İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkilinin ----- Vergi Dairesinin ---- vergi numarası ve ---- Faaliyet Kodu ile vergi dairesi mükellefi olan mal tedariki ve satışlarını fatura karşılığı yapan bir iş insanı olduğu, davalının ise müvekkilin kız kardeşinin eşi olduğu, müvekkilinin işleri sebebiyle ekonomik olarak sıkıştığı bir dönemde davalıdan borç para talep ettiği, ekonomik durumunu düzelttiği anda da söz konusu borç tutarını davalıya geri ödemeyi kabul ettiği, bu suretle, müvekkil bir yandan davalı ile olan borç ilişkisi çerçevesinde almış olduğu borç tutarını aralıklarla davalı yanın dayatmaları ve talepleri üzerine içinde bulunduğu ekonomik durum nedeniyle hem davalıya hem de esasen adı geçen kişilerle hiçbir ticari ya da alacak verecek ilişkisi olmamasına rağmen yine aynı soyadı taşıyan davalının akrabalarının banka hesaplarına fahiş tutarda geri ödediği, ayrıca, lehtarı davalı olan dava konusu çekin aslen teminat amacıyla keşide edilerek davalıya teslim edildiği, müvekkile ait -----numaralı hesaplar üzerinden davalı ve davalının akrabalık ilişkisi olduğu ------ hesaplarına müvekkil tarafından yalnızca ve yalnızca borcun geri ödemesi olarak fazla tutarda nakit gönderimi sağlandığı, davalı ... tarafından müvekkile borç gönderildiği, söz konusu borca karşılık ise keşidecisi müvekkil, lehtarı ise davalı olan; 31.01.2023 vadeli 504.000,00 TL bedelli-----Çeki olmak üzere toplam 5.256,000 TL tutarındaki çeklerin müvekkilden zorla alındığı, öte yandan, müvekkili tarafından söz konusu borca karşılık fahiş bir geri ödeme yapılmasına rağmen davalı yan tarafından müvekkil tarafından keşide edilen çekler de bankaya ibraz edildiği, çeklerden ilk 5 çek bedeli olan toplam 2.520,000 TL de davalı yan tarafından banka aracılığıyla tahsil edildiği, tüm bu yaşananlara ve müvekkilin davalıya fahiş bir geri ödeme yapmasına rağmen davalı yan tarafından, Sayın Mahkemenize yukarıda detayları ile izah ettiğimiz üzere müvekkilin dava konusu çek bakımından hiçbir borcu bulunmamasına karşılık haksız ve hukuka aykırı bir şekilde müvekkil aleyhine --- İcra Müdürlüğü ----. sayılı icra dosyası kapsamında kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip başlattığı, taraflarınca davalı yan tarafından haksız ve hukuka aykırı şekilde aşağıda belirtilen çekler bakımından kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip başlatılmadan önce; 31.07.2023 vadeli 504.000,00 TL bedelli----. sayılı "Menfi Tespit" davası ikame edildiği, yargılamasının halihazırda devam ettiği, yine, davalı yan tarafından müvekkil aleyhine kötü niyetle icra ceza mahkemesinde karşılıksız çek düzenlemekten bahisle dava ikame edildiği, bu suretle taraflar arasında dava konusu çeke ilişkin ------ İcra Ceza Mahkemesinin 29.02.2024 tarih, -------sayılı karşılıksız çek dosyası halihazırda derdest olduğu, nitekim müvekkilin borçlu olmak bir yana milyonlarca TL alacaklı olması sebebiyle, davalı yan aleyhine belirsiz alacak davası da ikame edilecek olup, söz konusu yargılamada aldırılacak olan bilirkişi heyet raporu ile tespit edilen tutar üzerinden müvekkilin alacağının sübut