3. Şakiroğlu Makine Nakliyat Petrol Motorlu Araçlar Tarım Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. vekili Avukat ...
4. ...

Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne kısmen reddine karar verilmiştir.

Karara karşı davacı vekili, davalı Şakiroğlu Makine Nakliyat Petrol Motorlu Araçlar Tarım Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. vekili ve davalı ... vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davacı vekilinin ve davalılar vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili, davalı ... Otomotiv Nakliye ve Hamur Makinaları Sanayi Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından temyiz edilmiş, incelemenin duruşmalı olarak yapılması davalı ... Otomotiv Nakliye ve Hamur Makinaları Sanayi Tic. Ltd. Şti. tarafından istenilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 06.02.2024 tarihinde duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen gün ve saatte davacı vekili Av. ... ve davalı ... Otomotiv Nakliye ve Hamur Makinaları Sanayi Tic. Ltd. Şti. vekili Av. ... ile şirket yetkilileri Çağrı ... geldiler. Davacı ve davalı ... Otomotiv Nakliye ve Hamur Makinaları Sanayi Tic. Ltd. Şti. vekillerinin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karar bağlanması için uygun görülen 06.02.2024 gününde Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı ...'nden alacaklı olduğunu, davalı borçlu aleyhine İstanbul 5. İcra Müdürlüğü'nün 2018/29594 sayılı takip başlatıldığını, takibin kesinleştiğini, davalı borçlunun aciz halinde olduğunu, adına kayıtlı gayrımenkullerini mal kaçırma saiki ile diğer davalılara devrettiğini belirterek davalılar arasındaki tasarrufların iptalini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Oto Nak ve Ham Mak. San. Tic. Ltd. Şti vekilinin cevap dilekçesinde; Müvekkili şirketin tarafı olduğu taşınmaz devrinin muvazaalı olmadığını, gerçek bedeli ödenerek gerçekleştirilmiş bir devir olduğunu, müvekkilinin taşınmazı satın almak için devirden hemen önce 3.000.000,00 TL bedelli Vakıfbank A.Ş. Yeni ...Sitesi... Şubesinden ticari kredi çektiğini ve ödeme planı oluşturulduğunu, müvekkilinin bu satış için faiz yükü altına girdiğini ve halen ilgili taşınmaz üzerinde bankanın 8.000.000,00 TL bedelli ipoteği mevcut olduğunu beyan ederek müvekkili aleyhine ikame edilmiş davanın reddine, vekalet ücreti ve yargılama giderinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini savunmuştur.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; Tasarrufun iptali davası açabilmek için öncelikle icra takibi borçlusunun aciz halinde olduğunun aciz belgesiyle tespiti gerektiğini, açılan davan İİK 277 vd. Maddelerinde ön görülen yasal koşulları içermediğini, şirket yetkilisi ile müvekkilinin baba oğul olduğunu, ancak müvekkilinin uzun yıllardan beri Çumra ilçesinde ticaretle uğraştığını, müvekkilinin borçlu şirket ve oğlu Mehmet ... ile ortak bir ticareti söz konusu olmadığını, davalı müvekkilinin borçlu şirketin ortağı da olmadığını, müvekkilinin taşınmazı alırken taşınmazın bedelini ödediğini, ayrıca taşınmaz üzerinde Türkiye Vakıflar Bankası T.A.O.'nun 15.000.000,00 TL ipoteği de olduğunu beyan ederek davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini savunmuştur.

Diğer davalılar Şakiroğlu Mak. Nak. Pet. Mot. Araç. Tar. San. ve Tic. Ltd. Şti ve ...'a dava dilekçesi, duruşma gün ve saatinin tebliğ edildiği bu davalıların cevap dilekçesi vermedikleri, duruşmalara da katılmadıkları görülmüştür.

