İstinaf başvurusunun kabule şayan olmadığından reddine
Taraflar arasında Gaziantep 9.Asliye Hukuk Mahkemesinde görülen derneğin feshi dava sonucunda verilen hükme karşı davayı ihbar eden (müdahil) vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun kabule şayan olmadığı gerekçesi ile istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, ihbar eden (müdahil) vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
Gaziantep Valiliği İl Sivil Toplumla İlişkiler Müdürlüğünün ihbarı üzerine Gaziantep Cumhuriyet Başsavcılığının 2020/6 nolu davanamesi ile, faaliyetlerinin kanuna aykırı hale geldiği gerekçesi ile davalı Musabeyli Gemrikliler Yardımlaşma ve Dayanışma Derneğinin feshine karar verilmesi talep edilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince, dernek hakkında bir kez soruşturma yapılıp iş bu dosyanın açıldığı, bir derneğin feshedilebilmesi için o derneğin suç sayılan eylemlerin kaynağı haline geldiğinin, süregelen ve birden çok eylemin varlığının tespiti halinde mümkün olup ancak o takdirde dernek kurucularının asıl amaçlarının dernek faaliyeti yürütmek olmayıp dernek adı altında suç işlemeye veya ahlaka aykırı çalışmalar yapmaya yasal zemin hazırlamak olduğundan söz edilebileceği, dernekte ilk kez yapılan aramada derneğin ticari faaliyette bulunduğu, derneğin kahvehane şeklinde düzenlenerek masa üzerende küllüklerinin bulunulmasının derneğin feshi için yeterli neden kabul edilemeyeceği, öte yandan bir tüzel kişi olan dernekler, ancak organları olarak hareket eden gerçek kişilerin fiillerinden sorumlu olduklarının kabulü gerektiği, Cumhuriyet Savcısı tarafından da duruşmada davanın reddinin talep olunduğu, dosyadaki bilgi ve belgeler ile suça konu tek eylem davalı derneğin bu suçun "kaynağı" haline geldiğini göstermeye yeterli nitelikte kabul edilemeyeceği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.
İhbar eden (müdahil) vekilinin istinaf başvurusu üzerine Bölge Adliye Mahkemesince; ihbar eden Gaziantep Valiliği İl Sivil Toplumla İlişkiler Müdürlüğünün müdahale talebi Cumhuriyet Savcılığı yanında feri müdahale talebi niteliğinde olduğu, İlk Derece Mahkemesince adı geçenin asli müdahil sıfatı ile davaya kabulüne karar verilmesinin de bu sonuca etkili olmadığı, Cumhuriyet Savcısı tarafından hüküm istinaf edilmediğinden; lehine müdahale talebinde bulunandan ayrı olarak fer'i müdahilin tek başına istinaf ... bulunmadığı gerekçesi ile istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
İhbar eden (müdahil) vekili Bölge Adliye Mahkemesi kararına karşı verdiği temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebepler tekrar edilerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.
Dava, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (4721 sayılı Kanun) 89 uncu maddesi kapsamında derneğin amacının kanuna ve ahlaka aykırı hale geldiği gerekçesi ile davaname yolu ile derneğin feshi istemine ilişkindir.
Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, Bölge Adliye Mahkemesi kararındaki gerekçeye, 6100 sayılı Kanun’un 369/1 inci maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden biri bulunmadığına göre, temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup ihbar eden (müdahil) vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Harçtan muaf olduğundan Gaziantep Valiligi İl Sivil Toplumla İlişkiler Müdürlüğünden
harç alınmasına yer olmadığına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
16.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.