...
MÜDAHİL: ... ve arkadaşları
Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davacıların davasının kısmen kabulüne davacı ... idaresinin davasının kabulüne müdahil ... nın davasının kısmen kabulüne karar verilmiş olup hükmün davacı ... vekili, müdahil ... ve ... ile müdahil Orman İdaresi ve davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.
Hükmüne uyulan Yargıtay bozma ilamında özetle, yöntemince orman araştırması yapılması ve vergi kayıtlarının araştırılarak kazanma koşulları oluşmuşsa miktarına itbar edilerek karar verilmesi gereğine değinilmiştir.İlk Derece Mahkemesince bozma kararına uyularak yapılan yargılama sonunda; "taşınmazların uzman orman bilirkişi raporuna göre kısmen orman sayılan yerlerden olduğu ve bazı taşınmazların da davacı ve müdahil kişilerce olağanüstü zamanaşımı ile kazanma koşulları lehlerine oluştuğu gerekçesiyle dava dilekçesinin 1-3-4-14-16 sırasındaki taşınmazlara ilişkin olarak davaya konu ... İli, ... parsel ... taşınmaza karşı açılmış olan davanın reddine, müdahil Orman İdaresinin davasının kabulü ile taşınmazın orman vasfı ile Hazine adına tespit ve tesciline,
Dava konusu ... İli,... ada 35 parsel ... taşınmaza karşı açılan davanın kısmen kabulü ile;02.05.2018 tarihli fen bilirkişisi raporuna ekli krokide B harfi ile gösterilen kısmın dava konusu taşınmazdan ifraz edilerek bulunduğu yerin en son ada parsel numarası altında 3.200 m2 yüzölçümü ve tarla vasfı ile tamamı 4 pay kabul edilerek;
...,..., ... adına tespit ve tesciline
A harfi ile gösterilen kısmın 103 ada 35 parsel numarası altında 2.094,33 m2 yüzölçümü ve tarla vasfı ile davalı Hazine adına tespit ve tesciline
-Dava konusu ... İli ... ada 35 parsel ... taşınmaza karşı davacı ... tarafından açılmış olan davanın reddine,
Asli Müdahale talebinde bulunan ... mirasçılarının aynı parsele ilişkin davasının kabulü ile taşınmazın 207,39 m2 yüzölçümü ve arsa vasfı ile müdahiller adına tespit ve tesciline,
-Dava konusu ... İli, ... ada 6 parsel ... taşınmaza karşı davacı tarafından açılan davanın kabulüne,Asli Müdahil ... tarafından açılan davanın kısmen kabulü ile ;taşınmazın davacı ve müdahil adına tespit ve tesciline, taşınmaz üzerinde bulunan kargir kümes ve natamam binanın Kadastro Kanunu'nun 19/2. maddesi uyarınca asli müdahil ...'ya ait olduğunun taşınmazın beyanlar hanesine şerh verilmesine,
-Dava konusu ... İli, ... ada 18 parsel ... taşınmaza karşı davacı tarafça açılan davanın kısmen kabulü ile ;02.05.2018 tarihli fen bilirkişi raporuna ekli krokide B harfi ile gösterilen kısmın dava konusu taşınmazdan ifraz edilerek bulunduğu yerin en son ada parsel numarası altında 2.500 m2 yüzölçümü ve tarla vasfı ile tamamı 4 pay kabul edilerek;
... adına, ..., ... adına tespit ve tesciline,
A harfi ile gösterilen 6.812,35 m2'lik kısmın 106 ada 18 parsel numarası altında tarla vasfı ile Hazine adına tespit ve tesciline,
-Dava konusu ... ili, ... ada 149 parsel ... taşınmaza karşı davacı tarafça açılan davanın reddine,
Müdahil Orman İdaresinin bu taşınmaza yönelik davasının kısmen kabulü ile;
02.05.2018 tarihli fen bilirkişisine ait rapora akli krokide B harfi ile gösterilen kısmın dava konusu parselden ifraz edilerek 1.500 m2 yüzölçümü ve tarla vasfı ile dahili davalı ... adına tespit ve tesciline,
