İddianamenin iadesi kararına karşı yapılan itirazın reddi
Bafra Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından düzenlenen 04.02.2022 tarihli ve 2021/7117 Soruşturma, 2022/308 Esas ... iddianamenin iadesine ilişkin Bafra Ağır Ceza Mahkemesinin 10.02.2022 tarihli ve 2022/23 iddianame değerlendirme ... kararına vaki itirazın reddine dair mercii Samsun 4. Ağır Ceza Mahkemesinin 23.03.2022 tarihli ve 2022/240 Değişik İş ... kararının, 5271 ... Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 ... Kanun) 271 inci maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca kesin nitelikte olması sebebiyle karar tarihi olan 23.03.2022’de kesinleştiği belirlenmiştir.
Adalet Bakanlığının, 5271 ... Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 28.07.2022 tarihli ve 2022/12012 ... evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 12.10.2022 tarihli ve KYB-2022/110860 ... Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:
I. İSTEM
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 12.10.2022 tarihli ve KYB-2022/110860 ... kanun yararına bozma isteminin;
"Benzer bir olaya ilişkin Yargıtay 4. Ceza Dairesinin 15/12/2017 tarihli ve 2017/19261 esas, 2017/28180 karar ... ilâmında da belirtildiği üzere,
5271 ... Ceza Muhakemesi Kanunu’nun elektronik işlemler başlıklı 38/A maddesinde yer alan,
"(1) Her türlü ceza muhakemesi işlemlerinde Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) kullanılır. Bu işlemlere ilişkin her türlü veri, bilgi, belge ve karar, UYAP vasıtasıyla işlenir, kaydedilir ve saklanır.
(2) Kanunlarda gösterilen istisnalar hariç olmak üzere, dosyalar güvenli elektronik imza kullanılarak UYAP’tan incelenebilir ve her türlü ceza muhakemesi işlemi yapılabilir.
(3) Bu Kanun kapsamında fiziki olarak hazırlanması öngörülen her türlü belge ve karar elektronik ortamda düzenlenebilir, işlenebilir, saklanabilir ve güvenli elektronik imza ile imzalanabilir.
(4) Güvenli elektronik imza ile imzalanan belge ve kararlar diğer kişi veya kurumlara elektronik ortamda gönderilir. Güvenli elektronik imza ile imzalanarak gönderilen belge veya kararlar, gerekmedikçe fiziki olarak ayrıca düzenlenmez ve ilgili kurum ve kişilere gönderilmez.
(5) Elektronik imzalı belgenin elle atılan imzalı belgeyle çelişmesi halinde UYAP’ta kayıtlı olan güvenli elektronik imzalı belge geçerli kabul edilir.
(6) Güvenli elektronik imza ile imzalanan belge ve kararlarda, mühürleme işlemi ile kanunlarda birden fazla nüshanın düzenlenmesini öngören hükümler uygulanmaz.
(7) Zorunlu nedenlerle fiziki olarak düzenlenmiş belge veya kararlar, yetkili kişilerce taranarak UYAP’a aktarılır ve gerektiğinde ilgili birimlere elektronik ortamda gönderilir.
(8) Elektronik ortamdan fiziki örnek çıkartılması gereken hallerde tutanak veya belgenin aslının aynı olduğu belirtilerek hâkim, Cumhuriyet savcısı veya görevlendirilen yetkili kişi tarafından imzalanır ve mühürlenir.
(9) Elektronik ortamda yapılan işlemlerde süre gün sonunda biter.
(10) Yargı birimlerinin ihtiyaç duyduğu nüfus, tapu, adlî sicil kaydı gibi dış bilişim sistemlerinden UYAP vasıtasıyla temin edilen bilgi, belge ve kayıtlar, zorunlu olmadıkça ayrıca fiziki olarak istenilmez. UYAP’tan dış bilişim sistemlerine gönderilen bilgi ve belgeler ayrıca zorunlu olmadıkça fiziki ortamda gönderilmez.