Mahkemenin 01.07.2021 tarihli ve 2019/67 Esas ve 2021/223 Karar sayılı kararıyla; davalı ... yönünden; davalı borçlu şirketin, S.S. Bolat Tohumculuk Tarım Hayv. San ve Tic. Ltd. Şti'den olan 37.860,30 Euro alacağını,... 6. Noterliği 20.08.2018 tarih ve 12560 yevmiye sayılı temlikname ile borcun doğum tarihinden sonra borçlarını ödememek amacı ile aralarında hiçbir alış veriş bulunmayan ve davalı şirket yetkilisi Mehmet ... ile teyzeoğlu akrabalık ilişkisi bulunan davalı ...'a devrettiği, ...'ın 1994 doğumlu olduğu, alacağın temlikine dair herhangi bir sebep gösterilmediği, temlik alınan alacağa yönelik icra takibi yapılmış ise de, yapılan icraya itiraz edilmesine rağmen UYAP üzerinden yapılan sorguda itiraza yönelik hukuki yola başvurulmadığı bu haliyle yapılan temlik işleminin İİK'nun 277 ve 280 inci maddesinde öngörülen tasarrufun iptali şartlarının oluştuğu, davalı ... yönünden; davalı borçlu Şakiroğlu Makine Nak. San. Tic. Ltd. Şti. adına kayıtlı... İli, ... İlçesi, ... (Fetih) Mahallesi, 31472 ada, 4 parsel sayılı taşınmazın şirket yetkili Mehmet ... tarafından 17.08.2018 tarihinde 25325 yevmiye numaralı satış işlemi ile 3.865.000,00 TL bedel ile babası olan aynı zamanda şirketin ortağı görünen ...'a devredildiği, devir işlemi sırasında taşınmazın tapu kaydı üzerinde Vakıflar Bankası lehine 15.000.000,00 TL bedelli ipotek tesisi mevcut olduğu, yüklü ipotek ile taşınmazı satın almasının hayatın olağan akışına aykırı olduğu, davalı ... her ne kadar taşınmazı para ile satın aldığını belirtmiş ise de, sunduğu dekontların taşınmazın satışından öncesine ait olduğu, açıklama kısmında herhangi bir ibarenin bulunmadığı, dekonttaki miktarların dava konusu taşınmazın satışından olup olmadığının net bir şekilde ortaya konulmadığı, bu haliyle yapılan devir işleminin İİK'nun 277 ve 280 inci maddesinde öngörülen tasarrufun iptali şartlarının oluştuğu, davalı ... Oto. Nak. Ltd. Şti yönünden ise; Davalı ... Oto. Nak. Ltd. Şti'ye dava konusu... ili ... İlçesi ...(Fetih) Mah, 20394 ada 18 parsel sayılı taşınmazın davalı borçlu şirket tarafından 28.05.2018 tarihinde devredildiği, davalı tarafından sunulan belgelerden de anlaşılacağı üzere 31.05.2018 tarihinde Vakıfbank A.Ş.'ye kredi için başvuruda bulunarak 3.000.000,00 TL kredi çektiği, çekilmiş olan krediye ilişkin Vakıfbank A.Ş. tarafından devredilen taşınmaz üzerine 8.000.000,00 TL bedelli ipotek konulduğu, 01.06.2018 tarihli dekont incelemesinde ise 2.750.000,00 TL bedelli açıklama kısmında devredilen taşınmazın bilgilerinin yer aldığı havale işleminin olduğu, mahkememizce alınan bilirkişi raporunda ise taşınmazın değerinin devir tarihinde 2.582,000 TL olabileceğinin belirtildiği, bu haliyle dekontta yazan miktar ile taşınmazın bilirkişilerce değerlemesinin aynı miktarlarda olduğu, taraflar arasında salt organik bağ bulunmasının söz konusu tasarrufun muvazaalı olduğunu göstermeyeceği, bu haliyle yapılan satış işleminin gerçek bir satış niteliğinde olduğu anlaşıldığından bu davalı yönünden davanın reddine
, karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili, davalı Şakiroğlu Mak. Nak. Pet. Mot. Araç. Tar. San. ve Tic. Ltd. Şti vekili ve davalı ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde; davalı ...'ın ortağı ve yetkili müdürü olan Mustafa Çağrı ...'ın borçlu Şakiroğlu Makine Tic Ltd Şti.nin sahibi ve münferit imza yetkilisi olan Mehmet ...'ın kız kardeşinin eşi olduğunu, devreden şirket yetkilisi ile devralan şirket yetkilileri arasında organik bağ olduğunun ortada olduğunu, ayrıca davalı ...'ın Mehmet ...'ın o tarihte maliki olduğu... ... ilçesi 20337 ada 1 parsel zemin kat no: 1 de kayıtlı, Fevzi Çakmak Mah 10487 nolu sokak no: 9 ...... adresindeki taşınmazın kiracısı olduğunu, davalı ...'ın ticaret sicilindeki kayıtlı adresinin de burası olduğunu, davalı ...'ın başka bir alacaklı banka tarafından... 10. İcra Müdürlüğünün 2018/11399 esas sayılı dosyasından kira bedelinin dosyaya gönderilmesi için kendisine tebliğ edilen muhtıraya 3 yıllık kira bedelini peşin ödediği yönünde beyanda bulunmuş olmasının davalı borçlu ile davalı ...'ın mal kaçırma amacıyla iş birliği yaptıklarının başka bir göstergesi olduğunu, yerel mahkemece buna dair itirazlarının incelenmeden hukuka aykırı şekilde davanın reddine karar verildiğini, borçlunun içinde bulunduğu mali durumun ve zarar verme kastının borçlunun kız kardeşinin eşi ... tarafından bilindiğini gösteren açık emareler ortada iken İlk Derece Mahkemesince İİK'nın 280 inci maddesi uyarınca herhangi bir inceleme ve değerlendirme yapılmaksızın davalı ...'a açılan davanın reddine karar verildiğini, davaya konu... ili ... ilçesi ... (Fetih) mahallesi 20394 ada 18 parsel taşınmazın borçlu tarafından mal kaçırmak amacıyla gerçek değerinden çok düşük bir bedelle davalı ...'a devredildiğini, tapu resmi senedi ve bilirkişi raporuna rağmen eksik inceleme ile davanın reddine karar verildiğini, yerel mahkemece davanın kabul edilen kısmı yönünden müvekkili şirket lehine eksik vekalet ücretine hükmedildiğini, hükmün bu yönden de düzeltilmesi gerektiğini beyan ederek Yerel Mahkemece verilen kararın ortadan kaldırılması ile davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde; müvekkili firma aleyhine verilen kararın usul ve yasaya uygun olmadığını, davalı ... Oto. Nak. Ltd. Şti yönünden, Davalı ... Oto. Nak. Ltd. Şti'ye dava konusu... ili ... İlçesi ...