin ibraz edilen belgenin herhangi bir niteliği olup olmadığı, söz konusu belgede yer alan aylık maaşın her ay düzenli olarak denip ödenmediği, halen 71 yaşında olan davacının kaza tarihinden günümüze kadar geçen sürede bu görevi yürüterek aynı tutarda aylık maaş alıp almadığı ülkemizde kabul gören yetkili kurum ve kuruluşlarca teyit edilmiş değildir.
Bu nedenle nihai takdir ve değerlendirme Sayın Mahkemeye ait olmak üzere sadece yabancı dilde düzenlenmiş olan ve başkaca bir belge ile geçerliliği teyit edilmeyen ücret belgesi dikkate alınarak hesaplama yapılması mümkün olmadığından zorunlu olarak hesaplamalar ülkemizde geçerli olan asgari ücretlere göre yapılarak takdire sunulacaktır.
Sayın Mahkemece aksi kanaate varılması ve söz konusu belgede ki tutara göre hesap yapılacağının kabulü halinde ise davacının söz konusu belgedeki ücrete göre hangi tarihe kadar aktif olarak çalıştığının belirlenmesinden sonra dosyanın tekrar tarafıma tevdi halinde Sayın Mahkemece oluşturulacak ara karar doğrultusunda tekrar hesap ve değerlendirme yapma imkanı bulunmaktadır. Buna göre;
b)Davacının 19.07.2021-19.07.2026 arası geçen 5 yıllık bilinen dönemdeki kazanç tespiti aşağıdaki gibidir;
F)Bilinmeyen Dönem Kazanç Tespiti
Davacının işlemiş ve bilinen devredeki net kazançları yukarıdaki esaslara göre belirlenmiş olup, herhangi bir artış ve iskontoya tabi tutulmaksızın aynen esas alınacaktır. Ancak;
a)İşleyecek ve bilinmeyen bakiye devre sonuna kadar geçecek süre içinde Yargıtay'ın bu konudaki yerleşmiş içtihatlarında belirtilen hususlar nazara alınarak her yıl için ayrı ayrı %10 artış ve %10 iskontolama esasına göre hesaplama yapılacaktır. Bu duruma göre,
b)Kazalının işleyecek devre başındaki net bir yıllık geliri ise;
25.075,50 x 12 Ay = 336.906,00 TL. olup, anılan tutar işleyecek pasif devre maddi zarar hesabına esas alınacaktır. Buna göre;
Maddi Zarar Hesabı
Kazalının geçici iş göremezlik dönemindeki maddi zararı;
6 Aylık geçici iş göremezlik dönemindeki maddi zararı
16.419,55 TL X 100% X 100% = 16.419,55 TL
Kazalının sürekli (kalıcı) iş göremezlik dönemindeki maddi zararı;
a) 54 Aylık işlemiş iskontosuz pasif devre maddi zararı
830.799,03 TL X 8% X 100% = 66.463,92 TL
b) 8 yıllık işleyecek iskontolu pasif devre maddi zararı
2.695.248,00 TL X 8% X 100% = 215.619,84 TL
+ ------------------
c) Kazalının sürekli iş göremezlik dönem maddi zararı = 282.083,76 TL

H)Ödemenin Değerlendirilmesi Ve Davalıların Sorumlulukları
a)Dava açıldıktın sonra ... plakalı aracı zorunlu trafik sigorta poliçesi ile sigortalayan davalı ... Sigorta A.Ş tarafından davacıya 04.09.2024 tarihinde 380.000,00 TL ana para ödemesi yapılmıştır.
Davacının geçici ve sürekli iş göremezlik dönemindeki maddi zarar toplamı ise (16.419,55 + 282.083,76) = 298.503,31 TL olarak belirlenmiştir.
Borçlar Kanunun 166.maddesi aşağıdaki gibidir;
MADDE 166- Borçlulardan biri, ifa veya takasla borcun tamamını veya bir kısmını sona erdirmişse, bu oranda diğer borçluları da borçtan kurtarmış olur. Borçlulardan biri, alacaklıya ifada bulunmaksızın borçtan kurtulmuşsa, diğer borçlular bundan, ancak durumun veya borcun niteliğinin elverdiği ölçüde yararlanabilirler. Alacaklının borçlulardan biriyle yaptığı ibra sözleşmesi, diğer borçluları da ibra edilen borçlunun iç ilişkideki borca katılma payı oranında borçtan kurtarır.
Davacının davalıların müteselsilen 90100 kusur oranına göre belirlenen 298.503,31 TL.lık geçici ve sürekli iş göremezlik dönemindeki maddi zararı, müteselsil borçlulardan birisi tarafından yapılan ödeme ile karşılanmış olduğundan, işbu dosya kapsamında davacının talebi mümkün başkaca maddi tazminat alacağı belirlenememiştir.