A harfi ile gösterilen kısmın 106 ada 149 parsel numarası altında 2.198,94 m2 yüzölçümü ve orman vasfı ile Hazine adına tespit ve tesciline
-Dava konusu ... ili, ... ada 34 parsel ... taşınmaza karşı açılmış olan davanın kabulü ile 5288,54 m2 yüzölçümü ve tarla vasfı ile
... adına, ... ... adına tespit ve tesciline
-Dava konusu ... İli, ... 24 ada 16 parsel ... taşınmaza karşı açılan davanın kısmen kabulü ile ;02.05.2018 tarihli fen bilirkişi raporunda B harfi ile gösterilen kısmın dava konusu taşınmazdan ifraz edilerek bulunduğu yerin en son ada parsel numarası altında 100 m2 yüzölçümü ve bahçe niteliği ile ..., ..., ... adına tespit ve tesciline,
A harfi ile gösterilen 287,12 m2'lik kısmın 124 ada 16 parsel numarası altında ham toprak vasfı ile Hazine adına tespit ve tesciline,
-Dava konusu ... ili, ... ada 11 parsel ... taşınmaza karşı açılmış olan davanın kabulü ile ; 7.225,53 m2 yüzölçümü ve tarla vasfı ile ..., ..., ... adına tespit ve tesciline
-Dava konusu ... İli, ... ada 132 parsel ... taşınmaza karşı açılan davanın kabulü ile 1.532,57 m2 yüzölçümü ve tarla vasfı ile davacı ... adına tespit ve tesciline,
-Dava konusu ... İli, ... parsel ... taşınmaza karşı açılan davanın kısmen kabulü ile; 02.05.2018 tarihli fen bilirkişi raporuna ekli krokide B harfi ile gösterilen kısmının dava konusu taşınmazdan ifraz edilerek bulunduğu yerin en son ada parsel numarası altında 1.250 m2 yüzölçümü ve tarla vasfı ile davacı ... adına tespit ve tesciline,
A harfi ile gösterilen 4.040,35 m2'lik kısmın 106 ada 19 parsel numarası altında tarla vasfı ile Hazine adına tespit ve tesciline
-Dava konusu ... İli, ... parsel ... taşınmaza karşı açılan davanın kısmen kabulü ile; 02.05.2018 tarihli fen bilirkişi raporuna ekli krokide D harfi ile gösterilen kısmının dava konusu taşınmazdan ifraz edilerek bulunduğu yerin en son ada parsel numarası altında 1.250 m2 yüzölçümü ve tarla vasfı ile davacı ... adına tapuya tesciline,
C harfi ile gösterilen 4.040 m2'lik kısmın 106 ada 157 parsel numarası altında tarla vasfı ile Hazine adına tespit ve tesciline,
Müdahil Orman İdaresnin kişilere verilen bu paraellere yönelik talebinin reddine" karar verilmiş, hüküm, davacı ... vekili, müdahil ... ve ... ile müdahil Orman İdaresi ve davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince yapılan araştırma ve inceleme hüküm vermek için yeterli değildir. Şöyle ki; hükme esas alınan orman bilirkişi raporuna göre bölgede 2011 yılında orman kadastro çalışması yapılmış ve 103 ada 1 parsel içinde kalan dava konusu taşınmazlar dışında diğer taşınmazların orman sınırları dışında bırakıldığı belirtilmesine rağmen 103 ada 1 parsel krokide gösterilmemiş ayrıca kadastro paftası ile orman kadastro çalışması aynı ölçeğe çevrilerek çakıştırılmamış bu haliyle bilirkişi raporu denetlenememiştir. Ayrıca dava tarihinden 15-20-25 yıl öncesine ait hava fotoğrafları incelenerek taşınmazlarda davacı ve müdahillerin zilyetliklerinin olup olmadığının araştırılması gerekirken soyut mahalli bilirkişi beyanlarına itibar edilmesi de doğru değildir.