(Fetih) Mah, 20394 ada 18 parsel sayılı taşınmazın devredilmesi bakımından davanın reddi kararı verilirken, bu işlemin diğer tarafı müvekkili davalı firma hakkında da bu yönüyle davanın reddine karar verilmemesinin ve bunun neticelerinden olarak da müvekkili firma lehine ilam vekalet ücretine hükmedilmemiş olmasının açıkça usul ve yasalara aykırılık teşkil ettiğini beyan ederek Yerel Mahkemece verilen kararın ortadan kaldırılması ile davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde; yerel mahkemece verilen kararın hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu, borçlu Şakiroğlu Makine Nak. Ltd. Şti. adına kayıtlı olan 42-00-15-0158 plakalı TEU marka 2015 model forklift iş makinesi mevcut olduğunu, davacı-alacaklı tarafın ilgili iş makinesi üzerine haciz koymadığını, davacı tarafın eksik araştırma ile borçluların üzerindeki tüm taşınmazlarına haciz koymadan davayı açtığını, dava şartının mevcut değilken yerel mahkemenin davanın reddine karar vermemesinin usule aykırı olduğunu, davaya dayanağı icra takip dosyalarında borçluların adına kayıtlı ve haciz şerhi konulan çokça taşınmazın mevcut olduğunu, takip borçlularının davaya dayanağı icra dosyalarında borcu karşılayacak kadar taşınmaz ve taşınır mallarının mevcut iken davanın açılmasının hukuka uygun olmadığını, yerel mahkemenin davanın kabulü şeklinde verdiği kararın, tasarrufun iptali davasına konu taşınmazın açık artırma usulü ile satışa çıkarılması ve söz konusu ihalede satılması sebebiyle davanın konusuz kalmış olması sebebiyle hatalı olduğunu, davaya konu taşınmazın bedelinin 6.060.000,00 TL olduğu ve müvekkilin ödediği dekontlardan da Şakiroğlu Mak. Nakl. Ltd. Şti.'ye yatırdığı bedeller karşılaştırıldığında müvekkilinin söz konusu işlemi hukuka uygun ve gerçek değeri üzerinden gerçekleştirdiği sabit olduğunu, konusuz kalan dava sonucunda müvekkili aleyhine hükmedilen vekalet ücreti ve yargılama giderine de hükmedilmemesi gerektiğini beyan ederek Yerel Mahkemece verilen kararın ortadan kaldırılması ile talepleri doğrultusunda karar verilmesini talep etmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "Davalı ...’ın ortağı ve yetkili müdürü olan Mustafa Çağrı ..., borçlu Şakiroğlu Makine Nakliyat Petrol Motorlu Araçlar Tar. San. ve Tic. Ltd. Şti’nin sahibi ve münferit imza yetkilisi olan Mehmet ...’ın kız kardeşinin eşi (eniştesi) olup, devreden şirket yetkilisi ile devralan şirket yetkilileri arasında çok yakın sıhri hısımlık ve organik bağ olduğu ortadadır.
Ayrıca, davalı ..., Mehmet ...’ın o tarihte maliki olduğu..., ... ilçesi 20337 ada, 1 parsel, zemın kat, no: 1’de kayıtlı, Fevzi Çakmak Mahallesi, 10487 no’lu sokak, no: 9, ... /Konya adresindeki taşınmazın kiracısı olup, davalı ...’ın ticaret sicilindeki kayıtlı adresi de burasıdır.
Davalı ...’ın, bir başka alacaklı banka tarafından... 10. İcra Müdürlüğü’nün 2018/11399 E. sayılı dosyasından kira bedelinin dosyaya gönderilmesi için kendisine tebliğ edilen muhtıraya 3 yıllık kira bedelini peşin ödediği yönünde beyanda bulunmuş olması da davalı borçlu ile davalı ...’ın mal kaçırma amacıyla tasarrufta bulunduğu anlaşılmaktadır.
Keza, davalı ..., borçlu şirket ıle aynı sektörde (traktör ve tarım araçlarının alım satımı) faaliyet gösteren ve borçlu ıle ticari ilişki içerisinde olan, borçu şirketin, aczini ve mal kaçırma iradesini bilebilecek durumda olan bir şirkettir.
Davalı şirketin sahibi olan Mehmet ...'ın eniştesi olan Mustafa Çağrı ...'ın borçlunun aczini ve mal kaçırma iradesini bilebilecek durumda olduğu açıkça ortada iken, bu husus gözardı edilerek eksik inceleme ile hüküm tesisi usul ve yasaya açıkça aykırıdır.
Borçlunun içinde bulunduğu mali durumun ve zarar verme kastının, borçlunun kız kardeşinin eşi ... tarafından bilindiğini gösterir açık emareler ortada iken İlk Derece Mahkemesince İİK’nın 280 inci maddesi uyarınca herhangi bir inceleme ve değerlendirme yapılmaksızın, davalı ...’a açılan davanın reddine karar verilmiştir.
İİK’nın 280 inci maddesi uyarınca, borçlunun durumunu yasal karine olarak bildiği kabul olunan, aksini ispat yükü kendinde olan davalı ...’ın iyi niyet iddiasının dinlenilmesi hukuken mümkün değildir.