(11) Ceza muhakemesi işlemlerinin UYAP’ta yapılmasına dair usul ve esaslar, Adalet Bakanlığı tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir" şeklindeki,
5271 ... Kanunu’nun 174. maddesinde yer alan,
"(1) Mahkeme tarafından, iddianamenin ve soruşturma evrakının verildiği tarihten itibaren onbeş gün içinde soruşturma evresine ilişkin bütün belgeler incelendikten sonra, eksik veya hatalı noktalar belirtilmek suretiyle;
a) 170 inci maddeye aykırı olarak düzenlenen,
b) Suçun sübûtuna etki edeceği mutlak sayılan mevcut bir delil toplanmadan düzenlenen,
c) Önödemeye veya uzlaşmaya tâbi olduğu soruşturma dosyasından açıkça anlaşılan işlerde önödeme veya uzlaşma usulü uygulanmaksızın düzenlenen, İddianamenin Cumhuriyet Başsavcılığına iadesine karar verilir.
(2) Suçun hukukî nitelendirilmesi sebebiyle iddianame iade edilemez.
(3) En geç birinci fıkrada belirtilen süre sonunda iade edilmeyen iddianame kabul edilmiş sayılır.
(4) Cumhuriyet savcısı, iddianamenin iadesi üzerine, kararda gösterilen eksiklikleri tamamladıktan ve hatalı noktaları düzelttikten sonra, kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilmesini gerektiren bir durumun bulunmaması halinde, yeniden iddianame düzenleyerek dosyayı mahkemeye gönderir. İlk kararda belirtilmeyen sebeplere dayanılarak yeniden iddianamenin iadesi yoluna gidilemez.
(5) İade kararına karşı Cumhuriyet savcısı itiraz edebilir." şeklindeki düzenlemeler karşısında,
Somut olayda, Bafra Cumhuriyet Başsavcılığınca söz konusu iddianamenin 04/02/2022 tarihinde UYAP sisteminden düzenlenerek aynı tarihte Başsavcı tarafından görüldü yapılmak suretiyle mahkemesine tevdii edildiği ve dosyada mevcut zimmet defteri kaydından da anlaşılacağı üzere 08/02/2022 tarihinde mahkemesine fiziken teslim edildiği, buna karşın UYAP safahat kaydına göre, mahkemece yasal süre geçtikten sonra 21/02/2022 tarihinde mahkeme başkanı, 22/02/2022 tarihinde ise mahkeme üyesi tarafından iddianamenin iadesi kararının imza ve onayı yapılmak suretiyle Bafra Cumhuriyet Başsavcılığına gönderildiği gözetilmeden, itirazın bu yönden kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir."
Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.
1.Şüpheliler ... ve ... hakkında, bilişim sistemlerinin banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması suretiyle dolandırıcılık suçundan yürütülen soruşturma sonucunda, Bafra Cumhuriyet Başsavcılığının 04.02.2022 tarihli ve 2021/7117 Soruşturma, 2022/308 Esas ... iddianamesi ile Bafra Ağır Ceza Mahkemesine kamu davası açıldığı, Bafra Ağır Ceza Mahkemesinin 10.02.2022 tarihli ve 2022/23 iddianame değerlendirme ... kararı ile iddianamenin iadesine karar verildiği, Cumhuriyet savcısı tarafından iade kararına itiraz edilmesi üzerine, mercii Samsun 4. Ağır Ceza Mahkemesinin 23.03.2022 tarihli ve 2022/240 Değişik İş ... kararı ile itirazın reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
2. 5271 ... Kanun’un, “İddianamenin iadesi” başlıklı 174 üncü maddesi;
“(1) Mahkeme tarafından, iddianamenin ve soruşturma evrakının verildiği tarihten itibaren onbeş gün içinde soruşturma evresine ilişkin bütün belgeler incelendikten sonra, eksik veya hatalı noktalar belirtilmek suretiyle;
a) 170 inci maddeye aykırı olarak düzenlenen,
b) (Değişik: 17/10/2019-7188/20 md.) Suçun sübûtuna doğrudan etki edecek mevcut bir delil toplanmadan düzenlenen,
c) (Değişik: 17/10/2019-7188/20 md.) Önödemeye veya uzlaştırmaya ya da seri muhakeme usulüne tâbi olduğu soruşturma dosyasından açıkça anlaşılan işlerde önödeme veya uzlaştırma ya da seri muhakeme usulü uygulanmaksızın düzenlenen,
d) (Ek: 17/10/2019-7188/20 md.) Soruşturma veya kovuşturma yapılması izne veya talebe bağlı olan suçlarda izin alınmaksızın veya talep olmaksızın düzenlenen,
İddianamenin Cumhuriyet Başsavcılığına iadesine karar verilir.