O halde Mahkemece çekişmeli taşınmazın bulunduğu yörede yapıldığı anlaşılan orman kadastrosuna ilişkin işe başlama, çalışma, işi bitirme ve sonuçlarının askı ilan tutanakları ile taşınmazın bulunduğu yeri orman tahdit sınır noktalarıyla birlikte gösterir onaylı orman tahdit harita örneği ve tarafların dayandığı vergi kayıtları ile yöreye ait en eski tarihli memleket haritası ve hava fotoğraflarının tamamı ile varsa amenajman planı ve komşu parsellere ait kadastro tutanakları, tutanaklar kesinleşmiş ise tapu kayıt örnekleri ve tapu kayıtları mahkeme kararı sonucu oluşmuş ise mahkeme karar örnekleri ilgili yerlerden getirtilip, yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan aynı köyde ve komşu köylerde ikamet eden şahıslar arasından seçilecek ayrı ayrı 3’er kişilik yerel bilirkişi kurulu ve taraf tanıkları ile; önceki bilirkişiler dışında halen Tarım ve Orman Bakanlığı ile bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman orman mühendisleri arasından seçilecek üç orman mühendisi bilirkişi kurulu, 3 ziraat mühendisi bilirkişi kurulu, bir fen elemanı ve bir harita bilirkişisi aracılığıyla yeniden keşif yapılmalıdır. Keşifte orman sınır noktaları tutanak ve haritalarda yazılı mevki, yer, kişi isimleri ile açı ve mesafelere göre, orman kadastrosu tutanak ve haritalarının düzenlenmesinde kullanılan hava fotoğrafları ve memleket haritalarından yararlanılarak, değişik açı ve uzaklıklardaki en az 6-7 adet orman sınır noktası bulunup röperlenmeli, orman kadastrosu ile ilgili sınır noktaları aynı ölçeğe çevrilerek, çekişmeli taşınmazın orman kadastro haritasına göre konumu genel kadastro paftası üzerinde ve aynı ya da yakın orman sınır hatlarında dava konusu edilen parseller varsa, bunların tümü birleşik harita üzerinde gösterilmeli; tutanaklardaki anlatımlar değerlendirilmeli; tutanaklarla tahdit haritası arasında çelişki bulunup bulunmadığı belirlenmeli; çelişki bulunmakta ise çekişmeli parsel yönünden tahdit tutanakları ile haritalar arasındaki çelişki tahdit tutanaklarına değer verilmek suretiyle giderilecek şekilde müşterek imzalı, tereddüte mahal bırakmayacak, açıklamalı, krokili rapor alınmalı, taşınmazların orman kadastro çalışmasına göre konumları tereddüte yer bırakmayacak şekilde belirlenmelidir.
Bundan sonra keşifte getirtilen belgeler ile vergi kayıtları çekişmeli taşınmaz ile birlikte çevre araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli; 3116,4785 ve 5658 ... Kanunlar karşısındaki durumu saptanmalı; zilyedlikle veya hukuki değeri kalmamış olan tapu kayıtlarıyla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; toprak yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; keşifte, hakim gözetiminde, taşınmazın dört yönden renkli fotoğrafları çektirilip, onaylanarak dosyaya eklenmeli; zilyetlikle birleşmeyen vergi kaydına itibar edilmeyeceği göz önünde bulundurulmalı, yukarıda değinilen diğer belgeler fen, jeodezi ve fotogrametri ile uzman orman bilirkişiler eliyle yerine uygulattırılıp; orijinal-renkli (renkli fotokopi) hava fotoğrafları ve memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de hava fotoğrafları ve memleket haritası ölçeğine (Net-Cad veya benzeri programlar kullanılarak)denetime elverişli olacak şekilde çevrildikten sonra komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle çekişmeli taşınmaz, çevre parsellerle birlikte memleket haritası ve hava fotoğrafları üzerinde gösterilmeli; taşınmazın gerçek eğimi klizimetre aletiyle ölçülerek