Konya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi - E. 2024/907 - K. 2025/875

KARAR NO:
HAKİM:
KATİP:
DAVACI:
VEKİLİ:
DAVALI:
VEKİLİ:

İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

KARARIN MAHİYETİ: KISMEN KABUL KISMEN RED

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Sahibinin ..., sürücüsünün ... olduğu ... plakalı araç ile ... plakalı aracın karıştığı trafik kazası sonucu, ... plakalı araç, müvekkil şirkete ait otelin duvarına çarpıp içeri girerek hem duvara hem de bahçede bulunan ağaçlara zarar vermiş olup ... plakalı araç ... Sigorta A.Ş. nezdinde Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) ile sigortalı olduğu, İşbu kazaya ilişkin ceza dosyası Konya Cumhuriyet Başsavcılığının ... soruşturma numaralı dosyası ile yürütüldüğünü, Müvekkil şirket, ... plakalı aracın haksız fiili nedeniyle oluşan zararının tespiti amacıyla Konya . Sulh Hukuk Mahkemesi ... D.İş, ... D.İş K. sayılı dosyası ile delil tespiti yaptırdığını ve tespit edilen zarar bedeli üzerinden ... Sigorta aleyhine Konya . İcra Müdürlüğü ... E. Sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını, Davalı borçlu sigorta şirketi yapılan icra takibine haksız, mesnetsiz ve kötüniyetli olarak itiraz ederek takip ilgili icra müdürlüğü tarafından durdurulduğunu, Davanın kabulünü, İtirazın iptalini ve takibin devamını, Asıl alacağın %20’ sinden aşağı olmamak üzere, davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesini, Her türlü yargılama gideri, arabuluculuk faaliyeti giderleri, harç ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.

Mahkememiz ara kararı gereğince dosyanın bilirkişi ..., ... ... ve ... tevdii ile düzenlenen bilirkişi heyeti raporundan özetle; "Olay yukarıda izah ettiğim şekilde keşif mahallinin incelenmesi, dosya üzerinde yapılan inceleme ve dosya içerisinde bulunan ifadeler, kaza tespit tutanağı, kroki, olayla ilgili cd çözümü ve diğer evraklardan anlaşılacağı üzere;... plakalı Otomobil Sürücüsü ... ” bu kazanın oluşumunda 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununda yer alan kazalarda sürücülere ait kusurlardan Madde-52/1-a(Aracın hızını kavşaklara yaklaşırken azaltmamak.)Kuralını ihlalden olayda %100 (yüzde yüz) ORANINDA KUSURLU olduğu, Kaza sonucu yıkılan dava konusu duvarın yapılması dava tarihi itibariyle KDV dahil 157.190,00 TL ve yıpranma payı (%20) düştükten sonraki bedeli dava tarihi itibariyle 125.752,00 TL zarar oluştuğu, Keşif icrasında yapılan gözlem ve dosyada mevcut tespit raporu incelemesi sonucu; olay tarihi 2024 Yılı Zarar Gören Toplam Ağaç Bedeli - 5.200,00 TL olarak hesaplandığı, Poliçe Teminat Limiti kapsamında tazmini gereken zarar tutarının 130.952,00 TL olarak Hesaplandığı" görüş ve kanaat bildirir rapor tanzim etmişlerdir.