2) Suçun hukukî nitelendirilmesi sebebiyle iddianame iade edilemez.
3) En geç birinci fıkrada belirtilen süre sonunda iade edilmeyen iddianame kabul edilmiş sayılır.
4) Cumhuriyet savcısı, iddianamenin iadesi üzerine, kararda gösterilen eksiklikleri tamamladıktan ve hatalı noktaları düzelttikten sonra, kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilmesini gerektiren bir durumun bulunmaması halinde, yeniden iddianame düzenleyerek dosyayı mahkemeye gönderir. İlk kararda belirtilmeyen sebeplere dayanılarak yeniden iddianamenin iadesi yoluna gidilemez.
5) İade kararına karşı Cumhuriyet savcısı itiraz edebilir."
Ş
eklinde düzenlenmiştir.
3. Bu kapsamda inceleme konusu dosya değerlendirildiğinde; 5271 ... Kanun'un 174 üncü maddesinde yer alan; “Mahkeme tarafından, iddianamenin ve soruşturma evrakının verildiği tarihten itibaren onbeş gün içinde soruşturma evresine ilişkin bütün belgeler incelendikten sonra, eksik veya hatalı noktalar belirtilmek suretiyle; …iddianamenin Cumhuriyet Başsavcılığına iadesine karar verilir.” şeklindeki açık düzenleme uyarınca, Mahkemece Kanun'da sayılan iade sebeplerinin bulunup bulunmadığına ve iddianamenin iade edilip edilmeyeceğine karar verilebilmesi için, soruşturma evresine ilişkin bütün belgelerin incelenmesinin gerekeceği ve 15 günlük iade süresinin, soruşturma evrakının fiziki olarak Mahkemeye teslim edildiği tarihten itibaren başlayacağı gözetilerek yapılan incelemede; dosyanın 08.02.2022 tarihinde Mahkemesine fiziken teslimi sonrası, 22.02.2022 tarihinde iddianamenin iadesi kararının elektronik imza ile imzalandığı, bu nedenle iddianamenin iadesinin süresinden sonra olmadığı anlaşılmakla; Bafra Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından düzenlenen 04.02.2022 tarihli ve 2021/7117 Soruşturma, 2022/308 Esas ... iddianamenin iadesine ilişkin Bafra Ağır Ceza Mahkemesinin 10.02.2022 tarihli ve 2022/23 iddianame değerlendirme ... kararına vaki itirazın reddine dair mercii Samsun 4. Ağır Ceza Mahkemesinin 23.03.2022 tarihli ve 2022/240 Değişik İş ... kararına yönelik kanun yararına bozma istemine atfen düzenlenen ihbarnamedeki düşünce yerinde görülmediğinden kanun yararına bozma isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, kanun yararına bozma istemi doğrultusunda düzenlediği tebliğnamedeki düşünce yerinde görülmediğinden KANUN YARARINA BOZMA İSTEMİNİN oy birliğiyle REDDİNE,
Dosyanın, mahalline gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,
18.09.2023 tarihinde karar verildi.