bulacağı, davalı yan tarafından -----icra dosyası ile başlatılan icra takibine de konu çek nedeniyle borçlu olmadığının tespiti ve söz konusu teminat olarak keşide edilmiş çekin iptaline/iadesine karar verilmesi talebiyle işbu huzurdaki davayı ikame etme gerekliliğinin hasıl olduğu, taraflarınca huzurdaki menfi tespit davasının ikame edilmesinden önce 19.04.2024 tarihinde arabuluculuk başvurusu gerçekleştirildiği -----başvuru numaralı arabuluculuk dosyası kapsamında taraflar arasında ilk toplantının 03.05.2024 tarihinde gerçekleştirildiği, taraflar arasında yapılan müzakere ve görüşmeler neticesinde tarafların anlaşamadıklarını ve arabuluculuk görüşmeleri ile de anlaşma imkanlarının bulunmadığını beyan ettikleri, bu kapsamda, 03.05.2024 tarihli arabuluculuk görüşmeleri neticesinde arabuluculuk sonucu anlaşamama olarak sonuçlandığı, taraflarınca davalı ... ve davalının uyarı ve dayatmaları ile davalının akrabaları olduğunu düşündüğümüz ------banka hesaplarına müvekkil tarafından yapılan fahiş miktardaki borç ödemeleri sebebiyle anılan şahıslar aleyhine "karşılıksız menfaat elde etmek" ve "tefecilik" suçlarını işlediklerinden bahisle soruşturma açılması ve şüphelilerin cezalandırılmasına karar verilmesi talebiyle suç duyurusunda bulunulduğu, ----- Cumhuriyet Başsavcılığı Terör ve Örgütlü Suçları Soruşturma Bürosu ------ soruşturma numarası ile halihazırda soruşturması devam ettiği, neticeten, müvekkil aleyhine başlatılan icra takibi neticesinde müvekkilin davalı yana borçlu olmaması sebebiyle haksız ve son derece kötü niyetli bir şekilde borç yükü ile karşı karşıya kaldığı sabit olduğundan Sayın Mahkemenizce takdir edilecek teminat bedeli karşılığında İİK m. 72/3 uyarınca ihtiyati tedbir kararı verilmesinin talep edildiği, yukarıda açıklanan ve re'sen dikkate alınacak nedenlerle, tüm ve fazlaya dair her türlü hakkımız saklı kalmak kaydıyla; davalı tarafından davalı aleyhine------ sayılı dosyası ile başlatılan icra takibine konu senedi ve borcu hiçbir şekilde kabul etmediğimizi beyanla, dava konusu "------ Seri Numaralı, 30.06.2023 Vadeli Ve 504.000,00 TL Bedelli Çek" sebebiyle fazlaya ilişkin her türlü hakkımız saklı kalmak kaydıyla müvekkilin herhangi bir borcu bulunmadığının tespiti ile, işbu dava konusu bedelsiz kalan çekin iadesi veya iptaline, telafisi mümkün olmayan zararların meydana gelmesinin engellenmesi amacıyla Sayın Mahkemenizce dava konusu çekten bahisle teminat karşılığı vezneye yatan paranın davalıya ödenmemesi için HMK m. 389 ve İİK m. 72/3 hükmü uyarınca ihtiyati tedbir kararı verilmesine, İİK m. 72/5 uyarınca davalı aleyhine %20den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesi özetle: Davacının nitelikli dolandırıcılık ve belgede sahtecilik suçlarını örtbas ve borcunu sürüncemede bırakmak üzere açtığı kötü niyetli davanın esastan reddinin talep edildiği,----- Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ----- numaralı soruşturması dosyası içeriğinden açıkça anlaşılacağı üzer davacının ticaret yaptığı yönündeki hileli davranışlarıyla müvekkili ve çevresinden sürekli paralar aldığı, ancak davacının müvekkilden aldığı