Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda verilen davanın reddine dair karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonunda Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesince Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın reddine karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararı davacı Hazine vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
Kadastro sırasında, Taşlıçay ilçesi ... Köyü çalışma alanında bulunan 102 ada 28 parsel ... 654.956,52 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz kadim mera olduğu gerekçesiyle kamu orta malı mera olarak sınırlandırılmıştır.
Davacı Hazine vekili, yapılan kadastro çalışmaları sırasında 102 ada 28 parsel ... taşınmazın içerisinde kalan ve Hazine adına 4753 ... Kanun uyarınca oluşturulan tapu kayıtları olan 83,84,85,86,87,88,90,92 parsel numaralı ile tapuda kayıtlı taşınmazların Köy Tüzel Kişiliği adına tespit edildiğini bu durumun Kadastro Kanununun 14 ve diğer maddelerine aykırılık teşkil ettiğini belirterek yapılan 102 ada 28 parsel ... taşınmaz içerisinde kalan taşınmazların Hazine adına tespit ve tescilini talep etmiştir.
İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama neticesinde verilen ilk kararda; 3402 ... Kadastro Kanunu'nun 18. maddesinin 2. fıkrası uyarınca orta malları, hizmet malları, ormanlar ve devletin hüküm ve tasarrufu altında olup da bir kamu hizmetine tahsis edilen yerler ile kanunları uyarınca devlete kalan taşınmaz mallar, tapuda kayıtlı olsun olmasın kazandırıcı zamanaşımı yolu ile iktisap edilemeyeceği, orta mallarının mülkiyeti Hazineye, kullanma hakkı ise köye ait olduğu, dava konusu 102 ada 28 parsel ... taşınmazın tamamının 654956.52 m² miktarında olup tamamının mera vasfı ile orta malı olarak tespitinin yapıldığı anlaşıldığından davacının davasının hukuki yarar yokluğu nedeni ile reddine ve dava konusu 102 ada 28 parsel ... taşınmazın kadastro kanununun 16/B maddesi gereğince mera vasfı ile sınırlandırılarak özel siciline yazılmasına karar verilmiştir. Davacı Hazine vekili tarafından temyiz itirazı üzerine yapılan inceleme neticesinde Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesi 2016/6788 Esas ve 2019/169 Karar ... ilamıyla tapu kaydının mülkiyet belgesi olup, meraların ise özel mülkiyete konu yerlerden olmadığı, bu nedenle, davacı Hazinenin çekişmeli 102 ada 28 parsel ... taşınmazın mera olmayıp, özel mülk olarak Hazine adına tapuya tescilini talep etmekte hukuki yararı bulunmakla eksik araştırma ve inceleme ile karar verildiğine işaret edilerek hükmün bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yapılan yargılama neticesinde, dosyadaki tüm belgeler ve yasal düzenlemeler ışığında; her ne kadar dava konusu taşınmaz 1962 tarihli tapu kaydı ile tarla vasfında davacı Hazine adına kayıtlı ise de dava konusu taşınmazın 28.10.2005 tarih 35 ... kadastro komisyon kararı ile mera olarak sınırlandırılmasının yapıldığı, taşınmazın hali hazırda mera vasfında olduğunun mahkeme gözlemi ve ziraat bilirkişi raporu ile anlaşıldığı, yine mahalde dinlenen bilirkişilerin de taşınmazın geçmişte ve halen köyün merası kullanılan kadim mera olduğu, nitekim temin edilen hava fotoğraflarının incelenmesinde dava konusu taşınmazda tarımsal faaliyet yürütülmeyen açık bir alan şeklinde olduğunun tespit edildiği gözetildiğinde alınan teknik raporlar ve bilimsel somut verilere uygun olan komşu ve aynı köy ile tespit bilirkişilerinin birbirleri ile uyumlu beyanlarına itibar edilerek taşınmazın tapu oluşum tarihinden önce mera vasfında olduğu ve özel mülke konu olamayacağı değerlendirildiği, kaldı ki taşınmazın özel mülke konu olabileceği değerlendirilse bile davacı taraf yönünden zilyetlikle edinim koşulları oluşmadığı, mahalde dinlenilen mahalli ve tespit bilirkişilerce taşınmazın tarla olarak ekonomik amaçla hiçbir zaman kullanılmadığının beyan edildiği, keza temin edilen hava fotoğraflarının incelenmesinde de taşınmaz üzerinde tapu oluşum tarihinden önce ve sonra herhangi bir tarımsal faaliyetin tespit edilemediği bu nedenle Kadastro Kanunu 14. maddesinde düzenlenen ve ekonomik amaca uygun zilyetlik şartının sağlanmadığı anlaşılmakla; davanın reddine, 102 ada 28 parsel ... taşınmazın tespit gibi 3402 ... Kadastro Kanunu' nun 16/B maddesi uyarınca aynı ada ve parsel numaraları altında "mera" vasfı ile sınırlandırılmasına ve özel siciline yazılmasına karar verilmiştir. Hüküm, süresi içerisinde davacı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Somut olayda Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda; davanın tümden reddine karar verilmiş ise de dosyadaki tüm bilgi ve belge incelendiğinde bozma ilamına uyulduğu halde bozma ilamı gereklerinin yerine getirilmediği anlaşılmaktadır. Mahkemece yapılan keşif neticesinde aldırılan teknik bilirkişi raporundan davacı Hazinenin dava konusu ettiği toprak tevzi tapularının dava konusu 102 ada 28 parsel ... taşınmazın bir bölümünde kaldığı sabit olup mülkiyeti ifade eden tapu kaydına itibar edilmeyip yazılı gerekçelerle davanın tümden reddi hatalı olmuştur. İlk Derece Mahkemesince dava konusu 102 ada 28 parsel ... taşınmaz içinde kalan tapuların uyduğu bölümlerin sınırları tespit edilerek bu kısımlar yönünden davanın kabulüyle davacı Hazine adına tapuda kayıt ve tescile, geri kalan kısım yönünden ise davanın reddiyle "mera" vasfı ile sınırlandırılmasına ve özel siciline yazılmasına karar verilmek üzere hükmün bozulması gerekmiştir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazları yerinde görüldüğünden kabulü ile usul ve kanuna aykırı bulunan hükmün 6100 ... HMK'nin Geçici 3. maddesi yollamasıyla HUMK'un 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 1086 ... Kanun'un 440/I maddesi gereğince Yargıtay ilamının tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yoluna başvurulabileceğine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
25.10.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.