AYNI BİLİRKİŞİ HEYETİ EK RAPORUNDAN ÖZETLE:"... plakalı Otomobil Sürücüsü ... kazanın oluşumunda 2918 sayılıKarayolları Trafik Kanununda alan kazalarda sürücülere ait kusurlardan Madde-47/1-d (Trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili yönetmelikte gösterilen diğer kural, yasak, zorunluluk ve yükümlülüklere, uymamak) ve Madde-52/a (Aracın hızını kavşaklara yaklaşırken azaltmamak.) Kurallarını ihlalden olayda %50 (Yüzde Elli) ORANINDA KUSURLU olduğu; Diğer ... plakalı Otomobil Sürücü ... ” bu kazanın oluşumunda 2918 sayılıKarayolları Trafik Kanununda yer alan kazalarda sürücülere ait kusurlardanMadde-47/1-d (Trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili olan ve yönetmelikte gösterilen diğer kural, yasak, zorunluluk ve yükümlülüklere, uymamak) ve Madde-52/a (Aracın hızını kavşaklara yaklaşırken azaltmamak.) Kurallarını ihlalden olayda %50 (Yüzde Elli) ORANINDA KUSURLU olduğunu bildirir trafik bilirkişi inceleme raporudur. II. SİGORTA HESAP İNCELEMESİ Kök raporda %100 kusur oranı üzerinden yapılan hesaplama, heyetimizde yer alan kusur bilirkişi tarafından itirazlar doğrultusunda yeniden değerlendirilmiş olmakla bu kez görüşe uygun hesaplama yeniden yapılarak gösterilmektedir; Trafik kazasında taraf olan ... plaka sayılı maliki ...,sürücüsü ... aracın ... Sigorta AŞ ... poliçe numaralı ZMS poliçesi ile 29.03.2024 — 29.03.2025tarihleri arasında davalı sigorta şirketi teminatı altına bulunduğu Trafik Kaza Tespit Tutanağında vepoliçede kayıt altına alınmıştır. Kaza tarihi olan 04.09.2024 tarihinde poliçe limiti Araç Başı Maddi Zarar 200.000 TL ile sınırlıbulunmaktadır. Bilirkişi heyetinde görevlendirilen uzmanların vermiş olduğu sorumluluk tutarına esas olarakhesaplanabilecek zararlar şu şekilde özetlenmektedir; DUVARDAKİ HASAR DAVA TARİHİ İTİBARİYLE KDV DAHİL 125.752,00 TL ÇEVRE DÜZENİ HASARI 5.200,00 TL TOPLAM 130.952,00 TL Sigorta Poliçesi kapsamında ödenmesi gereken tazminat tutarı 130.952,00 TL * %50 (Davalı Kusuru) - 65.476,00 TL Sayın Mahkeme tarafından davanın niteliği rücu davası olmakla %20 yıpranma payı düşülmemesi gerektiği kanaatine ulaşıldığında oluşacak zarar hesabı; 157.190,00 TL + 5.200,00 TL = 162,390,00 TL %50 (davalı Kusuru) = 81.195,00 TL olarak hesaplanacaktır." görüş ve kanaat bildirir rapor tanzim etmiştir.

İtirazın İptali davasıdır.

Tüm dosya kapsamı ve deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacı vekili davalı aleyhine İtirazın İptali davası açmıştır.
İİK.67. maddesinde; "Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir. Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir." şeklinde düzenlendiği,
İcra İnkar Tazminatı;
İtirazın iptali davasında, borçlunun itirazsında haksız olduğu mahkemece tespit edilir ise, borçlu hükmolunan borç miktarının yüzde yirmisinden aşağı olmayacak şekilde tazminata mahkum edilir. Buna "icra inkar tazminatı" denir
İcra İnkar Tazminatı Şartları;

1-Geçerli bir ilamsız genel icra takibi olmalıdır.

2-Borçlu yedi günlük süre içinde ödeme emrine itiraz etmiş olmalıdır.

3-Bir yıl içinde açılmış bir itirazın iptali davası bulunmalıdır.

4-Talep Şartı.

5-İtirazın kötü niyetle yapılmış olması (itirazın haksızlığına karar verilen borçlunun iyi niyetle ya da kötü niyetle itiraz etmiş olmasına bakılmaz. Ancak ödeme emrine itiraz eden borçlunun velisi, vasisi, kayyımı veya mirasçısı ise bu halde borçlunun icra inkar tazminatına mahkum edilebilmesi için, bu kimselerin ödeme emrine kötü niyetle itiraz ettiklerinin ispat edilmiş olması gerekir.)