paralarla bahsettiği şekilde bir ticaret yapmadığı ve en başından beri dolandırma kastı ile hareket ettiğinin ortaya çıktığı, bu kapsamda sahte faturalar, sahte senetler, sahte dekontlar ve sahte banka evrakı düzenleyerek dolandırıcılık eylemlerine devam ettiği, davacının müvekkilini milyonlarca TL zarara uğrattığı, davacının bahsettiği ----Cumhuriyet Başsavcılığı'nın----- numaralı soruşturma dosyasında 15.05.2024 tarihinde Kovuşturmaya Yer Olmadığına Dair Karar verildiği, davacının sıralı 10 adet çek keşide ettiği, ancak davacının dava konusu ettiği çek sayısı toplamda 6 olduğu, davacı yan kötü niyetli olarak sadece son 6 çekin teminat amaçlı olduğunu ve borcunun olmadığını iddia ettiği, davacının sıralı halde keşide ettiği çeklerden bir kısmını ödeyerek çeklerin ve borçların var olduğunu kabul etmesine rağmen, bu sıralı çeklerden bir kısmını davaya konu etmesi tamamen kötü niyetini gösterdiği, borcu olmadığını iddia eden kötü niyetli davacı, 10 adet sıralı çekleri neden imzaladığını, neden çeklerin bir kısmının ödemesini yaptığını, bu çekleri bir borca istinaden mi imzaladığını, eğer öyleyse borcun ne şekilde sonlandığını açıklayamadığı, bu konudaki ispat külfetinin davacı üzerinde olduğu, davacının teminat olarak verildi iddiasının hiçbir dayanağı olmadığı, teminat amaçlı çeklerde yazılı delil ile ispat şartı olduğu, davacının hesap hareketleri incelendiğinde davacıya verilen paraların tespit edilebileceği, davacının sırf suçtan kurtulmak amacıyla elden aldığı paraları inkar ederek alacağı olduğunu iddia ettiği, 18.05.2023 tarihinde müvekkilinin davacıya 5.584.400 TL alacağı olduğuna dair bir mesaj gönderdiği, davacının da bu mesajı onayladığı, müvekkilinin dava konu senet hakkında, davacı aleyhine ----- Esas sayılı dosya ile icra takibi başlattığı, 11.09.2023 tarihinde ----- İcra Müdürlüğü tarafından yapılan haciz işlemi sırasında, davacı ile alacaklı vekilinin görüşme yaptığı, yapılan görüşmede davacının haciz için gidilen dükkanın kendisine ait olmadığını ancak takip konusu borcu kabullendiğini beyan ettiği, dava konusu sıralı çeklerin de yer aldığı 10 adet sıralı çekten ------ seri nolu çekle ilgili davacı hakkında karşılıksız çek suçundan mahkumiyet kararı verildiği, --- İcra Ceza Mahkemesi'nin ----- sayılı dosyasında davacı hakkında 498.000 TL adli para cezası verildiği, açıklanan nedenlerle; fazlaya ve diğer taleplere ilişkin dava ve talep haklarımız saklı kalmak kaydıyla, davacının müvekkilimize karşı işlediği nitelikli dolandırıcılık ve belgede sahtecilik suçlarını örtbas etmek ve borcunu sürüncemede bırakmak amacıyla açtığı ve ispatlayamadığı bu haksız ve kötü niyetli davanın esastan reddine, İ.İ.K. md 72/4 uyarınca alacağın %20'sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmolunmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava; ---- İcra Müdürlüğü----- sayılı icra dosyası ile başlatılan icra takibine konu çek nedeniyle borçlu olmadığının tespiti çekin iptaline ve iadesi ile kötüniyet tazminat talebine ilişkindir.
Davada taraf teşkili sağlanmış, dava yasal 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açılmıştır.