Bu halde bu parsel yönünden kabul kararı verilmesi gerekirken ret kararı yanlış olup davacının itirazı yerinde davalı ... vekilinin itirazları yersizdir.

Dava konusu ... ilçesi, Fetih (...) mah.31724 ada 4 parsel sayılı cebri icra yoluyla satışının yapıldığı, söz konu taşınmazın ipotek alacağını mahsuben dava dışı alacaklıya ihale edildiği, ihalenin kesinleştiği, ihale bedelinden dosya borçlusuna arta kalan bir paranın olup olmadığı anlaşılmakla bu halde bu parsel yönünden dava konusuz kalmıştır. Dava konusuz kalmakla karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi ve davanın açıldığı haklılık durumuna göre davacı lehine vekalet ücreti taktiri gerekeceği anlaşılmakla taraf vekillerinin itirazının haklı olduğu anlaşılmaktadır

Dava borçlu davalının birden fazla taşınmazının farklı davalılara yapılan satışının iptaline ilişkin olup, davalılar arasında ihtiyari dava arkadaşlığı olup her birinin tasarrufu bağımsız dava konusu olup ayrı ayrı değerlendirilmeleri gerekmektedir. (HMK'nun 58)
Buna göre ... Oto. Nak. Ltd. Şti. ve Şakiroğlu Mak. Nak. Pet. Ltd. Şti. tarafından yapılan... ili, ... İlçesi, 20394 ada 18 parsel sayılı taşınmaz için dava değeri olan 2.582,000 TL üzerinden bu davalılardan davacı lehine Davalı Şakiroğlu Ltd. Şti’nin ...’a yaptığı iptaline karar verilen taşınmazın temlikine dair tasarruf bedeli 3.865.000,00 TL, takip tarihi itibari ile davacı Şirket’in takibe konu alacağının 3.638.369,86 TL'dir. Takibe konu alacak ile iptali istenen tasarruf konusu her bir malın tasarruf tarihindeki değerinden hangisi az ise vekalet ücreti ona göre belirlenecektir."
Davacı vekili ile davalı vekillerinin istinaf başvurusunun belirtilen gerekçelerle kabulü ile incelenen kararın HMK’nin 353/1-b maddesinin (2) numaralı alt bendi uyarınca düzeltilmek üzere kaldırılması ve düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalı ... Otomotiv Nakliye ve Hamur Makinaları Sanayi Tic. Ltd. Şti. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