6-Borçlunun itirazının haksızlığına karar verilmesi (mahkeme, itirazın iptali davası hakkında yaptığı inceleme sonucunda, borçlunun ödeme emrine karşı yapmış olduğu itirazın haksız olduğuna karar vermesi gerekir, haksızlık itirazın yapıldığı tarihe göre belirlenir)

7- Alacak (takip konusu alacağın miktarı bellidir. Yani borçlu tarafından alacağın gerçek miktarını belirlemek için bütün unsurlar bilinmekte veya bilinebilecek durumdadır. Alacağın gerçek miktarını tespit etmek için alacaklı ve borçlunun anlaşmalarının veya böyle bir anlaşma olması bir mahkeme kararına gerek yoktur. Borçlu yalnız başına ne kadar borçlu olduğunu tespit edebilecek durumda ise alacak likit olacaktır... Alacakların var olup olmadığı, hangi miktar alacağın var olduğu, tarafların anlaşması ya da mahkeme kararını gerekli kıldığından... Açılan itirazın iptali davasında davacının davayı kazanması halinde dahi borçlu icra inkar tazminatına mahkum edilemez.)Yargıtay Üyesi ... (İtirazın İptali Menfi Tespit Ve İstirdat Tasarrufun İptali, İflas Ve İflasın Ertelenmesi, Sıra Cetveline İtiraz Davaları Genişletilmiş 4. Baskı Kitabı)bilgileri de dikkate alındığında,
Konu ile alakalı olarak TBK'nın hükümlerine göre TBK "61- Birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanır.