İcra Dosyası İncelemesi: Davalı tarafından ----İcra Müdürlüğünün ------sayılı dosyası ile Kambiyo senetlerine (çek, poliçe ve emre muharrer senet) özgü haciz yolu ile yapılacak takip başlatıldığı, 11.09.2023 tarihinde ilamsız takiplerde ödeme emri ile icra takibi başlattığı, ilgili takibe dayanak olarak iş bu menfi tespit davasına konu ----- Sanayi Şubesi, ----- seri numaralı, 30.06.2023 vadeli 504.000,00 TL bedelli çekin gösterildiği görülmüştür.
Davacının ticari kayıtları üzerinde mali inceleme yaptırılmıştır.
Mali İncele Raporu;
Davacı ...’ in 02.12.2024 tarihinde mahkeme kaleminde incelenen 2022-2023 yılına ilişkin defterleri usul yönünden incelenmiş olup detayları raporda gösterilmiştir
Davacının ticari defterleri usul yönünden incelenmiş olup; 2022-2023 dönemi Yevmiye, Defteri Kebir ve Envanter defterinin açılış tasdikinin Vergi Usul Kanunu’nun “Tasdik Zamanı” başlıklı 221. maddesine göre; süresinde alınmış olduğu, davacının 2022-2023 dönemi Yevmiye defterinin kapanış tasdikinin TTK’nın 64/3 maddesine uygun süresinde yaptırıldığı, davacının incelenen 2022-2023 dönemi ticari defterlerinin V.U.K’nu ve TTK’nuna uygun tutulduğu görülmüştür.
Davalı Defter İncelemesi; Davalı ...’un vergi mükellefiyetinin bulunmaması, herhangi bir defter tutma yükümlülüğü kapsamında da olmaması nedeniyle bu yönüyle bir inceleme yapılamamıştır.
Davacı Hesap İncelemesi; Davacı ...’ in 02.12.2024 tarihinde mahkeme kaleminde incelenen 2022-2023 yılına ilişkin ticari defterlerinde davalıya ait herhangi bir kayıt olup olmadığı ayrıca iş bu huzurdaki menfi tespit davasına konu çeke ilişkin bir kayıt olup olmadığı yönünde yapılan incelemede davalı adına herhangi bir kayıt olmadığı, yine davalı tarafından ---- İcra Müdürlüğü ----- sayılı dosyası ile icra takibine dayanak edilen iş bu menfi tespit davasına konu -----seri numaralı, 30.06.2023 vadeli 504.000,00 TL bedelli çeke ve davacı vekilinin dava dilekçesinde belirtmiş olduğu davalıya verilen diğer çeklere ilişkin davacının incelenen 2022-2023 dönemi ticari defter kayıtlarında herhangi bir kayıt olmadığı tespit edilmiştir.
Banka Kayıtlarının İncelenmesi: Davacı ... ile Davalı ...’un aralarındaki para hareketlerini gösteren, Davacının -----nolu hesaba ait hesap hareketleri;
Yukarıdaki detayları gösterilen davacıya ait------ nolu hesabındaki hareketlere göre davalıdan 3.270.750,00 TL para alındığı, buna karşılık 9.432.181,40 TL para gönderildiği tespit edilmiştir.
Raporda incelenen--- nolu hesabındaki hareketlere göre davacının davalıya (9.432.181,40 TL – 3.270.750,00 TL)= 6.161.431,40 TL fazla para gönderdiği tespit edilmiştir.
Davacı ... ile Davalı ...’un aralarındaki para hareketlerini gösteren, Davacının -----nolu hesaba ait hesap hareketleri;
Raporda detayları gösterilen davacıya ait ------ nolu hesabındaki hareketlere göre davalıya 137.100,00 TL para gönderildiği tespit edilmiştir.
Raporda detayları gösterilen davacıya ait ------ nolu hesabındaki hareketlere göre davalıdan 2.310,00 TL para alındığı, buna karşılık 40.000,00 TL para gönderildiği, ayrıca davacı tarafından keşide edilen ve davalıya verilen karşılıksız çıkan çek bedelleri için toplamda (5x6.000)= 30.000,00 TL davalıya ödenmiştir.