Davacı vekili; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları temyiz dilekçesinde de ileri sürmüştür.

Davalı ... Otomotiv Nakliye ve Hamur Makinaları Sanayi Tic. Ltd. Şti. vekili temyiz dilekçesinde; salt taraflar arasında akrabalık ilişkisinin bulunmasının muvazaa iddialarının ispatı için yeterli olmadığını, gerçek bir satış olduğunu, bedelinin ödendiğini, davalı borçlunun tasarruf tarihinde acz halinde olmadığını beyan ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

Dosya içeriğine göre uyuşmazlık, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 277 ve devamı maddeleri gereğince açılmış tasarrufun iptali istemine ilişkindir.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 inci maddesinin birinci fıkrası ve 371 inci maddesi, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 277 ve devamı maddeleri.

1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, dava konusu... İli, ... İlçesi, ... Mah. 31274 ada, 4 parselde kayıtlı taşınmazın davalı borçlunun borcu sebebi ile satılmış olduğunun anlaşılmış olmasına göre iş bu gayrımenkul yönünden konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına kararı verilmesinde isabetsizlik olmadığı gibi davalı borçluların acz halinde olması ve davalılar arasında akrabalık ilişkisinin bulunması sebebi ile diğer tasarrufların İİK 280/1 maddesi gereğince iptal edilmiş olmasında da bir isabetsizlik yoktur. Bu itibarla davacı vekilinin sair ve davalı ... Otomotiv Nakliye ve Hamur Makinaları Sanayi Tic. Ltd. Şti. vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddine karar verilmesi gerekir.

3. İİK'nun 282 nci maddesi gereğince borçlu ile hukuki işlemde bulunan üçüncü kişi mecburi dava arkadaşı olup davada haksız çıkmaları halinde yargılama giderinden birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olmaları gerekmektedir.
Somut olayda, dava konusu edilen... İli, ... İlçesi, ... Mah. 31274 ada, 4 parselde kayıtlı taşınmazın davalı borçlunun borcundan dolayı cebri icra kanalı ile satıldığının ve davalı ...'ın davalı borçlu şirketin ortağının babası olduğunun belirlenmesine göre, davalı ...'ın davalı borçlunun durumunu bilen ve bilmesi gereken kişilerden olması sebebi ile iş bu gayrımenkul yönünden davacı bu davayı açmakta haklıdır. Şu halde, yargılama masrafı ve vekalet ücreti yönünden davalı borçlu ile beraber müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulması gerekirken hatalı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır.
Ne var ki, bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirir nitelikte görülmediğinden, 6100 Sayılı HMK'nun 370/2 nci maddesi uyarınca hükmün düzeltilerek onanması uygun bulunmuştur.

1. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde yer alan sebeplerle davalı ... Otomotiv Nakliye ve Hamur Makinaları Sanayi Tic. Ltd. Şti. vekilinin tüm, davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE;

2. Değerlendirme bölümünün (3) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle; davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının 5. bendindeki “... Mak. Nak. Pet. Ltd. Şti den" ibaresinden sonra gelmek üzere hükme “müştereken ve müteselsilen” ibarelerinin yazılmasına ve hükmün bu şekli ile DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

17.100,00 TL vekalet ücretinin davalı ... Otomotiv Nakliye ve Hamur Makinaları Sanayi Tic. Ltd. Şti.'nden alınarak duruşmada vekille temsil olunan davacıya verilmesine,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davalı ... Otomotiv Nakliye ve Hamur Makinaları Sanayi Tic. Ltd. Şti.'ne
yükletilmesine,

İstek hâlinde peşin alınan temyiz harcının davacıya iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

06.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.