b. İç ilişkide
MADDE 62- Tazminatın aynı zarardan sorumlu müteselsil borçlular arasında paylaştırılmasında, bütün durum ve koşullar, özellikle onlardan her birine yüklenebilecek kusurun ağırlığı ve yarattıkları tehlikenin yoğunluğu göz önünde tutulur.
Tazminatın kendi payına düşeninden fazlasını ödeyen kişi, bu fazla ödemesi için, diğer müteselsil sorumlulara karşı rücu hakkına sahip ve zarar görenin haklarına halef olur." hükümlerinin geçerli olduğu yine TBK'nın 162. Maddesinde " Birden çok borçludan her biri, alacaklıya karşı borcun tamamından sorumlu olmayı kabul ettiğini bildirirse, müteselsil borçluluk doğar.Böyle bir bildirim yoksa, müteselsil borçluluk ancak kanunda öngörülen hâllerde doğar." hükümleri bulunduğu, TBK'nın sorumluluk sebeplerinin çokluğu (1-Sebeplerin yarışması, 2-Müteselsil sorumluluk, a)dış ilişkide (Birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanır "birden çok kişi gerek haksız eylem, gerek sözleşme ve gerekse yasa kuralı gibi sebeplerden ve aynı zarar için zarara uğrayana karşı sorumluysalar, bunlar arasında bir zarara ortaklaşa sebep olanlar hakkındaki dönmeye (rücua) ilişkin kurallar uygulanır. Kural olarak, en başta, haksız eylemiyle zarara yol açan sorumlu tutulur, en son olarak da kusuru olmaksızın ve sözleşme gereği sorumluluğu olmadığı halde kanun kuralı gereğince sorumlu tutulan kişiye başvurulur") b) iç ilişkide (tazminatın aynı zarardan sorumlu müteselsil borçlular arasında paylaştırılmasında, bütün durum ve koşullar, özellikle onlardan her birine yüklenebilecek kusurun ağırlığı ve yarattıkları tehlikenin yoğunluğu göz önünde tutulur, tazminatın kendi payına düşeninden fazlasını ödeyen kişi, bu fazla ödemesi için diğer müteselsil sorumlulara karşı rücu hakkında sahip ve zarar görenin haklarına halef olur.) YİNE PROF. DR. ... BORÇLAR HUKUKU GENEL HÜKÜMLER 21. BASKI KİTABINDA Uygun İlliyet Bağı Teorisine göre; " uygun sebep veya bir uygun illiyet bağının tanımı; somut olayda gerçekleşen türden bir sonucu olayların normal akışına ve hayat tecrübelerine göre, niteliği ve ana teyamülü itibariyle meydana getirmeye genel olarak elverişli olan veya bu türden bir sonucun gerçekleşme ihtimalini objektif olarak artırmış bulunan zorunlu şart ile söz konusu sonuç arasındaki bağa uygun illiyet bağı denilir, fiil ile zarar arasında tabii illiyet bağının varlığı tespit edildikten sonra yani fiil, zararın sorunlu şartlarından biri ise bu fiilin aynı zamanda zararlı sonucun uygun sebebi olup olmadığı araştırılır" Sebeplerin Çokluğu; "(Zararlı sonucu birden çok sebebin meydana getirmesi mümkündür, bu takdirde sonuç birden çok sebebe bağlıdır. Buna sebeplerin toplanması veya bir araya gelmesi denir. Sebeplerin toplanması, zararın, böyle bir sonucu meydana getirmeye nitelikleri itibariyle elverişli şartların fiilen bir araya gelerek gerçekleşmesi halinde söz konusu olur, burada gerçekleşen türden bir zararı meydana getirmeye nitelikleri itibariyle genel olarak elverişli birden çok sebep bir araya gelmiş, zararlı sonucun doğmasına fiilen katkıda bulunmuştur. Sebeplerin toplanması başlığı altında birbirinden farklı üç ayrı ihtimal incelenecektir, bunlar ortak illiyet, yarışan illiyet ve seçimlik illiyet halleridir,)" Ortak illiyet; "(Hiçbiri tek başına yeterli olmayıp ancak bir araya gelmek suretiyle zararlı sonucu doğuran sebepler topluluğuna, ortak illiyet adı verilir, başka bir deyişle zararlı sonuç ancak hukuken önem arz eden birden çok sebebin etkisiyle meydana gelmişse, ortak illiyet söz konusu olur, ortak illiyete zararlı sonucu birden çok uygun sebep meydana getirdiği için, bu sebeplerden her birine ortak sebep meydana getirdiği için bu sebeplerden her birine ortak sebep adı verileceği gibi, her biri ortak illiyet olarak nitelenen bütünün bir parçası olduğu için, kısmi sebep adı da verilebilir, ortak illiyetin en belirgin şekli zararlı sonucun birden çok kişinin kusurlu davranışıyla meydana gelmesi halinde görülür.)" Yarışan İlliyet "birden çok sebeplerden her birinin zararlı sonucu aynı zamanda birbirinden bağımsız olarak tek başına meydana getirmeye elverişli olduğu hallerde yarışan illiyetten bahsedilir, örneğin ayrı ayrı iki fabrikadan bir göle dökülen atıklardan her biri içerdiği zehirli madde dolaysıyla balıkların ölümüne sebebiyet vermekte ise, fabrika sahiplerinden her biri birbirinden bağımsız olarak zararlı sonucu gerçekleştirmiş olmaktadır. Yarışan illiyet halinde de müteselsil sorumluluk söz konusu olur, dolasıyla sorumluluklardan her biri kendi davranışı olmasaydı bile zararlı sonuç yine meydana gelecekti şeklinde bir savunmada bulunarak sorumluluktan kurtulamaz, aksi halde her sorumlu aynı savunmada bulunarak zarar, zarar görenin üstünde kalır" seçimlik illiyet " (zararlı sonucu, birden çok sebepten yalnız biri fiilen meydana getirmiş olmakla beraber somut olayda bu sebeplerin hangisi olduğu bilinemediği takdirde, seçimlik illiyetten söz edilir.)" şeklinde bahsedildiği, somut olayımızda ise; yukarıdaki açıklamalar da dikkate alındığında, birden çok sebebin varlığı sabit olduğu, bu durumda davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları (kusurları farklı ise bu durumun bir iş ilişkisi olduğu dikkate alınmıştır)
Yüksek Yargıtay . HD. 14/05/2015 tarih, ... Esas, ... Karar (Kararın özeti; Dava maddi tazminat talebine ilişkindir, delil tespitinin konusun maddi vakıalar oluşturur ve raporda belirtilen zarar miktarı davacı lehine kazanılmış hak doğurmaz, başka bir anlatımla; delil tespitinin kesin delil niteliği yoktur, dosya içeriğinden daha önce yaptırılan delil tespitine dayalı olarak dava açıldığı, tespit raporunun davalıya tebliğ edildiği ve rapora itiraz edildiği anlaşılmaktadır, bu durumda yeniden bilirkişi raporu alınarak sonuca göre karar verilmesi gerekirken itiraza uğrayan delil tespiti raporu esasa alınarak karar verilmesi hatalıdır.) emsal karar dikkate alındığında delil tespiti hükme esas alınmamıştır.