Raporda detayları gösterilen davacıya ait ----- nolu hesabındaki hareketlere göre davalıdan 2.330,00 TL para alındığı tespit edilmiştir.
Dava dosyasına cd ekinde sunulan davacıya ait yukarıdaki icmal tabloda gösterilen taraflar arasındaki para hareketlerine göre davacının davalıya 6.333.931,40 TL fazla para gönderdiği, taraflar arasındaki karşılıklı para alışverişine ilişkin hareketlere yönelik davacı ticari defterinde herhangi kayda rastlanmadığı görülmüştür.
Davacı ...’in davalı ...’a keşide ederek verdiği 10 adet çekten 30.06.2023 tarihli ------ nolu 504.000,00 TL tutarlı çek için 17.05.2024 tarihinde huzurdaki menfi tespit davası açıldığı
Davacı ...’in davalı ...’a keşide ederek verdiği 10 adet çekten yukarıda detayları gösterilen 4 adet toplam tutarı 2.232.000,00 TL tutarlı çeklerin----. Ticaret Mahkemesinde -----. Sayılı dosyada “Menfi Tespit" davası ikame edildiği,
Davacı tarafından keşide edilen ve davalıya verilen karşılıksız çıkan çek bedelleri için toplamda (5x6.000) = 30.000,00 TL davalıya ödenmiştir.
Raporda detayları gösterilen davacı tarafından keşide edilerek davalıya verilen toplam tutarı 5.256,000,000 TL olan 10 adet çekten, 2.520.000,00 TL tutarlı 5 adet çekin ödenmiş olduğu, iş bu huzurdaki menfi tespit davasına konu edilen 30.06.2023 tarihli 6974457 nolu 504.000,00 TL tutarlı çekinde içerisinde yer aldığı 5 adet toplam tutarı (5.256.000-2.520.000) = 2.736.000,00 TL tutarlı çeklerin ödenmemiş olduğu tespit edilmiştir.
Genel Değerlendirme ve Sonuç: Davanın konusunun davalı tarafından ---- İcra Müdürlüğü ----. sayılı dosyası ile icra takibine dayanak edilen --- seri numaralı, 30.06.2023 vadeli 504.000,00 TL bedelli çekten kaynaklı davacının borçlu bulunmadığı gerekçesiyle açmış olduğu menfi tespit davasına ilişkin olduğu,
Mahkemece verilen yetki ile davacı ...’ in 02.12.2024 tarihinde mahkeme kaleminde incelenen 2022-2023 yılına ilişkin ticari defterlerinde davalıya ait herhangi bir kayıt olup olmadığı ayrıca iş bu huzurdaki menfi tespit davasına konu çeke ilişkin bir kayıt olup olmadığı yönünde yapılan incelemede; davacı ile davalı arasında ticari bir ilişkinin bulunmadığı, davalı adına herhangi bir kayıt olmadığı, yine davalı tarafından ------ sayılı dosyası ile icra takibine dayanak edilen iş bu menfi tespit davasına konu "------ seri numaralı, 30.06.2023 vadeli 504.000,00 TL bedelli çeke ve davacı vekilinin dava dilekçesinde belirtmiş olduğu davalıya verilen diğer çeklere ilişkin davacının incelenen 2022-2023 dönemi ticari defter kayıtlarında herhangi bir kayıt olmadığı,
Dava dosyasına cd ekinde sunulan davacıya ait banka hareketlerinin incelenmesi neticesinde ise taraflar arasında karşılıklı para alış verişinin olduğu, davalı tarafından davacıya gönderilen tutarlara ilişkin açıklamalarda ağırlıklı olarak “El borcuma mahsuben Para Transferi, Gönderen: ..., Alıcı: ...” açıklamasına yer verildiği, davacı tarafından davalıya gönderilen tutarlara ilişkin açıklamalarda ise ağırlıklı olarak “ Para Transferi, Gönderen: ..., Alıcı: ...” açıklamasına yer verildiği, taraflar arasındaki karşılıklı para alış verişinin herhangi bir ticari işleme dayanmadığı, taraflar arasındaki karşılıklı para alış verişi işlemleri incelenen banka hareketleriyle sınırlı olarak “BANKA HAREKETLERİ İCMAL” tablosunda da özet olarak gösterildiği üzere davacının davalıya 6.333.931,40 TL fazla para göndermiş olduğu, taraflar arasındaki karşılıklı para alışverişine ilişkin hareketlere yönelik davacı ticari defterinde herhangi kayda rastlanmadığı, tarafların karşılıklı para alışverişlerinin bir ticari ilişkiye dayanmadığı, aralarında bir mal alışverişi, fatura ve benzeri işlemlere dayanmadığı,