SONU Ç: Delillerin ve hukuki durumların takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere 19.07.2021 tarihinde meydana gelen trafik kazasında davalıların müteselsilen %100 kusur oranındaki sorumluluk durumuna göre yapılan hesaplamaya göre davacı...'nun
a) Geçici iş göremezlik dönemine ait maddi zararının = 16.419,55 TL,
b) Sürekli iş göremezlik dönemine ait
%8 maluliyeti ile ilgili maddi zararının = 282.083,76 TL olduğu,
TOPLAM = 298.503,31 TL

c)ATK tarafından davacının bakıma muhtaç olmadığı belirlendiğinden bakıcı gideri nedeniyle zararının söz konusu olmayacağı,
d)Davalıların müteselsilen 40100 kusur oranına göre belirlenen toplam 298.503,31 TL.lık geçici ve sürekli iş göremezlik dönemindeki maddi zarar toplamının, müteselsil borçlulardan davalı ... Sigorta A.Ş tarafından 04.09.2024 tarihinde ödenen 380.000,00 TL ana para ile karşılanmış olması nedeniyle davacının bakiye maddi zararının belirlenemediği,
e)Zorunlu trafik sigorta poliçelerinin manevi tazminat taleplerini kapsamaması nedeniyle Sayın Mahkemece takdir edilecek manevi tazminattan sigorta şirketleri dışındaki davalı araç sürücüsü ve işletenin sorumlu olacağı,
f)Araç sürücüleri ve işleten bakamından herhangi bir ihtar ve ihbara gerek kalmaksızın temerrüdün 19.07.2021 olay tarihinde gerçekleşmiş olacağı " görüş ve kanaatine varılmıştır.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;

Asıl Dava Uyuşmazlık noktaları; Davalı ... ye ait davalı ... nın kullandığı ve davalı sigorta şirketi tarafından trafik sigortalı, ... plakalı aracın karıştığı trafik kazasında yaralandığı ve yaklaşık 3 ay boyunca çalışamadığı iddia edilen davacının tüm davalılardan maddi tazminat, davalı gerçek şahıslardan manevi tazminat talebine ilişkin dava olduğu görüldü.
Birleşen 16. ATM ... esas ... karar sayılı dosya uyuşmazlık noktaları: 19/07/2021 tarihinde ... plakalı araç ile davalı sevk ve idaresinde olduğu belirtilen ...plakalı aracın karıştığı trafik kazasında davacının yaralanması nedeniyle davacının davalı ... ve ...plakalı araç ZMMS poliçesi kapsamında davalılardan belirsiz alacak olarak maddi zarar ile davalı ... ... 200.000,00 TL manevi zarar tazmin talebine ilişkin dava olduğu görüldü.

Dava dosyasındaki bilgi belgeler, dosyaya ibraz edilen bilirkişi raporu ve ATK raporları birlikte değerlendirildiğinde; Adli Tıp Kurumu tarafından düzenlenen 04.03.2024 tarihli kusur raporu ile 19/07/2021 tarihinde meydana gelen trafik kaza olayının meydana gelmesinde; ... plakalı araç sürücüsü (... Sigorta tarafından sigortalanan ve ...'un maliki olduğu araç) ... ...' un %75 oranında kusurlu olduğu, ...plakalı araç sürücüsü (... Sigorta tarafından sigortalanan araç) ...ın % 25 oranında kusurlu olduğu, davalıların müteselsilen %100 kusur olduğu, Adli Tıp Kurumu tarafından düzenlenen raporda davacının iyileşme süresinin 6 ay olduğunun belirlendiği, davacının iyileşme süresince normal yaşamsal faaliyetlerini sürdüremeyeceği kabul edilerek 6 aylık geçici iş göremezlik döneminde maddi zararının %100 malul olduğu, Yargıtay 17. ve 4. Hukuk Dairesinin bu konudaki emsal kararlarında özetle; Maluliyete ilişkin alınacak raporlarda "... kaza tarihi 11.10.2008 tarihinden önce ise Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11.10.2008 tarihi ile 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01.09.2013-01.06.2015 tarihleri arası Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01.06.2015-20.02.2019 tarihleri arası Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik, 20.02.2019 tarihinden sonra Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir...' dendiği, bu durumda;