memleket haritalarındaki münhanilerden (yükseklik eğrilerinden) de faydalanılmak suretiyle belirlenmeli; stereoskopik hava fotoğraflarının stereoskop vasıtasıyla üç boyutlu incelemesi yapılarak, temyize konu taşınmazın niteliği ve kullanım durumu ile tasarruf sınırlarını belirgin olarak görünüp görünmediği belirlenmeli, taşınmazın üzerindeki bitki örtüsünün cinsi, yaşı, dağılımı, kapalılık oranı ile taşınmazın imar-ihyaya konu olup olmadığını, olmuş ise imar-ihyaya en erken ne zaman başlanıldığını ve imar-ihyanın hangi tarihte tamamlandığını, taşınmazın ekonomik amacına uygun olarak tarım arazisi niteliğiyle zilyetliğine ne zaman başlanıldığını ve dava konusu taşınmazın 6831 ... Orman Kanunu'nun 17/2. maddesinde belirtilen orman içi açıklık vasfında olup olmadığını belirten müşterek imzalı, tereddüte mahal bırakmayacak şekilde, yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli ve dosyadaki belgeler ile karşılaştırıldığında denetime elverişli rapor alınmalıdır.
Ayrıca keşifte dinlenecek yerel bilirkişi ve tanıklardan, taşınmazların öncesinin ne olduğu, kim veya kimler tarafından, hangi tarihten beri ve ne şekilde kullanıldığı, imar-ihya gerektiren yerlerden olup olmadığı, böyle yerlerden ise imar-ihyaya konu edilip edilmediği ve edilmiş ise imar-ihyasının hangi tarihte tamamlandığı hususları etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, komşu parsellerin tutanak ve dayanakları uygulanmalı; dava konusu taşınmazları sınır olarak nasıl nitelendirdikleri araştırılmalı; yerel bilirkişiler ve tanıkların sözleri arasında doğabilecek çelişkiler gerektiğinde yüzleştirme yapılarak giderilmeye çalışılmalı; üç kişilik ziraatçi bilirkişi kurulundan taşınmazın evveliyatını, toprak yapısını, niteliğini ve zilyetlikle mülk edinilebilecek yerlerden olup olmadığını, komşu taşınmazlarla karşılaştırmalı şekilde açıklayan, bilimsel esaslara ve somut verilere dayalı, ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı; fen bilirkişisinden ise, keşfi takibe ve denetlemeye olanak verir rapor ve kroki alınmalı, tanık ve yerel bilirkişi ifadeleri bilimsel esaslara ve maddi bulgulara dayanılarak hazırlanan söz konusu bilirkişi raporlarıyla denetlenmeli 3402 ... Kanun'un 14. maddesi uyarınca, adına tescil kararı verilecek kişi ya da kişiler ile diğer mirasçılar ve onların miras bırakanları adına aynı çalışma alanı içerisinde kayıtsız ve belgesizden başkaca taşınmaz mal tesbit ya da tescil edilip edilmediği tapu müdürlüğü ve ilgili kadastro müdürlüğü ile hukuk mahkemeleri yazı işleri müdürlüğünden sorulup, aynı Kanunun 3.7.2005 tarihli ve 5403 ... Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu ile değiştirilen 14/2. maddesi hükmü gözetilerek sulu ve susuz olarak kazanılmış toprak miktarı belirlenip, Kanun'un getirdiği sınırlamanın aşılıp aşılmadığı saptanarak, toplanacak tüm kanıtlar birlikte değerlendirilip, ulaşılacak sonuca göre bir hüküm kurulmalıdır.
Yukarıda açıklanan nedenlerle, tüm temyiz itirazları yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün 6100 ... HMK'nin Geçici 3. maddesi yollaması ile 1086 ... HUMK'un 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde temyiz eden ...'a, ... ve ...'ya ayrı ayrı iadelerine, 1086 ... Kanun'un 440/I maddesi gereğince Yargıtay ilamının tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yoluna başvurulabileceğine, dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
30.11.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.