Davacı tarafından keşide edilerek davalıya verilen toplam tutarı 5.256,000,000 TL olan 10 adet çekten, 2.520.000,00 TL tutarlı 5 adet çekin ödenmiş olduğu, 5 adet toplam tutarı (5.256.000-2.520.000) = 2.736.000,00 TL tutarlı çeklerin ödenmemiş olduğu,
30.06.2023 tarihli ------ nolu 504.000,00 TL tutarlı çekin huzurdaki menfi tespit davasına konu edildiği, geriye kalan 4 adet toplam tutarı 2.232.000,00 TL olan çeklerin----- Sayılı dosyada “Menfi Tespit" davasına konu edildiği kanaati belirtilmiştir.
Dava-----sayılı icra dosyası ile başlatılan icra takibine konu çek nedeniyle borçlu olmadığının tespiti ile kötüniyet tazminat talebine ilişkindir.
Davalı tarafından -----sayılı dosyası ile iş bu menfi tespit davasına konu----- Şubesi, ----- seri numaralı, 30.06.2023 vadeli 504.000,00 TL bedelli çek için takip başlatıldığı görülmüştür.
Davacının ticari kayıtları incelenmiş davacının davalıya 6.333.931,40 TL fazla para göndermiş olduğu tespit edilmiştir.
Davalı ...’un vergi mükellefiyetinin bulunmaması, herhangi bir defter tutma yükümlülüğü kapsamında da olmaması nedeniyle mali bir inceleme yapılamamış olup davalı tarafından da çek bedellerinin karşılığının ne olduğuna dair de davalı tarafından sunulmuş herhangi bir belgeye de rastlanmamıştır.
------. Sayılı dosyasından yapılan yargılamada, ve-----sor. sayılı dosyasından alınan bilirkişi raporlarında da davacının davalıya fazla ödeme yaptığı tespit edilmiş olup davacı tarafından açılan iş bu menfi tespit davasında davacının fazla ödemede bulunduğu anlaşılmakla davanın kabulüne, şartları oluşmayan kötü niyet tazminatının reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
Davanın kabulü ile,
1-Davacının-----Esas sayılı dosyasından yapılan takipten BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİNE
2-Şartlar oluşmayan kötü niyet tazminatının reddine
3-Harçlar Kanunu uyarınca kabul edilen dava değeri (504.000,00 TL) üzerinden hesaplanan ve alınması gereken34.428,24 TL karar ve ilam harcından dava açılırken peşin olarak alınan 9.095,46 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 25.332,78 TL harcın davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafça yapılan 9.095,46 TL dava açma masrafı ve 6.612,00 TL bilirkişi/posta masrafından ibaret 15.707,46 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına,
6-Artan gider avansının HMK'nun 333. maddesi uyarınca hükmün kesinleşmesinden sonra resen ilgilisine iadesine,
7-Davacı yapılan yargılamada kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul edilen dava değeri (504.000,00 TL) üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 80.640,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
8-6325 sayılı Yasa uyarınca genel bütçeden sarf edilen 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,Gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okundu usulen anlatıldı.