Somut olayda alacak likit olmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.
Aynı sebepten kaynaklı dava olduğundan davalı yanı birlikte sorumluluk ilkeleri gereği zararın tamamından sorumluluğuna gidilerek hüküm kurulmuştur. (ek rapordaki kusur durumuna göre yapılan hesaplamaya itibar edilmemiştir) duvarda %20 yıpranma payının indirimine gidilerek karar verilmiştir.
D.iş dosyası verileri emsal kararda olduğu gibi hükme esas alınamayacağından Mahkememizce alınan rapor hükme esas alınmıştır.
Bir başka Mahkemenin takdir ve yetkisinde olan vekalet ücretinin takdir edilmesi Mahkememizin görev-takdir ve yetkisinde olmadığından, 4.700 TL vekalet ücreti talebininde reddine karar verilmiştir.
TMK 1/3. Maddesinde; "Hâkim, karar verirken bilimsel görüşlerden ve yargı kararlarından yararlanır."
Anayasa'nın 138/1. Maddesinde; " Hakimler, görevlerinde bağımsızdırlar; Anayasaya, kanuna ve hukuka uygun olarak vicdanı kanaatlerine göre hüküm verirler." şeklinde düzenlemeler olduğu,
Somut olayımızda; tüm dosya kapsamı, dosyadaki tüm bilgi - belgeler, tüm deliller, alınan bilirkişi rapor/ları, tarafların iddia - savunmaları, yukarıda yapılan açıklamalar, bir bütün halinde değerlendirildiğinde, Mahkememizce benimsenen hükme esas alınan bilirkişi raporunun denetime elverişli olduğu sonuç ve kanaatine varılarak, TMK 1/3 ve 6100 Sayılı HMK 297. Maddesi kapsamında Anayasa'nın 138/1 maddesi atfı ile Davacının davasının KISMEN KABULÜ ile; Konya . .İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasından yapılan İTİRAZIN İPTALİ ile (125.752,00 TL bahçe duvarı %20 yıpranma payı düşüldükten sonra 98.763,40 TL, 5200 TL ağaç bedeli, 9.191,4 TL Konya 5. Sulh Hukuk mahkemesinin D.iş delil tespiti gideri) toplam 113.154,80 TL üzerinden takip tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte TAKİBİN DEVAMINA, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE, Şartları oluşmayan icra inkar tazminatı talebinin REDDİNE dair mahkememizde oluşan vicdani kanaate göre aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

1-Davacının davasının KISMEN KABULÜ ile; Konya . .İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasından yapılan İTİRAZIN İPTALİ ile (125.752,00 TL bahçe duvarı %20 yıpranma payı düşüldükten sonra 98.763,40 TL, 5200 TL ağaç bedeli, 9.191,4 TL Konya . Sulh Hukuk mahkemesinin D.iş delil tespiti gideri) toplam 113.154,80 TL üzerinden takip tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte TAKİBİN DEVAMINA, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,

2- Şartları oluşmayan icra inkar tazminatı talebinin REDDİNE,

3-Harçlar kanunu gereğince kabul edilen değer üzerinden alınması gereken toplam 7.729,60 TL harçtan dava başında yatırılan 2.129,16 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 5.600,44 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad KAYDINA,

4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 45.000,00 TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 45.000,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,

6-Davacı tarafından yapılan sarfına mecbur kalının ilk yargılama harcı 2.617,56 TL'nin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

7-Davacı tarafından yapılan sarfına mecbur kalınan bilirkişi ücretleri, tebligat, posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 17.617,50 TL yargılama giderinin ve keşif harcı 4.361,50 TL 'nin toplamı olan 21.979,00 TL'nin kabul red oranı dikkate alınarak 14.106,12 TL'lik kısmının davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, bakiye yargılama giderinin ise davacı üzerinde BIRAKILMASINA,

8-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta hüküm kurulmasına YER OLMADIĞINA,
9-6102 sayılı TTK'nun 5/A maddesi kapsamında arabuluculuğa başvurulduğundan 3.600,00 TL arabulucu ücretinin 6325 sayılı Kanunu 18/A-13.maddesi gereğince 2.310,48 TL'nin davalıdan, geri kalan kısmının davacıdan alınarak hazine'ye gelir KAYDINA,

10-Davacı tarafından dava başında depo edilen gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı ve davalının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesi'ne verilecek dilekçe ile Konya Bölge Adliye Mahkemesi'ne İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 24/12/2025