dava konusu kazanın 19.07.2021 tarihinde meydana geldiği, ATK tarafından 20/02/2019 tarih ve 30692 sayılı resmi gazetede yayımlanan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi hakkında yönetmelik hükümlerine göre davacının engellilik oranın %8 olarak belirlendiği,
09.07.1955 doğumlu olan davacının, 19.07.2021 olay tarihinde 66 yaşında kabul edilerek TRH 2010 yaşam tablosuna göre muhtemel bakiye ömrünün 13 yıl olduğu,
Yargıtay'ın bu konuda yerleşmiş içtihatlarında aktif çalışma yaşı sonunun 60 olarak kabul edilmekte olup, kaza tarihinde 66 yaşında olan kazalının bakiye ömür süresi olan 13 yılın tamamının pasif dönem olduğu, dava dilekçesinde davacının Irak Cumhuriyeti vatandaşı bir profesör olduğu, Oatar'da bulunan ...'da uzman sıfatıyla görev yaptığı ve aylık 50.000 OAR (Katar Riyalı) ücreti bulunduğu belirtilerek buna ilişkin yabancı dilde yazılmış belge ibraz edildiği,
davacının kaza tarihinde 66 yaşında olup, ücrete ilişkin ibraz edilen belgenin herhangi bir niteliği olup olmadığı, söz konusu belgede yer alan aylık maaşın her ay düzenli olarak ödenip ödenmediği, halen 71 yaşında olan davacının kaza tarihinden günümüze kadar geçen sürede bu görevi yürüterek aynı tutarda aylık maaş alıp almadığı ülkemizde kabul gören yetkili kurum ve kuruluşlarca teyit edilmediği,
yabancı dilde düzenlenmiş olan ve başkaca bir belge ile geçerliliği teyit edilmeyen ücret belgesi dikkate alınarak hesaplama yapılmasının mümkün olmadığından, zorunlu olarak hesaplamaların ülkemizde geçerli olan asgari ücretlere göre yapılacağı, buna göre davacının 19.07.2021-19.07.2026 arası geçen 5 yıllık bilinen dönemdeki kazanç tespiti, davacının işlemiş ve bilinen devredeki net kazançları herhangi bir artış ve iskontoya tabi tutulmaksızın aynen esas alınacak, ancak; işleyecek ve bilinmeyen bakiye devre sonuna kadar geçecek süre içinde Yargıtay'ın bu konudaki yerleşmiş içtihatlarında belirtilen hususlar nazara alınarak her yıl için ayrı ayrı %10 artış ve %10 iskontolama esasına göre hesaplama yapılacağı, bu duruma göre, kazalının işleyecek devre başındaki net bir yıllık gelirinin (
25.075,50 x 12 Ay =) 336.906,00 TL olup, anılan tutara işleyecek pasif devre maddi zarar hesabına esas alınarak,
kazalının sürekli iş göremezlik dönem maddi zararının 282.083,76 TL olduğu, dava açıldıktan sonra ... plakalı aracı zorunlu trafik sigorta poliçesi ile sigortalayan davalı ... Sigorta A.Ş tarafından davacıya 04.09.2024 tarihinde 380.000,00 TL ana para ödemesi yapıldığı, davacının geçici ve sürekli iş göremezlik dönemindeki maddi zarar toplamının (16.419,55 + 282.083,76=) 298.503,31 TL olduğu,
davacının davalıların müteselsilen %100 kusur oranına göre belirlenen 298.503,31 TL'lik geçici ve sürekli iş göremezlik dönemindeki maddi zararının, müteselsil borçlulardan birisi olan sigortacı tarafından yapılan ödeme ile karşılanmış olduğundan, dosya kapsamında davacının maddi tazminat alacağının olmadığı tespit edilmekle, ATK raporu ve bilirkişi raporunun denetime uygun hüküm kurmaya elverişli olduğu göz önüne alınarak, asıl dava yönünden; Yargılama sırasında davalı sigortacı ... Sigorta A.Ş.'nin ZMMS poliçesi kapsamında sorumlu olduğu limit üzerinden, davacı ile davalı sigorta şirketi sulh olup ibralaştığından, davalı sigortacı yönünden karar verilmesine yer olmadığına, davacı ile davalı sigortacının birbirlerine yönelik vekalet ücreti ve yargılama gideri takdirine yer olmadığına, her iki tarafın münhasıran birbirlerine yönelik yaptıkları yargılama giderlerinin üzerlerinde bırakılmasına, davacının davalı sigortacı tarafından ZMMS kapsamında karşılanan 380.000,00 TL yi aşan maddi zararının bulunmadığı gözetilerek, esas dosya davaları ... ile aynı kaza nedeniyle birleşen dava davalılarına karşı maddi tazminat davalarının ayrı ayrı reddine karar verilmiştir.
Kaza sonucu davacının yaşadığı travma, tedavi süreci, maluliyet durumu, kazada dosyamız davalısı sürücünün %75 birleşen dosya davalısı sürücünün %25 kusurlu olması tarafların ekonomik ve sosyal durumu gözetilerek, davacının manevi tazminat talebinin kabulüne, takdiren 150.000 TL manevi zararın asıl dosya davalılar ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, 50.000 TL manevi zararın kaza tarihi olan 19/07/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte birleşen dosya davalısı ...dan tahsili ile davacıya ödenmesine, mahkememizce manevi tazminat talepleri kabul edilmekle, meblağlar takdiren mahkememizce belirlendiğinden manevi tazminat talepleri yönünden davacı aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücreti takdir edilmemiştir.

Gerekçesi yukarıda açıklanmış olduğu üzere;

A- ASIL DAVA YÖNÜNDEN

1-a)Yargılama sırasında davalı sigortacı ... Sigorta A.Ş.'nin ZMMS poliçesi kapsamında sorumlu olduğu limit üzerinden, davacı ile davalı sigorta şirketi sulh olup ibralaştığından, davalı sigortacı yönünden karar verilmesine yer olmadığına,

1-b)Davacı ile davalı sigortacının birbirlerine yönelik vekalet ücreti ve yargılama gideri takdirine yer olmadığına, her iki tarafın münhasıran birbirlerine yönelik yaptıkları yargılama giderlerinin üzerlerinde bırakılmasına,

2-Davacının, davalılar ...'a yönelik maddi tazminat talebinin reddine,

3-Davacının manevi tazminat talebinin kabulü ile takdiren 150.000 TL manevi zararın davalılar ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,

4-Alınması gerekli olan 10.246,50 TL karar ilam harcından dava açılırken peşin alınan 686,52 TL harcın mahsubu ile eksik kalan 9.559,98 TL harcın davalılar ... müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,

5-Davacı tarafından yatırılan 686,52 TL peşin harcın davalılar ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

6-Davacının reddedilen maddi tazminat talebi yönünden; Davalılar ... kendilerini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 1.000 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalılara verilmesine,

5-Davacının kabul edilen manevi tazminat talebi yönünden; Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 İkinci Kısım İkinci Bülüm) göre hesaplanan 45.000,00 TL maktu vekalet ücretinin davalılar ...'dan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

6-Davacı tarafından yapılan (205,50 TL ilk masrafı+ 1.419,75 TL posta masrafı+ 7.200,00 TL bedelli ATK fatura ücreti, 4.075,00 TL bedelli ATK fatura ücreti, 8.000 TL bilirkişi ücreti olmak üzere) toplam 20.900,25 TL yargılama giderinin red ve kabul oranına ( % 99,33 kabul) nazaran 20.760,22 TL'sinin davalılar ...'dan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,

7-Tarafların dava şartı olan arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, arabuluculuk son tutanağı aslından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanun'un 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 3.200,00 TL'nin %99,33 kabul - ret oranı üzerinden hesaplanan 3.178,56 TL'sinin davalılar ...'dan müştereken ve müteselsilen, kalan 21,44 TL'sinin ise davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

B-BİRLEŞEN ... ATM ... ESAS ... KARAR SAYILI DOSYASI YÖNÜNDEN

1-Davacının maddi tazminat talebinin reddine,

2-Davacının manevi tazminat talebinin kabulü ile, takdiren 50.000 TL manevi zararın kaza tarihi olan 19/07/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...dan tahsili ile davacıya ödenmesine,

3-Alınması gerekli olan 3.415,50 TL karar ilam harcından dava açılırken peşin alınan 732,00 TL harcın mahsubu ile eksik kalan 2.683,50 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,

5-Davacı tarafından yatırılan 732,00 TL peşin harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

6-Davacının reddedilen maddi tazminat talebi yönünden; Davalılardan ... Sigorta A.Ş. kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 1.000 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,

5-Davacının kabul edilen manevi tazminat talebi yönünden; Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 İkinci Kısım İkinci Bülüm) göre hesaplanan 45.000,00 TL maktu vekalet ücretinin davalılardan ...dan alınarak davacıya verilmesine,

6-Davacı tarafından dava açılırken yapılan 836,00 TL'lik masrafın red ve kabul oranına ( % 98,04 kabul) nazaran 819,61 TL'sinin davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,

7-Tarafların dava şartı olan arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, arabuluculuk son tutanağı aslından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanun'un 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 4.700,00 TL'nin % 98,04 kabul - ret oranı üzerinden hesaplanan 4.607,88 TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen, kalan 92,12 TL'sinin ise davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Dair, Asıl ve birleşen dosya davacı vekili ile asıl dosya davalılarından ... vekilinin yüzüne karşı, diğer davalıların yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 13/04/2026